Кіріспе

"Қылыштар патшайымы" – 19 ғасырдың басында Калифорнияда өтетін, 2000 жылдан 2001 жылға дейін бір маусым көрсетілген канадалық әрекет және шытырман оқиғаларға толы телесериал. Сериал 2000 жылдың 7 қазанында тұңғыш рет көрсетілді. 22 эпизодтың түсірілімі аяқталғаннан соң және алғашқы сегіз эпизод эфирге шыққаннан кейін, сериал тоқтатылды.

Сюжет

1817 жылы жас испан аристократы Тесса Альварадо әкесі қайтыс болғаннан кейін испандық Калифорнияға оралады және үйін қираған күйде табады, әкесінің қызметшісі ұрлық жасауға мәжбүр болады. Ол туған қаласын әскершіл билікке ие, өкімін жеміссіз пайдаланатын губернатор басқарады, бұл әділетсіздікке және халқының нашар өмір сүру жағдайларына әкеледі. Туған жерінің ахуалы мен әкесінің өлтірілуіне ашуланған Тессаға түсінде әкесі келіп, оның өлтірілуі, жасырын алтыны және оның "құдайдың қаһарындай келген періштесі" туралы айтатын құпия арман көрінеді. Ол қару алып, қала халқын губернатордың зорлығынан қорғайды және әкесінің өлімінен кек алады. Тесса маска артында жасырынып, сол қаһар періштеге, Қылыштар патшайымына айналады. Қылыштар патшайымы ретінде Тесса ұзақ жылдар бойы қанауға ұшыраған қала тұрғындары үшін үміт шаңырағына айналады.

Кейіпкерлер

Тесса Альварадо/Қилыштар патшайымы (Тесси Сантьяго). Дона Мария Тереза (Тесса) Альварадо, Калифорнияда дүниеге келіп, жеті жасында әкесі Дон Альварадо оны білімін жетілдіру үшін Мадридке жіберді. Жиырма жасқа толған Тесса шебер Хуан Торрестен (Антони Де Лонгис) қоршау сабақтарын ала бастағанда, әкесінің қаза болғанын естіп, Калифорнияға оралып, әкесінің поместьесін басқаруға кіріседі. Патшайым ешқашан қарсыластарынан физикалық тұрғыдан күштірек бейнеленбейді, дағдысымен жеңіске жетеді немесе күтпеген сәтте пайдаланып, жағдай тым қиын болғанда, ертеңіне күресу үшін қашып кетеді. Марта (Паулина Гальвес), Тесса Мадридке, інісі мен қарындасы және үш туысының үйіне келгенде күтуге шақырылған цыған. Ол Тессамен бірге оралып, оның өмірі мен тағдыры туралы шындықты айтып, аяғын жерге тигізеді. Мартаның таро туралы терең білімі бар. "Қилыштар патшайымы" деген ат Мартаның таро карталарының бірінен алынған. Полковник Луис Рамирес Монтойя (Валентин Пелка), қарапайым дипломаттың ұлы және бай анасы. Санта-Еленаның жемқор және зұлым губернаторы, өзінің өмірінен басқа адам өміріне құрмет көрсетпейді. Ол әділ сотсыз жаза тағайындайды, қаланың кедей халқын құлдыққа салады, ықпалды дондарды шантаждайды және Гришэм мен Вераны өзінің бақылауында ұстауға қабілетті. Капитан Маркус Гришам (Антони Лемке), 1812 жылғы соғыс кезінде командирін өлтіргені үшін жазадан қашып құтылған американдық дезертир. Оның жеке мүдделері Монтойяға адалдығын бірнеше рет сынап көрді, сонымен қатар Монтойяны мазасыз "Қилыштар патшайымынан" құтқару миссиясы, оның әскерлері дәл емес, бір реттік оқ атар қарулардың салдарынан орындау қиын болды. Сеньора Вера Идальго (Эльза Патаки), Дон Идальгоның (Тачо Гонсалес) жас және адал емес әйелі, күмәнді өткені бар. Тессаның досы, капитан Гришамның сүйіктісі және олар екеуі үшін, сондай-ақ полковник Монтойя үшін тыңшы. Дон Гаспар Идальго (Тачо Гонсалес), Тессаның қайтыс болған әкесімен бірге дондардың ең бай және ықпалдыларының бірі. Доктор Роберт Хелм (Питер Уингфилд), Монтойяның әскерлері мен жергілікті тұрғындарға көмек көрсету үшін жұмысқа алған ағылшын дәрігері. Наполеон соғыстарында офицер болып қызмет еткен тәжірибесінен кейін ол адамдарды өлтіруден гөрі құтқаруға сенеді. Ол Тессаға шыдамсыздықпен қарайды, оны ақсүйектердің бақытсыз мүшесі деп санайды және "Қилыштар патшайымын" одан да жек көреді, оның зорлық-зомбылыққа бейімділігі мен өлтіруге дайындығы үшін. Хелмнің "Қилыштар патшайымымен" қарым-қатынасы серия бойына күшейеді, өйткені оқиғалар оларды өмірлеріне қауіп төндіретін жағдайларға түсіреді. "Масканың артында" әнінде айтылғандай, барлық кейіпкерлердің жасыруға тырысатын құпиялары бар, олар 22 эпизодта ашылады.

