Кіріспе

Қожалық үйінің түрі Күнтізбелік үй - бұл архитектуралық элементтерді символикалық түрде бір жылда күндердің, бір жылда апталардың, бір жылда айлардың және бір аптадағы күндердің тиісті санын білдіретін мөлшерде қамтитын үй. Мысалы, Хэмпширдегі Эйвон Тиррелл үйі 365 терезе, 52 бөлме, 12 шатыр, 7 сыртқы есік және 4 қанаты (маусымды бейнелейтін) бар. Бұл стиль Елизавета дәуірінде дамыған .

Мысалдар

Күнтізбелі үйдің үлгілері өте сирек кездеседі және көбінесе XVI ғасырдың соңы мен XVII ғасырдың басында салынған еуропалық ғимараттарда кездеседі.

Біріккен Корольдік пен Ирландия

Ұлыбританиядағы көрнекті мысалдарға Абердинширдегі Кэрнесс үйі мен Камбриядағы Холм Эден залы жатады. Кенттегі Ноул үйі көбінесе күнтізбелі үй деп айтылады, бірақ бұл ғасырлар бойы органикалық түрде өскен ортағасырлық үй болғандықтан, оның күнтізбелі үй екеніне ешқандай дәлел жоқ. Ұлыбританияның Ұлттық қоры Кноулдың үлкен және шашыраңқы иелік екенін және бөлмелердің нақты санын және басқа сәулеттік ерекшеліктерін анықтау мүмкін емес екенін мәлімдеді. Бедстоун Корт, қазір Бедстоун колледжінің үйі, 1882 және 1884 жылдар аралығында салынған, Томас Харристің Генри Рипли үшін жобалаған қара және ақ сарай. Ол 365 терезе, 52 бөлме (бірінші екі қабатта) 12 шатыр және жеті сыртқы есігі бар деп саналатын күнтізбелі үй. Орталық залда 52 панельді көркем шыны терезе бар, онда жылдың айлары, зодиак белгілері, аймен байланысты құстар және айдың ауыл шаруашылығы қызметі бейнеленген. 1996 жылы өрттен ғимарат қатты зақымдалды, бірақ толық қалпына келтірілді. Ирландияның Лимерик графтығындағы Адарэ уәлиесі 365 витраж тәрізді және 52 шатырлы үйдің үлгісі болып табылады. Оны архитекторлар Джеймс Пэйн мен Филип Хардвик жобалаған. Интерьердің көп бөлігін Э. В. Пугин жасаған. Шотландияда 19 ғасырдың ортасында салынған Балфур қамалы да бар. Оның жеті мұнарасы, он екі сыртқы есігі, 52 бөлмесі және 365 терезелері бар. Күнтізбе тақырыбы өте өзекті болды: Эггенберг замогы 1582 жылы григориан күнтізбесі реформасының басында басталған және әлі аяқталмаған үлкен күнтізбе даулары кезеңінде салынған. Сарайдың сәулеті сол кездегі құндылықтардың көрінісі. 365 терезе жылдағы күндерге сәйкес келеді. Әр қабат 31 бөлмеден тұрады, олар ең ұзақ айдың күндеріне сәйкес келеді. Күннің 24 сағаты 24 мемлекеттік бөлмелердің шеңберіне сәйкес келеді, 12 симметриялық осьтің әр жағында, ол сарайды екі сәйкес жартыға бөліп, күндізгі 12 сағат пен түнгі 12 сағат. 24 бөлмеде аптаның немесе жылдың жексенбі күндерінің саны бойынша 52 терезе бар. Планеталық бөлмедегі 8 терезелерді қосқанда 60 саны шығады, ол секундтар немесе минуттар санын білдіреді. Бел-Этажда 52 есік бар. Планеталық бөлмеде аптаның 7 күні және жылдың 12 айы бар. Тіпті парктің қабырғасында сыртқа қарай 12 есігі бар, оның жетуі қалаға қарай. Словенияның солтүстік-батыс Горичко аймағындағы Град қамалы 365 бөлмелі, Орталық Еуропадағы күнтізбелі үйдің үлгісі болып табылады.

Басқа елдер

Тасманиядағы (Австралия) үлкен Мона Вэйл елдiк үйi 1880 жылдары салынған, 365 терезе, 52 бөлме, 12 шатыр және 7 кiреберiсi бар, ол Календар үйi деп аталады.

Үйге қатысты емес мысалдар

Мүмкін мезоамерикалық мысал - Чичен-Ицадағы Эль-Кастильо, бұл төрт жағында 91 сатылы мезоамерикалық сатылы пирамида. Осы қадамдарды жасап, соған ғибадатхананың платформасын соңғы "қадам" ретінде қоссақ, барлығы 365 қадам шығады. Англияның Скарборо қаласындағы Гранд-отель жыл үлгісі бойынша жобаланған. Оның 4 мұнарасы жыл мезгілін, 12 қабатты қабаттары айларды, 52 түтіндік апталарды, 365 бөлмелі бөлмелері күндерді бейнелейді. Қазіргі заманғы мысал - Лондондағы Миллениум кубогы (қазіргі O2), онда куполдың диаметрі 365 м, биіктігі 52 м және 12 тірек мұнарасы бар (сағат бетіндегі сағаттарды, жылдың айларын немесе зодиак белгілерін білдіреді).