Кіріспе
Оклахома штатындағы бұрынғы тас жол Кейде Оклахома азаматы Уилл Роджерстің есімімен Уилл Роджерс тас жолы деп аталатын тарихи 66-шы АҚШ тас жолы (US 66, Route 66), қазіргі кезде 40 (I 40) және 66 (SH 66) автомобиль жолдарымен бірге Оклахома штатының батысынан солтүстік-шығысына қарай жүреді. Ол Оклахома Сити, Тулса және көптеген кішігірім қалалар арқылы өтті. Оклахома Сити аймағының батысында, ол негізінен I 40 арқылы ауыстырылды; әлі күнге дейін сақталған бірнеше тәуелсіз бөліктер қазір I 40 Бизнес болып табылады. Алайда, Оклахома қаласынан солтүстік-шығысқа қарай Канзасқа дейін I 44 айналма жолы көбінесе төлемді жол болып табылады, ал SH 66 тегін балама ретінде қалады.
The historic U. S. Route 66 (US 66, Route 66), sometimes known as the Will Rogers Highway after Oklahoma native Will Rogers, ran from west to northeast across the state of Oklahoma, along the path now taken by Interstate 40 (I 40) and State Highway 66 (SH 66). It passed through Oklahoma City, Tulsa, and many smaller communities. West of the Oklahoma City area, it has been largely replaced by I 40; the few independent portions that are still state maintained are now I 40 Business. However, from Oklahoma City northeast to Kansas, the bypassing I 44 is mostly a toll road, and SH 66 remains as a free alternate.
Тарих
Оклахомадағы 66-жолдың тарихы екі автожолға барып тығады: Сент-Луис, Миссури, Лас-Вегас, Нью-Мексико, Озарк жолдарының негізгі жолы және Форт-Смит, Арканзас, Амарилло, Техас, Пошталық автомобиль жолы. 1924 жылдың ортасында мақұлданған штаттық тас жол жүйесінде Оклахома штатындағы олардың Оклахома қаласында өтетін бөліктері сәйкесінше SH 7 және SH 3 болды. US 66 1926 жылдың соңында тағайындалды және бір ерекшелікпен осы мемлекеттік автомобиль жолдарын ұстанды: 66-шы маршрутты алып жүру үшін жаңа SH 39 құрылды, SH 7-ді Коммерцияда қалдырып, шығысқа және солтүстікке қарай штаттық сызыққа қарай Бакстер-Спрингс, Канзас бағытында. (Коммерстің солтүстігіндегі SH 7 қысқа бөлігі 1930 жылдардың ортасында US 69 бөлігіне айналғанға дейін сақталды.) Жылдар өте келе Оклахома Ситидің батысындағы 66-шы автожолының көптеген бөліктері I 40-қа ауыстырылды. Екінші жағынан, Тернер және Уилл Роджерс автокөлік жолдары Оклахома қаласының шығысында 66-шы автокөлік жолымен қатар салынған, ал 66-шы автокөлік жолы ескі жолда автокөлік жолдарына тегін балама ретінде қалды. Американың мемлекеттік автомобиль жолдары және көлік қызметкерлерінің қауымдастығы 1 сәуірде 1985 жылы 66-шы маршрутты жойды. Оклахома штатында Оклахома қаласының батысындағы I-40-ке ауыстырылмаған бөліктер I-44-тің Сайр, Элк-Сити, Клинтон және Эль-Рено арқылы жүретін бизнес-жолына айналды. АҚШ-тың 81 штатынан басталатын тәуелсіз бағыт, оңтүстік-шығыс Эль-Ренода, ШШ 66 болды, Оклахома Сити мен Тулсадан басқа жер үсті көшелерін пайдаланып, 66-шы маршрут автокөлік жолдарымен қайта бағытталды. SH 66 Винитадан батысқа қарай US 60-та аяқталады, онда 66-жол US 60 және US 69-ға Коммерцияның шығысына дейін соқтығысады. Канзас штатының шекарасына дейінгі қалған тәуелсіз бөлік жаңа АҚШ 69-ның бөлігі болды.
