Кіріспе
Зәр шығарудағы incontinence түрі, сондай-ақ стресс-инконтиненция (SUI) немесе күш-жігермен несеп ұстамау деп аталады. Бұл - семіздік жолдың сфинктер арқылы көк шұңқырдың жеткіліксіз жабылуынан пайда болады.
Stress incontinence, also known as stress urinary incontinence (SUI) or effort incontinence is a form of urinary incontinence. It is due to inadequate closure of the bladder outlet by the urethral sphincter.
Патофизиология
Бұл - жөтелмен, күлімдеп, тынысып, жаттығулар жасаумен немесе басқа да қимылдармен байланысты іш қысымын арттыратын, содан кейін көкбезетке қысымды арттыратын, неғұрлым аз мөлшерде несептің жоғалуы. Несеп жолы әдетте фасциямен және жамбас түбінің бұлшықеттерімен бекітіледі. Егер қандай да бір себеппен бұл қолдау жеткіліксіз болса, ішке қысым көбейген кезде несеп жолы дұрыс жабылмайды, бұл несептің еріксіз шығуына мүмкіндік береді. Зәр талдауы, цистометрия және құрғақ түсік болғаннан кейінгі қалдық көлем сияқты зертханалық нәтижелердің көпшілігі қалыпты. Кейбір дереккөздерде несеп жолының гиперқозғалыстылығы мен ішкі сфинктерлік жетіспеушілік арасындағы айырмашылық бар. Соңғысы сирек кездеседі және басқа хирургиялық тәсілдерді қажет етеді.
Ерлер
Ерлердегі стресс инконтиненциясы көбінесе простата операцияларынан кейін, мысалы простата резекциясы, простатаның трансуретральды резекциясы, лапароскопиялық простатаэктомия немесе робот простатаэктомиясынан кейін байқалады.
Әйелдер
Әйелдерде жүктілік, босану, семіздік және климактериялық кезең көбінесе белдік қабатының әлсіздігін немесе несеп жолының сфинктерін зақымдап, оны жеткіліксіз жабуға әкеліп, несептің ағып кетуіне әкеледі. Стресс-инконтиненция күтімі менструацияға дейінгі аптада нашарлауы мүмкін. Бұл кезде эстроген деңгейінің төмендеуі несеп жолының айналасындағы бұлшықеттердің қысымының төмендеуіне әкелуі мүмкін, бұл сауықтырудың мүмкіндігін арттырады. Эстроген деңгейінің төмендеуіне байланысты стресс- инконтиненция менопаузадан кейін жиі кездеседі. Жоғары деңгейдегі спортшы әйелдерде күш-жігерді ұстамау кез келген спорт түрінде пайда болуы мүмкін, бұл іш қысымының кенеттен қайталана түсуімен байланысты, ол перинеалдық еденнің кедергісінен асып кетуі мүмкін.
Дәрі-дәрмектер
Емдіктерді стресс-инконтиненциямен ауыратын адамдарға қолдануға болмайды.
Әдептілік өзгерістері (консервативті емдеу)
Кейбір мінез-құлық өзгерістері стресс инконтиненциясын жақсарта алады. Жалпы сұйықтықтарды аз ішу және кофеинді сусындардан аулақ болу ұсынылады, өйткені олар көк шөлкеге әсер етеді. Піскен тағамдар, газдалған сусындар, алкоголь және цитрус өнімдері де көк қуысты қабықтырады, сондықтан олардан аулақ болу керек. Темекі тартуды тастау стресс инконтиненциясын да жақсартады, өйткені темекі шегу көк қуысын тітіркендіреді және жөтелді (кұйрықты көк қуысына тигізеді) тудыруы мүмкін. Бұл әдістердің синтетикалық мидуретралық лентамен операция жасатқанда емделу нәтижелерін бермеген (жұмыссыз операция) адамдарды емдеудегі тиімділігі белгісіз. Әдеп-тәрбие терапиясы, жеке немесе гормондар сияқты басқа араласулармен біріктірілген, әдетте басқа емдеу әдістерінен гөрі тиімді.
Жаттығулар
Емдеудің ең көп таралған ұсыныстарының бірі - жамбас бұлшық еттерін жаттықтыру. Кегель жаттығулары жамбас түбі және сфинктер бұлшық еттерін нығайтады немесе қайта жаттықтырады. 60 жастан асқан науқастар үшін бұл ең тиімді. Бұл әдісті үйрену үшін адам бірнеше айға дейін уақыт қажет болуы мүмкін және бұл физикалық немесе психикалық жағынан өзінің құрғақ болуын бақылай алмайтын адамдар үшін терапиялық нұсқа емес. Сонымен қатар, инконтиненциялы салфеткалардың тиімділігі әр адамда әр түрлі болады.
