Кіріспе

Канадалық хоккейші Джеймс Томас Сазерленд (1870 жылы 10 қазан - 1955 жылы 16 қыркүйек) - Канаданың хоккейші әкімшісі және Канададағы ойынның негізін қалаушы. Сазерленд хоккейдің алғашқы жылдарында ізашар болды, әуесқойлық хоккейді дамытуға көмектесті және ойынның танымалдылығын бүкіл елге және АҚШ-қа таратты. Ол Онтарио хоккей қауымдастығының тұңғыш маусымында ойнады, кейіннен ойынға жаттықтырушы және төреші болды. Ол алғашқы Кингстон Фронтенакс командасын құрды, кейін Онтарио хоккей қауымдастығының, содан кейін Канадалық әуесқойлар хоккей қауымдастығының президенті болды. Ол 1919 жылы Мемориал кубогын құруға ықпал етті және хоккейдің шығу тегі туралы талқылаудың алдыңғы қатарлы болды. Сазерленд әскери отбасында дүниеге келген, кәсіппен аяқ киім сатушы болған. Бірінші дүниежүзілік соғыста Канада экспедициялық күшінде капитан дәрежесіне дейін қызмет етті. Сазерленд атақ-даңқ залын, кейіннен Халықаралық хоккей атақ-даңқ залын құрудың қозғаушы күші болды. Оның көптеген жазбалары Канададағы мұз үстіндегі хоккей тарихын сақтауға көмектесті, ал Кингстонның хоккейдің туған жері екендігі туралы оның дәлелдемелері Ұлттық хоккей лигасы мен Канадалық әуесқойлар хоккей қауымдастығының Кингстонды Хоккей даңқы залының бастапқы үйі ретінде таңдауына себеп болды. Ол Хоккей даңқы залына алғаш кіргендердің бірі болды және оны көбінесе "Хоккейдің атасы" деп атайды.

Ерте өмір

Джеймс Томас Сазерленд 1870 жылы 10 қазанда Онтарио штатының Кингстон қаласында шотландтық және ирландтық тамыры бар Александр мен Маргарет Сазерлендтің сегіз баланың ең кішісі болып дүниеге келді. Отбасы Принцесс-стриттің төменгі жағында әдеп бойынша аяқ киім жасау бизнесіне ие болды, ол Форт-Генридегі әскерлерге аяқ киім жасады. Сатхерленд Кингстон колледжінде оқыды, кейіннен отбасылық теміржол дүкенінің бухгалтері болды. Сазерленд 1886 жылы 10 наурызда Канаданың Король университеті мен Канаданың Корольдік әскери колледжі арасындағы алғашқы хоккей ойынына куә болды. Сазерленд хоккейдің алғашқы капитандарының бірі болды және ол 1890-91 жылдары қысқы уақытта Онтарио хоккей қауымдастығының тұңғыш маусымында Кингстонның Атлетик клубында қорғаушы ретінде ойнады. 1897 жылы Сазерленд Этель Мэри Меткалфқа үйленді және Кингстонның Фронтенак хоккей клубын ұйымдастыруға көмектесті. Ол енді ойнамады, бірақ клубпен төреші, уақыт ұстаушы, менеджер және жаттықтырушы ретінде айналысты. 1902-1903 жылдары Онтарио хоккей қауымдастығының шығыс тобының құрастырушысы болып тағайындалды. Сазерленд Фронтенак командасының жаттықтырушысы болды, оның ішінде болашақ залдың мүшесі Скотт Дэвидсон және Джордж Ричардсон бар, олар 1910 және 1911 жылдары OHA жасөспірімдер чемпионатында жеңіске жетті. 1911 жылы ол OHA атқарушы қызметіне тағайындалды және ережелерді өзгертуді қабылдады, онда нүкте мен қорғану нүктесі оң және сол жақ қорғанысқа ауыстырылды. Сазерлендке қосымша ережелерді өзгерту, ауыстыруға рұқсат беру және екі отыз минуттан үш жиырма минутқа ауыстыру туралы да есеп берілді.

Соғыс уақытындағы басшылық

1915 жылы Сазерленд Онтарио хоккей қауымдастығының президенті болып сайланды, кейін 1915 жылы 10 желтоқсанда Уинипегтің В. Ф. Тейлордың орнына Канаданың әуесқой хоккей қауымдастығының президенті болып сайланды. Кейін Сазерленд CAHA хатшысы ретінде OHA хатшысы В. А. Хьюитті тағайындады. 1916 жылы Сазерленд Канада армиясының қызмет корпусына Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысты. Кейіннен 12 жыл бойы болмағаннан кейін Кингстонның 14-ші полкіне қайта қосылды. Сазерленд канадалық хоккейшілерді соғыс күш-жігеріне қосылуға шақырды және CAHA-дағы орнын бүкіл елде рекрут хабарламасын шығару үшін пайдаланды. Ол хоккейдің командалық жұмысын көтермелеп, оны ортақ жаумен соғысқа теңеді. Сазерленд 1916 жылы Еуропаға Канада экспедициялық күшінің 146-шы батальонының капитаны ретінде жіберілді. 1917 жылы ОХА жаңа президентті сайлады, Сатхерленд соғыс біткен күні Парижде болды және соғыстан кейін Канадаға, CAHA және Frontenacs-қа қайтып оралғанға дейін Джордж Ричардсонның қабірін аралауға тырысты.

