Кіріспе
Фин-америкалық педагог, өнертапқыш және ғалым Вернер Эдвард Суоми (6 желтоқсан 1915 – 30 шілде 1995) – фин-америкалық педагог, өнертапқыш және ғалым. Ол спутниктік метеорологияның негізін қалаушы деп есептеледі. Ол көп жылдар бойы телеарналардағы ауа райы бағдарламаларында көрсетілетін бұлттардың тізбекті суреттерін жасаған GOES метеорологиялық спутниктеріндегі Spin Scan Radiometer аспабын ойлап тапты. 2011 жылы ұшырылған Suomi NPP полярлық орбиталық спутнигі оның құрметіне аталды.
Verner Edward Suomi (December 6, 1915 – 30 July 1995) was a Finnish American educator, inventor, and scientist. He is considered the father of satellite meteorology. He invented the Spin Scan Radiometer, which for many years was the instrument on the GOES weather satellites that generated the time sequences of cloud images seen on television weather shows. The Suomi NPP polar orbiting satellite, launched in 2011, was named in his honor.
Ерте өмір
Суоми Миннесота штатының Эвелет қаласында швед тілінде сөйлейтін Джон және Анна Суоми отбасында дүниеге келген. (Суоми тегі – фин тілінен шыққан, фин тілінде «Финляндия» деген мағынаны білдіреді.) Ол жеті баланың алтыншысы еді; ол орта мектепте ғылым пәнін оқытқан. Кейіннен Чикаго университетіне түсті. 1965 жылы Роберт Парентпен бірге Суоми Ғарыш ғылымдары және инженерия орталығын (SSEC) құрды. Суоми 1972 жылы McIDAS (Адам-компьютерлік интерактивті деректерге қол жеткізу жүйесі) әзірлеуіне жетекшілік етті, ол 1974 жылы SMS 1 сияқты спутниктерден алынған суреттерді көрсетті. Өте танымал профессор болған ол 1986 жылы оқыту қызметінен ресми түрде зейнеткерлікке шықты. 1977 жылы Ұлттық ғылым медалімен марапатталды және Америка өнер және ғылым академиясына сайланды, 1984 жылы Франклин медалімен марапатталды, 1980 жылы Америка метеорологиялық қоғамының Чарльз Франклин Брукс сыйлығын алды; сондай-ақ Халықаралық метеорологиялық ұйымның өмір бойына жетістіктері үшін сыйлығы мен көптеген басқа да марапаттарға ие болды. Сол кезде НАСА-ның Ғылыми миссиялар дирекциясының қауымдасқан әкімшісі Джон Грансфельд: «Вернер Суомидің көптеген ғылыми және инженериялық еңбектері Жердің ауа-райы мен климатын ғарыштан зерттеуге қазіргі мүмкіндігіміздің негізі болды» деді. Suomi NPP құрамында 2012 жылғы «Көк шар» суретін жасау үшін біріктірілген суреттерді ұсынған VIIRS құралы орналасқан.
Жеке өмір
Суоми 79 жасында Висконсин штатының Мэдисон қаласында дүниеден өтті. Оны жұбайы Паула, ұлдары Эрик, Стивен және қызы Лоис, екі қарындасы Эдит пен Эстер, екі немересі, көптеген туған-туыстары еске алады.