Кіріспе

Британдық инженер және робототехниканы зерттеуші.

Өмірбаян

Кевин Уорвик 1954 жылы Англияның Ковентри қаласында туып, Уорвикширдегі Дансмор ауданындағы Райтон деген жақын маңдағы ауылда өсті. Оның отбасы методист шіркеуіне барса да, көп ұзамай ол Құдайдың бар екендігіне күмәндана бастады. Ол Уорвикширдің Рагби қаласындағы Лоуренс Шериф мектебінде оқыды, онда актер Артур Бостроммен бірге оқыды. 16 жасында мектепті тастап, British Telecom компаниясында шәкірттікке түсті. 1976 жылы Астон университетінде алғашқы ғылыми дәрежесін алды, содан кейін докторлық диссертациясын қорғап, Лондон Император колледжінде ғылыми-зерттеу жұмысын жүргізді. Ол Оксфордтағы Сомервилл колледжінде, Ньюкасл университетінде, Уорвик университетінде және Рединг университетінде жұмыс істеді, ал 2014 жылы Ковентри университетіне көшті. Уорвик – аттестатталған инженер (CEng), Инженерлік және технология институтының мүшесі (FIET) және Лондон қалалық және гильдия институтының мүшесі (FCGI). Ол Прагадағы Чехия Техникалық университетінде, Стратклайд университетінде, Борнмут университетінде және Рединг университетінде қонақ профессор болып табылады, ал 2004 жылы АҚШ-тағы Иллинойс университетінде аға Бекман ғылыми қызметкері болды. Сондай-ақ ол Карнеги-Меллон университетіндегі Инстинктивті есептеу зертханасының және Эксетер университетіндегі Интермедиа орталығының кеңесші кеңесіне қатысады. 40 жасқа келгенде Уорвик екі толыққандай байланыссыз сала бойынша ғылыми еңбектері үшін Лондон Император колледжі мен Прагадағы Чехия Ғылым академиясынан DSc ғылыми дәрежесін алды. Ол IET Achievement Medal, IET Mountbatten Medal және 2011 жылы Корольдік медицина қоғамының Эллисон Клифф медалімен марапатталды. 2000 жылы Уорвик "Роботтардың өрлеуі" тақырыбында Роял институтының Рождество лекцияларын оқыды.

Зерттеу

Уорвик жасанды интеллект, биомедициналық инженерия, басқару жүйелері және робототехника салаларында зерттеулер жүргізеді. Уорвиктің ерте зерттеулерінің көп бөлігі дискреттік уақытқа бейімделетін басқару саласына қатысты. Ол алғашқы мемлекеттік кеңістік негізіндегі өзін-өзі реттеу контроллерін және ARMA модельдерінің бірыңғай дискреттік уақыт мемлекеттік кеңістігін енгізді. Ол сонымен қатар математика, энергетика және өндіріс машиналарын жасау саласына да үлес қосты.

Жасанды интеллект

Уорвик инженерлік және физикалық ғылымдар ғылыми-зерттеу кеңесі (EPSRC) қаржылаған зерттеу жобасын басқарды, ол машиналық оқыту және жасанды интеллект (AI) техникаларын қолдану арқылы тірі ұяшықты нейрондық желілерден электрлік белсенділіктің үлгілерін тиімді түрде стимуляциялау және аударуды зерттеді, содан кейін осы желілерді мобильді роботтарды басқару үшін пайдалануға болатын еді. Осылайша, әрбір роботтың мінез-құлқы биологиялық мимен қамтамасыз етілді. Бұрын Уорвик Гершвин деп аталған генетикалық алгоритмді жасауға көмектесті, ол танымал әндерді шығаруда шығармашылық танытып, бұрынғы сәтті әндерді тыңдау арқылы хит-дискіге не әкелетінін үйренді. Гершвин BBC-нің "Tomorrow's World" бағдарламасында пайда болды және Элвис Костеллоның төрт кіші інісінен тұратын "Manus" тобының музыкасын араластыруда сәтті қолданылды. Уорвиктің ИЖ-мен байланысты тағы бір жобасы – Морги атты робот-бас. Көру, дыбыс, инфрақызыл, ультрадыбыс және радар сияқты бес "сезімі" бар бұл бас сенсорлық деректерді біріктіруді зерттеу үшін пайдаланылды. Рединг университетінің ғылыми-зерттеу және этика комитеті оның бейне сақтау мүмкіндіктеріне байланысты "X" санатына жатқызып, 18 жасқа толмағандар роботпен өзара әрекеттесу үшін ата-анасының рұқсатын алуын міндетті етті. Уорвик болашақ туралы, әсіресе ИЖ және оның адамзатқа тигізер әсері туралы өте ашық пікір білдіреді. Оның пікірінше, адамзаттың машиналардың басымдығына ұшырамас үшін технологияны өзін жетілдіру үшін пайдалануы керек. Ол адамның көптеген шектеулері, мысалы, сенсорлы-қимылдық қабілеттері, машиналармен оңай жеңіле алатынын айтады және осы қабілеттерге ие болғысы келетінін ашық мәлімдеді: "Мен жай ғана адам болып қалуым мүмкін емес".

