Кіріспе

Ұлыбритания радиосындағы Топ 40 тізімі

Pepsi Chart (бұрын "The Pepsi Network Chart Show" деп аталған) – 1993 жылдың 1 тамызында Нил "Доктор" Фокс жүргізуімен Лондондағы Capital Radio студиясынан тікелей эфирде басталган Ұлыбритания радиосындағы апталық Топ 40 тізімі. Pepsi Chart шоуы көңілділікке баса назар аударды және Ұлыбританиядағы алғашқы жеке тұлға жүргізетін шоу болды: жүргізуші тікелей эфирде қызықты болды және ірі жүлделер сарынына қатысу мүмкіндігі ұсынылды. Pepsi Chart Коммерциялық радиокомпаниялар қауымдастығы үшін Unique Broadcasting Company компаниясымен жасалды, олар Capital Radio бағдарламасының (сол кездегі) директоры Ричард Парк және Фокспен бірге жаңа шоу тұжырымдамасын ұсынды. Шоу Ұлыбританиядағы 80-110 жергілікті коммерциялық радиостанцияларда SMS спутнигі арқылы таратылды. "Доктордың" орнындағы жүргізушілер ретінде Capital-дың Стив Пенкі мен Key 103 Манчестердің Даррен Прокторы болды. Кейде MTV Ұлыбритания мен Ирландияда танымал Ричард Блэквуд сияқты қонақ жүргізушілер де эфирге шықты. Pepsi Chart-тың Топ 10 тізімі, ресми компания (OCC, алғашқыда CIN) құрастырған және BBC Radio 1-дің ресми тізім шоуында қолданылған Ұлыбритания синглдары тізімінің Топ 10 тізімімен бірдей болды. Дегенмен, Pepsi Chart-тағы 11-40 орындары сату көрсеткіштерін радио эфирінде ойнату деректерімен біріктірді. Pepsi Chart – 1993 жылдың тамызында Nescafé-ден Pepsi демеушілігін алғанға дейін MRIB құрастырған The Network Chart Show-дың жаңадан таныстырылған нұсқасы болды. 1995 жылы ол Pepsi Network Chart Show деп аталды, бірақ 1996 жылы Pepsi Chart деп қайта аталды.

Жинақтау

Картаның құрастырылу әдістері сол кезде әртүрлі болды. Бастапқыда, оның 40-қа дейінгі позициялары үшін сату мен эфирлік ойналыс арақатынасы 30:70 болды, бірақ кейіннен 50:50-ге өзгерді. Сату деректерін Chart Information Network (CIN, қазір The Official UK Charts Company деп белгілі) ұсынды, ал эфирлік ойналыс деректерін Music Control қамтамасыз етті. Жаңа жылға дейінгі соңғы жексенбідегі хабарламада сол жылғы ең танымал 40 сингл тізімі көрсетілетін. 1999 жылдың желтоқсанында, мыңжылдық соңына арналған ерекше хабарламада, барлық уақыттағы 40 үздік ән жиналып, көрсетілді. Элтон Джонның "Желдегі шам" әні бірінші орынды иеленді. Pepsi Chart Show жаңа шығарылымдар мен сұхбат үзінділерін алу үшін спутниктік медиа қызметтерін пайдаланды.

Көрсету пішімі

Шоу эфирге шыққан жылдар ішінде форматқа аз өзгерістер енгізілді. Әдеттегі 3 сағаттық шоу әр жексенбі күні сағат 16:00-ден 19:00-ға дейін тікелей эфирде беріліп, әр 10 әннен кейін қорытындылармен стандартты 40 сингл тізімінен тұратын. Байқаулар туралы хабарламалар, қатысушылардың тікелей қоңыраулары, сол аптаның хит-парадына енген әртістермен сұхбаттасулар және жарнамалар эфир уақытының қалған бөлігін құрады. Хит-парадтерді ұстанушылар мен қарсыласы Radio 1 Official Top 40 шоуының жанкүйерлерінен түскен сын-пікірлер шоудың 40 синглді жинақтау әдістеріне, үнемі жарнамалардың араласуына және 3 сағаттық эфирге сыйымды болу үшін диктордың музыка тректерінің басы мен соңын кесіп сөйлеуіне қатысты. Дегенмен, бұл формат коммерциялық радиодағы қалыпты жағдай еді және қатысушы станциялардағы басқа бағдарламалардан ешқандай айырмашылығы болмады. Көңілді атмосферасының арқасында шоу жиі «жолға шығып», музыкалық шаралардан тікелей эфирде, сахна сыртынан хабар тарататын. Smash Hits Poll Winners Party және Capital FM-нің Party in the Park концерттері шоу үшін үнемі танымал оқиғаларға айналды. 1997 жылдың сәуірінде Pepsi Chart BBC Radio 1-дің ресми хит-парадынан көп көрермен жинады. 1999 жылдың сәуірінде Music Week басылымы хабарлағандай, BBC Radio 1 ресми хит-парады рекордтық тыңдаушылар санын көрсетсе де, Pepsi Chart-тың тыңдаушылар саны одан да көп болды.

Суретшілердің қатысуы

Стандартты сұхбаттардан басқа, Fox әртістерден "елге бірінші орынды таныстыруды" сұрады. Кейде, шоу барысында, әртістерден Fox-ты топтың бірінші нөмірін тізімнің тіпті 10-ға дейін есептелуінен бұрын ашуға "жалбарып" студияға телефон соғу сұралуы мүмкін. Осы алдын ала дайындалған сәттерде Fox, қалған тыңдаушылар сияқты, соңына дейін күтуге мәжбүр екенін айтты. Алғашқы орынды барлығы төрт апта бойы сақтап тұрған әртістерге Pepsi Chart көк дискісі табысталды. Бұл көк дискінің не екені тыңдаушыларға толыққанды түсініксіз болғанымен, оның сыртқы түрі күміс және алтын пластинкалармен марапаттау рәсіміндегі дискілерге ұқсас болды.