Техас шекарасы - Елк Сити
1916 жылы Тексоладан, тек Тексас штатының шығыс шекарасынан шығысқа қарай, Эрик арқылы Делиге, солтүстікке Сайрға және шығыс пен солтүстікке Докси арқылы Елк Ситиге дейін тас төселмеген мемлекеттік жолдар салынды. Ол 1926 жылы 66-шы маршруттың бөлігі болды; бұл бастапқы сәйкестендіру штаттық сызық бойымен ескі темір жолдың оңтүстігіне қарай оңтүстікке қарай E1240 жолына дейін, содан кейін шығысқа қарай Тексола арқылы Бесінші көшеде жүрді. N1680 жолында оңтүстікке қарай бір миль жүріп, ол шығысқа қарай E1250 жолында Эрикке қарай бұрылды, содан кейін оңтүстікке қарай N1750 жолында, шығысқа қарай E1260 жолында, оңтүстікке қарай N1810 жолында және шығысқа қарай E1270 жолында Делиге қарай бұрылды. Жол қозғалысы N1870 жолда (қазіргі US 283) солтүстікке бұрылды, секция сызықтарындағы сәйкессіздікке байланысты E1250 жолда батысқа қарай жүгіріп, N1870 жолда Сайрға кірді. Сейредегі Қызыл өзеннің Солтүстік бұрышындағы көпір 1924 жылы ағаштан салынған, ал 1933 жылы болатпен жаңартылып, кеңейтілген. 1958 жылы бұған жол берілмеді, кейін қиратылды; оның қалдықтары жеке меншікте. 66-шы маршрут Саирден Мейн-стрит (қазіргі SH 152) және Төртінші көше арқылы өтіп, Benton бульварымен шығысқа қарай (E1180 жолы) кетеді. Содан кейін ол солтүстікке N1900 жолына, шығысқа E1170 жолына (осы бұрылыс кезінде теміржолдың оңтүстік-шығыс жағында кесілген жер болды), солтүстікке N1960 жолына, шығысқа E1160 жолына, солтүстікке N2000 жолына Рэндалл даңғылында Елк Ситиге қарай бұрылды. Бұл көпірдің қысқа бөлігі - E1170 жолындағы N1950 жолының шығысында (SH 34) және N2000 жолындағы Ельк Сити көлінің қиылысы - енді жоқ. 1935 жылы 66-шы маршрут Батыс даңғылының орнына Май даңғылын қолданды; баламалы маршрут Батыс даңғылын пайдалануды жалғастырды, 1936 жылы 18 наурызда 53-ші көшеден оңтүстікке қарай Классен бульварына көшкен. 1947 жылы 6 мамырда баламалы бағыт Май даңғылына ауыстырылды. (SH 3 Май даңғылының батысында Солтүстік-Батыс магистралін пайдаланды.) Ескі 66-шы маршрут қала орталығы арқылы Мей даңғылы, 23-ші көше және Линкольн бульвары арқылы АҚШ-тың 66-шы бизнес бағытына айналды, ал баламалы маршрут жойылды. 1954 жылы 2 тамызда жаңа Батыс жылдам жүріс жолы 39-шы көше мен Мей даңғылынан Классен бульвардың батысына қарай Солтүстік-Батыс жылдам жүріс жолына дейін қолданылып, қысқаша қайта реттеу жасалды. Бизнес бағыты 1979 жылы 5 наурызда жойылды, және шамамен сол уақытта Батыс магистралдың жаңа бағыты аяқталды.
