Кіріспе

Turbo Esprit — 1986 жылы Durell Software компаниясы ZX Spectrum, Commodore 64 және Amstrad CPC платформалары үшін шығарған бейне ойын. Ойын өз заманы үшін өте толық және жетілген болды, онда көліктің көрсеткіштері, жаяу адамдар, светофорлар және көліктің ішкі басқару тақтасы бейнеленген. Turbo Esprit – еркін жүруге мүмкіндік беретін алғашқы автокөлік ойыны, және ол Grand Theft Auto сериясына зор ықпал еткен.

Ойын процесі

Ойынның мақсаты – есірткі тасымалдаушылардың героин жеткізуін тоқтату, олардың көліктерін іздеп тауып жою немесе бағындыру арқылы. Ойыншы бірнеше жыл бұрын Джеймс Бонд фильмінде пайда болған Lotus Esprit көлігін жүргізетін арнайы агент рөлін қосады. Ойыншы қылмыскерлерді іздеу үшін қолжетімді төрт қаланың бірін аралап шығу керек. Штабтан уақыт-уақыт хабарламалар келіп, нысанадағы бронекөліктің орналасқан жерін көрсетеді, оны картада іздеуге болады. Содан кейін курьерлік көлік бронекөлікпен кездесіп, героинді беруге тырысады, ал бронекөлік қаладан қашып кетеді. Басқа курьерлік көліктер алдау үшін пайдаланылады. Ойыншылар есірткі тасымалы аяқталғанша күтіп, бронекөлікті тоқтатуға немесе тасымалды болдырмау үшін нақты курьерлік көлікті табуға таңдау жасай алады. Есірткі сатушының көлігі табылды десе, оны Esprit-тің кіріктірілген пулеметімен жоюға, немесе бас тартқанша қайта-қайта соғып бағындыруға болады. Әртүрлі көліктерге әртүрлі тәсілдер қолдану қажет болуы мүмкін; мысалы, бронекөліктерге атудың әсері болмайды, сондықтан оларды соғып бағындыру керек, ал кездейсоқ кездесетін «соққы көліктері» жылдамдық бойынша Esprit-ке теңесетін жалғыз көліктер, сондықтан оларды соғып бағындыру қиын. Есірткі сатушының көлігін тым жақын қудаласа, күдік туғызып, олар миссияларын тоқтатуы мүмкін. Қылмыскерлерді ұстау үшін ұпай жиналады. Егер олар тірі ұсталса (көлігін жоюдың орнына тоқтату арқылы) және героин тасымалы орын алса (олардың қылмысына дәлелдер көбейгендіктен) қосымша ұпайлар беріледі. Ойыншы көлігі басқа көліктерге немесе ортаға соқтығып алса айып төлейді, ал жоғары жылдамдықпен келе жатқанда кез келген нәрсеге соқтығысса жарылуы мүмкін. Шын өмірдегідей, жылдамдық қауіпті күшейтеді.

Қоршаған орта

Ойын төрт ашық әлем қаласын (Веллингтон, Геймсборо, Минстер және Ромфорд) қамтиды, олардың ішінде ойыншы қалауынша жүре алады. Әрбір қалада жолдардың торлы жоспары бар, және олардың әрқайсысы күрделілігі бойынша біртіндеп өседі; алғашқы қалада жылдамдықпен жүруге және қозғалыстан қашуға мүмкіндік беретін көптеген үш жолақты жолдар бар, ал кейінгілерінде екі жолақты және бір бағытты жолдар көбірек. Қалаларда көптеген компьютер басқаратын көліктер бар, олардың барлығы негізгі жол қозғалысы ережелерін сақтайды, мысалы, белгіленген жылдамдық лимитінен аспау, жұмыс істейтін светофорларда тоқтау, жол жөндеу сияқты кедергілерден жаңға қашу және ойыншымен майқастық соқтығысудан аулақ болуға тырысу. Олар сондай-ақ, жолдан өтпекші жаяу жүргіншілерге рұхсат беру үшін зебра өткелдерінде тоқтайды. Бұл көліктерге тию немесе оларды жою ұпайдан айырылуға әкеледі. Ойыншының көлігі де жанармай тауысып қалуы мүмкін, сондықтан ойыншы жанармай құю үшін жанармай бекеттерінде тоқтауы керек. Испан тіліндегі нұсқасы ойынның өзінде ешқандай өзгеріс жасалмағанына қарамастан, оның Манхэттен қаласында өтетінін мәлімдейді, бірақ ол британдық стильдегі жол белгілерін және сол жақтан қозғалысты сақтайды.

Даму

Автор Майк Ричардсонның сөзінше, Turbo Esprit ойынын жасауға 10 ай кеткен, ол бір ойынды дамытуға жұмсаған ең ұзақ мерзім болды.

Қабылдау

Turbo Esprit ойын баспасөзінде жақсы қабылданып, көптеген маңызды ойын журналдарынан оң пікірлер алды. Sinclair User журналы оны "барлық уақыттағы ең жақсы ойындардың бірі" деп атады, ал кейіннен ол "жаңашыл" деп сипатталды. Spectrum нұсқасы Your Sinclair оқырмандарының "Барлық уақыттағы 100 үздік ойын" тізімінде 64-орынды иеленді. Retro Gamer журналы ойын туралы: "Ол өте алдымен шықты және сіз мұнда Grand Theft Auto сериясының бастауы деп айтуға болады", - деді, сондай-ақ ол "Дюреллдің сапалы бағдарламалық жасақтаманы ұсынатын репутациясын нығайтты" деп атады.