Станцияларға қатысу

Шоуды қабылдайтын радиостанцияларға қойылатын талаптардың бірі – станцияның таралу аймағы негізінен "бос кеңістікте" болуы керек, яғни бәсекелес қатысушының қамтымаған аудиторияға хабар тарату. Бұл ережеден кейбір ерекшеліктер болды, әсіресе егер қолданыстағы станциялар жаңа станцияға шоуды жүргізуге келіссе. Басқа талаптар: станцияның қазіргі CRCA мүшесі болуы және апта ішінде белгілі бір уақытта мақсатты 15-24 жастағы аудиторияға алдын ала белгіленген промороликтерді көрсетуге дайын болуы. Сондай-ақ, жексенбі күнгі кешкі шоудан басқа, станциялар дүйсенбі және сәрсенбі күндері кешкі эфирде 5 минуттық хит-парадты да көрсетуі керек еді. Тірі емес аудиожазбалар SMS арқылы жіберілді, сондықтан станцияларда оларды қабылдауға қажетті жабдықтар мен құралдар болуы тиіс еді.

5-арнадағы бағдарлама

Радио шоудың табысынан кейін 1998 жылғы 4 ақпанда 5-ші арнада BBC-дің Top of the Pops апталық музыка бағдарламасына қарсылас ретінде Pepsi Chart Show басталды. Бағдарламаны арна үшін Endemol компаниясының Initial бөлімшесі жасады (продюсер Малкольм Герри бұрын Channel 4-тің The Tube бағдарламасының артында тұрған), және бұл арнаның алғашқы жарнамамен қамтамасыз етілген бағдарламалық келісімі болды. Бастапқыда түсірілім Лондонның Риджент-стрит маңындағы Hanover Grand алаңында өтті, Рона Митра мен Эдди Темпл Моррис алып барушылар ретінде жұмыс істеді. Уақыт өте келе шоу жақын маңдағы Лестер-сквердегі Sound алаңына көшіп барды, шоудың жетекшісі ретінде Фокс өзі болды, әдетте сенбі күні сағат 15:30-да көрсетілетін. Sound түнгі клубындағы тікелей эфирлер Pepsi Chart телешоуларында шетелде де пайдаланылды, бұл ағылшын тіліндегі өнер көрсетулер Венгрия, Польша, Мексика, Латын Америкасы (La Cartelera Pepsi), Ресей, Таиланд және Австралия сияқты елдердегі жергілікті өнер көрсетулермен біріктірілді. Кейіннен қайтыс болған Кэролайн Флэк Норвегия және Таити сияқты бірнеше елде халықаралық бағдарламаны ұсынды. 1998 жылы Pepsi Chart Show 5-ші арнадағы ең көп тамашаланған 30 шоудың бірі болды, бірақ телешоу музыкалық теледидар аудиториясының үлесіне елеулі әсер етпеді. Мұның себебі, сол кездегі 5-ші арнаның аналогтық эфирлік тарату шектеулері және кейде танымал поп-жұлдыздарды бағдарламаға шақырудағы сәтсіздік болуы мүмкін. Көбінесе «баламативті» топтардың тікелей эфирлері көп болды, нәтижесінде телешоу кейде Pepsi Chart радио нұсқасындағы музыканы толыққанды көрсетпеді, ол коммерциялық радио эфиріндегі хиттерге көбірек бағытталған. Бағдарламаның соңғы жылы аудиториясының үштен екі бөлігі жоғалды, шоуды Кевин Лайго, 5-ші арнаның жаңа бағдарламалық директоры тоқтатып, сенбі күні түстен кейінгі бағдарламаны 100 000 көрермен тамашалады. Соңғы шығарылым 2002 жылғы 25 маусымда эфирге шықты және «Ұлыбританияның ең үздік 90-шы жылдардағы хиттері» тақырыбында болды. The Pepsi Chart Show-дан айырмашылығы, бұл шоулар (1970 жылдан 1999 жылға дейінгі жылдық хиттер тізімі) Viacom International Studios UK (VIS) компаниясының өз студиясында жасалды және The Official Charts Company ұсынған деректерді пайдаланды.

Доктор Фокс картасының жаңартуы

Доктор Фокс чартының жаңартуы – бұл Pepsi Chart таңбасымен байланысты, 5-арнада дүйсенбі кештері 5 минуттық слотта көрсетілетін бағдарлама. Ол өткен түннің жаңа Топ 10-ды қысқаша мағлұматтармен ұсынады (сол кезде кесте жұма күні сағат 17:45-те емес, жексенбіде сағат 19:00-де жарияланатын болған).

Жинақтаушы альбомдар

Channel 5 телешоуы аяқталғанына қарамастан, Pepsi Chart бренді бұрынғыдай күшті қалды. Бұған Pepsi және 7 Up сусындарын тұтынушыларға ұсынылған эксклюзивті жарнамалық CD-лер мен автосканерлік радиоларда оның жалғасуы көмектесті. Чарттағы әртістерді ұсынған коммерциялық жинақ альбомдары да негізгі музыка нарығы үшін жарық көрді және жинақтар санатында көшбасшылық позицияларды жиі иеленді. Музыкалық CD-лерден өзге, жылдық басылымдар, үстел ойындары және музыкалық викторина DVD-лері де кеңінен сатылатын дүкендерге жеткізілді. Pepsi Chart бренді сондай-ақ Нидерланды, Ирландия және Таиланд сияқты елдерді қоса, әлемнің басқа да аймақтарына тарады.