Кіріспе

Америкалық бейсболшы (1897–1938)

Роберт Рой Фотэргилл (16 тамыз 1897 – 20 наурыз 1938), салмағы мен жанкүйерлер арасындағы танымалдығы үшін көбінесе "Fats" және "Fatty" деген лақап есімдермен, сондай-ақ "халықтың таңдауы" деп аталатын. Оның әкесі – вальсовый фабрикадағы өрт сөндіруші, Фотэргилл төрт жасқа толғанда тетанусқа шалып қайтыс болған. Фотэргилл бастауыш мектепте оқыған, ал кәсіби американдық футболдың алғашқы жылдарында «Массильон Тайгерс» және «Кантон Булдогс» командаларында ойнаған. 1920 жылғы АҚШ халық санағы бойынша ол темірші болып жұмыс істеген.

Кіші лигалар

Фотгергилл 1920 жылы Иллинойс-Индиана-Айова лигасының (Үш көз лигасы) «Блумингтон Блумерс» командасында кәсіби бейсбол ойнай бастады, .332 соққы пайызы және .482 соққы қуаты көрсетті. 1921 жылы Фотгергилл «Тайгерс» командасының жаттығу лагеріне қатысты және жақсы өнер көрсетті, бірақ Тай Кобб, Гарри Хейлман және Бобби Вич сияқты ойыншылары бар аутфилд құрамында оған орын болмады. Сәуір айының басында 1921 жылы ол босатылды. 1921 жылғы маусымды «Рочестер Колтс» командасымен өткізіп, команданы Халықаралық лиганың жеңімпазы етіп, .338 соққы пайызы және .538 соққы қуаты көрсетті. «Рочестер» құрамында Фотгергилл бірінші базаға соққан допты ұтып алғанда акробатикалық элементтер орындаған «көрермендерді қызықтыратын» ойыншыға айналды. 1922 жылдың басында ол қайтадан «Тайгерс» командасына қосылды. 42 ойында өнер көрсетіп, .322 соққы пайызына қол жеткізді, бірақ мамыр айының соңында «Рочестерге» сатылды. 1922 жылы «Рочестер» үшін 101 ойында ойнап, .383 соққы пайызы және .562 соққы қуаты көрсетті. 1922 жылы Халықаралық лигада ең көп соққы салған ойыншы атанды. 1923 жылы Фотгергилл «Тайгерс» командасына оралды, бірақ Кобб, Хейлман және Вич Детройт аутфилдіндегі өз орындарында қалып қойғандықтан, негізгі құрамға енуге тағы да мүмкіндік таппады, ал жаңадан келген аутфилдер Хейни Мануш .334 соққы пайызы көрсетті. Фотгергилл 101 ойында, соның 59-ы сол жақта, өнер көрсетіп, .315 соққы пайызына қол жеткізді. 1926 жылы Американ лигасының ең құнды ойыншысы сайлауында 12-орынды иеленді. Коббтың жаңадан бастаған маусымынан кейін Фотгергилл Билл Бейнге соққыдан қашып, Кобб үшін соққы салған жалғыз ойыншы болды. Фотгергилл 1929 жылы 19 соққымен бір маусымда ең көп соққы салған ойыншы ретінде «Детройт Тайгерс» командасының рекордын жасады. Фотгергилл жарақат алған кезде де соққы саларда батыл болды. Командаласы Эд Уэллс Коббтың тоғызыншы таймда базада ойыншылары бар кезде соққы салар ойыншы іздегенін айтады. Кобб орындыққа қарап: «Кім соққы бере алады?» - деп сұрады. Фотгергилдің білегі қатты бұралып, таспамен байланған еді, бірақ ол: «Тырысып көрейін» - деп ұсынды. Кобб: «Құдай-ау, сен тіпті жүре алмайсың ғой» деді. Кобб оны алаңға жіберді, ал Фотгергилл оң жақ бұрыштағы сызықты соққыға ұшырып, екі базаға дейін жете алатын допты соқты, бірақ Фотгергилл бірінші базаға дейін үштен екі бөлігіне дейін құлады. «Ол қалған жолды сүзіп жүріп, бір ғана соққы салды. Асқынырақ болды. Бірақ сол кезде біз осылай ойнайтынбыз». Фотгергилл «Тайгерс» жанкүйерлерінің арасында танымал болды және Детройтте «Халықтың сүйіктісі» ретінде белгілі болды. 1930 жылы «Уайт Сокс» үшін 52 ойында ойнап, .296 соққы пайызына қол жеткізді. 1933 жылы «Ред Сокс» үшін 28 ойында, көбінесе соққы салар ретінде, .344 соқты. Екі күннен кейін «Ред Сокс» оны шартсыз босатты. Бостоннан босатылған кезде Фотгергилл 76 соққымен барлық уақыттағы рекордты иеленді, бұл Хам Хайатттың бұрынғы 59 рекордты бұзды.