Биоэтика

Уорвик Рединг университетінің командасын бірқатар Еуропалық қауымдастық жобаларында басқарды, мысалы: FIDIS (Ақпараттық қоғамдағы жеке тұлғаның болашағы), жеке тұлғаның болашағын зерттеу; және ETHICBOTS және RoboLaw, екеуі де роботтар мен киборгтардың этикалық жақтарын қарастырды. Уорвиктің қызығушылық тақырыптарының көптеген этикалық салдары бар, олардың кейбіреулері оның адамды жетілдіру эксперименттеріне байланысты. Оның зерттеулерінің этикалық тұйықтары Физика институты мектеп оқушылары мен ғылым мұғалімдері үшін олардың ресми Advanced level және GCSE оқуларының бір бөлігі ретінде қолданылады. Оның жұмысы АҚШ Президентінің биоэтика жөніндегі кеңесі және АҚШ Президентінің болашаққа бағытталған іс-қимылдар жөніндегі тобымен де талқыланды. Ол Нюфилд Кеңесінің биоэтика жөніндегі жаңа нейротехнологиялар жұмыс тобының мүшесі.

Терең миды ынталандыру

Уорвик, Джон Рэдклифф ауруханасындағы Типу Азиз және оның командасымен, сондай-ақ Оксфорд университетінің Джон Стейнмен бірлесіп, Паркинсон ауруы үшін миды терең стимуляциялаудың жаңа буырын жасауға көмектеседі. Миды үнемі стимуляциялаудың орнына, құрылғының стимуляция қажет болатын сәттерді болжап, дікіс пайда болуға дейін сигналдарды жіберуі мақсатында, осылайша дікіс пайда болуын алдын алу жоспарлануда. Жақындағы зерттеулер Паркинсон ауруының әртүрлі түрлерін анықтау мүмкіндігін көрсетті.

Қоғамның хабардарлығы

Уорвик мектеп оқушыларын өзі айналысатын технологияға қызықтыру мақсатында бірнеше жобаны басқарды. 2000 жылы ол «Мектептер робот лигасы» үшін EPSRC мыңжылдық сыйлығын алды. 2007 жылы 16 мектеп командасы би билеуге, содан кейін кедергілерден өту жолынан өтуге арналған гуманоидты роботты жобалау жобасына қатысты. Финалдық жарыс Лондон қаласындағы Ғылым мұражайында өтті. «Androids Advance» деп аталған жоба EPSRC қаржыландырды және қытай теледидарында жаңалық ретінде көрсетілді. Уорвик тұрақты түрде қоғамдық лекциялар оқып, радио бағдарламаларына қатысып, ғылымды түсінуге зор үлес қосады. Ол AI, робототехника және ғылымдағы ғылыми фантастиканың рөлі туралы көптеген теледокументалдық фильмдерде пайда болды, мысалы «Уильям Шатнер әлемді қалай өзгертті», «Болашақ фантастикасы» және «Зерттеулер». Ол сондай-ақ Рей Курцвейлдің «Трансцендентті адам» фильмінде Уильям Шатнер, Колин Пауэлл және Стиви Уодермен бірге түсті. Ол «Late Night with Conan O'Brien», «Først & sist», «Sunday Brunch» және «Richard & Judy» сияқты бірнеше телешоуларға қонақ шақырды. 2005 жылы Уорвик жөнінде Ұлыбритания Парламенті депутаттары ұсынған мотив ұсынылды, онда ол студенттерді ғылымға қызықтырудағы еңбегі үшін және «тақырыпты қызықты және маңызды ету арқылы, оқушылардың көптегені ғылымда мансап құруға ұмтылатындай» оқыту әдісі үшін құттықталды. 2009 жылы Уорвик 1985 жылғы «Доктор Ху» оқиғасының DVD-де шығарылған екі деректі фильмінде кибернетикадағы жұмысы туралы сұхбат берді. Ол сондай-ақ 2013 жылы «Доктор Ху ғылымы» телелекциясында сұхбаттасушы болды. 2013 жылы Уорвик Роберт Льюэллин мен Клео Рокоспен бірге BBC Radio 4-тің «The Museum of Curiosity» бағдарламасында қонақ ретінде пайда болды. 2014 жылы ол Либби Пурвс, Роджер Баннистер және Рейчел Стирлингпен бірге BBC Radio 4-тің «Midweek» бағдарламасында пайда болды.

