Кіріспе
Ұлыбритания байланыс протоколдар жиынтығы Түсті кітап протоколдары - 1970 жылдары Ұлыбританияда жасалған компьютерлік желілер үшін байланыс протоколдар жиынтығы. Бұл протоколдар әр түрлі компьютерлік жүйелер мен желілер арасындағы байланыс пен деректерді алмасу үшін жасалған. Атау әр хаттаманың арнайы құжаттарының қақпағының түсімен анықталуымен пайда болды. Бұл протоколдар 1990-шы жылға дейін қолданыста болды, содан кейін Интернет протоколы кеңінен қолданыла бастады.
The Coloured Book protocols were a set of communication protocols for computer networks developed in the United Kingdom in the 1970s. These protocols were designed to enable communication and data exchange between different computer systems and networks. The name originated with each protocol being identified by the colour of the cover of its specification document. The protocols were in use until the 1990s when the Internet protocol suite came into widespread use.
Тарих
1970-ші жылдардың ортасында Британдық пошта телекоммуникациялар бөлімшесі (BPO T) Ұлыбританиядағы академиялық қауымдастықпен және компьютерлік индустриямен жұмыс істеді. Алғаш рет 1975 жылы анықталған Түсті кітап хаттамалары 1980 жылдан бастап SERCnet-те, ал 1982 жылдан SWUCN-де қолданылды. Бұл протоколдар компьютерлік желілердің дамуына, әсіресе Ұлыбританияда, ықпал етті, X.25 стандарты ретінде халықаралық деңгейде танылды және Ұлыбританияға "басқа елдерге қарағанда бірнеше жыл артықшылықты" берді. 1991 жылдың соңында Интернет протоколдары Janet желісінде қабылданды; олар бір мезгілде жұмыс істеді, X.25 қолдауы 1997 жылдың тамызында толықтай тоқтатылғанға дейін.
The Coloured Book protocols were used on SERCnet from 1980, and SWUCN from 1982, both of which became part of the JANET academic network from 1984. The protocols were influential in the development of computer networks, particularly in the UK, gained some acceptance internationally as the first complete X.25 standard, and gave the UK "several years lead over other countries". From late 1991, Internet protocols were adopted on the Janet network instead; they were operated simultaneously for a while, until X.25 support was phased out entirely in August 1997.
Хаттамалар
Стандарттар бірнеше құжаттарда анықталды, олардың әрқайсысы компьютерлік желі байланысының әртүрлі аспектілерін қарастырады. Олар қаптамасының түсімен анықталды: NITS арқылы жұмыс істеу үшін Simple Mail Transfer Protocol кеңейтілді. Сары кітаптағы көлік қызметі OSI 7 қабатты модельдегі көлік рөлін орындамағаны үшін біршама қате аталды. Ол шын мәнінде желілік қабаттың жоғарғы бөлігін алып, X.25-тің сол кезде NSAP адрестеуінің жоқтығын өтеді, ол X.25 (1980) қайта қаралғанға дейін пайда болған жоқ және кейінірек бірнеше жыл бойы іске асырылған жоқ. YBTS желісі YBTS түйіндері арасында желілік маршруттандыруды қолданды. Ол кезде ғаламдық адрестік жүйе болмаған.
Жасыл кітап
Green Book желі арқылы терминалдарды қосу үшін екі протоколды анықтады: X.25 арқылы жұмыс істейтін Triple X PAD-тің алғашқы нұсқасы және Triple X PAD-ге үлгіленген TS29 протоколы, бірақ YBTS арқылы жұмыс істейді. Оны Post Office Telecommunications компаниясы әзірледі. Бұл протоколдар TELNET-ке ұқсас.
Көк кітап
The Blue Book YBTS арқылы жүретін Интернет FTP-ге ұқсас желілік тәуелсіз файлдарды беру протоколын (NIFTP) анықтады. Интернет FTP-ден айырмашылығы, NIFTP интерактивті емес, топтық режимде пайдалануға арналған.
Сұр кітап
Grey Book-та электрондық поштаны (кейде айтылғандай файлдарды емес) жіберу протоколдары Blue Book FTP арқылы орындалады.
Қызыл кітап
Қызыл кітапта жұмыс орындарын бір компьютерден екіншісіне беру және шығыс өнімдерін бастапқы (немесе басқа) компьютерге қайтару механизмі, Blue Book FTP арқылы жұмыс істейтін Job Transfer and Manipulation Protocol (JTMP) анықталды.
Мұра
Уақыт өте келе, технология дамыған сайын, Түсті кітаптар протоколдарының көптеген тұжырымдамалары мен қағидалары кең ауқымды халықаралық стандарттарға енгізілген. Олар компьютерлік желілердің тарихы мен эволюциясының маңызды бөлігі болып табылады, олар компьютерлер арасындағы тиімді және сенімді байланыс үшін стандарттар мен протоколдарды орнатуға арналған ертедегі күш-жігерді көрсетеді. Түсті кітаптың бір танымал ерекшелігі - хост атауларының компоненттері Интернет стандартына қарағанда кері домендік атау белгісін қолданды. Мысалы, мекенжай user@UK болуы мүмкін. Ауа-күй. Хэтфилд. user@star орнына STAR. Хэтфилд. ауа-райы. Ұлыбритания.