Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Камелопарда жұлдызындағы галактикалар шоғыры
Galaxy cluster in the constellation Camelopardalis
Қара тесіктің жарылуы
"Чандра" рентгендік обсерваториясының деректерін пайдалана отырып, ғалымдар соңғы 100 миллион жыл бойы галактикалар шоғырының ортасында жарылыс болып жатқанын және осы уақыт ішінде гамма сәулелерінің жүздеген миллион жарылысындай энергия бөлінгенін анықтады. (Бұл бір жылда шығарылатын энергияның мөлшері бірнеше GRB-ге тең.) Бұрқалудың қалдықтары үлкен орталық галактиканың екі жағында орналасқан екі қуыс ретінде көрінеді. Егер бұл жарылыс, жалпы энергиясы 1055 Дж-тан асатын болса, онда оның себебі қара тесіктің пайда болуы болса, онда ол 600 миллион күн массасын жалмаған болуы керек. Брайан Макнамара және басқалар жасаған жұмыс. (2008) жарылыс аккреция оқиғасының нәтижесі емес, керісінше қара тесіктің айналуының әсерінен болған деген таңқаларлық ықтималдықты атап өтті. Сонымен қатар, ғалымдар MS 0735.6+7421-дегі орталық қара тесіктің көрінетін ғаламдағы ең үлкен қара тесіктердің бірі болуы мүмкін екенін айтты. Бұл болжам MS 0735.6+7421 галактикасының ішкі орталығында ең үлкен жарылу радиусы бар екендігімен расталады. 20 миллиардтан астам күн сәулесінің жарық тапшылығы және 3 массасына шаққандағы жарық қатынасы бар, бұл орталық қара тесіктің массасын 10 миллиардтан астам күн массасынан асады, өйткені бұзылу радиусы өткенде бірнеше қара тесіктердің бірігуінен туындаған. Сондықтан, бұл ғаламат энергия жарылысымен бірге, MS 0735.6+7421 ядросында супермассивті қара тесік болуы мүмкін. Шоғырдың қызылға ауысуы 64 800 ± 900 км/с және көрінетін өлшемі 25. Орталық галактиканың сфералық жарқырауы мен оның сыну радиусын бағалауды қолдана отырып жасалған жаңа есептеулер қара тесіктің массасын тиісінше 15,85 млрд және 51,3 млрд құрады.
Using data from the Chandra X ray Observatory, scientists have deduced that an eruption has been occurring for the last 100 million years at the heart of the galaxy cluster, releasing as much energy over this time as hundreds of millions of gamma ray bursts. (The amount of energy released in a year is thus equivalent to several GRBs.) The remnants of the eruption are seen as two cavities on either side of a large central galaxy. If this outburst, with a total energy budget of more than 1055 J, was caused by a black hole accretion event, it must have consumed nearly 600 million solar masses. Work done by Brian McNamara et al. (2008) point out the striking possibility that the outburst was not the result of an accretion event, but was instead powered by the rotation of the black hole. Moreover, the scientists mentioned the possibility that the central black hole in MS 0735.6+7421 could be one of the biggest black holes inhabiting the visible universe. This speculation is supported by the fact that the central cD Galaxy inside MS 0735.6+7421 possess the largest break radius known, as of today. With a calculated light deficit of more than 20 billion solar luminosities and an assumed light to mass ratio of 3, this yields a central black hole mass much above 10 billion solar masses, as far as the break radius was caused by the merger of several black holes in the past. In combination with the gargantuan energy outburst it is therefore very likely that MS 0735.6+7421 hosts a supermassive black hole in its core. The cluster has a red shift of 64,800 ± 900 km/s and an apparent size of 25. Newer calculations using the spheroidal luminosity of the central galaxy and the estimation of its break radius yielded black hole masses of 15.85 billion and 51.3 billion , respectively.
Рентген сәулесі көзі
Рентген сәулелерін шығаратын ыстық газ МС 0735.6+7421-ге таралған. Бұл шоғырдың ортасында орналасқан үлкен галактиканың қарама-қарсы жағында диаметрі 600 000 л-ден асатын екі үлкен қуыс пайда болады. Бұл қуыстар екі жақты, ұзын, магниттелген радио толқындарды шығаратын өте жоғары энергиялы электрондардан тұратын көпіршікке толы.
Hot X ray emitting gas pervades MS 0735.6+7421. Two vast cavities—each 600,000 ly in diameter—appear on opposite sides of a large galaxy at the center of the cluster. These cavities are filled with a two sided, elongated, magnetized bubble of extremely high energy electrons that emit radio waves.