Кіріспе

Justyna Maria Kowalczyk Tekieli (Поляк: ; 19 қаңтар 1983 жылы туған) – 2000 жылдан бері жарысқа қатысып келе жатқан поляк шаңғышысы. Ковальчик екі дүркін Олимпиада чемпионы және екі дүркін әлем чемпионы. Ол сондай-ақ, Tour de Ski-де төрт рет қатарынан жеңіс тұтқан жалғыз шаңғышы және FIS Cross Country World Cup-да үш рет қатарынан жеңіс одныған екі әйел шаңғышының бірі (екіншісі – фин Марьо Матикайнен). Ковальчик Tour de Ski-дегі барлық уақыттағы рекордты 14 жеңісімен ұстап тұр, жалпы 29 рет жүлделі орынға ие болды. Сондай-ақ, ол 2015 жылы Vasaloppet әйелдер арасындағы жарыста жеңіске жетті. Ол AZS AWF Катовице шаңғы спорты бөлімінің мүшесі және оны Александр Виериетельный жаттықтырады.

Мансап

Оңтүстік Польшадағы Касина-Вьелка таулы Горал ауылында өскен Ковальчик 10 жасында жарысқа қатысатын шаңғы спортын бастады. 2001 жылдың желтоқсанында Когнде (Италия) өзінің алғашқы FIS әлем кубогы жарысына қатысты. 2002 жылы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатында жеке спринтте екінші орын алды. 2003 жылы FIS Скандинавиялық шаңғы спорты әлем чемпионатында жеке спринтте 31-орынды иеленді. Ковальчиктың әлем кубогындағы алғашқы жеңісі 2007 жылдың 27 қаңтарында Отепээде өткен 10 км классикалық жарыста болды. 2007 жылғы әлем кубогында жалпы есепте 3-орын алды. 2008–09 жылғы шаңғы спорты әлем кубогының жалпы жеңімпазы атанды. 2009 жылдың 24 наурызында Ковальчикке Польшаны қайта құру орденінің рыцарь кресі табысталды. 2009 жылы Либеректе өткен әлем чемпионатында Ковальчик екі алтын медаль жеңіп алды: әйелдер ізімен қуу (7.5 км классикалық + 7.5 км еркін стиль) және 30 км жаппай старт. Сондай-ақ, ол 10 км классикалық жарыста қола медаль алды. 2010 жылдың 27 ақпанында Ковальчик 2010 жылғы қысқы Олимпиадада әйелдердің 30 км классикалық жарысында Норвегиялық Марит Бьёргенді 0,3 секундқа еселеп озып, алтын медаль жеңіп алды. Ол 1 сағат 30 минут 33,7 секунд көрсетті. Ванкуверде ол тағы екі медаль алды: 2010 жылдың 17 ақпанында жеке спринт классикасында Бьёргеннен кейін күміс, ал 2010 жылдың 19 ақпанында 15 км ізімен қууда қола медаль алды. Ковальчик 2014 жылғы Сочи қысқы Олимпиадасында 10 км классикалық жарыста сынған аяғымен жеңіске жетті. 30 км еркін стиль жарысын аяқтамады. 2015 жылдың 22 ақпанында Швецияның Фалунь қаласында Сильвия Яшковецбен бірге командалық спринтте 2015 жылғы әлем чемпионатының қола медалін жеңіп алды. 2015 жылы Васалоппет шаңғы марафонында 4:41:02 уақытпен жеңіске жетті. Сондай-ақ, ол 2017 және 2018 жылдары Норвегияда жыл сайын өткізілетін Биркебейнерреннет ұзақ қашықтыққа жүзуді жалғастыратын шаңғы марафонын жеңіп алды.

Білім

Ковальчик Катовицедегі Ежи Кукучка дене тәрбиесі университетін дене тәрбиесі мамандығы бойынша магистр және 2014 жылы Краковтағы Бронислав Чех дене тәрбиесі университетінде доктор ғылымын қорғады. Оның диссертациясы "Спорттың әртүрлі деңгейлеріндегі және жабдықтар технологиясының эволюциясы аясында шаңғы спортындағы жаттығу жүктемесінің құрылымы мен көлемі" деп аталды.