Робототехника

Уорвиктің роботтардың бір-бірінен аулақ болу үшін өздігінен бағдарламалана алатыны туралы айтқаны өзін-өзі ұйымдастыру мәселесін көтереді. Әсіресе, Франсиско Варела мен Хумберто Матурананың бұрын тек болжамдардан тұратын еңбектері енді синтетикалық интеллект саласында тікелей маңызға ие болып отыр. Егер киборг жүйелері тірі қалуы керек болса, олар гомеостатикалық (яғни, әртүрлі ортада тұрақты ішкі жағдайды сақтай білуі керек) ғана емес, сонымен қатар бейімделуге қабілетті болуы шарт. Варела мен Матурананың синтетикалық құрылғылар арқылы тексеруге болатын талаптары Уорвик және осы сияқты зерттеулермен айналысатын адамдар туралы пікірталас тұрғысынан маңыздырақ мәселе болып табылады. Тәуелсіз құрылғыны "өшіру" көрінетіндей қарапайым болмауы мүмкін, себебі егер құрылғы жеткілікті деңгейде интеллект танытып, диагностикалық және болжамдық қабілеттерге ие болса, біз бір күні оның бізге интуицияға қайшы (бірақ дұрыс) ақпарат беруі мен, шектеулі және "интуитивті" түсініктеріміздің салдарынан оны ажыратуға талпынуымыз арасында таңдау жасауға мәжбүр болуымыз мүмкін. Уорвиктің роботтары зерттеу барысында күтпеген мінез-құлықтар көрсетті, тіпті бір робот ортамен күресе алмағандықтан "өзін-өзі жойды". Күрделірек жағдайда, "табиғи іріктеу" процесі мүмкін бе деген сұрақ туындайды, онда нейрондық желілер маңызды рөл атқарады. 1999 жылғы Гиннес рекордтар кітабында Уорвик Интернет арқылы алғашқы роботты оқыту экспериментін жүргізгені тіркелген. Ұлыбританиядағы Рединг университетіндегі жасанды нейрондық желіге негізделген робот ештеңеге соқтырылмай жүріп-тұруды үйренді. Содан кейін ол Нью-Йорк штатындағы SUNY Buffalo университетіндегі тағы бір роботқа Интернет арқылы осылай әрекет етуді үйретті. АҚШ-тағы роботты адам оқытпады, оны өздігінен үйренген нәрселерге сүйене отырып, басқа робот үйретті. "Ысқырық Сид" – Уорвиктің Ресейге Британ Кеңесінің лекциялық турына алып барған робот мысығы, оны Мәскеу мемлекеттік университетіндегі лекцияларда көрсетті. Робот студенттік жоба ретінде құрастырылды, оның аты аяқтарын қозғалтатын пневматикалық механизмдерден шыққан дыбыстан шықты. "Ысқырық Сид" BBC телеарнасының Blue Peter бағдарламасында да пайда болды, бірақ British Airways компаниясы жануарларды салонға кіргізбейді деген сылтаумен билет беруден бас тартқаннан кейін танымал болды. Уорвик сонымен қатар BBC телеарнасының Jim'll Fix It бағдарламасында қолданылған робот "сиқырлы креслоның" жасалуына жауапты болды. Кресло шоу жүргізушісі Джимми Савилге шай дайындап, қонақтарға таратуға арналған "Джим оны түзетуге көмектеседі" төсбелгілерін сақтап тұрды. Уорвик роботтарға қатысты түзету жұмысымен айналысқан эпизодта бағдарламаға қатысты.

