Кіріспе

Оқу объектісі – "бір оқу мақсатына негізделген мазмұндық элементтердің, жаттығу элементтерінің және бағалау элементтерінің жиынтығы". Бұл термин Уэйн Ходжинс есімімен байланысты және 1994 жылы сол атаумен құрылған жұмыс тобында пайда болды. "Оқу объектілері" ұғымы көптеген басқа атаулармен де белгілі, мысалы: мазмұн объектілері, бөліктер, білім беру объектілері, ақпараттық объектілер, интеллектуалды объектілер, білім фрагменттері, білім объектілері, оқу компоненттері, медиа объектілері, қайта қолданылатын оқу бағдарламасының компоненттері, кішкентай модульдер, қайта қолданылатын ақпараттық объектілер, қайта қолданылатын оқу объектілері, тексеруге болатын қайта қолданылатын танымдық бірліктер, оқыту компоненттері және оқу модульдері. Оқу объектілерін пайдаланудың негізгі идеясы мыналармен сипатталады: іздеуге қолайлылық, қайта қолданылу және өзара үйлесімділік. Іздеуге қолайлылықты қамтамасыз ету үшін оқу объектілері IEEE 1484.12 стандартында формалдалған Оқу объектісінің метадеректері арқылы сипатталады. Қайта қолданылуды қолдау үшін IMS консорциумы IMS Content жинағы сияқты бірқатар техникалық талаптарды ұсынды. Ал өзара үйлесімділікті қамтамасыз ету үшін АҚШ әскери ұйымы Advanced Distributed Learning Sharable Content Object Reference Model (Бөлісілетін мазмұн объектісінің анықтамалық моделі) жасады. Оқу объектілері оқытудың құнын төмендету, оқу мазмұнын стандарттау және оқуды басқару жүйелері арқылы оқу мазмұнын пайдалану мен қайта пайдалану мүмкіндігін қамтамасыз ету мақсатында әзірленді.

Өңдеу қабілеті

Мутацияланған оқу объектісі, Майкл С. Шоу, Ғылым магистрі (2003) бойынша, бастапқы көзделген мақсатынан өзгеше түрде қайта мақсатталуы, қайта жасалуы, өзгертілуі немесе жаңадан қолданылуы мүмкін оқу объектісі. Яғни, бастапқыда нақты бір сала үшін жасалған білім беру мазмұны немесе оқу материалдары, қасақана немесе кездейсоқ түрде, басқа салаға тиесілі болса да, білім алушыға немесе жағдайға маңызды болып келуі мүмкін. Бұл түсінік оқу объектілерінің ішкі қасиеттері өзгермейтінімен, олардың қолданылуы әртүрлі салаларда тиімді және бейімделуге қабілетті болуымен сәйкес келеді. Шоудың болжамды түсіндірмесі білім алушының танымдық икемділігін және оқу ресурстарын шығармашылықпен қайта пайдалануға ынталандырады. Шоу сондай-ақ "контекстуалды оқу объектісі" терминін енгізеді, ол нақты білім алушыға арналған, нақты мағынасы мен мақсаты бар оқу объектісін сипаттайды. Бұл, егер мақсат уақтылы оқыту және жеке білім алушының қажеттіліктерін қанағаттандыру болса, пайдалы болуы мүмкін.

Көшіруге қабілеттілік

Кез келген оқу орны жоғары сапалы электрондық оқу мазмұнын құруға көп уақыт пен күш жұмсамас бұрын (бұл сыныптағы бір сағат үшін 10 000 доллардан астамға соғылуы мүмкін), осы мазмұнды оқытуды басқару жүйесіне (Learning Management System) қалай оңай жүктеуге болатынын қарастыруы керек. Мысалы, оқу объектілерін SCORM стандарты бойынша жинақтап, оны Moodle оқытуды басқару жүйесіне (Moodle Learning Management System) немесе Desire2Learn оқу ортасына (Desire2Learn Learning Environment) жүктеуге болады. Егер курстың барлық қасиеттері ортақ форматта нақты анықталса, мазмұн XML сияқты стандартты форматқа түрлендіріліп, басқа жүйелерге жүктелуі мүмкін. Электрондық оқу курстарының кейбіреулеріне MathML арқылы математикалық теңдеулер, CML арқылы химиялық теңдеулер және басқа да күрделі құрылымдар қажет болуын ескерсек, мәселелер өте күрделене түседі, әсіресе жүйелер әрбір құрылымды түсініп, тексеріп, содан кейін оны деректер базасында дұрыс орналастыруы керек болғанда.

Сын

2001 жылы Дэвид Уайли өзінің "Қайта пайдалану парадоксы" атты мақаласында оқу объектілері теориясын сынап көрсетті, ал Д'Арси Норман оны былай қорытындылады: Егер оқу объектісі нақты бір жағдайда пайдалы болса, оның мәні бойынша басқа жағдайда қайта қолдануға болмайды. Егер оқу объектісі көптеген жағдайларда қайта қолданылатын болса, онда ол ешбір жағдайда аса пайдалы емес. "Оқу объектілеріне және электрондық оқу стандарттарына қатысты үш қарсылық" деген еңбегінде, Томпсон Риверс университетіндегі электрондық оқу тәжірибесі саласындағы Канада ғылыми қызметкері Норм Фризен, нейтралитет сөзінің өзі педагогика мен оқытуға қарсы келетін күй немесе ұстанымды білдіретінін атап көрсетті.