Кастинг

Агентпен келісімге келгеннен кейін, сериалдың жұлдызы Тесси Сантьяго өзінің алғашқы кәсіби кастингіне барды, ол Fireworks Entertainment компаниясы бүкіл ел бойынша басты рөлді іздеу үшін жариялаған ашық кастинг шақыруы еді. Сантьяго телеарналардың клишелер мен стереотиптерге, сондай-ақ латиноамерикандықтардың қалыпты бейнесіне көп сүйенетінін білгендіктен, кастингке бір апта бұрын шашын қараға бояп, рөлге дайындалды. Бұл оны бірнеше рет қайта шақыруға алып келді, соңында Лос-Анджелестегі сынақ көрсетілімінен кейін ол Тесса Альварадо рөлін жеңіп алды. Полковник Монтойя рөлі Дэвид Абрамовицтің арнайы Валентин Пелка үшін жазылған еді, ол 1999 жылдың қазан айында Пелкаға телефон соғып, рөлді ұсынды, бірақ басқа өндірушілердің келісіміне байланысты екенін айтты. Абрамовиц 1999 жылдың қарашасында «Highlander» конвенциясында Питер Уингфилдпен кездесіп, оған Доктор Хелм немесе Капитан Гришем рөлдерін ұсынды. Уингфилд дәрігер рөлін, оның көбірек мүмкіндіктері мен қиындығы бар деп таңдады.

Түсірілім

Фоторежиссер Алвин Кумст 16:9 форматынан сәл кішірек кең экранды форматта түсіру үшін Super 16 мм пленкасын қолданды. Сериал 2000 жылдың 3 мамырынан 2000 жылдың 12 желтоқсанына дейін Испанияда, негізінен Техас Голливуд, Альмерия және оны қоршаған Табернас шөлінде, Альмерия маңындағы Сан-Хоседегі жағалау аймақтарында түсірілді. Альмериянің Алькасабасы Мадрид ретінде, ал оның бақтары Дон Идальгоның сарайының бағы ретінде пайдаланылды. Сериал үшін Техас Голливудындағы вестерн ғимараттары да қолданылды, вестерн түрмесі испан түрмесі ретінде, ал үлкен вестерн ғимараттарының бірі сеньорита Альварадо мен полковник Монтойяның тұрғын үйлері бар дыбыс жазу студиясына айналдырылды. "Күндердің аяқталуы" атты эпизодта шамамен 22 минуттық жаңа материал болды, ол Испанияда түсірілді, ал оның ішкі шахта көріністері Лондонның Пайнвуд студиясында түсірілді. "Каралеваға өлім" эпизоды сериалдың стилін белгілеген Джон Кассар режиссерлік еткен алғашқы түсірілген эпизод болды. Осы эпизодтан кейін әскерилердің формалары Испанияның шалқары аудандарында қолданылатын формаға ұқсату үшін өзгертілді. "Кек алу" екінші түсірілген эпизод болды және оны Брайан Грант режиссерлік етті. Содан кейін Джон Кассар үшінші түсірілген эпизод, "Тағдыр" эпизодының режиссері болды. "Тағдыр" эпизодының сценарийін Джеймс Торп Наполеон соғысының көріністері үшін Брайан Гранттың "Кек алу" эпизодын түсіруде қолданған декорацияларды пайдаланып жазды. 2009 жылы Джон Кассармен жеке хат алмасу кезінде бұл процесс былай түсіндірілді: "Біз осы шоуларды дәл осылай түсірдік". Ол "шоуға дайындалу түсіруге жұмсаған уақытқа тең. Мен біріншісін түсірдім, үшіншісіне дайындалып жатқанда екіншісі түсірілді, содан кейін үшіншісін түсірдім. Мен онда болғаннан кейін жұмысымды бітіргенше кетпедім" деді.

