Кіріспе

Мамандандырылған бағдарламалық жасақтаманың түрі

Ойын әзірлеу құралы – видео ойын жасауға көмектесетін немесе оны жеңілдететін мамандандырылған бағдарламалық жасақтама. Бұл құралдардың атқаратын міндеттеріне активтерді (мысалы, 3D модельдер, текстуралар және т.б.) ойынға қажетті форматқа түрлендіру, деңгейді өңдеу және сценарийді жинақтау кіреді. Ойын әзірлеу құралдарының көпшілігі әзірлеушілер тарапынан бір ойынға арнап немесе консоль өндірушілер (мысалы, Nintendo немесе Microsoft) ойын әзірлеу жиынтығының бір бөлігі ретінде жасалады. Құралдар кейінірек басқа ойындарда да қолданылуы мүмкін болғанымен, көбінесе олар бір ойын үшін жасалған ресурс ретінде басталады. Көптеген COTS пакеттері ойын өндірісінде қолданылады, мысалы Maya және 3D Studio Max сияқты 3D пакеттер, Photoshop сияқты графикалық редакторлар және Microsoft Visual Studio сияқты IDE-лер, бірақ олар тек ойын әзірлеу құралдары деп қарастырылмайды, себебі олар ойын әзірлеуден басқа да салаларда қолданылады. Ойын құралы соңғы ойынмен бірге шығарылуы немесе шығарылмауы мүмкін, бұл құралдың мақсатына байланысты. Қазіргі заманғы ойындарда, оларды қажет ететін ойындарға деңгей редакторларын қосу кең таралған.

Тарих

Видеоойын индустриясының басында ойын бағдарламалау құралдары мүлдем болған жоқ. Алайда, сол кездегі ойындардың түрлеріне бұл кедергі келтірмеді. Бүгінде Pac Man сияқты ойынның деңгейлері деңгей редакторы арқылы жасалса, индустрияның алғашқы жылдарында мұндай деңгейлер ойынның бастапқы кодына тікелей енгізілген. Ойыншы кейіпкерінің суреттері де тікелей кодталған, әр кадр бастапқы код командаларымен салынған. Технологиялық жағынан жетілген спрайттар қолданысқа енгеннен кейін, ойын әзірлеу құралдары пайда бола бастады, олар бағдарламашылармен арнайы бағдарламаланды. Бүгінде ойын әзірлеу құралдарын ойын әзірлеу тобының мүшелері – бағдарламашылар жиі жасайды, олардың басты жұмысы құралдарды жасау және оларды қолдау болып табылады.

Қолдану

Ойынды әзірлеуге көмектесу үшін көптеген құралдар қолданылуы мүмкін. Көбінесе әзірлеушілер 3D модельдердің және графикалық кескіндердің форматтарын арнайы форматтарға түрлендіру үшін құралдарды пайдаланады (бірақ импорттаушылар мен экспорттаушылар бұл жұмысты көбірек жасайды). Ортаны құру үшін деңгей редакторлары қолданылады, ал басқа құралдар активтерді ойынға енгізілгенге дейін қарауға мүмкіндік береді. Қазіргі заманғы коммерциялық ойын үшін ойын жасау процесінде жартылай он құрал немесе одан да көп пайдаланылуы мүмкін. Ойын құралдары даму барысында өте жиі өзгеріп отырады. Жобаның басынан соңына дейін құралдың сыртқы түрі мен қолдануы күрт өзгеріп кетуі мүмкін. Басқа әзірлеушілерге мүмкіндігінше жылдам көмектесу үшін мүмкіндіктер көбінесе аз сынақтан өткізіліп қосылады. Құралды қолдану да соншалықты өзгереді, пайдаланушылар бір күннен екінші күнге оны пайдалануда қиындықтарға тап болуы мүмкін, себебі кейінірек қосылған мүмкіндіктер оны пайдалану жолын өзгертеді. Құралдардың негізгі мақсаты – ыңғайлылық болғандықтан, олар пайдаланушылар үшін өте қолайсыз болуы мүмкін, құрылғылық көмегі аз немесе мүлдем болмайды. Ойынмен бірге шығарылатын құралдар үшін қателерді жою және пайдаланушыға ыңғайлы мүмкіндіктер көбінесе даму процесінің соңына жақын орындалады. Ойын жасау кезінде ойын әзірлеу тобынан тыс көптеген құралдардың мүмкіндігі шектеулі болады. Бірақ бұрын толығымен жекеменшік болған деңгей редакторлары енді пайдаланушыларға өз ойын сценарийлерін жасауға мүмкіндік беру үшін ойынмен бірге шығарылуда. Мысалы, Firaxis-тің Civilization IV сияқты кейбір ойындар пайдаланушы өзгертулерін ескере отырып жасалған және ойынды бейімдеуге арналған көптеген құралдарды қамтиды.