Кіріспе

Америкалық суперсентиар (1880–1999)

Сара ДеРемер Кнаусс (24 қыркүйек 1880 – 30 желтоқсан 1999) – американдық суперсентиар. Ол АҚШ-тың ең қарт адамы және 1998 жылғы 16 сәуірде әлемдегі ең қарт тірі адам атанды. Ол 119 жыл мен 97 күнге дейін өмір сүрген, расталған ең қарт адамдардың арасында үшінші орында тұр. Оның туған күні көптеген халық санақтары және басқа да құжаттар арқылы тәуелсіз түрде тексерілген.

Ерте өмір

Сара ДеРемер Кларк 1880 жылдың 24 қыркүйегінде Пенсильвания штатының Голливуд қаласында, Солтүстік-шығыс Пенсильванияның көмір аймағындағы шағын көмір өндіруші қауымдастығында, неміс иммигранттарының қызы Уолтер Кларк пен оның әйелі Амелия отбасында дүниеге келді. Ол ата-анасының жеті баласының үшіншісі болды, алайда оның үш бауыры нәрестелік және балалық шағында қайтыс болды. Кейіннен оның отбасы штаттың Лехай аңғарындағы Оңтүстік Бейтлехем қаласына көшіп кетті.

Жеке өмір

1901 жылы, шамамен 21 жасында, ол Абрахам Линкольн Кнаусқа (1878–1965) үйленді. Абрахам тері өңдеуші болған, кейіннен көрнекті республикалық саяси қайраткерге айналып, Пенсильвания штатының Лихай округінде мүлікті тіркеуші болып қызмет етті, 1937 жылдан 1951 жылы зейнетке шыққанға дейін округтың мүлікті тіркеушісі қызметін атқарды. Абрахам 1965 жылы 86 жасында қайтыс болды. Олардың жалғыз баласы Кэтрин 1903 жылы дүниеге келді және 2005 жылы 101 жасында қайтыс болды.

Денсаулық және өмір салты

Кнаус 111 жасқа толғанда ғана Пенсильвания штатының Аллентаун қаласындағы қарттар үйіне көшіп, денсаулығының нашарлауы мен көру қабілетінің төмендеуіне байланысты тұруға мәжбүр болды. 1995 жылы Кнаус өміріне риза екенін, себебі ол әлі де денсаулығымен қуанды және "істеуге қабілетті" болды деді. Оған қалай осы ұзақ өмірге жеткенін сұрағанда, Кнаус "өзіңді жұмыспен айналыстырып, тырысқандықпен жұмыс істеу керек, жасыңды ойлап уайымдамау керек" деп жауап берді. Ол темекі шеппеген және өмірінде ешқашан семіз болған емес. Дегенмен, ол тәттілерді жақсы көретін, ал шөбересі Кнаус "көкөністерді жек көретінін" айтқан. Кнаус тұрған қарттар үйінің қызметкерінің бірі ол сол жердегі ең жылы жүрек адам болғанын, ал туыстары оның ешқашан ешкімді кінәлағанын немесе стресске түскенін есіне алмайды деді.

Өлім

Кнаусс 1999 жылғы 30 желтоқсанда Пенсильвания штатының Аллентаун қаласында табиғи себептерден қайтыс болды. Ол француздық супержүзжасар Жанна Кальмен мен жапондық супержүзжасар Кейн Танакадан кейін толық құжатталған ең ескі адамдардың үшіншісі болып табылады, ол олардан 10 күнге кем өмір сүрді. 1998 жылғы 16 сәуірден бастап, 119 жасқа толып, 97 күннен кейін қайтыс болғанға дейін ол «Гиннестің рекордтар кітабы» бойынша әлемдегі ең қарт адам деп танылды. Кнаустың өмір сүру ұзақтығы туралы мәлімдемелердің дұрыстығын қамтамасыз ету үшін оның жазбалары жан-жақты тексерілді. Оның жасын растайтын көптеген құжаттар табылды, соның ішінде Кнаусс бала кезінде болғанда жасалған 1890 жылғы халық санағының мәліметтері де бар.