Соғыстан кейін

Сазерленд 1919 жылға дейін CAHA президенті болып қызмет етті, кейін Фредерик Э. Беттс болды. Ол хоккей тарихы, төрешілік туралы ақпараттың беделді көзі ретінде танымал болды және маусым алдындағы жаттығулар мен жаттықтырушылық жүйені енгізді. Фронтенактың екі бұрынғы спортшысы Скотт Дэвидсон мен Джордж Ричардсонның өлімі трофейдің құрылуына себеп болды. Сазерленд бизнесмен Лиам Каррдың көмегімен Онтарио хоккей қауымдастығы сыйлаған кубок сатып алды. Мемориал кубогы бастапқыда OHA Мемориал кубогы деп аталды және алғаш рет 1919 жылы Канаданың ең үздік жас хоккей командасына жыл сайын берілді. Сазерленд президент болғаннан кейін OHA атқарушы комитетінің ұзақ уақыт мүшесі болды. Ол ойыншылардың қауіпсіздігін жақсарту үшін әуесқойлар деңгейіндегі ережелерді өзгертуді ұсынды және жасөспірімдер шайбалы хоккейіндегі денеге тексеруге тыйым салуды қолдады. Ол сондай-ақ жаттықтырушыларға ақы төлеуге қарсы болды, бірақ әуесқойлық мәртебесін сақтады. Сондай-ақ, ол болашақта кәсіби келісімшарт жасайтын ойыншыларды ОХА-да ұстауға қарсы болды. Ол 1923 жылы Кингстондағы Канаданың Корольдік әскери колледжі мен Вест-Пойнттағы АҚШ әскери академиясы арасындағы жыл сайынғы Вест-Пойнт демалыс көрмесін құруға көмектесті. Ол бұл туралы 1924 жылы Canadian Hockey Yearbook журналында мақала жариялады. Ол 1925 жылы "Виг" газетінде "Ескі күндердің хоккей батыры Кингстонда ойынды танытты" деген тақырыпта толық мақала жариялады. 1926 жылы "Маклинс" журналында "Алты әріпті сөз сөздің мағынасы - сөздегі ең жақсы ойын" деген мақалада Сазерленд хоккейдің атасы ретінде аталды. Ол 1928 жылы "Виг" газетінде "Кингстон - хоккейдің туған жері" атты тағы бір толық мақала жариялады. Сазерлендтің талаптары Канаданың басқа жерлерінде, соның ішінде Монреаль, Квебек, Новая Шотландияның екі қаласы және Солтүстік-Батыс территориясындағы Делинде дау туды. 1943 жылы комитет Канадада хоккей 1855 жылдан бері ойналып келеді деген қорытындыға келді және Кингстон мен Галифакс хоккейдің туған жері болуына тең дәулеті бар, өйткені екі қалада да Корольдік Канадалық мылтық полкінің ойындары өтті. Сондай-ақ, 1885 жылы Кингстонда алғашқы танылған хоккей лигасы болды, ол 1890 жылы Онтарио хоккей қауымдастығына бірікті. 1943 жылы Канаданың әуесқой хоккей қауымдастығы Сазерлендтің Кингстон хоккейдің туған жері деген мәлімдемесін қабылдады. Сол кездегі мақұлдауға қарамастан, Сазерлендтің талаптары кейіннен одан әрі зерттеулер жүргізіліп, жоққа шығарылды. Ғалымдар Кингстон, Сазерленд және ОХА Монреальдан, батысқа қарай Онтариоға және оңтүстікке қарай АҚШ-қа хоккейдің дамуында маңызды рөл атқарды деп келісті. 1943 жылдың 20 қыркүйегінде CAHA да солай істеді. Сазерленд атақ-даңқ залын жоспарлау үшін жергілікті комитет құрды, қаражат жинады және CAHA мен NHL-ді ақша тартуға көндірді. Өйткені, корпорация жинаған қаржы тек қана Кингстон маңындағы ғибадатхананы салуға ғана заңды түрде пайдаланылуы мүмкін.

Өлім және мұра

Сатхерленд 1955 жылдың 16 қыркүйегінде қайтыс болды, ал оның әйелі тоғыз күннен кейін қайтыс болды. Сазерлендтер Катараки зиратына Канаданың бірінші премьер-министрі сэр Джон А. Макдональдтан 50 метр қашықтықта жерленді. 1928 жылы Сазерленд CAHA-ның өмірлік мүшесі болды, бұл ұйым бере алатын ең жоғары құрмет. Ол 1931 жылы OHA-ның өмірлік мүшесі болды. Сазерленд кубогы 1934 жылы оның құрметіне арналды және OHA-ның Junior B чемпиондарына берілді. 1943 жылы ол ОХА мен КАХА-ның өмірлік мүшесі ретінде Гордон медалімен марапатталды және 60 жыл бойы хоккейге қатысқан. Ол 1947 жылы OHA Алтын таяқ орденін алған алғашқы топтың бірі болды. Сазерленд 1945 жылы бірінші сыныпта құрылысшы ретінде Хоккей даңқы залына кірді. Ол сондай-ақ 1947 жылы Халықаралық хоккей даңқы залына кірді. Сазерлендтің хоккей мемуарларының кең жинағы IHHOF-қа сыйға тартты және оның есімімен аталған залда көрсетілді. 2013 жылы WJP Media басылымы "Хоккейдің атасы" атты өмірбаянын жариялады.