Карьерасының соңғы жылдары

Ред Сокс клубынан босатылғаннан кейін бірнеше күн өткен соң Фотергилл Америка Ассоциациясының «Миннеаполис Миллерс» клубымен ай сайын 600 доллар жалақы және бонус есебімен келісімшартқа отырды. Ол 1933 жылы «Миллерс» сапында 30 ойын өткізіп, .344-тік соққы көрсеткішін (batting average) жинады және «Миллерс» клубының «Колумбус Ред Бёрдс» командасына қарсы Американдық Ассоциация чемпионатының финалына шығуына көмектесті. 1934 жылдың көктемінде Фотергилл 36 жасында енді кәсіби бейсболға оралмайтынын хабарлады. Оның орнына ол Детройтте жартылай кәсіби бейсбол ойнауға келісті. 1934 жылдың маусымында ол Детройт әуесқой бейсбол федерациясының барлық ойыншылары арасында .800 соққы көрсеткішімен (batting average) көшбасшы болды. 1937 жылдың маусымында ол 1938 жылы алғашқы колледж бейсболы маусымында Лоуренс технология институтында бейсбол жаттықтырушысы болып жұмыс істеу үшін бір жылдық келісімшартқа қол қойды.

Жеке өмір

Фотэргил 1922 жылы Мари Бартқа үйленді. Фотэргил 1938 жылдың наурыз айында екі рет инсульт алды және екінші инсульттан кейін Сент-Джозеф мейірімділік ауруханасында қайтыс болды. Ол қайтыс болған кезде 40 жаста болды. Ол туған қаласы Массильонда жерленді; оның Детройт боулинг командасының алты мүшесі табытты көтеріп шықты.

Қалыңдығы

Фотгергилл ресми түрде үлкен лигалық рекордтарда 5 фут (2 м) бойы мен салмағы көрсетілген, бірақ «Тайгерс» командасының басқарушысы Джордж Мориарти бірде диетада отырған Фотгергиллдің салмағы азайғанда, бұл моральдық жеңіс екенін әжуалады. Лео Дюрочер бірде Фотгергилл тақтаға келгенде уақытты тоқтатып, тақта төрешісіне Фотгергиллдің «заңсыз» екеніне наразылық білдірді. Одан кейін ол: «Олар екеуі бір уақытта соққы бере алмайды!» деді. Төреші Дюрочерді орнына қайтаруға бұйырды, бірақ Фотгергилл қатты ашуланып, Дюрочерге қарап, үш соққыдан жеңіліп, иннинг соңында Дюрочерді дуг-аутқа қуды. 1926 жылы журналист Джо Уильямс: «Оның ұлылыққа кедергісі – «Граф Цеппелин» белдеуі» деп атап өтті. 1933 жылғы «Үлкен лигалық бейсболда кім кім» басылымында «Тайгерс» командасының ойыншысы туралы былай делінген: «Фотгергилл өзінің ерекше дене бітіміне қарамастан, жерде өте шапшаң қимылдайды». Тағы бір жиі айтылатын оқиғада Фотгергилл 1928 жылы қатаң диетада (резеңке костюмдер мен түрік моншаларымен) болғанда, соққыдан шығарылған. Дау кезінде Фотгергилл төреші Билл Динненді тістеп алған, содан кейін Диннен Фотгергиллді ойыннан қуды. Фотгергилл: «Жарайды. Бұл менің бір айдан бері жеген алғашқы етім болды» деді. Командаласы Чарли Герингер оның үлкен денелі командаласын еске алды. «Ол салмағын қалыпқа келтіру үшін көп қиналды, бірақ бәрібір жақсы жүгірді. Шындығында, бірде Филадельфияда 13–0 есебімен жеңіліп бара жатқанда, ол соңғы иннингте хоум-ран соқты. Ол базаны оңай айналып өтіп, үшінші базаға жеткенде, пойыз сияқты жүгіріп келіп, ауада толық айналып, үй базасына қонды! Мұндайды одан бұрын көрген емеспін». Герингер Фотгергилл мен команда иесі Фрэнк Навин туралы тағы бір оқиға айтты. Навин Фотгергиллдің салмағына қатысты үнемі шағымданып отырды. Фотгергилл қысқы маусымда Навиннің кеңсесіне келісімшартты талқылауға келгенде, маусым ішінде салған салмағын жасыру үшін ауыр пальто киген. Навин Фотгергиллдің не істеп жатқанын біліп, кеңседегі жылуды күшейтті. Содан кейін Навин отырып, Фотгергиллмен оның отбасы, аң аулау және келісімшарттан басқа нәрселер туралы ұзақ әңгімелесті. Фотгергилл терлеп, пальтосын шешуді ұсынды, бірақ Фотгергилл ыңғайлы екенін айтты. Келісімшарт туралы әңгіме басталғанда, Фотгергилл Навиннің ыстық кеңсесінен тез шығу үшін Навиннің алғашқы ұсынысын қабылдады. Герингер Фотгергилл туралы: «Ол бойындай дөңгелек еді» деді. Фотгергилл бірде Бейб Рут пен командаласы Гарри Хейлманмен сыра ішу сайысына қатысып, жеңіске жетті.