Ханс Хёрбигер: Австриялық инженер және ғалымның өмірі мен өнертабыстары
Hanns Hörbiger
Жоханнес Хёрбигер: австриялық инженер, Budapest метросының құрылысына қатысқан, компрессорларға арналған жаңа клапан ойлап тапқан. Welteislehre псевдоғылымымен де танымал.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австриялық өнертапқыш және ғалым (1860–1931)
Austrian inventor and scientist (1860–1931)
Йоханнес "Ханс" Евангелист Хёрбигер (29 қараша 1860, Атцгерсдорф – 11 қазан 1931, Мауэр) – Тироль тамырлары бар Веналық австриялық инженер. Ол Будапешт метрополитенінің құрылысына қатысып, 1894 жылы бүгінге дейін кеңінен қолданылатын компрессорлар үшін маңызды жаңа типтегі клапанды ойлап тапты. Сонымен қатар, ол бүгінде өзінің Welteislehre ("Дүниежүзілік мұз ілімі") псевдоғылыми доктринасымен де есте қалады.
Johannes "Hanns" Evangelist Hörbiger (29 November 1860, in Atzgersdorf – 11 October 1931, in Mauer) was an Austrian engineer from Vienna with roots in Tyrol. He took part in the construction of the Budapest subway and in 1894 invented a new type of valve essential for compressors still in widespread use today. He is also remembered today for his pseudoscientific Welteislehre ("World Ice doctrine").
Ерте өмір
Ханс Хёрбигер Венаның Лизинг қаласының маңындағы Атцгерсдорф қаласында дүниеге келді және жергілікті техникалық колледжде инженерлік мамандықты оқыды. 1894 жылы Хёрбигер домендік үрлеу машинасының жаңа дизайны туралы ойға келді: ол ескі және тез тозуға ұшырайтын былғары клапандарды болат клапанмен алмастырды. Автоматты түрде ашылып-жабылатын, жеңіл және үйкеліссіз басқарылатын дискілі клапан бұрынғы клапан конструкцияларының барлық кемшіліктерін жойды. Хёрбигер өзінің өнертапқышылығына патент алды, бұл тиімді болат өндірісіне және кен өндірісінде өнімділікті арттыруға мүмкіндік берді. Жоғары қысым химиясы және газдар алмасуының жаһандық желісі – мұның ешқайсысы Хёрбигер клапаны болмаса мүмкін емес еді. 1900 жылы Ханс Хёрбигер және инженер Фридрих Вильгельм Роглер Будапештте инженерлік бюро ашты, ол 1903 жылы Венаға көшірілді. 1925 жылға қарай ол Hörbiger & Co компаниясына айналды. Хёрбигердің ұлдарының бірі Альфред 1925 жылы компанияға қосылып, басқаруды өз мойнына алды, ал Ханс Хёрбигер 1931 жылы қайтыс болғанға дейін ғылыми зерттеулермен айналысты. Оның тағы екі ұлы – Атилла мен Пол актер болды. Альфред Хёрбигердің басшылығымен компания жылдам дамыды: Венада өндіріс орын алды, ал Дюссельдорфта еншілес компания құрылды. Hörbiger Англияға кеңейді және Еуропа мен Солтүстік Америкадағы поршеньдік үрлегіштер, компрессорлар және кеме дизельдерін өндіруші жетекші фирмалармен көптеген лицензиялық келісімдер жасады. Бұл жетістікке шығармашылық және өнертапқыштық қабілеті себеп болды. Дискілі клапан жетілдірілді: Хёрбигер жоғары көтергіш немесе жоғары қысымды клапандарды, компрессорларды басқару жүйелерін және демпферлік пластиналарды жасады. 1937 жылға қарай өндірістің 98%-ы экспортқа бағытталды. Hörbiger атауы компрессорлар клапандары мен басқару технологиясы саласындағы сенімді тауарлық маркаға айналды. 2017 жылғы мәліметтер бойынша, Ханс Хёрбигер құрған инженерлік компания HOERBIGER ретінде әлі де жұмыс істеп, қысым технологиясының маңызды жеткізушісі болып табылады.
