Кіріспе

Алғашқы Наири (Наири) компьютері 1964 жылы Ереванның математикалық машиналар ғылыми-зерттеу институтында (Ереван, Армения) әзірленді және өндіріске енгізілді. Ховсепян. 1965 жылы Nairi M деп аталатын модификацияланған нұсқасы, ал 1967 жылы Nairi S және Nairi 2 деп аталатын нұсқалары жасалды. 1970 жылы интеграцияланған гибридті микросхемаларды қолданатын Nairi 3 және Nairi 3 1 әзірленді. Бұл компьютерлер машина жасау және экономика салаларын қоса алғанда, әртүрлі салалардағы көптеген тапсырмалар үшін пайдаланылды. 1971 жылы Найри компьютерін жасаушылар КСРО Мемлекеттік сыйлығына ие болды.

Наири-1

Машинаны жасау 1962 жылы басталып, 1964 жылы аяқталды. Бас дизайнер - Храчья Есеевич Ховсепян, жетекші инженер-конструктор - Михаил Артаваздович Хачатрян. Бұл машинада қолданылатын архитектуралық шешім Англияда, Жапонияда, Францияда және Италияда патенттелген.

Наири-2

1966 жылы жасалған бұл машина Наири 1 машинасының модификациясы. Феррит сақиналарда жасалған RAM мөлшері 2048 36 биттік сөзге дейін ұлғайтылды, Наири K пакетіне енгізілген тиімдірек кіріс-шығыс құрылғылары пайдаланылды. Сондай-ақ, "Наири 2Е" модификациясы да жасалды, ол тәжірибелерді автоматтандыруға арналған. Оның жиынтығында NML 67 магниттік таспа құрылғысы және өлшеу құрылғысымен интерфейс блогы болды.

Наири-3

Найри-3 - алғашқы кеңес үшінші буын компьютері. Наири компьютерлік жүйелерінің барлық модельдерінен Наири 1 микропрограммалық басқару принциптері Наири 3 модельдерінде ең көп жетілдірілді және кеңейтілді. Компьютерлік технологияның 1964 жылдан бастап жетілуі нәтижесінде бір уақытта 128 мың микро-нұсқауларды сақтау мүмкін болды. Құрылғы бөлшектерін өндіру процесінің жетістіктерімен байланысты қолжетімділік уақытының қысқаруын айтпағанда. Бұл көптілді есептеу құрылымына және 64 терминалға және 64 виртуалды машинаға бір мезгілде қол жеткізуге мүмкіндік берді. Nairi 3 процессордың өңдеу қуаты бірнеше сақтау жүйесін жақсартуға байланысты бәсекелестік жүйелерге қарағанда айтарлықтай жоғары болды. Олардың кейбіреулері компьютердің фирмалық бағдарламаларын сақтау үшін ұзақ мерзімді оқу-жазба жады түрін 8 мкс үлгі алу циклында, ал басқалары ұқсас жүйелерде фирмалық бағдарламаларды, сондай-ақ сыртқы, шетелдік бағдарламаларды сыртқы сақтау құрылғыларында, мысалы, магниттік барабандар, қазіргі заманғы қатты дискілердің алдыңғылары сақталған. Nairi 3 компьютерлік жүйелерінің моделі үшін ұсынылған компьютерлік архитектураның ерекшелігі тұрақты, ұшпағыш емес жад кассетасының қолданылуы болды. ROM құрылғысының негізгі функционалдық блогы - YAN 9 аккумуляторлы жасушалардан тұратын сақтау болды. Алғаш рет басқа типтегі компьютердің микропрограммалық эмуляциясы басқа командалық жүйемен жүзеге асырылды: Наири 3 бағдарламасын орындау мүмкін болды Минск 22, Раздан 3.

Наири-4

Арнайы мақсаттар үшін компьютерлер сериясы. Наири-4 ARM / Наири-4 және Наири-41 1974 жылы 1981 жылы жасалды. Олардың дамуын Храчья Е бастады. Ховсепян. Соңында олардың бас дизайнері - неміс Арташевич Оганян. Жүйе PDP 11 және SM компьютерлер сериясымен үйлесімді бағдарламалық жасақтама болды. 1980 жылы 1981 жылы Наири 4В және Наири 4В / С әзірлеу жұмыстары жүргізілді, бас дизайнерлері В. Карапетян және А. Саркисян болды.