Шығыс Тимор Ұлттық Стадионының тарихы

Кіріспе

Шығыс Тимордағы стадион

Шығыс Тимордың Ұлттық стадионы (Estádio Nacional de Timor Leste, ), сондай-ақ Дили қаласының муниципалды стадионы (Estádio Municipal de Díli, ) деп те белгілі, Шығыс Тимордың Дили қаласындағы көп мақсатты стадион. Стадионның сыйымдылығы 5000 адамды құрайды және көбінесе футбол матчтары үшін пайдаланылады.

Тарих

1999-2000 жылдары, 1999 жылғы Шығыс Тимор дағдарысы кезінде және одан кейін, стадион уақытша босқындар лагері және шұғыл көмек тарату орталығы ретінде пайдаланылды. 1999 жылдың 21 желтоқсанында стадионда Шығыс Тимордағы Халықаралық күштерде (INTERFET) қызмет ететін австралиялық әскерлерге арналған Кайли Миноуг пен Джон Фарнхэм қатысқан «Әскери міндеттеме» концерті өтті. 2004 жылдан бері стадионда Тимор Суперлигасының финалы, «Таса Диджисел» турнирі, сондай-ақ жақында «Таса 12 де Ноябрь» және «Лига Футбол Амадора / Тимор Лесте» жарыстары өткізіліп келеді. 2005 жылы әлемдік деңгейдегі футболшы Криштиану Роналду Дили стадионына келіп, президент Ксанана Гусмаомен бірге суретке түсті. 2006 жылы стадионда тағы да 1000-нан астам босқын орналастырылды. 2007 жылдың мамыр айында Шығыс Тимор ұлттық құрамалары, БҰҰ Полициясының командасы және Австралия мен Жаңа Зеландияның біріккен командалары арасында турнир ұйымдастырылды. 2010 жылдары стадион екі кезеңде қайта жаңартылды, жұмыстар 2011 және 2016 жылдары басталды. 2011 жылғы жөндеу жұмыстары 2012 жылдың сәуір айында Шығыс Тимордың сол кездегі премьер-министрі Ксанана Гусмаоның қатысуымен салтанатты түрде ашылды. 2015 жылдың 12 наурызында стадионда 2018 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының іріктеу бірінші турындағы Моңғолияға қарсы Шығыс Тимор ұлттық футбол құрамасының тұңғыш халықаралық ойыны өтті, осы ойында Тимор 4:1 есебімен жеңіске жетті. 2016 жылғы жөндеу жұмыстарының құны 1,64 миллион долларды құрады, оған трибунаны жаңарту, жуынатын бөлмелер, электр қондырғылары мен жарық бағаналарын орнату, сондай-ақ трибунаға орындықтар қосу кірді. 2019 жылдың ортасына қарай бұл жөндеу жұмыстары толыққанды аяқталған жоқ еді. 2019 жылдың 20 қыркүйегінде INTERFET жасақ тобының құрылғанына 20 жыл толуына орай стадионда Falintil және Interfet ардагерлерінің командалары арасында, сондай-ақ Шығыс Тимор ұлттық құрамасы мен Австралия Қорғаныс күштерінің командалары арасында достық футбол матчтары өткізілді. 2021 жылдың ақпан айында Инфрақұрылым қорының директорлар кеңесі (Conselho da Administração do Fundo das Infraestruturas (CAFI)) 2016 жылғы жөндеу жұмыстарын аяқтау үшін 300 000 доллардан астам қосымша бюджетті мақұлдады. 2022 жылдың 13 маусымында Әділет министрі Тиаго Амарал Сарменто Халықаралық футбол федерациясының (ФИФА) өкілі ретінде Шығыс Тимор футбол федерациясымен (FFTL) кездесіп, стадионның жерін, соның ішінде «Кампо Демокрасия» деп аталатын жерді FFTL-ге беруге қатысты құжаттарды тапсырды. Бұл тапсыру тараптар арасындағы ұзақ мерзімді келісімшарт аясында жасалды, оған сәйкес Шығыс Тимордағы стадион және басқа да футбол алаңдары ФИФА есебінен халықаралық стандарттарға сәйкес келтіріледі. Бір жылдан кейін, 2023 жылдың 8 маусымында Жастар және спорт жөніндегі мемлекеттік хатшы ФИФА Шығыс Тиморда екі халықаралық стандарттағы футбол стадионын салуға келіскенін мәлімдеді, олардың біреуі Ұлттық стадионда, екіншісі Ксанана спорт орталығында салынады. Ол сондай-ақ екі стадионның жобалары ФИФА техникалық тобымен аяқталып, талданғанын және деректерді тексеру аяқталғаннан кейін ФИФА құрылыс жұмыстарына тендер жариялайтынын айтты.