Hanns Hörbiger was born in Atzgersdorf, a suburb of Liesing, Vienna, and studied engineering at the local Technical College. In 1894 Hörbiger had an idea for a new design of blast furnace blowing engine: he replaced the old and easily damaged leather flap valves with a steel valve. Opening and closing automatically, and light and frictionless guided, the disk valve eliminated all the drawbacks of previous valve designs. Hörbiger registered a patent for his invention, which smoothed the way for efficient steel production and greater productivity in mining. High pressure chemistry and the global network of gas exchange – none of these would be possible without the Hörbiger Valve. In 1900, Hanns Hörbiger and the engineer Friedrich Wilhelm Rogler founded an engineer’s office in Budapest, which was moved to Vienna in 1903. By 1925 it had developed into the Hörbiger & Co. company. Alfred Hörbiger, one of Hörbiger’s sons, joined the company in 1925 and assumed the management, while Hanns Hörbiger devoted himself to scientific study until his death in 1931. Two other sons, Attila and Paul became actors. The company developed rapidly under Alfred Hörbiger’s management: a production facility was taken into service in Vienna and an affiliated company was set up in Düsseldorf. Hörbiger expanded into England and concluded numerous licensing agreements with leading manufacturers of piston blowers, compressors and ships’ Diesel engines in Europe and North America. The success was driven by originality and inventive genius. The disk valve became more sophisticated: Hörbiger developed highlift or high pressure valves, compressor control systems and damper plates. By 1937, 98% of production was destined for export. The name Hörbiger had become a dependable trademark in valve and control technology for compressors. As of 2017, the engineering company founded by Hanns Hörbiger still exists as HOERBIGER and is a major supplier of compression technology.
Қауіпсіздік
Hörbiger қазіргі уақытта негізінен өзінің Welteislehre ("Дүниежүзілік мұз ілімі") үшін есте қалады, ол алғаш рет 1913 жылы жазылған Wirbelstürme, Wetterstürze, Hagelkatastrophen und Marskanal Verdoppelungen кітабында, әуесқой астроном Филипп Фаутпен бірлесіп жазылған. Бұл теория бойынша, ғаламдағы материяның көп бөлігі мұздан тұрады. Hörbiger теориясын кейіннен H. S. Bellamy танымал етті және SS Ahnenerbe мекемесінің Метеорология бөлімінің басшысы Ханс Роберт Скультетусқа әсер етті, ол Welteislehre-нің ұзақ мерзімді ауа райын дұрыс болжау үшін пайдалы болатынына сенді.
Hörbiger is nowadays chiefly remembered for his Welteislehre ("World Ice Doctrine"), which he first put forward in the 1913 book, Wirbelstürme, Wetterstürze, Hagelkatastrophen und Marskanal Verdoppelungen, written in collaboration with amateur astronomer Philipp Fauth. According to this theory, ice comprised most of the matter of the universe. Hörbiger's theories were later popularized by H. S. Bellamy, and influenced Hans Robert Scultetus, head of the Pflegestätte für Wetterkunde (Meteorology Section) of the SS Ahnenerbe, who believed that Welteislehre could be used to provide accurate long range weather forecasts.
Батыс
Hörbiger қазіргі ресми түрде Интерлингв деп аталатын Occidental тілінің ерте жақтасы және қаржылық демеушісі болды. Оның қаржылық қолдауы, Венадағы редакциялық кеңсесі орналасқан кезеңде "экономикалық дағдарысқа қарамастан, Космоглоттаның оқырмандар қауымын кеңейтуіне" септігін тигізді. Оның ұлдары Ханс Роберт Хёрбигер мен Альфред те Космоглоттаға үлес қосты және Occidentalist болды.
Hörbiger was an early supporter and financial backer of the planned language Occidental, now officially known as Interlingue. His financial support was instrumental in allowing Occidental's main publication Cosmoglotta to "gain a circle of readers despite the economic crisis" during the period when its redactorial office was located in Vienna. His sons Hans Robert Hörbiger and Alfred also contributed to Cosmoglotta and were Occidentalists.
Отбасы
Хёрбигердің екі ұлы, Пол мен Аттила, соғыс аралық жылдары эстрада жұлдыздары болды, ал Пол Хёрбигердің немересі Мави Хёрбигер де танымал актрисаға айналды. Оның қалған екі ұлы әкесінің теориясын таратуға өтті. Қазіргі Hörbiger ұрпақтарының ең белгілісі – Аттиланың қызы Кристиана.
Two of Hörbiger's sons, Paul and Attila, were matinée idols in the interwar years, and Paul Hörbiger's granddaughter Mavie Hörbiger also went on to become a celebrated actress. His two other sons devoted themselves to promoting their father's theory. Best known of the present Hörbiger generations is Attila's daughter Christiane.
Құрметтер
Айдағы Десландрес кратерін Филипп Фаут жеке ай картасында Хёрбигер деп белгіледі; кейіннен 1942 жылы Э. М. Антониади ұсынғаннан кейін, ол Десландрес ресми атауын алды, бұл Халықаралық астрономиялық одақтың 1948 жылғы Бас ассамблеясында бекітілді. Хёрбигер атауы Ханс Шварценбах жасаған Hallwag ай картасында әлі де кездеседі. Оның бейнесі бар марка бар.
The Deslandres crater on the Moon was designated Hörbiger by Philipp Fauth on his private lunar chart; it subsequently received the official name of Deslandres, following a 1942 suggestion by E. M. Antoniadi in 1942, which was approved at the International Astronomical Union's 1948 General Assembly. The name Hörbiger is still seen on the Hallwag moonmap made by Hans Schwarzenbach. There exists a stamp depicting him.