Кіріспе

Ұлыбританиядағы теледидарға шолу
Ұлыбританиядағы кең медиа

Ұлыбританияда теледидар хабарларын тарату 1932 жылы басталды, бірақ тұрақты хабар тарату төрт жылдан кейін ғана іске қосылды. Теледидар 1926 жылы алғашқы жылжымалы бейне көрсетілгеннен кейін жарнамасыз, қоғамдық қызмет ретінде пайда болды. Қазіргі уақытта Ұлыбританияда әртүрлі тарату арналары арқылы тегін эфирде, тегін көруге және жазылу арқылы қолжетімді қызметтердің жиынтығы бар. Бұл арналар арқылы тұтынушыларға 480-нен астам арна және сұраныс бойынша контент ұсынылады. Көретін материалдың көп бөлігіне алты негізгі арна иесі жауапты. Жыл сайын 27 000 сағаттан астам отандық контент өндіріледі, оның құны 2,6 миллиард фунт стерлингті құрайды. 2012 жылдың 24 қазанынан бастап, Солтүстік Ирландияда аналогтық хабар тарату тоқтатылғаннан кейін, Ұлыбританиядағы барлық теледидар хабарлары цифрлық форматта таратылуда. Цифрлық контент жер үстінен, спутник арқылы, кабельдік желілер арқылы және IP протоколы арқылы жеткізіледі. 2003 жылғы мәліметтерге сәйкес, үй шаруашылықтарының 53,2% жер үстінен, 31,3% спутниктен және 15,6% кабельдік телеарналардан теледидар көреді. Корольдік теледидар қоғамы (RTS) – теледидарды өткен, қазіргі және болашақ формаларында талқылауға және талдауға арналған британдық білім беру қайырымдылық ұйымы. Бұл әлемдегі ең көне теледидар қоғамы.

Теледидар таратуды қамтамасыз етушілер

Ашық эфир, тегін көру және жазылым қызметтерін ұсынатын провайдерлер жұмыс істейді, олар арналар саны, бағдарламалық нұсқаулық (EPG), талап бойынша бейне (VOD), жоғары сападағы (HD) көрсету мүмкіндігі, қызыл түйме арқылы интерактивті теледидар және Ұлыбритания бойынша таралу сияқты ерекшеліктерімен өзгешеленеді. Барлық провайдерлер Ұлыбританияда ең көп тамашаланатын бес арнаны ұсынады: BBC One, BBC Two, ITV (ITV1/STV), Channel 4 және Channel 5. Телевизиялық хабар тарату радио толқындары арқылы жерден немесе спутниктен, немесе сымды кабельдер арқылы электр немесе жарық сигналдары түрінде жүзеге асырылады. Ұлыбританияда олар Digital Video Broadcasting стандартын қолданады. Ұлыбританияда (және Еуропаның көп бөлігінде) сатылатын көптеген теледидарлар DVB-T (жердегі) тюнерімен бірге келеді. Арналарды қабылдау үшін әдетте приставкалар (set-top boxes) қолданылады. Барлық дәстүрлі қызметтер интернетке қосылғанда, эфирлік теледидарларын ағынмен жүргізілетін арналармен немесе талап бойынша бағдарламалармен біріктірді. 2022 жылдан бері, теледидар сияқты қызметтерді интернетке қосылған құрылғылар арқылы толыққанды алуға болады, бұл антенна, спутниктік тарелка немесе дәстүрлі кабельдік теледидар қосылымын қажет етпейді. Провайдер | Іске қосылған жылы | Тегін/Ақылы | Эфирлік арналар саны | Үй шаруашылықтары | Ескермелер
EE TV | 2006 | | Жердегі арналар: Freeview ретінде | | Freeview қабылдауы антеннасы бар және "антенна режиміне" орнатылған приставкаларда ғана мүмкін. BT Broadband немесе EE Broadband қажет.
Freeview / Freeview Play | 2002 | | 50+ (TV) 24 (радио) | 11.32 миллион | Freeview Play құрылғылары арқылы талап бойынша.
Netgem TV | 2019 | | Жердегі арналар: Freeview ретінде | |
TalkTalk TV | 2000 | | Жердегі арналар: Freeview ретінде | | TalkTalk Broadband қажет.
Freesat (Спутниктік) | 2008 | | 115 (TV) 38 (радио) | 1.08 миллион | 35+ (радио) 3.91 миллион
EE TV | 2022 | | | | BT Broadband немесе EE Broadband қажет.
Sky Stream / Sky Glass | Sky Glass: 2021 Sky Stream: 2022 | | | |
Virgin Media | 2022 | | | | Virgin Media Broadband қажет.