In 1999 2000, during the 1999 East Timorese crisis and its aftermath, the stadium was used as a makeshift refugee camp and emergency relief distribution point. On 21 December 1999, the stadium hosted the Tour of Duty – Concert for the Troops, featuring Kylie Minogue and John Farnham, for the Australian troops serving with the International Force for East Timor (INTERFET). Since 2004, the stadium has been home to the finals of the Super Liga Timorense, the Taça Digicel, and, more recently, the Taça 12 de Novembro and the Liga Futebol Amadora / Timor Leste. In 2005, world renowned soccer player Cristiano Ronaldo visited Dili stadium and posed for a picture with the President, Xanana Gusmão. In 2006, the stadium once again housed a refugee camp, for over 1,000 displaced people. A tournament held between East Timorese national teams, a UN Police team and Australian and New Zealand combined teams was held in May 2007. During the 2010s, the stadium was renovated in two separate projects, commenced in 2011 and 2016, respectively. The 2011 renovations were inaugurated in April 2012 by the then Prime Minister of East Timor, Xanana Gusmão. On 12 March 2015, the stadium hosted the first international home match of the Timor Leste national football team in the first round 2018 FIFA World Cup qualification against Mongolia with Timor winning 4–1. The 2016 renovations were valued at $1.64 million, and included the renovation of the grandstand, construction of bathrooms, electricity rooms, and lighting poles, and adding seats to the grandstand. As of mid 2019, those renovations had not yet been completed. On 20 September 2019, to commemorate the 20th anniversary of the formation of INTERFET task force, friendly football matches were played at the stadium between teams of Falintil and Interfet veterans, and between the Timor Leste national team and an Australian Defence Force team. In February 2021, the Board of Directors of the Infrastructure Fund (Conselho da Administração do Fundo das Infraestruturas (CAFI)) approved an additional budget of more than $300000 to complete the 2016 renovations. On 13 June 2022, the Minister of Justice, Tiago Amaral Sarmento, met with the East Timor Football Federation (FFTL), as representative of the International Association Football Federation (FIFA), and handed over documentation assigning the site of the stadium, including land known as Kampo Demokrasia, to the FFTL. The assignment, for a price to be agreed later, was made in connection with a long term contract between the parties, under which the stadium and other football fields in East Timor would be brought up to international standards, at FIFA's expense. Just under a year later, on 8 June 2023, the Secretary of State for Youth and Sport, de, announced that FIFA had agreed to build two international standard football stadiums in East Timor, one of them at the National Stadium, and the other at the Xanana Sports Center. He also said that the two stadium designs had been finalised and analysed by a FIFA technical team, and that after data verification was complete, FIFA would call tenders for construction.

Мекемелер

Стадионда жеңіл атлетика жолы бар, алаңның шығыс және батыс жағында екі трибуна орналасқан; стадионның жалпы сыйымдылығы 5000 адамды құрайды. Стадион инфрақұрылымындағы мәселелерге байланысты ұлттық футбол құрамасы кейде өз алаңындағы ойындарын басқа елдерде өткізуге мәжбүр. Мысалы, 2026 жылғы ФИФА Әлем Чемпионаты АФК іріктеу кезеңі мен 2027 жылғы АФК Азия Кубогы іріктеу кезеңдерінде (бұл екі турнир бірдей іріктеу ретінде өтеді), Шығыс Тимор өз алаңындағы және қарсылас алаңындағы барлық ойындарын Тайваньдың Каосиунг қаласындағы Ұлттық стадионда өткізді, оларды өз елінде ойнамады.