Кіріспе

Британ Колумбиясындағы жанартаулар тобы, Канада

Гарибальди жанартау белдеуі

Маунт Мигер массиві Гарибальди жанартау белдеуінің (GVB) бөлігі болып табылады, ол Каскадтық жанартау доғасының ең солтүстік сегменті. Бұл жанартау белдеуіне соңғы 10 000 жыл ішінде белсенді болған құм шоқшалары, кальдералар, стратовулкандар және субледистік жанартаулар (мұздықтар немесе мұздықтар астындағы жанартаулар) кіреді. Гарибальди жанартау белдеуіндегі соңғы жарылыс 2400 жыл бұрын массивтің солтүстік-шығыс беткейіндегі кратерде болды, ол анық анықталған депрессияны құрайды. Сильвертрон мен Франклин мұздықтары сияқты таудың солтүстігіндегі жанартаулар туралы аз мәлімет бар болғандықтан, олардың табиғаты туралы сарапшылар бір пікірде емес. Кейбір ғалымдар Silverthrone Caldera - Гарибальди вулкандық белдеуінің ең солтүстік жанартауы деп санайды, ал басқалары таудың геологиясы GVB-ге жақын деп санайды. Алайда, Silverthrone және Franklin мұздықтарының кешендері Каскадия субдукция аймағындағы белсенділікке байланысты екендігіне дәлел бар. Геологиялық тұрғыдан бұл екі жанартауда Каскадтық арканың басқа жерлерінде кездесетін тау жыныстары бар, оның ішінде риолиттер, дациттер, андезиттер және базальттық андезиттер бар. Мұндай тау жыныстары субдукция аймағындағы вулканизмнің әсерінен пайда болады, бұл Сильвертрондағы жанартаулық және Франклин мұздықтарының субдукциямен байланысты болуы мүмкін екенін көрсетеді. Егер бұл екі жанартау шын мәнінде Каскадтық доғалық жанартау болса, онда Маунт-Мейджер массиві Гарибальди белдеуінің немесе Каскадтық доғаның ең солтүстік жанартауы емес.

Каскадтық жанартаулық доға

Каскадтық жанартаулық доғадағы жанартаулық іс-әрекет Каскадия субдукция аймағында Солтүстік Америка плитасының астында Хуан-де-Фука плитасының субдукциясынан пайда болады. Бұл - Тынық мұхитының солтүстік-батысында орналасқан, Солтүстік Калифорниядан Британдық Колумбияның оңтүстік-батысына дейінгі ұзын бұзылу аймағы. Пластиналар субдукция аймағына көлбеу бұрышпен жыл сайын шамамен бір реттен аса жылдамдықпен қозғалады. Каскадияның су астында қалуының үлкен аймағы болғандықтан, жер сілкінісі 7,0 немесе одан да үлкен болады. Хуан-де-Фука және Солтүстік Америка тақталарының арасындағы байланыс шамамен 500 жыл бойы жабық болып қалады. Бұл кезеңдерде тақталар арасындағы аралықта қысым пайда болады және Солтүстік Америка шегінің тектоникалық көтерілуіне әкеледі. Ақыры, тақта тайғақтай бастағанда, ол 500 жыл бойы сақталған энергияны жер сілкінісі кезінде бөліп шығарады. Колумбия өзенінің сағасы тікелей су астында қалады да, Тынық мұхитының түбінде балшық жинап, осы үлкен тұңғиықты жерді көміп тастайды. Плейстоценнің соңғы кезеңінде Миссула мұздық көліне дейінгі тарихи топырақтардың жаппай су тасқыны сонымен қатар траншеяға көп мөлшерде шөгінді тастады. Алайда, басқа субдукциялық аймақтардағыдай сыртқы шегі баяу гигант пружина сияқты сығымдалады. Қаптамаланған энергия кенеттен ақаудың үстіне ретсіз аралықтарда тайғана отырып босаған кезде, Каскадия субдукциялық аймағы 1700 жылдың 26 қаңтарында Каскадияда болған 9.0 магнитудалы жер сілкінісі сияқты үлкен жер сілкіністерін тудыруы мүмкін. Алайда Каскадия субдукция аймағында жер сілкіністері сирек кездеседі және соңғы бірнеше миллион жыл ішінде жанартаулық белсенділіктің төмендеуіне дәлел бар. Мүмкіндікті түсіндірме Хуан-де-Фука және Солтүстік Америка тақталарының арасындағы конвергенция жылдамдығында жатыр, олар жылына 2 км жылдамдықпен, шамамен жеті миллион жыл бұрынғы конвергенция жылдамдығының жартысы. Бұл таудың түбіне, кем дегенде, төрт жапсарлас, солтүстіктен оңтүстікке қарай жас стратовулкандар орналасқан. Бұл жарылыстар жарылғыштан эффузиялыққа дейін болды және лава күмбезі экструзиясын, пирокластикалық ағыстарды, лахарларды және лава ағыстарын қамтыды. Плинт шыңының солтүстік-шығыс жағында орналасқан Bridge River Vent жерінің биіктігі .