Салдары

Уорвик пен оның әріптестері Project Cyborg зерттеулерінің жүйке жүйесіне зақым келген науқастарды емдеуге арналған жаңа медициналық құралдар жасауға, сондай-ақ Уорвик жақтаған кең ауқымды жетілдірулерге көмектесуі мүмкін екенін айтады. Кейбір трансгуманистер мұндай технологиялар технология арқылы телепатияны жүзеге асыру үшін де қолданылуы мүмкін деп болжайды.

Тізбектеу құрылғысы

2002 жылдың тамызында Сохамдағы қазалардан кейін, Уорвик 11 жасар қызға қастықтан қорғану үшін іздеу құрылғысын салуды ұсынғанда дау басталды. Бұл жоспар әртүрлі реакция тудырды, көптеген алаңдаған ата-аналар қолдаса, балалар қоғамдары этикалық алаңдаушылық білдірді. Осының салдарынан, бұл идея іске аспады. Латын Америкасының кейбір елдерінде жоғары қастық деңгейіне байланысты зергерлік бұйымдарда немесе киімде ұрлыққа қарсы RFID чиптері жиі қолданылады, ал VeriChip компаниясы 2001 жылы қолжетімді медициналық ақпарат имплантаттарының қатарын кеңейту жоспарларын жариялады, оларды жеке GPS құрылғысымен біріктіргенде GPS арқылы қадағалауға болады.

Тьюринг сынағы

Уорвик екі рет Тьюрингті саралаушы ретінде қатысып, 2001 және 2006 жылдарғы Лобнер сыйлығы байқауларында Алан Тьюринг құрастырған «имитация ойыны» платформасында машиналарды бағалады. 2001 жылғы сыйлық Лондон Ғылым мұражайында өткізіліп, онда Тьюрингтің «қазылар алқасының қызметі» немесе жеке-жеке Тьюринг сынақтары ұсынылды, және A. L. I. C. E. жеңіске жетті. 2006 жылғы байқау Лондон университетінің колледжінде «параллель жұпталған» Тьюринг сынақтарын өткізіп, жеңімпаз Ролло Карпентер атанды. Уорвик 2008 жылы Рединг университетінде Лобнер сыйлығын ұйымдастырды, онда да параллель жұпталған Тьюринг сынақтары болды. 2012 жылы ол Хума Шахпен бірлесіп Блечли Паркте Тьюринг сынақтары сериясын ұйымдастырды. Уорвиктің сөзіне сәйкес, сынақтар Алан Тьюрингтің ғылыми еңбектерінде келтірілген мәлімдемелерге қатаң сәйкес болды. Уорвик өзі де сынақтарға жасырын адам ретінде қатысты. Сынақтардың нәтижелері бірнеше ғылыми мақалаларда талқыланды. «Тьюринг сынақтарында адамды жаңылыстыру» деген мақала Experimental and Theoretical Artificial Intelligence журналындағы ең көп жүктелген үш мақаланың біріне кірді. 2014 жылдың маусым айында Уорвик Алан Тьюрингтің қайтыс болғанына 60 жыл толуына орай Шахпен бірге Тьюринг сынақтары сериясын өткізуге көмектесті. Іс-шара Лондонның Корольдік қоғамында өтті. Уорвик жеңімпаз чат-бот «Евгений Густманды» «алғашқы рет Тьюринг сынағынан өтті» деп бағалады, өйткені ол іс-шараның үштен бір бөлігін құраған қазылардың дұрыс емес шешім қабылдауына себепкер болды, және бұл оқиғаны «маңызды кезең» деп атады. «Машиналар ойлай ала ма? A Report on Turing Test Experiments at the Royal Society» атты, Евгений Густманмен байланысты барлық транскрипттерді қамтитын мақала да Experimental and Theoretical Artificial Intelligence журналындағы ең көп жүктелген үш мақаланың біріне айналды. Уорвик 2014 жылғы Корольдік қоғамда өткен іс-шарада сынға ұшырады, онда ол Евгений Густман бағдарламалық қамтамасы өзінің нәтижелеріне сүйене отырып Тьюринг сынағынан өтті деп мәлімдеді. Бағдарламалық қамтама бес минуттық мәтіндік әңгіме арқылы оны машина деп анықтай алмаған қазылардың 30 пайызынан астамын алдады. Сыншылар бағдарламаның өзін жас, ана тілі емес ағылшын тілінде сөйлейтін адам ретінде көрсетуі сынақтың мәнін әлсіретті деп мәлімдеді, себебі грамматикалық және семантикалық қателерді ағылшын тіліндегі шектеулі білімімен байланыстыруға болады. Кейбір сыншылар бұл бағдарламаның нәтижелері бұрынғы басқа бағдарламалардың нәтижелерінен төмен болғанын айтты. 2009 жылдың наурыз айында ол Ұлттық Жас Ғалым Питер Хэтфилдтің шабытының көзі ретінде аталды.

