Кіріспе

Ландшафт архитектурасының тарихын талқылау күрделі іс, өйткені ол өзінің тарихының көп бөлігін ландшафт бағбандығы мен архитектурасымен бөліседі, ол адамның бүкіл өмірін қамтиды. Алайда, салыстырмалы түрде соңғы тарихқа дейін "ландшафт архитектурасы" немесе тіпті "ландшафт архитекторы" термині кеңінен қолданыла бастады.

Ерте тарихы

1800 жылға дейінгі кезең үшін ландшафттық архитектураның тарихы негізінен елордалар, сарайлар мен патшалық меншіктер, діни кешендер мен үкімет орталықтарының бас жоспарлауы мен бақша дизайны. Мысалы, Андре Ле Нотрдің Версаль сарайындағы Франция королі Людовик XIV үшін жасаған ауқымды жұмысы. Ландшафт сәулеті терминін алғаш рет Гилберт Лэйнг Мейсон өзінің "Италияның ұлы суретшілерінің ландшафт сәулеті туралы" кітабында қолданған (Лондон, 1828). Мейсон Шотландияда дүниеге келген және Италияға бару мүмкіндігі болмаған, бірақ ол сәулет пен пейзаж арасындағы қарым-қатынасқа үлкен пейзаж суреттерінде таң қалды және принциптерді және салынған форма мен табиғи форма арасындағы қарым-қатынасты табу үшін Витрувийдің "Архитектура туралы он кітабына сүйенді". Кейін бұл терминді Джон Клавдиус Лудон қабылдады және оны жобаланған ландшафттарға орналастыруға арналған белгілі бір сәулет түрін сипаттау үшін қолданды. Лаудонға американдық дизайнер және теоретик Эндрю Джексон Даунинг құлшылық етті, ал ландшафт архитектурасы Даунингтің "Түнтүстік Америкаға бейімделген ландшафт бағбандығының теориясы мен практикасы туралы трактат" (1841) кітабының тарауының тақырыбы болды.

Алғашқы жылдары

Бұл оның Фредерик Ло Олмстед пен Кальверт Вокс қабылдауына әкелді. Олмстед және Джордж Оскар деген кісі "ландшафт архитектурасының" мағынасына басқаша көзқарас танытты, бұл терминді егістікті, жерді, суды, тас төсеуді және басқа құрылымдарды құрастырудың барлық кәсіби тапсырмасын сипаттау үшін қолданды. Бұл термин алғаш рет Нью-Йорктегі Централь Парктің дизайны бойынша жеңімпаз атанып, қолданылған. Олмстед пен Во 1863 жылы ландшафт сәулетшісін кәсіби атақ ретінде қабылдады және оны қалалық парк жүйелерін жоспарлау бойынша өз жұмысын сипаттау үшін қолданды. Олмстедтің Бостондағы "Зөміргүл" мойынтірігі жобасы кеңінен бағаланды және ол ландшафт сәулетшісін Еуропада кәсіби атақ ретінде қолдануға әкелді, бастапқыда Патрик Геддес пен Томас Моусон. Фредерик Лоу Олмстед пен Беатрикс Фарранд сегіз басқа да жетекші дәрігерлермен бірге

Қазіргі заман

Содан бері ландшафт сәулетшісі халықаралық еңбек ұйымының тануына ұсынылған және ландшафт сәулетшілерінің халықаралық федерациясының бүкіл әлем бойынша өкілдік ететін дүниежүзілік мамандыққа айналды. Гаррет Экбо мен Дэн Кили - ХХ ғасырдың ортасында танымал модернисттік ландшафт сәулетшілері. Олардың жұмысы романтикалық натурализмнің әсерінен ертедегі ландшафт сәулетшілерінің жабайы бақ эстетикасы деп аталатыннан ауысумен және көбірек бос және тік сызықты эстетикаға қарай ауысумен бейнеленеді. Екеуі де Гарвардта Уоррен Мэннингтің, ал ол өз кезегінде Фредерик Лоу Ольмстедтің оқуын оқыды. 1980 және 1990 жылдары тәжірибеден өткен бірнеше ландшафт сәулетшілері пәнді жоғары модернизмдегі тамырларынан тыс жерге көшірді. Олардың қатарында Марта Шварц, Питер Уокер және Майкл Ван Валкенбург бар. 1990 жылдардың ортасынан бастап, ландшафттық урбанизм деп аталатын жаңа тәртіптік ауысу болды, бұл термин қалалық дизайнды, инфрақұрылымдық дизайнды және ландшафтты біріктіруге тырысады.