Талса арқылы
1929 жылы 66-шы жол Талса арқылы белгіленіп, оңтүстік-батыстан Оңтүстік-Батыс бульварда (содан кейін Куанах даңғылы) Арканзас өзені арқылы 11 -ші көшедегі ескі көпірге дейін кіреді. Бұл 1916 жылдан бастап қазіргі уақытта Ұлттық тарихи орындар тізілімінде орналасқан бетон аркалы көпір. Маршрут Майбелл даңғылындағы көпірден шығып, 11-ші көшеден шығысқа, Шайен даңғылынан солтүстікке, 7-ші көшеден шығысқа, Детройт даңғылынан солтүстікке, 2-ші көшеден шығысқа, Льюис даңғылынан солтүстікке және Адмирал Плейс қала шекарасына дейін шығысқа бұрылды. Қаладан тыс жерде бастапқы бағыт Минго жолынан оңтүстікке, ал 11-ші көшеден шығысқа бұрылып, Катосаға жету үшін 193-ші даңғылдан солтүстікке бұрылады. 1932 жылы 7 шілдеде бекітілген көшіру Тулса арқылы 11 -ші көшеден шығысқа қарай көпірден 193 -ші даңғылға дейін жолды жеңілдетті. (US 75 және SH 11 Адмирал Плейс-те қалды, біріншісі ескі 66-шы маршрутты орталық арқылы пайдаланды.) US 66 айналма жолы 1951 жылы 4 маусымда ұсынылған Скелли Драйв бойымен құрылды, ол I 44-тің бөлігі болған 1950-ші жылдардың аяғына дейін аяқталмаған. 66-шы маршруттың өзі 1959 жылы 3 қарашада Скелли драйвке көшірілді, ал Оңтүстік-Батыс бульвар мен 11-ші көшедегі ескі маршрут, Скелли драйв алмасуының батысында, орталықтан шығыста, 66-шы бизнес болды. (Бұл бағыттың жалғыз өзгеруі 1970 жылдардың басында, I 444 құрылысын жүргізу кезінде, ол Денвер даңғылының батысындағы 12-ші көшеге көшірілген кезде жасалды.) Бизнес-жол 1973 жылы 15 қаңтарда жойылып, Талса қаласының орталығындағы барлық мемлекеттік автомобиль жолдарын алып тастады, бірақ Брокен Ароу автожолы аяқталғанға дейін US 64 және SH 51 жолдарын уақытша бағыттауды қоспағанда.
Негізгі қиылыстар
Бұл тізім автокөлік жолынан тыс соңғы сәйкестендіруден кейін жасалады.
Құрылыстар
Оклахома штатындағы US 66 тарихи тас жолмен қандай да бір жолмен байланысты көптеген тарихи орындардың ұлттық тізілімінде орналасқан. Форт-Рено 1874 жылдан бастап (Оклахома штаты мемлекетке айналғанға дейін) Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ әскери бекеті ретінде қызмет етті. Ұлы депрессия кезінде Works Progress Administration аясында салынған Чандлер қару қоймасы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Оклахома Ұлттық гвардиясының 45-ші жаяу әскер дивизиясының үйі ретінде қызмет етті және 1971 жылы заманауи ғимаратпен ауыстырылғанға дейін қызметте болды. Ол 2007 жылы Чандлердің 66-жолы туралы ақпарат беру орны және конгресс залы ретінде қалпына келтірілді. 