Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Клеткалық беткі рецепторлар класы
Class of cell surface receptors
Сигма рецепторлары (σ рецепторлары) – 4 PPBP (4 фенил 1 (4 фенилбутил) пиперидин), SA 4503 (кутамезин), дитолилгуанидин, диметилтриптамин және сирамезин сияқты лигандтармен байланысатын белокты клеткалық беткі рецепторлар. Олардың екі түрі бар: сигма 1 рецепторлары (σ1) және сигма 2 рецепторлары (σ2). Бұл рецепторлар эволюциялық тұрғыдан байланысты болмаса да, фармакологиялық ұқсастықтарына байланысты сигма рецепторлары ретінде жіктеледі. Саңырауқұлақ ақуызы ERG2, С8 стерол изомеразасы, сигма 1 ақуызымен бір отбасыға жатады. Екеуі де ER мембранасында орналасқан, бірақ сигма 1 сонымен қатар клеткалық беткі рецептор болып табылады. Сигма 2 – көбінесе клетка ішінде (ER мембранасында) орналасқан EXPREA доменді ақуыз.
Sigma receptors (σ receptors) are protein cell surface receptors that bind ligands such as 4 PPBP (4 phenyl 1 (4 phenylbutyl) piperidine), SA 4503 (cutamesine), ditolylguanidine, dimethyltryptamine, and siramesine. There are two subtypes, sigma 1 receptors (σ1) and sigma 2 receptors (σ2), which are classified as sigma receptors for their pharmacological similarities, even though they are evolutionarily unrelated. The fungal protein ERG2, a C 8 sterol isomerase, falls into the same protein family as sigma 1. Both localize to the ER membrane, although sigma 1 is also reported to be a cell surface receptor. Sigma 2 is an EXPREA domain protein with a mostly intracellular (ER membrane) localization.
Жіктеу
σ рецепторлары алғашқыда бензоморфанды опиоидтармен белсендіріледі және налтрексонмен тежеледі деп табылғандықтан, σ рецепторлары бастапқыда опиоид рецепторларының бір түрі деп есептелді. σ1 рецепторы оқшауланып, клондалғанда, оның опиоид рецепторларымен құрылымдық ұқсастығы жоқ екені, керісінше стероль синтезіне қатысатын саңырауқұлақтың ақуыздарына ұқсас екені анықталды. Осыдан кейін олар жеке ақуыз класы ретінде жіктелді.
Because the σ receptor was originally discovered to be agonized by benzomorphan opioids and antagonized by naltrexone, σ receptors were originally believed to be a type of opioid receptor. When the σ1 receptor was isolated and cloned, it was found to have no structural similarity to the opioid receptors, but rather showed similarity to fungal proteins involved in sterol synthesis. At this point, they were designated as a separate class of proteins.
Функция
Бұл рецепторлардың функциясы толыққанды түсініксіз. Кокаин, морфин/диацетилморфин, опипрамол, PCP, флувоксамин, метамфетамин, декстрометорфан және берберин σ агонисттері ретінде белгілі. Дегенмен, σ рецепторларының нақты қызметін анықтау қиын, себебі көптеген σ агонисттері κ опиоид рецепторы және NMDA глютамат рецепторы сияқты басқа да нысаналарға байланысады. Жануарлар тәжірибесінде римказол сияқты σ антагонисттері кокаиннің артық дозасынан туындаған құрылыстарды тоқтатуға қабілетті болды. σ антагонисттері антипсихотикалық препараттар ретінде қолдану үшін де зерттелуде. Көптеп таралған нейростероид гормоны DHEA сигма рецепторларының агонисті болып табылады және прегненолонмен бірге эндогенді агонист лигандалар болуы мүмкін; прогестеронның сигма антагонистік әрекетіне қарсы.
The function of these receptors is poorly understood. Drugs known to be σ agonists include cocaine, morphine/diacetylmorphine, opipramol, PCP, fluvoxamine, methamphetamine, dextromethorphan, and berberine. However, the exact role of σ receptors is difficult to establish as many σ agonists also bind to other targets such as the κ opioid receptor and the NMDA glutamate receptor. In animal experiments, σ antagonists such as rimcazole were able to block convulsions from cocaine overdose. σ antagonists are also under investigation for use as antipsychotic medications. The abundant neurosteroid steroid hormone DHEA is an agonist at sigma receptors and along with pregnenolone could be endogenous agonist ligands; opposed by sigma antagonistic activity from progesterone.
Физиологиялық әсерлері
σ рецепторлары белсендірілген кездегі физиологиялық әсерлерге гипертония, тахикардия, тахипнея, жөтелді басатын әсерлер және қарайғыш қабықтың кеңеюі (мидриаз) жатады. Кейбір σ рецепторларының агонистері – мысалы, кокаин, әлсіз σ агонисті – жануарларда құрысу әсерін тудырады. 2007 жылы таңдамалы σ рецептор агонисттерінің егешқұйрықтарда антидепрессантқа ұқсас әсер ететіні көрсетілді. σ рецепторларының темір/гем гомеостазын реттеуде де маңызды рөлі бар екені анықталды.
Physiologic effects when the σ receptor is activated include hypertonia, tachycardia, tachypnea, antitussive effects, and mydriasis. Some σ receptor agonists—such as cocaine, a weak σ agonist—exert convulsant effects in animals. In 2007, selective σ receptor agonists were shown to produce antidepressant like effects in mice. σ receptors were also shown to have a role in the regulation of iron/heme homeostasis.