Кіріспе
Француз дипломаты (1705 – 1759) Жак Жоахим Тротти, Ла Шетарди маркизі (3 қазан 1705 – 1 қаңтар 1759) – 1741 жылы Елизавета Петровнаны Ресей тағына отырғызған төңкерісті ұйымдастырған француз дипломаты. Өмірінің қызықты кезеңдерінде Ла Шетарди Еуропаның түкпір-түкпіріне дипломатиялық жұмыстармен жіберілді: 1727 жылы Лондонға, содан кейін Голландия мен Пруссияға, Ресейге екі рет, ал 1749 жылы Жан-Луи Фавьермен бірге Туринге барды. 1739 жылы Санкт-Петербургке елші болып келгенде, императорлық әкімшіліктің барлық маңызды лауазымдары өз еліне жатқырысқан этникалық немістердің қолында болды. Олардың ықпалын теңестіру үшін Ла Шетарди өзінің отандасы граф Лесток пен Ресеймен соғысқа дайындалып жатқан швед елшісіне жүгінді. Олардың күрделі амалдары нәтижесінде Ұлы Петрдің қызы Елизавета жаңа императрица болды. Ол таққа отырған соң Ла Шетардиге Әулие Андрей және Әулие Анна ордендерін сыйлады, ол Парижге қайтып келді, Елизавета әкесінің реформаларын жояды деп үміттенді (және Версальдегі әріптестерін оған сендірді), астананы Мәскеуге көшіріп, Ресейді Петр патшадан бұрынғы күйіне қайтаруды күтті, сол кезде Ресей дипломатиясы француз жоспарларына араласуға батыл болмаған. Бірақ ол жаңылысты, себебі Елизавета Ресейді есепке алуға тиіс үлкен держава ретінде орнатуға ұмтылды, бұл міндетті австрофилдік канцлер Бестужевке тапсырды. 1743 жылы Ла Шетарди тағы да Ресей астанасына келді, императрицаның назарын аударуға тырысып, Елизавета Голштейндік (Екатерина II-нің анасы) және Лестокпен бірге Бестужевке қарсы құпия интригалар жасады. Олардың хат алысып жатқандарын Бестужевтің агенттері ұстап алып, императрицаға хабарлады, ол интригашыны елден қууға бұйрық берді. Ашулы XV Людовик оны Монпелье бекінісіне қамады. Бостандыққа шыққаннан кейін Ла Шетарди Россбах шайқасына қатысып, Ханау қамалының бастығы қызметін атқарды, сол жерде қайтыс болды.
Jacques Joachim Trotti, marquis de La Chétardie (3 October 1705 – 1 January 1759) was a French diplomat who engineered the coup d'etat that brought Elizaveta Petrovna to the Russian throne in 1741. In the course of his eventful career, La Chetardie was sent on diplomatic errands throughout Europe: in London (1727), then in Holland and Prussia, in Russia twice, and finally in Turin in 1749 in the company of Jean Louis Favier. When he arrived as Ambassador to Saint Petersburg in 1739, he found all the key positions in the imperial administration in the hands of ethnic Germans, inimical to his own country. In order to counterbalance their influence, La Chetardie approached his compatriot, Count Lestocq, and the Swedish ambassador, who was preparing the war with Russia. Their complex manoeuvring resulted in the coup d'etat which made Peter the Great's daughter Elizaveta the new Empress. Upon her accession to the throne, she awarded La Chetardie with the Order of Saint Andrew and Order of Saint Anna, and he triumphantly returned to Paris, rather naively expecting (and persuading his peers in Versailles) that Elizaveta would abolish her father's reforms, restore the capital to Moscow, and return Russia to its pre Petrine state, when the Russian diplomacy had not dared to meddle with French designs. Yet he proved to be mistaken as Elizabeth persevered in establishing Russia as a great power to be reckoned with, entrusting the task to the Austrophilic Chancellor Bestuzhev. In 1743 La Chetardie was again in the Russian capital, clamoring for attention from the Empress and busily intriguing with Elizabeth of Holstein (Catherine II's mother) and Lestocq against Bestuzhev. Their correspondence was intercepted by the latter's agents and divulged to the Empress, who ordered the intriguer to be expelled from the country. The disgruntled Louis XV had him immured in the citadel of Montpellier. Upon his release, La Chetardie took part in the Battle of Rossbach and served as the castellan of Hanau, where he died.
Қосымша оқу және сілтемелер
Жозеф Фицджеральд Моллой. XVIII ғасырдағы орыс соты. Хатчинсон, 1905 жыл.