1929 жылы құрылған Майамидің Коулман театры көптен бері келушілерді жан-жақты көңіл көтереді. Майамиде сондай-ақ Майамидің 66-жолдың тоғыз аяқты бөлігі бар, ол Кольман театрымен бірге Оттава округінің тарихи орындарының ұлттық тізілімінде орналасқан. Сапульпада Те Пи театрының ауласы орналасқан. Эд Галлоуэйдің Фойлдағы Тотем Поле Паркіне арналған қалпына келтірілген жергілікті халықтық өнер коллекциясы 1937 жылдан басталады. Талсаның көрнекті орындарына 11-ші және Пеориядағы алып Медоу Голд неондағы белгі кіреді. Бастапқыда 11th & Lewis-те орналасқан бұл 1934 жылғы белгі екі бетпен және көріну үшін жаңа жердегі павильонға орнатылған. Аркадияның дөңгелек қорасы 1898 жылдан бері іс жүзінде қоғамдық зал ретінде қызмет етті. Бекхэм округі сотының ерекше үлкен күмбезі 1911 жылдан бері Сайр қаласының орталығында тұрды. Маклейн Роджерс паркі Клинтон қалалық паркі ретінде Ұлы депрессияға қарсы Федералдық төтенше жағдайларды жою басқармасы, Азаматтық жұмыстар басқармасы және Жұмыс прогресі басқармасының бірлескен жобасы ретінде салынған. Оған ойын алаңдары, теннис және волейбол алаңдары, миниатюралы гольф, пикник алаңдары, бейсбол алаңы және оркестрлік орындық кіреді. Оклахомадағы түрлі жол сегменттері тарихи маңызы бар, соның ішінде Тулсадағы Арканзас өзенінің 11-ші көшесіндегі көпір, Оклахома қаласындағы Оверхолсер көпірі және Сапульпадағы Рок-Криктегі No18 көпір (қайта қалпына келтіріліп, ашық).
Ресторан, дүкен және мотельдер
1939 жылғы құмтасты Rock Café-де жергілікті естеліктер мен Пиксардың US 66-ны анимациялық фильм Cars үшін зерттеуінен алынған сувенирлердің үлкен коллекциясы бар. Шаһар иесі Доун Уэлч - Сали Каррераның үлгісі, Радиатор Спрингс қонақ үйінің иесі, қаланы қайта құру және қалпына келтіру үшін күреседі. Бір сүт бөтелкесі азық-түлік дүкені Оклахома қаласының шағын бұрышын, оның шағын ғимаратын дүкеннің төбесінде жарнама ретінде салынған үлкен сүт бөтелкесі көлеңкелеп тұрған Алтын күмбезіне жақын орналасқан. Аркадиядағы Попс мейрамханасының белгісі - сода бөтелкесі пішіндес 66 фут биіктігі бар жол жиегіндегі неон белгісі. Попс - Аркадия дөңгелек қорабының жанында орналасқан заманауи аттракцион. Челсидегі Челси мотели және Эриктегі Вест-Виндс мотели бір кездері 66-шы АҚШ-тан келген көптеген шаршаған саяхатшыларды тартымдылыққа бөледі, бірақ жол айналғанда клиенттерінен айырылды. Екеуі де әлі күнге дейін сақталған, бірақ басқа мақсаттарға айналдырылды; олар енді көпшілікке ашық емес.
Май құю станциялары
Люсиль Хамонс 1941 жылдан бастап 2000 жылы қайтыс болғанға дейін Оклахома штатының Гидро қаласына жақын жердегі Провинция қызмет станциясын басқарып, қиын экономикалық кезеңде саяхатшыларға кеңінен танымал жомарттығы үшін "Ана жолдың анасы" атағын алды. Автомагистраль бұл жерді айналып өткеннен кейін, мемлекетаралық тас жол ескі 66-жол мен Хамонс сотының алдында тікелей өтіп кетті, бірақ қоршаумен бөлінген және сайтқа оңай кіру мүмкін емес, өйткені жалғыз пандустар Гидро мен Уэзерфордта болды. Оклахома штатындағы 66-шы АҚШ-та қалған басқа тарихи станциялар: Аванттың қалалар қызмет станциясы және Оклахома штатының Эль-Рено қаласындағы Джексон Коноко қызмет станциясы, Майамидегі Марафон станциясы, Уорвиктегі Сеаба станциясы, Лютердегі Трет толтыру станциясы, Тулсадағы Виккерри Филлипс 66 станциясы және Клинтондағы Y қызмет станциясы мен кафе.
