Кіріспе

Револьвер

Velo Dog (сондай-ақ, Revolver de Poche деп те аталады) – француз Рене Галандтың, Шарль Франсуа Галандтың ұлының, 19 ғасырдың соңында велосипедшілерді иттің шабуылынан қорғау үшін жасаған қалталық револьвер. Атау "velocipede" және "dog" сөздерінен құралған. Сақталған үлгілер сыртқы түрімен ерекшеленеді, бірақ олардың ортақ белгілері бар. Балға киімге ілініп қалмауы үшін жабыстырылған, сондықтан қару тек қос әрекетті. Көптеген Velo Dog-тың кейінгі үлгілерінің тағы бір ерекшелігі – қағып тастаушы қалқанның болмауы және қолданылмаған кезде қару корпусына бүгілетін қағып тастау механизмі. Барлық стандартты үлгілерде қысқа ұңғылар бар және бастапқыда 5,75 мм (.22 калибрлі) Velo Dog патронымен атылған, бірақ 1900 жылдан кейін көптеген үлгілер .22 LR немесе .25 ACP патрондарымен жасалған. Каен бұрышымен немесе шаңмен толтырылған патрондар сияқты, сондай-ақ балауыз, ағаш немесе корктан жасалған оқтар сияқты баламалы оқтар да болған. Алғашқы револьверде Galand компаниясының 5,75 мм Velo Dog патроны қолданылған, бұл 22 Long Rifle-ден сәл әлсіз, орталықтан ұсталатын 5,5 мм (номиналды 5,75 мм) патрон, жақтаулы оқпен жабдықталған. Патрон, немесе соңғы кезде Fiocchi компаниясы оны жасап шығарған. Патронның төмен қуатына қарамастан, әйел адам .25 (6,35 мм) Velo Dog револьверімен екі рет маңдайға атып, көз жұмған жағдай тіркелді. Бүгінде Velo Dog термині әртүрлі (көбінесе анонимді) өндірушілердің әртүрлі калибрдегі еуропалық және американдық қалталық револьверлерінің кең ассортиментін білдіреді. Олардың барлығы қалтаға сыятын мөлшерде. Олардың барлығында үш ерекшеліктердің бірі немесе бірнешесі бар: жасырылған балға, бүгілетін қағып тастау механизмі және қолмен қосылатын қауіпсіздік тетігі. Француз өндірушісі Галанд 1890 жылдардың ортасында алғашқы үлгіні ұсынды. Көбісі Бельгиядан, Испаниядан, Франциядан немесе Ресейден келген, сондай-ақ Германиядан, Италиядан, АҚШ-тан және Бразилиядан да өндірілген, барлығы 90-ға жуық өндіруші анықталған. Ең көп өндіріс 20 ғасырдың басында және Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін болды, осы кезде шағын өнеркәсіп дамыды және әртүрлі стандарттағы Velo Dog-тардың саны көбейді. 20 ғасырдың басында қару-жарақ өндірісі негізінен Бельгия мен Испанияның Льеж аймағында шоғырланған. Кейбір дүкендер сапалы қарулар жасады, бірақ көптеген арзан бұйымдар да өндірілді. Бұл қаруларда өндірушінің таңбасы немесе бірегей нөмірлер жиі кездеспейді, сондықтан оларды анықтау өте қиын. Дегенмен, кейбір өндірушілер экспорттағанда идентификациялық нөмірлер қосыпты. Лиждегі қару-жарақ мұражайында осындай қарулардың үлкен коллекциясы бар. Испанияның Эибар аймағында Испания Азамат соғысына дейін 30-дан астам қару жасаушы болды және олардың тек 4-і аман қалғандықтан, өндіріс күнін анықтау немесе әртүрлі құрастыру және/немесе партия нөмірлерін ажырату мүмкін емес. Көптеген ертедегі қару жасаушылар Velo Dog қаруларын партиялармен немесе тіректе жасады, қарудың нөмірін өндіріс тірегіне қойды. Бұл көбінесе сериялық нөмірмен шатастырылады. Тірек толғанда, тағы бірі пайда болды және қарулар ұқсас нөмірленді. Бұл еуропалық, орыс және американдық қару жасаушылардың көптеген клондар мен көшірмелерді партиялармен, бірінен соң бірі шығаруына әкелді. Velodog-тарды өндіру арзан және сатып алу да қымбат емес еді. Сондықтан ерекше Velo Dog-тар өте сирек және қымбатқа бағаланады.

Танымал мәдениетте

Вело иті Борис Акуниннің "Ераст Фандорин" сериясының біріндегі "Ахиллдің өлімі" романында, қастандықшының жасыруға болатын тапаншасы ретінде шағын эпизодта пайда болады.