Телеарналар аудиториясын зерттеу кеңесі (Broadcasters' Audience Research Board) эфирлік теледидар платформалары бойынша Ұлыбританиядағы үй шаруашылықтарының саны туралы тоқсандық статистика жариялайды. 2020 жылғы 1-тоқсанға қатысты статистиканы жинақтағанда, 56% бір немесе бірнеше эфирлік теледидар қызметтеріне жазылған, ал 44% тегін теледидарды қабылдайды.
Провайдер | Үй шаруашылықтары | 44% | 15.92 миллион | 56%

Жердегі цифрлық теледидар

Freeview – 2002 жылы іске қосылған және тегін қаралатын негізгі сандық жер үсті теледидар қызметі. Ол 1998 жылдан 2002 жылға дейін жұмыс істеген ONdigital немесе ITV Digital деп аталатын төлемді қызметті алмастырды. Сандық жер үсті теледидар өзі 1936 жылдан 2012 жылға дейін жұмыс істеген аналогтық жер үсті теледидарының орнын басты. Freeview жеті жүзге жуық теле- және радиоарнаны ұсынады, олар антенна арқылы қабылданады. Оны Everyone TV және DTV Services Ltd. компаниялары басқарады, бұл BBC, ITV, Channel 4 және Channel 5 телеарналарының бірлескен кәсіпорны. Хабар тарату желісін негізінен Arqiva компаниясы басқарады. Телеарналар «мультиплекстер» деп аталатын жиынтықтар түрінде таратылады, ал қолжетімді арналар әр аймақта таратылатын мультиплекстердің санына байланысты. Алты ұлттық мультиплекс 92 хабар таратушы арқылы елдегі үй шаруашылықтарының 90%-ына қолжетімді, ал үш мультиплекс 1067 хабар таратушы арқылы 9%-ына қолжетімді. Солтүстік Ирландияда Ирландия Республикасынан келетін арналарды таситын мультиплекс 3 хабар таратушы арқылы Солтүстік Ирландиядағы үй шаруашылықтарының 71%-ына жетеді. Жергілікті теледидар мен радио 44 хабар таратушы арқылы қосымша мультиплекс арқылы үй шаруашылықтарының 54%-ы үшін қолжетімді, ал Үлкен Манчестердегі үй шаруашылықтарының 54%-ы үшін тағы бір қосымша мультиплекс бар.

Кабельді теледидар

Көптеген өңірлік компаниялар 1980-жылдардың соңы мен 1990-жылдары кабельдік теледидар қызметтерін дамытты, себебі кабельдік теледидарға лицензиялар қалалар бойынша берілді. 1990-жылдардың ортасында компаниялар бірігуді бастады, ал ғасырдың басында тек үш ірі компания қалды. 2007 жылы Telewest және NTL компаниялары бірігіп, Virgin Media құрылды, ол елдегі үй шаруашылықтарының 55%-ы үшін қолжетімді. Кабельдік теледидар – бұл әдетте телефон желісі және кеңжолақты интернетпен бірге ұсынылатын абоненттік қызмет.

Спутниктік теледидар

Тұтынушыларға арналмаған спутниктік сигналдардан ерекшеленетін екі тікелей спутниктік (DBS) қызметі (оларды үйге тікелей (DTH) деп те атайды) бар. Sky TV – Comcast компаниясына тиесілі Sky Ltd компаниясы басқаратын, 1998 жылы SkyDigital ретінде іске қосылған абоненттік қызмет. 1989 жылы іске қосылған бұрынғы аналогтық қызметке қарағанда, ол көбірек арналар, кең экранды формат, интерактивті теледидар және ақы төлеу арқылы көру үшін белгілі бір уақытта басталатын, талап бойынша бейне қызметін ұсынады. Кейінгі жаңалықтарға жоғары сападағы бейне, 3D теледидар, цифрлық бейнежазба құрылғысы, жазбаларды басқа құрылғыларда көру мүмкіндігі, жазбаларды қосу үшін интернет арқылы қашықтан басқару және Sky және үшінші тарап телеарналарының спутниктік қабылдағышының кеңжолақты қосылысы арқылы талап бойынша мазмұн кіреді. Sky абоненттік бағдарламасына Sky Go қолжеткізімі де кіреді, ол мобильді құрылғылар мен компьютерлерге интернет арқылы абоненттік мазмұнға қол жеткізуге мүмкіндік береді. Freesat – Freeview компаниясын басқаратын Everyone TV компаниясы басқаратын тегін спутниктік қызмет. Sky сияқты, ол кеңжолақты қосылыс арқылы жоғары сапалы бейне, цифрлық жазу және талап бойынша бейне ұсынады. Freesat және Sky TV телеарналары SES Astra спутниктерінен шығысқа қарай 28,2° координатасында (Astra 2E/2F/2G) хабар таратады. Спутниктер геостационарлық орбитада болғандықтан, олар теңіз деңгейінен шамамен 35,786 км биіктікте орналасқан; бұл оларды Конго Демократиялық Республикасының үстінде орналастырады.