Жарияланымдар

1970 жылдары ландшафт архитектурасы мамандығының үш ерекше тарихы жарияланды. Ландшафт архитектурасының тарихына қатысты алғашқы толық мақала, бау-бақша тарихынан айырмашылығы, Норман Т. Ньютонның "Жердегі дизайн: ландшафт архитектурасының дамуы" (Белкнап/Гарвард 1971) атты еңбегінде жазылған. Кітап 42 тараудан тұрады. Алғашқы үш тарау - "Ежелгі заман", "Орта ғасырлар" және "Ислам әлемі" тақырыбында жазылған. Соңғы үш тарау - қалалық ашық кеңістік жүйелері, кәсіби тәжірибедегі өзгерістер және табиғи ресурстарды сақтау. Бұл ландшафт архитектурасының дамуын бейнелейді, ежелгі әлемдегі жеке бақтарға назар аударудан бастап қазіргі әлемдегі ашық кеңістікті жоспарлау мен жобалауға назар аудару. Патшалар қоғамдық игіліктерді (суландыру, көшелер, қала қабырғалары, саябақтар және басқа да экологиялық игіліктер) қамтамасыз ету үшін жауапты болғандықтан, мемлекеттік және жеке меншік арасындағы айырмашылық ежелгі әлемде қазіргі әлемдегідей болған жоқ. Ландшафт сәулетінің тарихы деген тақырыппен екінші толық тарихты 1973 жылы Джордж Б. Тоби жариялады. Ол б.з.д. 5000 жылдан бастап ауыл шаруашылығы мен қалалардың дамуы арқылы бақтар, саябақтар мен бақ қалаларын жобалауға дейін созылады. Бұл Ньютонның ландшафт архитектурасына қарағанда кеңірек көзқарас болып табылады және Ньютонның "Жер бетіндегі дизайн" атауына жақсы сай келеді. Жеффри мен Сьюзан Джеллико 1975 жылы "Адамның пейзажы: тарихқа дейінгі кезеңнен қазіргі күнге дейінгі қоршаған ортаны қалыптастыру" деген тақырыппен пейзаждық архитектураның үшінші толық тарихын жариялады (Темза және Хадсон, 1975). Кітап 27 тараудан тұрады және географиялық, көркемдік және философиялық жағынан алдыңғыларына қарағанда кеңірек. Баннистер Флетчердің "Сәулет тарихы" сияқты кітапта кіріспе бөлімдер (мысалы, қоршаған орта, әлеуметтік тарих, философия, сөздік, сәулет, ландшафт) және содан кейін жоспарлар мен фотосуреттермен үлгілер сериясы бар. Көптеген мысалдар - саябақтар мен бақтар, бірақ кітапта ғибадатханалар, қалалар, ормандар және басқа да "орталықты қалыптастыру" жобалары бар.

Байланысты көркем өнер және бейнелеу

Көркем өнер мен ландшафттық сәулет өнерінің ерекшелігі - олардың әдістері. Ландшафт архитектурасының тарихы, оның ішінде табиғи және жобаланған ландшафт және мемлекеттік және жеке бақтар: сонымен қатар әрқашанда шығармашылық тұжырымдамаларды, идеяларды, дизайндарды, нұсқаларды, "манифесттелген теорияларды" визуализациялау мен жеткізу үшін жауапты болған көркем және техникалық бейнелеудің маңызды кәсіби компонентін қамтиды. ландшафт архитекторы мен клиенттер, құрылысшылар және мүдделі тараптар арасында эстетикалық қағидаларды басшылыққа алу. Кейбір құралдар мен әдістер өзгермеген, ал көпшілігі ғасырлар бойы жаңа көркемдік әдістер мен графикалық құралдарды көрсету үшін дамыған. Көмірмен сызу, майлы бояу, акварель, қаламмен бояу, мүсін және офорка сияқты көркем өнер құралдары уақытсыз болып келеді. Бұған қоса: баспа жасау; фотосурет, слайдтар және фильмдер үшін фотосурет; коллаж және қабатты суреттер; модель жасау және басқа да әдістер қосылды. 20-ғасырдың соңынан бастап компьютерлерді енгізу, сканерлеу мен басып шығару үшін көптеген пішімдеу тәсілдері, сурет салу, бейнелер мен сайттардағы бейнелерді алу үшін цифрлық технологиялардың кең спектрі; және Интернеттің шексіз қолжетімділігі шығармашылық ниетпен бөлісу үшін зерттеу және өзара іс-қимыл жасау тәсілін өзгертті. Бұл жоба жобалық топ, клиенттер және әлемнің барлық қатысушылары арасында тиімді қарым-қатынас орнатуға мүмкіндік берді.