Жылқылар

Аттармен каскад жасау координаторы Рикардо Круз бүкіл сериал бойында аттарды қамтамасыз етіп, жаттықтырды, оның ішінде Королеваның аты, капитан Гришемнің ақ аты және полковник Монтойя үшін жоғары дайындықтан өткен қара ат болды. Круз, Ричард Круз атымен көрсетілген, "Күәгер" атты эпизодта бір рет түсті. Королеваның аты Чико деп аталады, оның нағыз аты, барлық сериал бойында "Құбыжық" эпизодында бір рет ғана айтылды. Ол әртүрлі әрекет сахналарында Чемпион және Эскандало атты екі каскадтық атты пайдаланды. Оның желкесі мен төсқалқаны Ален Делонның "Зорро" (1975) фильміндегі және АҚШ-тың "Зорро" (1990) телесериалындағы Зорроның атына ұқсас болды. Фильм және телесериал Испанияда түсірілді. Гришем мінген ақ жылқының аты Монтеро, және ол Рассел Кроудың "Гладиатор" фильміндегі, Рикардо Круз жұмыс істеген ат болды. Полковник Монтойя рөлін ойнаған Валентин Пелка Салан атты атқа отырды. Салан сериал түсірілімінің соңында қайтыс болды. Өте тәжірибелі ат темірқоры Бо Дерек "Күәгер" эпизодында екі Паломиноны сынап көргеннен кейін өзіне атты таңдады.

Анекдоттар

Энтони Де Лонгис алғашқы алты эпизодта (101-107, 105 емес) семсер шебері / трюктер координаторы болды. Ол 104-ші эпизодта көрсетілмеген, себебі соңғы семсерлесу көрінісінің «съемка материалдары» Канадаға өңдеуге және монтаждауға жіберілген жолда жоғалып кеткен. Сондықтан француз семсер шебері Альберт Голдбергпен қайта түсірілді, ол бүкіл эпизодты жасады. Қилыштар патшайымын жаңадан келген Тесси Сантьяго сомдады, ол кейіпкердің даусы, жақыннан түсірілген бейнесі және оның басқа кейіпкерлермен әрекеттесуін қамтамасыз етті. Энтони Де Лонгис Тесси Сантьягоны Калифорниядағы алдын ала өндірісте екі ай бойы испандық құпия шеңбер (Destreza) стилінде рапира мен қысқа қанжарды қолдануға және қамшыны пайдалануға оқытты. Ол қасақана күрделі және ұзақ рапира мен қысқа қанжар хореографиялық фразаларын жасады және оларды Тесси Сантьягоға үйретті, себебі ол эпизодтық теледидарда уақыттың әрқашан шектеулі екенін түсінді. Сантьяго Испанияда жаттығудан кейін түсірілімге дейін бір ай үзіліс алды, ал «Патшайымға өлім» фильміндегі алғашқы сахнасын түсіру үшін жарға көтерілер алдында бірнеше күн дайындық жасады. Бұл 40 миль/сағат жылдамдықпен соққан желде екіге бірге жекпе-жек болды және орналасқан жері мен жағдайға сәл түзетулер енгізгеннен кейін Сантьяго аталған сахнада өзінің барлық семсерлерін сенімді түрде орындады. Тағы үш әйел Қилыштар патшайымын сомдауға көмектесті. «Жұлдызды» актрисаның орнына дублер алынды. Бұл «Қилыштар патшайымы» сериалында бірнеше рет болды, мысалы, «Патшайымға өлім» эпизодында патшайымның жағажайда бетімен жатқан көрінісінде немесе сол эпизодтағы патшайымның қолғаппен байланған қолының шешілген көрінісінде. «Қилыштар патшайымы» сериалының басты кейіпкеріне атқа міну, семсерлесу, бұқа қамшысы және пышақпен күресуде жоғары шеберлік қажет болды. Наталия Гиярро Брассер бастапқыда нақты физикалық дағдыларды қажет ететін сахналарда королева рөлін ойнау үшін шақырылған. Сериалдың американдық продюсерлерінің арасында «Highlander: The Series» сериалының продюсерлері, сондай-ақ семсер шебері Энтони Де Лонгис болды. Бірақ Испаниядағы сериалдың алғашқы репетициялары кезінде, түсірілім басталғанға дейін, Де Лонгис және продюсер Кен Горд Наталья Брассердің оларға қажетті деңгейде семсермен шебер еместігін мойындады. Бұл Лос-Анджелестегі атқарушы продюсер Дэвид Абрамовицті семсерлесу нұсқаушысы / актриса / семсер шебері Роберта Браунмен байланысуға мәжбүр етті, ол королева рөліне актерлерді іріктеуге көмектескен. Браун Испанияға ұшып келді және алғашқы бес эпизодта королеваның семсерлік дублері ретінде пайда болды. Ол сондай-ақ каретамен қуу сахналарында Марта және жетінші эпизодта Мэри Роуздың семсерлік дублері ретінде де пайда болды. Осы уақыт аралығында Брассер королеваның атқа міну және кейбір құлау сахналарында дублер болды. Продюсерлер американдық визаларын басқа қонақ жұлдыздар мен топ мүшелеріне пайдалану қажеттігін анықтағаннан кейін, Де Лонгис пен Браун түсірілімнің алғашқы үзілісінен бұрын сериалдан шығарылды. Продюсерлер француз фехтовальщигі Гейль Коэнды алмастыру ретінде шақырды. Сериал кезінде королева рөлін сомдаған басқа актерлерге Мэри Галлиен (кейін доктор Мэри Де Лонгис) және Мэри Хосе кірді. «Аспанға ілінген адам» эпизодында еркек каскадер Курро жылдам қозғалатын арба мен жылқыларды қамтитын батыстық ең қауіпті трюктердің бірін орындау үшін королева кейіпінде дублер болды. Королева ретінде киінген Курро арбадан жылқыларға секіріп, жылқылар мен арбаның астынан өтіп, арқанды ұстап алды және оны жермен сүйреп, арбаның артқы жағына қайта көтерілді. Бұл трюк алғаш рет «Стеджкоч» және «Райдерс оф Даун» фильмдерінде орындаған Якима Кануттың стилімен орындалды. Жозе Фелисианоның Спенсер Проффер және Стив Планкеттпен бірге орындаған әні бар, сондай-ақ Хозе Фелисианоның испан тіліндегі жарнамалық видеосы бар, бірақ ол ешқашан жарық көрмеді; оны Том Лори Испанияның Альмерия, Табернас, Техас Голливуд студиясында түсірген.