2005 жыл Тоқтату

2005 жылғы әлем чемпионатында Ковальчик дексаметазон қолданғаны үшін кейіннен дисквалификацияланды. Бұл оқиға 2005 жылдың 23 қаңтарында Германияның Оберстдорф қаласында өткен 23 жасқа дейінгі (U23) OPA (Alpine Nations) аралық кубогы жарысында болды. Дексаметазон – жарыссыз кезеңде рұқсат етілген, бірақ жарыс барысында тыйым салынған зат. Ол қабынуға қарсы және иммунитетті басушы ретінде әрекет етеді. Ковальчик бұл затты Ахилл сіңірінің жағдайын жеңілдету үшін қолданды. 2005 жылдың 13 маусымында FIS допингтік комиссиясы Ковальчикке екі жылға (2005 жылдың 23 қаңтарынан 2007 жылдың 22 қаңтарына дейін) жарысқа қатысудан тыйым салды. 2005 жылдың маусым айының соңында FIS дексаметазонның глюкокортикостероид екенін және Дүниежүзілік допингке қарсы агенттіктің (WADA) тыйым салынған заттар тізімінде «арнайы зат» ретінде тіркелгенін анықтады. Сондықтан, бірінші рет бұзушылық жасаған жағдайда, жарамсыздық мерзімі ең көп дегенде бір жылды құрайды. Осыған байланысты FIS допингтік комиссиясы жаза мерзімін бір жылға қысқартты. Ковальчик Спорт арбитраждық сотына (CAS) шағым түсірді. CAS Ковальчиктың спорттық көрсеткіштерін жақсарту үшін дексаметазонды қолданбағанын анықтады. Дегенмен, ол немқұрайлылық танытқан, бірақ бұл немқұрайлылықтың деңгейі бір жылдық жарамсыздық мерзімін қажет етпейді. CAS пікірінше, 2005 жылдың 8 желтоқсанында (отырыс күні) аяқталатын қысқартылған мерзім әділ және пропорционалды жаза болып табылады. CAS FIS допингтік комиссиясын Ковальчиктың спорттық көрсеткіштерін жақсарту мақсатында бұл затты қолданбағаны туралы қорғанысын ескермегені үшін сынады. CAS-тің мәлімдемесіне сәйкес, Ковальчик дексаметазонның өнімділікті арттыруға бағытталмағанын дәлелдеп, өз қорғанысын толыққанды ұсынды. Ол FIS допингтік комиссиясына Ахилл сіңірінің жағдайын жеңілдету үшін қолданылғанын растайтын тиісті медициналық анықтамаларды ұсынды. Ковальчиктың бұл затты медициналық себептермен қолданғанын алғашқы дәлелдеуінен кейін, FIS-ке керісінше дәлелдеу міндеті жүктелді.

Астмаға қарсы дәрілерді сынға алу

Ковальчик 2010 жылғы Олимпиада ойындарында Марит Бьёргенді және басқа да бәсекелес спортшыларды астмаға қарсы препараттар қолданғаны үшін сынады. Бьёрген Олимпиадада бес медаль жеңіп алды, оның үшеуі алтын болды. ФИС бұл препаратты Олимпиада командасының дәрігері тағайындаған жағдайда қолдануға рұқсат береді.

Жеке өмір

Оның үш үлкен сіңлісі мен інісі бар: Илона мен Виолетта әпкелері және Томаш інісі. 2014 жылы Gazeta Wyborcza газетіне берген сұхбатында түсік тастағанын және кейін депрессиямен күрескенін айтты. 2020 жылы ол поляк таушысы Кацпер Текиелиге үйленді, олардың Хугон ұлы бар (2021 жылы туған). 2023 жылдың мамырында оның күйеуі Швейцария Альпі тауларында Юнгфрау шыңынан түсіп келе жатып, қар көшкінінің астында қалып қайтыс болды.

Туралы тау шаңғысы

Барлық нәтижелер Халықаралық шаңғы федерациясы (FIS) көзінен алынған.