Кіріспе
Координациялық кешенде екі немесе одан да көп (әдетте металл) атомды біріктіретін лиганд Координациялық химияда көпірлік лиганд - екі немесе одан да көп атомды, әдетте металл иондарын біріктіретін лиганд. Лиганд атомдық немесе полиатомдық болуы мүмкін. Барлық күрделі органикалық қосылыстар көпірлік лигандтар ретінде қызмет ете алады, сондықтан термин әдетте псевдогалидтер сияқты кіші лигандтармен немесе екі металлды байланыстыру үшін арнайы жасалған лигандтармен шектеледі. Бір атом екі металлды жалғастыратын кешенді атауда, көпірлік лиганд алдында грек әріптері mu, μ, көпірлік лигандқа байланған металлдардың санын білдіретін санмен бірге жазылады. μ2 жиі μ деп жазылады. Координациялық кешендерді сипаттағанда μ мен η ("eta") шатастырмау керек, бұл сенсорлық әсерге байланысты. Көпіршіксіз лигандтар терминал лигандтар деп аталады.
In coordination chemistry, a bridging ligand is a ligand that connects two or more atoms, usually metal ions. The ligand may be atomic or polyatomic. Virtually all complex organic compounds can serve as bridging ligands, so the term is usually restricted to small ligands such as pseudohalides or to ligands that are specifically designed to link two metals. In naming a complex wherein a single atom bridges two metals, the bridging ligand is preceded by the Greek letter mu, μ, with a subscript number denoting the number of metals bound to the bridging ligand. μ2 is often denoted simply as μ. When describing coordination complexes care should be taken not to confuse μ with η ('eta'), which relates to hapticity. Ligands that are not bridging are called terminal ligands.
Көпірлік лигандтардың тізімі
Амаль барлық лигандтар, аминдер мен аммиакты қоспағанда, көпіршік болып табылады. Жалпы көпірлік лигандтарға жалпы аниондардың көпшілігі кіреді. Көпірлік лигандтың атауы Мысал: OH гидроксид: [Fe2(OH) 2(H2O) 8 (((4+), қараңыз олация: О2 (()) оксид: [Cr2O7] (((2)) дихромат: полиоксиметалат: SH гидросульфид: Cp2Mo2 (((SH) 2S2 amido: HgNH2Cl: Меркурий амидохлориді: N3 () нитрид: [Ir3NSO4) 6 (((H2O) 3 (((4) ), қараңыз металл нитрид кешені: CO карбонил: Fe2 (((CO) 9 Fe7 ((CN) 18 (прус көк), қараңыз цианометалат. ПФ2 дифенилфосфид қараңыз өтпелі металл фосфидтер кешендері Көптеген қарапайым органикалық лигандтар металл орталықтары арасында мықты көпірлер құрайды. Көптеген жалпы мысалдарға жоғарыда аталған бейорганикалық лигандтардың органикалық туындылары (R = алкил, арил): = алкоксидтегі сальдо, = тиолаттегі сальдо, = амидо сальдоNR2 , NR2 (имидо), PR2 (фосфидо, алдыңғы жазбадағы түсініксіздікті ескеріңіз), PR2 (фосфидино) және тағы басқалары кіреді.
Many simple organic ligands form strong bridges between metal centers. Many common examples include organic derivatives of the above inorganic ligands (R = alkyl, aryl): |link=alkoxide|OR , |link=thiolate|SR , |link=amido|NR2 , |NR(2 ) (imido), |PR2 (phosphido, note the ambiguity with the preceding entry), |PR(2 ) (phosphinidino), and many more.
Көпфункционалды лигандтар
Полифункционалдық лигандтар металдарға көптеген жолдармен қосыла алады және металдарды әртүрлі жолдармен, соның ішінде бір атомды бөлісу немесе бірнеше атомды пайдалану арқылы көпірдей алады. Мұндай полиатомдық лигандтардың мысалдары: оксоаниондар (CO3 ((2)) және оларға байланысты карбоксилаттар (PO4 ((3)) фосфаты) және полиоксиметалаттар. Металл жұптарын біріктіретін бірнеше органофосфор лигандтар әзірленді, олардың бірі - Ph2PCH2PPh2.