Интернет видео қызметтері

Интернет арқылы теледидарды трансляциялауға немесе жүктеуге болады, ол әуесқойлардың немесе кәсіби өндірілген контенттен тұруы мүмкін. Ұлыбританияда көптеген телеарналар эфирден кейін белгілі бір уақыт ішінде телебағдарламаларды көруге мүмкіндік беретін "қайта қарау" қызметтерін ұсынады. Онлайн видеоны мобильді құрылғылар, компьютерлер, кіріктірілген интернет-қосылымы бар теледидарлар немесе сыртқы топ-бокс, стриминг таяқшасы немесе ойын консоліне қосылған теледидарлар арқылы көруге болады. Көптеген теледидар тарату провайдерлері өздерінің топ-бокс құрылғыларын интернет-видеомен біріктіріп, гибридті тарату және онлайн қызметтерді ұсынады.

Ең көп қаралған арналар

Телерадио хабарларын таратушылардың аудиторияны зерттеу жөніндегі кеңесі (BARB) Ұлыбританияда теледидар рейтингтерін өлшейді. 2022 жылдың 2 қаңтарына қарай, бір үйдің орташа күн сайынғы теледидар көру уақыты 3 сағат 8 минутты құрады (BARB есепке алған арналар, телеарналар және интернеттен көруді қамтиды). 15 арнаның 4 апталық үлесі ≥ 1,0% құрайды. + 2022 жылғы қаңтардағы ≥ 1,0% көру үлесіне ие арналар: Канал иесі | Жалпы көру уақытының үлесі (%) | Орташа тәуліктік минуттар BBC | 32,18 | 61 ITV | 20,25 | 38 Channel Four Television Corporation | 9,94 | 19 Sky UK (Comcast) | 9,60 | 18 Channel 5 Broadcasting (Paramount) | 6,84 | 13 UKTV Media (BBC) | 4,45 | 8 Discovery Networks (Warner Bros. Discovery) | 3,89 | 7 BARB есепке алған топталмаған арналар | 1,58 | 3 Narrative Entertainment | 1,45 | 3 CBS AMC Networks UK (Paramount/AMC) | 1,39 | 3 Viacom International Media Networks UK (Paramount) | 1,01 | 2

Жергілікті теледидар

2012 жылдан бері қосымша жергілікті телеарналар Freeview каналы 7 немесе 8 арқылы қолжетімді. Каналдарға Ofcom лицензия берген, 2 шілде 2020 жылға қарай 34 жергілікті телеарна лицензия алған. Лицензиялардың 19-ы That's TV, ал 8-і Made Television компаниясына тиесілі. Қалғандары тәуелсіз ұйымдарда. Әр лицензияда жергілікті телебағдарламалардың қажетті көлемі көрсетілген. Мысалы, That's TV компаниясына тиесілі Скарбороу лицензиясы аптасына жеті сағат жергілікті бағдарлама талап етеді (күніне бір сағаттан орташа есеппен). Бастапқыда тағы 13 лицензия берілмек болған, бірақ Ofcom 2018 жылдың маусым айында оларды жариялаудан бас тартты. Ofcom жергілікті теледидарды құрылымдаған тәсілі – эфирлік таралымға тәуелді болуы – 2015 жылы Guardian газетінде "ойлау жағынан бірнеше жыл қалып қойған" деп сынға ұшырады, себебі ол интернетті ескермейді. Мақалада Ofcom лицензиялық схеманы Цифрлық, мәдениет, медиа және спорт министрлігінен мұра еткенін мәлімдеді. 2018 жылдың сәуірінде BBC News көптеген станциялардың өнімдерінің сапасы нашарлығы үшін сындарға ұшырағанын немесе эфирлік ережелерді бұзғаны үшін Ofcom-ға шағым түскенін хабарлады. Жергілікті телекомпаниялар BBC-ден жергілікті жаңалықтарға 147,50 фунт стерлинг көлемінде субсидия алады, ол лицензиялық төлемдерден қаржыландырылады және мазмұн пайдаланылса да, пайдаланбаса да төленеді. BuzzFeed сайтында 2018 жылдың маусым айында жарияланған мақалада That's TV "негізінен BBC-ден ақша алу және пайдалы құндылығы аз мазмұн беру үшін" құрылғаны айтылды.

