Кіріспе

Джеймс Кэннон (1740–1782) – Шотландияда туған американдық математик және Пенсильвания штатының 1776 жылғы Конституциясын жазушылардың бірі.

Өмірбаян

1740 жылы Эдинбургте туған Кэннон Эдинбург университетінде білім алып, Пенсильванияға көшіп, Филадельфия академиясы мен колледжінде, қазіргі Пенсильвания университетінде оқуын жалғастырды. Ол 1767 жылы бакалавр дәрежесін алды және 1773 жылы математика профессоры болып оралды, ол 1782 жылы қайтыс болғанға дейін осы лауазымда қызмет етті. Америка революциясы кезінде Кэннон Филадельфияның көпшілігі Ұлыбританиямен келісімге қол қоюға қарсы болғандықтан, тәуелсіздік үшін күрескен радикалдық фракцияның жетекшілерінің бірі болды. Бұл радикалдық топқа Кэннон, Джордж Брайан, Тимоти Маталек, Томас Янг және Томас Пэйн кірді. Кэннон Филадельфия азаматтарын жүн, зығыр және мақта маталарын өндіруге ұйымдастырған, Америка өндірісін дамыту жөніндегі Филадельфиялық қоғамды құрғандардың бірі болды. Кристофер Маршаллдың күнделігінде айтылғандай, Кэннон 1776 жылғы Пенсильвания провинциялық ассамблеясына сайлауға радикалды кандидаттарды іріктеу үшін өткізілген жеке кездесулерді ұйымдастыруға белсенді қатысты. 1776 жылғы 1 мамырдағы сайлауда орталық фракция көпшілік дауыс алды, бірақ радикалдар оларды жеңіп, Континенттік Конгреске британдық тәжден өкілеттік алған барлық жергілікті үкіметтерді «толыққанды түрде тарату» туралы резолюция қабылдауға көндірді. Бұл резолюция АҚШ-тағы британдық биліктің аяқталуын жеделдетіп, Пенсильванияның жарғысы мен ассамблеясын әлсіретті. 20 мамырда Филадельфия штатының ғимаратының ауласында 4000-нан астам адам жиналып, Конгресс шешімін қолдады. Азаматтар жаңа мемлекеттік үкімет құру үшін арнайы конституциялық конвент шақыруды талап етті. Провинциялық ассамблея жаңа үкіметті құруға қатыспады және дереу өзін таратуға дауыс берді. 1776 жылғы 15 шілдеде Кэннон Пенсильвания Конституциялық конвентінің мүшесі болды және Пенсильванияның Конгресске делегаттарына нұсқаулар жасауға тағайындалды. Конвент оны Пенсильванияның бейбіт судьясы етіп тағайындады және 1776 жылғы 24 шілдеден 1777 жылғы 4 желтоқсанға дейін Қауіпсіздік Кеңесінің мүшесі ретінде қызмет етуге рұқсат берді. Кэннон 1776 жылғы Конституцияның екі негізгі авторының бірі саналады. Тәуелсіздік декларациясының тіліне сүйене отырып, жаңа конституция азаматтарға кең құқықтар берді және салық төлейтін барлық еркін адамдарға бірпалаталық заң шығарушы органға жыл сайынғы сайлауда дауыс беруге мүмкіндік берді. Бұл радикалды конституция 1790 жылы көбірек сақтықпен жазылған құжатпен алмастырылды. Кэннон 1782 жылғы 28 қаңтарда Филадельфияда қайтыс болды.