Кіріспе
Леова - Молдавиядағы қала, ұлттық астана Кишиневтен оңтүстік-батысқа қарай 92 км жерде орналасқан. Леова ауданының әкімшілік орталығы. Қала Румыниямен шекаралас Прут өзенінің шығыс жағалауында орналасқан.
Тарих
Леова қаласы туралы деректер 15 ғасырда пайда болған. Леова базары 1806 жылы 26 тамызда Молдованың князі Константин Моруццидің құжатында расталған. 1812 жылдан кейін Леова кеден бекеті мен шекаралық бақылау пунктіне айналды. 1819 жылы ескі шіркеудің орнына жаңа, сонымен қатар ағаштан жасалған, қасиетті Паращиваға арналған шіркеу салынды. 1856-1878 жылдар аралығында Леова Молдавия және Румыния княздіктерінің шекарасына қайта кірді. 1860 жылғы санақта жәрмеңке ресми түрде Румыния Молдавиясының халық саны бойынша (1 845 тұрғын) 32-ші қалалық орны болды. 1878 жылы 7 қазанда Ресейге қайта қосылған Леовада 350 отбасы, 5682 десятина егістік жер, 60 үлкен жеміс бақшасы, бу диірмені және алты жел диірмені болды. Алғашқы мектеп 1885 жылы ашылды, төрт жылда екі сыныпқа 53 ұл мен 43 қыз оқытылды. 1904 жылы қалада қалалық әкімдік, полиция штабы, пошта, телеграф, аралас мектеп, еврей орта мектебі, үш бастауыш мектеп, православие шіркеуі және бес мәжілісхана болды. ХХ ғасырдың басында мыңнан астам шетелдік саудагерлер жұмыс істеді, ал неміс колониясының саны 115 - ге жетті. 1073 үй және 307 ескерткіш ғимараттар болды. 1923 жылы қалада 1075 үй және 3422 тұрғын болса, 1933 жылы - 7000. 1930 жылдары ол қала болып қалыптасты. 1930 жылы Леова қаласындағы санақ бойынша 2326 еврей тұрғыны, яғни бүкіл қала халқының үштен бірі саналды. 1940 жылы маусымда аймақ Германия мен Кеңес Одағы арасындағы құпия Молотов-Риббентроп агрессиясыз келісімінің бөлігі ретінде Румыниядан Кеңес Одағының бақылауына берілді. Кеңестер жаңадан қосылған аумақтағы азаматтарды, соның ішінде сионист басшылары мен бай яһудилерді дереу Сібірге жер аударуды бастады. 1941 жылдың маусым айында кейбір яһудилер соғыс жақындап келе жатқанын сезініп, шығысқа, Орталық Азияға қашып кетті. Басқа да ер адамдар совет армиясына қосылып, немістерге қарсы күреске қосылды. 1941 жылдың маусым-шілде айларында немістер қаланы басып алған кезде тұтқынға алынған еврей ер адамдардың көпшілігі дереу өлім жазасына кесілді, ал әйелдер мен балалар Cahul лагеріне, тұтқындар мәжбүрлі көшіп кету немесе "өлім науқанына" ұшыраған транзиттік лагерге қамалды. Өлім науқаны 1941 жылдың қыркүйегінде Леовадан басталып, 1942 жылдың қаңтар айының басында Березовкада (Украина) аяқталды. Кахул лагерінде 525 адам (389 - Леовадан) тұтқындалған, олардың көпшілігі жол бойында аштықтан қайтыс болды немесе сапарды жалғастыруға әлсіз болған немесе қадағалай алмаған кезде атылды. Леовадан Березовкаға дейінгі саяхатта аман қалған екі қыз ғана белгілі.