Актерлік құрам

Қонақ жұлдыздар: Дэвид Каррадин, Сириэль Клэр, Бо Дерек, Кристиан де ла Фуэнте, Дейзи Фуэнтес, Элизабет Грейсен, Сун Хи Ли, Саймон Маккоркиндейл, Ральф Моеллер және Хосе Санчо. Толық актерлік құрамның мүшесі ретінде көрсетілсе де, Питер Уингфилд 9 эпизодта және бір флешбек эпизодта ойнады. Питер Уингфилд, Элизабет Грейсен және Валентин Пелка бұрын «Highlander: The Series» телесериалында қайта-қайта келетін кейіпкерлер ретінде бірге жұмыс істеген. Пелка сондай-ақ 1990 жылы Мадридте түсірілген «Зорро» телесериалының «Барлығы жарқырайды» атты эпизодында қонақ актер ретінде ойнады. Британдық актерлер көптеген испандық рөлдерді сомдады: Валентин Пелка (полковник Монтойя), Эд Стоппард (посол Рамирес), Грант Рассел (аға Аляндро), Фредди Дуглас (Рамон), Дэн Фреденбург (Тедора Сельвера), Ричард Клиффорд (Вице-король), Стив Эмерсон (падре Квинтерра), Стивен Биллингтон (Бернардо), Оливер Хаден (Леонардо), Алекс Хасселл (Андрео Рей), Нил Ньюборн (Антон), Франк Барри (Гонзало) және Даррел Д'Сильва (Армандо). Ясмин Баннерман қара құл (Агата) рөлін, ал Бёрт Квоук жапондық жауынгер діни қызметкер рөлін сомдады. Басқа британдық актерлердің арасында Питер Уингфилд (Dr. Хелм), Джеймс Иннес Смит (Латам), Эдвард Хьюз (Иан Латам), Майкл Калкин (Эдвард Веллерсли), Саймон Маккоркиндейл (капитан Чарльз Вентворт), Аманда Батти (Камила Вентворт) және Даррен Тайг (Феннер) болды.

Эфир

Ұлыбританияда түсірілгеніне қарамастан, бұл фильм 2008 жылға дейін Ұлыбританияда Zone Thriller арнасында көрсетілген жоқ. Ол 16/9 кең экранда түсірілген болатын, бірақ басқа елдердегі көрсетілімдермен салыстырғанда, 4/3 форматында кесілген түрінде, сондай-ақ кейбір қатыгез сөздер мен сахналар алынып тасталған. 2009 жылдың желтоқсанында ол Film24 арнасына көшті, Zone Thriller арнасының ізбасары CBS Action арнасында көрсетілім жалғасты. Zone Thriller және CBS Action фильмді түсірілім тізбесімен, ал Film24 эпизодтар тізбесімен көрсетті.