Мұражайлар мен ескерткіштер
Оклахома штатының Елк-Сити қаласында орналасқан 66-шы ұлттық автокөлік жолының мұражайын Елк-Сити сауда палатасы басқарады. Ол тарихты қамтиды және 66-шы маршруттың Иллинойстан Калифорнияға дейінгі барлық сегіз штаты туралы көрсетеді. Route 66 мұражайы Оклахома штатының батысындағы пионерлердің өмірін көрсететін үлкен ескі қала музей кешенінің бір бөлігі болып табылады. Клинтондағы Оклахома 66-жолы мұражайы марқұм Уолтер С. Мейсон кіші, бір кездері Best Western қонақ үй желісінің президенті болған зейнеткер ауыл ветеринарі сыйлаған жерге салынған. Бұл бейнелік бейнелер ана жолының көрнекті идеялары мен аңыздарын көрсетуге арналған. Талсада, Оклахома қаласында Сайрус Эйверидің жүз жылдық алаңы бар, ол тарихи 11-ші көше көпірінің шығыс кіреберісінің жанында орналасқан. Көпір Арканзас өзені арқылы тағы бір көпір салудан аулақ болу үшін Тулса арқылы жол салудың басты себептерінің бірі болды. Плазада салмағы 1,178 миллион доллар болатын "Шығыс батысты кездестіреді" деп аталатын Авери отбасының Ford T үлгісінде батысқа қарай шығысқа қарай ат арбасымен кездесетін үлкен мүсіні бар. 2020 жылы көпірдің батыс жағында "Авери Плаза Саутвест" ашылды, онда "неон паркі" бар. Бұл жерде Тульса аймағындағы 66-маршруттағы мотельдердің неон белгілерінің көшірмелері бар, соның ішінде Тулса автокорт, Май капиталы мотели және Уилл Роджерс моторлы сотының әйгілі бронко белгісі бар. Талса сонымен қатар "66 көтерілген жолды" орнатты, 70'х30' скульптурасы жолдың бұрынғы шығыс жағына шығыс адмиралдық алаң және Минго жолы. Оңтүстік-батыстағы бульварда, 23 және 24 көшелер арасында Уилл Роджерс тас жолы ретінде 66-шы маршрутқа арналған граниттік маркер бар, онда Уилл Роджерстің бейнесі бар. Бұл атаумен бірге Майкл Уоллистің маршруты туралы ақпарат бар. 3770 Оңтүстік-Батыс бульвары. Бұл - 66-шы маршруттың тарихи ауылы, оған 1920-1930 жылдардағы жанармай станциясының үлгісі бойынша туристік ақпараттық орталық және басқа да кезеңдерге сәйкес келетін артефакттер, мысалы, Фриско 4500 бу локомотивисі. Басқа жерлерде Талсада Талса арқылы автокөлік жолының 26 мильдік бағыты бойымен шашыраңқы орналасқан жиырма тоғыз тарихи белгілер салынған, оларда туристік бағыттағы әңгімелер, тарихи фотосуреттер және тарихи орындар мен басқа белгілердің орналасуын көрсететін карта бар. Тулсаның батысында Сапульпада 2016 жылдың тамызында 1948 жылы салынған қару қоймасында ашылған 66-маршруттың автомузейі орналасқан. Онда әлемдегі ең биік, 18 метр биіктіктегі, көруге болатын көне газ сорғысының көшірмесі бар. Жер шары 2017 жылдың 20 шілдесінде оның үстіне қойылып, жарық қосылды. Афтон станциясының Паккард мұражайы - бұрынғы май құю станциясы, ол жеке меншік мұражай ретінде қалпына келтірілді, сувенирлер мен 66-маршрут туралы ақпарат ұсынады. Уилл Роджерстің мемориалдық мұражайы Оклахома штатының Кларморе қаласында орналасқан, ал оның туған жері Ологахада сақталады.