Кіріспе

Әзірбайжан Қарулы Күштерінің құрлықтағы соғыс саласы Әзірбайжан құрлықтағы күштер - Әзірбайжан Қарулы Күштерінің құрлықтағы күш құралы. Кеңес Одағы ыдырағаннан бері Әзірбайжан кәсіби, жақсы даярланған және мобильді қарулы күштерді құруға тырысып келеді. 2013 жылғы статистикаға сүйенсек, елде 85 мың жердегі әскер бар, қосымша 15 мың жарымәскери күштер бар. Бұған қоса, соңғы он бес жылда әскери қызмет атқарған 300 мың бұрынғы әскери қызметші бар. 1992 жылы 4-ші армияның мүлкін (армениялық қарулы құрылымдар 1992 жылы полк Степанкерттен кеткен кезде басып алған 23-ші дивизияның 366-шы гвардиялық мотоатқыштар полкінің жартысынан астамын қоспағанда) және 49-шы арсеналдың мүлкін беру аяқталды. 1992 жылдың соңына қарай Әзірбайжан Үкіметі үш автоматтық дивизияға арналған қару-жарақ пен әскери техниканы алды. 75-ші дивизияның қоймалары мен жабдықтары Нахчыван үкіметінің қарамағына берілді. Бұрынғы дивизия штабтары корпус штабтарын құруға ықпал еткен болуы мүмкін.

ХХІ ғасыр

Әзірбайжан өз армиясын қайта ұйымдастырды және өз қарулы күштерін Арменияның Таулы Қарабахтағы күштеріне қарсы ықтимал іс-қимылға дайындады. Кейбір уақытта қақтығыстар жалғасып, соңғы рет 2020 жылғы Таулы Қарабақ қақтығысына айналды. Әзірбайжан Түркиямен қарулы күштерін нығайту үшін әскерлерді даярлау туралы келісімшарт жасасты. Бұл 2004 жылы "Джейннің әлемдік әскерлері" айтқан кемшіліктерге байланысты қажет, оның ішінде әскерилерді даярлау, жарақтандыру және ынталандыруда үлкен проблемалар; қатарларындағы сыбайлас жемқорлық; және өте саясатталған офицерлер корпусы. Кеңес әскерінің дедовщина, институционалды қызуу деген дәстүрі 2008 жылдан бастап қарулы күштерде жалғасып жатқан көрінеді. "Джейнс" армиясының жабдықтарының сапасы мен дайындығы да проблема болып табылады, өйткені он жыл бойы күтіп-ұстаудың нашарлығы және қосалқы бөлшектердің созылмалы жетіспеушілігі көптеген жүйелердің жұмыс істемеуін немесе бөлшектер үшін жегілгенін білдіреді. Әзірбайжан ТМД-да әскери шығындар бойынша екінші орында тұр. Әзірбайжанның қорғаныс шығындары Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы құрамындағы Ресейден кейін екінші орында тұр. 2020 жылғы Таулы Қарабақ қақтығысы кезінде Әзербайжан әскері әрмен сарбаздары мен азаматтық адамдарға қарсы соғыс қылмыстарын жасады деп кеңінен айыпталды. Human Rights Watch және Amnesty International екі ұйым да Әзірбайжанның әрмендік азаматтарға қарсы "арнайысыз" атқылауын, соның ішінде кассеттік оқ-дәрілерді қолдануын айыптап отыр. Сонымен қатар, Әзербайжан әскерлерінің тұтқынға алынған армяндарды қастандықпен немесе өлім жазасына кескен бейнероликтері интернетте таралып, кеңінен айып таланды.

Шетелге жіберілу

Косовода бір офицер, 1 сержант және 32 сарбаз 1999 жылдың қыркүйегінен бастап түрік армиясының батальонына кірді. Әзірбайжандықтар бұл аймақтағы он сегіз елді мекенді бақылады. 2008 жылдың 26 ақпанында Косово өзінің тәуелсіздігін жариялаған кезде, Әзербайжан президенті Ильхам Әлиев Ұлттық жиналысқа сөйлеп, Әзербайжан бейбітшілігін Косоводан шығаруға шақырды. Жолдау 2008 жылғы 4 наурыздағы Ассамблея сессиясында қаралып, сексен жеті дауыспен мақұлдады, үш қарсы және екі дауыс беруден бас тартты. Сол жылдың 15 сәуірінде взвод Әзірбайжанға оралды. Әзірбайжанның 400-ге жуық әскери қызметкері Косовода бейбітшілік сақтаушы болды. 2003 жылы 7-ші бірлескен жұмыс тобының құрамында Әзербайжан әскерилері Иракқа жіберілді. Бейбітшілікті сақтау бөлімінде 14 офицер, 16 сержант және 120 жеке адам болды, олар 2003 жылдың тамызынан бастап Хадитадағы гидроэлектр станциясы мен су қоймасын қорғады. Әзірбайжандық бейбітшіліктің сақталушыларының бір ротасы капитан Насими Джавадовтың қолбасшылығымен Ирактың электр энергиясының негізгі көздерінің бірі болып табылатын Хадита бөгетінің аумағын күзетті.

Ауғанстан

Әзербайжан 2002 жылдың қараша айында Ауғанстанда бейбітшілік, қауіпсіздік пен тәртіпті қамтамасыз ету мақсатында 21 сарбаздан, бір офицерден және бір NCO-дан тұратын Халықаралық қауіпсіздікке жәрдемдесу күштеріне (ISAF) взвод жіберді. Бірінші лейтенант Шамил Мамедов басқарған азербайжандық взвод Кабулның оңтүстігіндегі халық көп тұратын ауданда қарауылдау жұмыстарын жүргізді. 2008 жылғы 2 қазанда Ұлттық жиналыс Ауғанстанға тағы 45 бейбітшілікті сақтаушы әскер жіберу туралы шешім қабылдады. Бригад генерал Ричард Бланшетт Азербайжан баспасөз агенттігіне берген сұхбатында: "АҚШ-тың бас қолбасшысы генерал МакКирнанның атынан ISAF-тың өкілі ретінде мен сіздің еліңізге, сіздің жауынгерлеріңізге және сіздің жауынгерлеріңіздің отбасыларына осы маңызды миссияға қосқан үлесі үшін алғыс айтамын" деді. "Түркия Республикасы Қарулы Күштерінің батальоны құрамында және НАТО құрылымдарының бас қолбасшылығының қарамағында Әзірбайжан Республикасы Қарулы Күштерінің взводын Әзірбайжан Республикасында тиісті операцияларға орналастыруға және оған қатысуға келісім беру туралы" қарарға 2017 жылғы 29 желтоқсандағы Милли Мәжлеспен енгізілген түзетуге сәйкес, Ауғанстандағы "Тынымсыз қолдау" миссиясында қызмет ететін бейбітшілдік сақтаушылардың саны 2018 жылғы 9 қаңтарда 94-дан 120-ға дейін көтерілді.

Комиссиялық офицерлер шендері

Қызмет басындағы офицерлердің атаулы белгісі.

Басқа да шендер

Рангының белгісі - офицерлер мен әскери қызметшілердің белгісі.