Корольдік институттың Рождестволық дәрістері

Уорвик 2000 жылдың желтоқсан айында Роял институтының Рождестволық лекцияларын өткізді, олар «Роботтардың өркендеуі» деп аталды. Лекциялар кейбір адамдарға ұнағанымен, британдық компьютер ғалымы Саймон Колтон оның қатысуына дейін Уорвиктің таңдалуына қарсылық білдірді. Ол Уорвик «біздің пәніміздің (жасанды интеллект) өкілі емес» және «Рождестволық лекциялар арқылы оған әсер етуге рұқсат беру ғылымды қоғам қабылдауына қауіп келтіреді» деп мәлімдеді. Уорвиктің компьютерлер шығармашылыққа қабілетті болуы мүмкін деген пікіріне жауап ретінде, Компьютерлік шығармашылық профессоры Колтон: «Жасанды интеллект қауымдастығы компьютерлерде ешқашан болмайды деп санайтын шығармашылық және эмоция сияқты сөздерді қайтару үшін нағыз ғылыми жұмыс жасады» деді. Кейін келген хаттар көбінесе жағымды болды; Ральф Рейнер былай деп жазды: «Мен кіші ұлыммен бірге барлық лекцияларға қатыстым және олардың теңдестірілген және ойға жетелейтін болғанын көрдім. Олар сенсациялық емес еді. Мен Уорвиктің лекциялары үшін оған ризамын».

Марапаттар мен мойындау

Уорвик 2000 жылы «Болашақ денсаулық сақтау технологиясы» сыйлығын алды, ал 2004 жылы Инженерлік және технология институтының (IET) жетістік медалімен марапатталды. 2008 жылы Маунтбеттен медалімен марапатталды. 2009 жылы Гвадалахара Марселин Шампаннат сыйлығымен және Алтын Эвридика сыйлығымен марапатталды. 2011 жылы Корольдік медицина қоғамынан Эллисон Клифф медалін алды. 2014 жылы Еуропа ғылымдар және өнер академиясының мүшесі болып сайланды. 2018 жылы Уорвик Халықаралық жүйелер және кибернетика ғылымдары академиясына қабылданды, ал 2020 жылы Кибернетика қоғамының құрметті мүшесі атанды. Ол он құрметті докторлық дәрежесіне ие, олар Астон университеті, Ковентри университеті, Роберт Гордон университеті, Брэдфорд университеті, Бедфордшир университеті, Кингстон университеті, Скопьедегі Кирилл және Мефодий университеті, Эдинбург Непьер университеті және Галготия университетінен берілді.

Қабылдау

Уорвиктің сыншылары да, жақтастары да бар, оның кейбіреулері оны "өзгеріске ұмтылатын" адам деп сипаттайды. Ал кейбіреулері оның жұмысын "ғылыми емес" және "көңіл көтеру" сияқты деп санайды, алайда басқалары оны "өте шығармашыл тәжірибеші" деп есептейді, оның презентацияларын "керемет" және жұмысын "мағыналы" деп бағалайды.