Кіріспе
Британдық аристократ, кәсіпкер, дипломат және консервативті саясаткер Джордж Генри Роберт Чарльз Уильям Вэйн Темпест, Лондондерридің 5-ші маркизі, КП (1821 жылдың 26 сәуірі – 1884 жылдың 6 қарашасы), 1823 және 1854 жылдар аралығында Сиам виконты, ал 1854 және 1872 жылдар аралығында Вэйн графы ретінде танымал болған британдық аристократ, кәсіпкер, дипломат және консервативті саясаткер.
George Henry Robert Charles William Vane Tempest, 5th Marquess of Londonderry, KP (26 April 1821 – 6 November 1884), styled Viscount Seaham between 1823 and 1854 and known as The Earl Vane between 1854 and 1872, was a British aristocrat, businessman, diplomat and Conservative politician.
Өмірбаян және білім
Джордж Вэйн деп туған ол Чарльз Вэйннің екінші ұлы, 1-ші барон Стюарт, бірақ оның екінші әйелі, бұрынғы Фрэнсис Вэйн Темпест, сэр Генри Вэйн Темпесттің 2-ші баронеттігіндегі қызы және мұрагері болған. Оның әкесі, Чарльз Стюарт туған, Лондондерридің 1-ші маркизі Роберт Стюарттың екінші тірі қалған ұлы еді және 1819 жылы екінші әйеліне үйленгеннен кейін өзінің тегін өзгерткен. 1-ші маркиздің ең үлкен тірі қалған ұлы, демек Джордж Вэйннің ағасы, мемлекет қайраткері Роберт Стюарт, виконт Кастлерэг, Джордж туылғанға 20 күн бұрын 2-ші маркиз болып тағайындалған. Келесі жылы 2-ші маркиз қайтыс болды, ал Джордждың әкесі 3-ші маркиз болды; осылайша Джордж Лорд Джордж Вэйн атанды. Оның жартылай ағасы (әкесінің бірінші әйелінен туған, сондықтан тегі өзгерген жоқ), Фредерик Стюарт, құрметті титул бойынша виконт Кастлерэг болды; кейіннен ол 4-ші маркиз болды. 1823 жылы 3-ші маркиз граф Вэйн және виконт Сиэм титулдарымен марапатталды, мұрагерлік екінші әйелінен туған ұлдарына берілді. Осы ұлдардың үлкені болғандықтан, Вэйн осы титулдардың мұрагері болды және құрметті титул бойынша виконт Сиэм атанды. Лорд Сиэм Итон және Оксфордтың Баллиол колледжінде білім алған.
Саяси және дипломатиялық мансап
Виконт Сиэм 1-ші өмірлік гвардия полкіне қабылданып, 7 ақпанда 1845 жылы лейтенант шенін сатып алды және 5 мамырда 1848 жылы отставкаға шықты. Содан кейін 15 маусымда 1848 жылы Монтгомеришир жаяу әскер полкінде майор болып тағайындалды. Ол 1847 жылы Дурхам Солтүстік сайлау округінен парламентке сайланды, ол 1854 жылға дейін осы мандатты сақтап қалды. Сол жылы ол әкесінен Вэйн графы титулын мұраға алып, Лордтар палатасына өтті. 1867 жылы ол Ресейге, император Александр II-ге арнайы елшілікпен, императорды Гартер орденімен марапаттау үшін жіберілді. Оның жартылай інісі, Фредерик Стюарт, Лондондерридің 4-ші маркизі, 1872 жылы баласыз қайтыс болғаннан кейін, Вэйн графы маркиздік және отбасылық иеліктерді мұраға алды. Екі жылдан кейін Джордж Вэйн Темпест, 5-ші маркиз, Святого Патрика орденінің рыцары болып тағайындалды. 1880 жылы ол Дурхам графтығының лорд-лейтенанты болып тағайындалды және төрт жылдан кейін қайтыс болғанға дейін осы лауазымды атқарды.
Кәсіптік мүдделер
Лорд Лондондерри өзінің қайын атасы иелік еткен жерлерді (төменде қараңыз) басқарды, оның ішінде Коррис, Гвинед, Уэльс аймағындағы тақтатас кеніштері де болды. Ол кеніштерден нарықтарға тақтатас тасымалдау үшін құрылған Коррис темір жолының бастамашыларының бірі болды. Ол Кембрий теміржолының директоры болып қызмет етті, кейін төраға болды. Ол Лланнидлоэске жақын Ванда қорғасын кен орындарына ие болды және Ван теміржолын қолдады, ол кен орындарын Кэрсустағы Кембрий теміржолының басты желісімен байланыстырды. Оның 50 000 акр жері болды, оның көп бөлігі Дурхам және Даун графтығында орналасқан.