Атау беру

Меджер тауының атауы 1924 жылы 6 мамырда қабылданған, 1923 жылы Британ Колумбиясының картасында көрсетілген. 1966 жылы жанартаудың аты Мегер тауы деп өзгертілді. 1983 жылы наурыз айында жазылған BC Geographic Names хатқа сәйкес, "жергілікті атау, Катедрал, басқа жерде қайталанды, сондықтан тау оның оңтүстігінде орналасқан сол атаудағы сағадан кейін Мигер деп қайта аталды". Меджер Крик Дж. Б . А . Ағашты өндіруге лицензиясы бар кішігірім адам. Массивтің шыңдарының атауларын Британдық Колумбияның альпинистік клубының мүшесі болған канадалық альпинист Нил М. Картер ұсынды. Девастатор шыңы 1977 жылы 3 тамызда Девастация мұздықтарымен бірлесіп ресми түрде аталды. Плинт шыңы 1951 жылы 6 қыркүйекте ресми түрде Картердің 1932 жылғы картасында және "Лиллоует өзенінің су айдынында зерттеулер" мақаласында анықталғандай аталды. Джоб тауы мен Пайлон шыңы 1957 жылы 17 қаңтарда Картердің 1954 жылғы Лилует өзенінің эскиздік картасындағы белгілерінен ресми түрде аталды. Capricorn Mountain алғаш рет 1932 жылы Канад Альпі журналында, XXI томда Capricorn тауы деп аталды. Журналдың айтуынша, "8440 фут биіктігі бар таудың аты Mt. 1967 жылы 22 маусымда таудың аты "Қоянтау" болып өзгертілді.

Тарихқа дейінгі

Оқиғалар көзі Қазіргі уақытқа дейінгі жылдар көлемді сілтеме Айналып жатқан қалдықтар ағыны Capricorn Creek 1850 Якоб (1996); Макнили мен МакКуайг (1991) Айналып жатқан қалдықтар ағыны Capricorn Creek 1903 30,000,000 м3 (1,100,000,000 cu ft) Якоб (1996) Айналып жатқан қалдықтар ағыны Devastation Creek 1931 Картер (1931); Decker et al. (1977); Иордания (1994) Тас лавинасы Capricorn Creek 1933 Croft (1983) Тас лавинасы Devastation Creek 1947 Read (1978) Қалдық ағыны Capricorn Creek 1972 Иордания (1994) Тас лавинасы Devastation Creek 1975 Mokievsky Zubot (1977); Эванс (2001) Қалдық ағыны Affliction Creek 1984 Иордания (1994) Тас лавинасы Маунт Мигер 1986 Эванс (1987) Қалдық ағыны Capricorn Creek 1998 Бовис және Якоб (2000) Қалдық ағыны Capricorn Creek 2009 Фриле (жарияланбаған деректер) Тас слайд/қалдық ағыны Capricorn Creek 2010 48,500,000 м3 (1,710,000,000 куб. фут) Гутри және басқалар. (2012)

1975 жылғы жер сілкінісі

1975 жылы 22 шілдеде таудың үстіне қатты тас лавинасы құлады. Оның көлемі - 4 млн. тонна, ол 4 геологты жерлеп, өлтірді. Жер сілкінісі Пайлон шыңының батыс жағында пайда болды және Девасташн сайынан төмен ағып түсті. Геологиялық зерттеулер көрсеткендей, жер сілкінісі мұздық эрозиясының күрделі тарихының нәтижесі болды, мұздықтың жүктілігі мен түсірілуі (слайд массасының алдыңғы жағында шығып тұрған) жаһандық жылынуға байланысты Кіші мұз дәуірі алға жылжуы және одан кейінгі Девасташн мұздықтарының кері қайтуы салдарынан болды. Сарапшылар бастапқыда қалдықтардың көлемі 5 млн. тоннаны құрағанын, бұл Канада тарихындағы ең үлкен жер сілкінісі деп есептеген. Алайда, жер сілкінісі кейіннен шамамен 400 мыңнан астамға жеткен, бұл Канададағы ең үлкен апат болып саналады. 2010 жылғы жер сілкінісі кең және ұзақ болды, Мегер Крик пен Лилует өзенінің арғы жағында бөгет пайда болды. Бұл өзеннің жоғары жағында көл пайда болды. Алғашқы кезде бөгеттің құлап, Лиллоут өзенінің аңғарын су басуы мүмкін деген қауіп бір күннен кейін бөгеттің бір бөлігі жарылып, жиналған суды баяу босатты. Жер сілкінісінен кейін эвакуациялау туралы ескерту күшін жойды, ал 1500-ге жуық тұрғындарға үйлеріне оралуға рұқсат берілді. Жарақат алғандар туралы хабар берілмеген.