Кіріспе

Британдық композитор Кэри Блайтон (14 наурыз 1932 – 13 шілде 2002) – британдық композитор және жазушы, ең әйгілісі – 1969 жылғы "Пижамадағы банан" әні, кейіннен ол Австралия балалар телесериалының тақырып әніне айналды, сондай-ақ "Доктор Кто" сериалындағы жұмысымен танымал. Карьерасын кеш бастаған ол көбінесе миниатюрист ретінде жұмыс істеді, қысқа оркестрлік пьесалар мен "Булги Гогоның оралуы", "Фарингдон жолына дейін", "Мок Джоплин" және "Сакс Блю" сияқты юмористик туындылар жазды; сонымен қатар ол Бенджамин Бриттенге музыка редакторы ретінде көмектесті. Блайтон BBC "Доктор Кто" телесериалының үш эпизодына қосымша музыка жазды: "Доктор Кто және силуриандар" (1970), "Далектерге өлім" (1974) және "Кибермендердің кек алуы" (1975). Ол грамматикалық мектепте білім алған, ғылымға қызығушылық танытып, музыкаға деген қарсылығы болған. Он алты жасында полиомиелитке шалдыққан, емделу кезінде фортепианода ойнауды үйренген. Осы оқиға оның музыкадағы қалыптасуы мен мансабының бастауы болды; 1950 жылдары ол композиторлыққа ресми оқуға түсті.

Музыкалық білім беру

1948 жылдан бастап (Блайтон фортепиано сабақтарын бастағаннан және музыкаға деген қызығушылығы арта бастағаннан) 1953 жылға дейін (музыкант ретіндегі ресми білімін бастаған кезіне дейін) оның композиторлық стилі қалыптасқан шешуші жылдар болды. 1953 жылы ол емтихан арқылы Лондонның Тринити музыка колледжіне қабылданды, онда төрт жыл ішінде барлық үш колледж дипломын (ассоциат, лицензиат және феллоу) алды, ал 1954 жылы композиция саласындағы Сэр Гранвилл Банток сыйлығын жеңіп алды. Ол доктор Уильям Лавлоктан гармония, контрапункт, оркестрлеу және музыка тарихын, Джоан Баркерден фортепианоны, Валда Авелингтен клавесин сабақтарын, ал Элисон Милннен альтты оқыды. 1957 жылы ол B. Mus. (Лондон) академиялық дәрежесін алды және Сэр Уинстон Черчилль қоры арқылы Дания Корольдік музыка консерваториясында (Копенгаген, Дания) композиция бойынша 10 айлық стипендия алды. Ол жерде даниялық композитор Йорген Джерсильдтен композиция, музыкалық талдау және оркестрлеудің жоғары деңгейлі әдістерін оқыды. 1958 жылы Англияға оралғаннан кейін ол Дания көшесіндегі («Тин-Пэн аллеясы») Mills Music Ltd компаниясында музыка редакторы болып жұмыс істеді, бұл лауазымды ол бес жыл бойы атқарды. 1963 жылдың маусым айынан бастап ол композитор, аранжировщик, музыка редакторы және лекторы ретінде жеке жұмыс істеді. Ол 1963 жылдан 1973 жылға дейін Тринити музыка колледжінде (Лондон) гармония, контрапункт және оркестрлеу профессоры болды, ал 1972 жылдан 1983 жылға дейін Гильдхолл музыка және драма мектебінде (Лондон) кино, теледидар және радио үшін композиция профессоры болды, онда ол осы елдегі музыкалық консерваторияда музыкалық композицияның осы мамандандырылған салалары бойынша алғашқы оқу курсын құрды. 1964 жылдың қыркүйегінде ол Faber and Faber Ltd (қазіргі Faber Music Ltd) компаниясының музыка бөлімінің музыка редакторы болып тағайындалды және 1974 жылға дейін осы лауазымды атқарды. Faber's компаниясында ол Бенджамин Бриттеннің жеке редакторы болды; содан кейін, 1963 жылдан 1971 жылға дейін ол Бриттеннің «Curlew River» шығармасынан бастап «Owen Wingrave» шығармасына дейінгі туындыларымен және Густав Холсттың көптеген шығармалары бойынша редакциялық жұмыстарға жауапты болды.

Карьералық даму

Блайтон негізінен әндер, камералық музыка және қысқа оркестрлік партитуралар жазған миниатюрист болды. Оның шығармаларының ішінде итальяндық гитарист Анджело Джиллардиноға арналған, Edizioni Bèrben баспасында жарияланған гитаралық шығармалар сериясы және Лондондық саксофон квартетіне арналған онға жуық шығарма бар, олар көбінесе желді аспаптарды қамтиды және оның өмір бойы Шығыс музыкасы мен өнеріне, әсіресе Жапонияға деген қызығушылығын көрсетеді. Ол жазуға да қызығушылық танытқан, бұл BBC (Британдық телерадиокорпорациясы) мектептерге арналған "Музыкалық шеберхана" сериясының кантаталарына, үш "Доктор Кто" сериалына қосымша музыкаға, Виктория дәуірінің шағын мелодрамаларына және балаларға арналған бірнеше кітаптарға, соның ішінде "Пижамадағы банандар: ақымақтық әндер мен өлеңдер" кітабына тапсырыстар арқылы көрінеді. Блайтон өмірінің соңғы жылдарында шығармашылықтың "күзгі гүлдеуіне" ие болды, бірақ жалпы алғанда, өмір бойы өнімді болды. Кейінгі туындыларының көпшілігі "жаймұң Шығысқа" бейімділігін көрсетеді, мыс квинтеті үшін "Занзибардың дәмдеуіш базарында", тенор мен фортепианоға арналған "Шығыстан лирика" (Шығыс өлеңдеріне негізделген қысқа эпиграммалық әндер циклі). Оның соңғы туындыларының бірі – симфониялық оркестр үшін "El Tango Ultimo". Сонымен қатар, осы соңғы композициялардың ішінде Уэльс ханшайымы Дианаға арналған құрмет көрсету – "Vale, Diana!", скрипкалық оркестр үшін жазылған және Сент-Патрик түніне арналған "Dirge" де бар.

Өлім

"Беккенхамдық бала" аталған Кэри Блайтон 2002 жылы туған қаласында 70 жылдық мерейтойына орай Бекенхам кітапханасында оның туындыларына арналған көрме және дәріс ұйымдастырылды. Блайтон денсаулығына байланысты қатыса алмады және 2002 жылдың 13 шілдесінде Суффолк графтығындағы Вудбридж қаласында 70 жасында қатерлі ісік пен полиомиелиттен кейінгі синдромнан көз жұмды.