Хирургиялық операция
Дәрігерлер басқа емдеу әдістерін қолданғаннан кейін ғана инконтиненцияны жеңілдету үшін операция жасауды ұсынады. Көптеген хирургиялық нұсқалардың табыстылығы жоғары. Слинг операциясының инвазивті емес нұсқалары стресс-инконтиненцияны емдеуде хирургиялық слинг операциялары сияқты тиімді екені дәлелденді. Мұндай операциялардың бірі - уретропэксия. Жүректің төменгі бөлігін ашпай, оны аналық безге енгізу - интравагиналды слингпластика (IVS) деп аталады.
Қалқалар
Әйелдерде қысыммен несеп ұстамауға байланысты таңдалған процедура - бұл слинго процедурасы. Слинг импланты әдетте жіңішке лента пішіндес синтетикалық тор материалдан тұрады, бірақ кейде биоматериалдан (қора немесе шошқа) немесе пациенттің өз тінінен тұрады, ол бір нәжіс ойығы мен екі кішкентай іштің қиылысы арқылы несеп жолының астына салынады. Бұл жұмыстың мақсаты - әлсіз жатқан белдік қабатының бұлшық еттерін қалпына келтіріп, несеп жолының астына арқалық тақтаны орнату. Трансвагинальды торлар жақында Тамақ және дәрі-дәрмек басқармасымен байланысты дау-дамайлар салдарынан тексеріске түсіп отыр. FDA бастапқыда имплантацияланатын торлы құрылғыларды 510 ((k) процесі деп аталатын бұрынғы прототиптерге ұқсастығы үшін мақұлдаған. Пациенттер имплантацияланған тордың салдарынан ұзақ мерзімді зиян мен азаптылықты мәлімдейді; FDA 2008 жылы қауіпсіздік туралы хабарлама шығарды және 2016 жылдың қаңтар айында хирургиялық торды 3-сыныпқа немесе жоғары тәуекелге жатқызуға әкелді. Жүректің төменгі бөлігін ашпай, оны аналық безге енгізу - интравагиналды слингпластика (IVS) деп аталады.
Трансобтуратор лентасы
Трансобтуратор лентасы (TOT немесе Monarc) слингі процедурасы несеп жолдың астында қолдау көрсету арқылы несептің қысымды инконтиненциясын жоюға бағытталған. Бұл процедура ретропубтық ине арқылы өтуді болдырмайды және сілекейлі сызықтың астына сірке таспасын сіңіру арқылы сілекей аймағындағы үш кішкентай кесінді арқылы енгізуді қамтиды.
Мидуретралық лента
Бұл - қысымдағы ұрықты ұстамауды жақсарту үшін, көк бездің астына полипропилен лентасын қоюды қамтитын процедура.
Блокаданы қайта орналастыру
Әйелдердегі стресс инконтиненциясының көпшілігі несеп жолының нәжіске қарай төмен түсуінен пайда болады. Сондықтан, стресс инконтиненциясына арналған жалпы хирургиялық операцияда несеп жолының қалыпты жағдайға көтерілуі жатады. Хирург ұрық немесе іштің арасына кесінді жасап, несеп жолды көтереді де, оны бұлшықетке, буындарға немесе сүйектерге байлаған жіппен бекітеді. Ауыр жағдайда хирург несеп жолдарын кең шүберекпен бекітеді. Бұл тек көк қуысты ұстап қана қоймай, оның төменгі жағын және несеп жолының жоғарғы жағын қысып, одан әрі ағып кетудің алдын алады.
Пери- транс- уретралық инъекциялар
Тарихи тұрғыдан алғанда, әр түрлі материалдар несеп жолының көлемін ұлғайтып, соған байланысты оның соқпағын көбейту үшін қолданылған. Бұл әдіс салыстырмалы түрде тұрақты несеп жолы бар науқастарда тиімді. Қан мен майлар шектеулі нәтижемен қолданылды. Көптеген науқастарда ең көп қолданылатын зат - глютеральдегидті тізбектенген коллаген (GAX коллаген) тиімді екені дәлелденді. Негізгі кемшілік - бұл процедураны уақыт өте келе қайталау қажеттілігі.
Жасанды несеп құйрығы
Инконтиненцияны емдеудің тағы бір әдісі - жасанды несеп сфинктерін қолдану, ол әйелдерге қарағанда ерлерде көбірек қолданылады. Бұл процедурада хирург жасанды несеп құйрығының манжетімен несеп жолдарын айналдырады, қан қысымын ұстайтын манжеттің қолғапқа айналдырылуымен бірдей. Бұл құрылғыда пациенттің терісіне қондырылған сорғышы бар, ол науқас оны басып тұрғанда, манжетті босатып, еркін несеп шығарады. Содан кейін жасанды сфинктер өздігінен қысымын қалпына келтіріп, несеп жолдарын қайтадан жабады және дұрыс ұрықтанбайды.
Акупунктура
Акупунктураның стресс- инконтиненциямен ауыратын адамдарға көмектесе алатынын анықтау үшін пайдалы зерттеулер жүргізілген жоқ.