VHS түсірілімі

2001 жылдың соңында 22 эпизодтан тұратын шектеулі нұсқадағы VHS жинағы шықты, шоу тоқтатылғаннан кейін оған жанкүйерлердің ықпалды қауымы пайда болды. Шоудың өндірушісі Fireworks Entertainment шоудың жанкүйерлерімен шағын сауалнама жүргізді, онда жанкүйерлер VHS форматында шығаруға дауыс берді. Сол кездегі ресми "Queen of Swords" веб-сайтында (Fireworks сауалнама барысында сериалдың DVD жинақтарын шығармайтынын хабарлады). Жинақ Канадада Fireworks компаниясымен өндіріліп, CanWest Global компаниясымен сатылды. Ол тек АҚШ және Канададағы тұтынушыларға онлайн тапсырыс беру арқылы (NTSC 1-аймақ форматы) "Королева Мечта" ресми веб-сайты арқылы қолжетімді болды. Бұл 8 томдық VHS жинағы, барлығы 1000-нан аз жинақ жасалды. Бірінші таспада 1-эпизод болды, ал қалған 7 таспаның әрқайсысында 3 эпизодтан болды, сериал 4:3 форматтағы қиылған, панорамалық және сканерленген түрінде ұсынылды. Жинақтың құны 99,99 АҚШ доллары / 149,99 Канада доллары, қосымша жеткізу құнымен. Бірінші томның қорабында сақтық туралы сертификат та таратылды. VHS жинағы бірнеше айдың ішінде сатылып бітті. Бірінші эпизодтың таспасына уәде етілген қосымша материал клиенттерге алғашқы басылған таспалармен бірге жіберілмеді, содан кейін тоғызыншы таспа (бұл бірінші эпизодтың қайта шығарылуы, енді бонус материал соңына қосылды; бонус материалға сериядан алынған ұзақ клиптер мен промо-көріністер, сонымен қатар "Behind the Mask" тақырыптық әні кірді) CanWest-тен жинақ сатып алғандардың барлығына жіберілді. Кейіннен жасалған тапсырыстар 1-томның түзетілген нұсқасымен орындалды.

DVD-нің шығарылуы

Жапонияда серия 2004 жылдың шілдесі мен қарашасы аралығында Happinet Pictures компаниясымен шығарылды. Барлығы он DVD болды. Әрбір DVD-де екі эпизодтан біріктіріліп, 85 минуттық фильм түрінде ұсынылды, соңында ашылу титрлері мен екі есімді тізім болды. Эпизодтар көбінесе ретсіз болды, ал жоғалған екі эпизод – "Претендент" және "Қорықшыны ұстайды". DVD-лер түпнұсқа ағылшын дыбын жазуымен, жапондық дубляжымен және жапондық субтитрлерімен, 4:3 Pan & Scan форматында, NTSC стандартында, Dolby Digital дыбысымен 2 аймақтық форматта шығарылды. Францияда серия 2006 жылы Elephant Films компаниясы "Sous Le Signe de L'Épée" деген атаумен шығарылды. DVD-лер француздық нұсқасы Tessa, à la pointe de l'épée көп аймақтық форматта, алты DVD жинағында, түпнұсқа ағылшын дыбын жазуымен, француздық дубляжымен және француздық субтитрлерімен, түсірілгендей 16:9 кең экранды форматта, PAL стандартында, Dolby Digital дыбысымен ұсынылды. Эпизодтар өндіріс ретімен берілген (эпизодтар тізіміне қараңыз). Француз тіліндегі эпизодтар туралы буклет қоса берілген.

Құқықтық мәселелер

2000 жылдың тамызында жазушы Линда С. Лукенс "Қилыштар патшайымы" сериалының премьерасын тоқтату үшін алдын ала шешім шығаруды сұрады, егер оған "авторы" деген атау берілмесе. Ол екі он жыл бұрын ABC телеарнасына осы аттас сценарийді және ұқсас сериал жобасын ұсынғанын айтты. Сондай-ақ, шоудың атқарушы продюсері Дэвид Абрамовиц пен оның екеуін де Бродер/Курланд агенттігі ұсынған, және ол агенттік те сотқа шақырылған. 2000 жылдың қазан айында Лос-Анджелес жоғарғы сотының судьясы Лукенс аталған атауды алғанша шоуды көрсетуді тоқтатуға бұйрық берді. Кейін судья Коллинз Sony Pictures, TriStar Pictures және Zorro Productions, Inc. компанияларының қарсылықсыз өтінішімен шешімін күштен шығарды.