Аймақтық теледидар

BBC One, BBC Two және ITV желісі (ITV1 және STV-ден тұрады) аймақтық жаңалықтар мен басқа бағдарламалар таратылатын аймақтарға бөлінген. ITV1/STV 14 географиялық лицензияға ие, олардың кейбіреулері екі немесе үш кіші аймаққа бөлінген, нәтижесінде аймақтық жаңалықтар бағдарламаларының жалпы саны көбейеді. Ofcom BBC және ITV үшін қажетті аймақтық бағдарламалардың мөлшерін белгілейді. + Канал бойынша кіші аймақтар Стандартты сапасы +1 Жоғары сапасы Ofcom аймақтық бағдарламалар квотасы N/A 16 6270 сағат/жыл (жалпы сомасы, әр аймаққа орташа есеппен аптасына 7,5 сағаттан) Бі-Би-Си аймақтық жаңалықтар бағдарламаларының тізімін қараңыз BBC Two 3 (Freeview) 1 (спутник) ITV аймақтарының тізімін қараңыз, ITV аймақтық бағдарламалары STV 4 2 (Freeview / кабель) 0 (спутник) 1 (Freeview / Freesat) 4 (Sky спутниктік) 3 (кабель) ITV1/STV және Channel 4 жарнамасы аймақтық. Channel 4 6 жарнамалық аймаққа бөлінген, бірақ аймақтық бағдарламалар жоқ.

Елге арналған арналар

BBC Scotland және BBC Alba телеарналары Шотландияны, ал S4C телеарнасы Уэльсті қамтиды. Солтүстік Ирландияда Ирландия Республикасынан таратылатын арналар бар, соның ішінде RTÉ One, RTÉ2 және ирланд тіліндегі TG4.

Бағдарламалау

Британдық теледидар, мысалы АҚШ сияқты басқа елдерден айырмашылығы, Ұлыбританияда түсірілген бағдарламалар көбінесе 20 апталық ұзақ маусымдарға ие болмайды. Олардың орнына, әдетте бірнеше ай бойы көрсетілетін, әртүрлі ұзақтықтағы эпизодтардан тұратын сериялар түрінде дайындалады. Британдық телесериалдар тізіміне қараңыз.

100 ең керемет телеарналық сәттер

100 ең керемет телемоменттер – 1999 жылы Channel 4 телеарнасы құрастырған тізім. Топ-10 тізімі:
Реті Бағдарлама Телеарна Жылы Оқиға 1 Жаңалықтар BBC1 / BBC2 / ITV 1969 Аполлон-11 Айға қонды 2 Жаңалықтар BBC1 / BBC2 / ITV 1990 Нельсон Мандела босатылды 3 Жаңалықтар BBC1 / ITV 1997 Майкл Портильо жалпы сайлауда мандатын жоғалтты, бұл 1979 жылы Маргарет Тэтчер премьер-министр болған кезде басталған консервативтік үкімет кезеңінің аяқталуын символдады 4 Жаңалықтар BBC1 / BBC2 / ITV 1997 Уэльс ханшайымы Диананың қазасы 5 Жаңалықтар BBC1 / BBC2 / ITV 1989 Берлин қабырғасы құлады 6 1966 жылғы ФИФА Әлем чемпионаты BBC1 / ITV 1966 Финал: Англия Германияны 4:2 есебімен жеңді; комментатор Кеннет Вулстенхолмнің «Олар ойлапты, бәрі бітті» деген сөзі 7 «Ақымақтар мен жылқылар» BBC1 1989 «Yuppy махаббаты»: Дел Бой бар арқылы құлайды 8 Live Aid BBC1 / BBC2 1985 Эфиопиядағы ашаршылыққа қаржы жинау мақсатында өткізілген көп жердегі рок-концерт 9 «Қарақшылар соғысы» BBC1 1989 «Қош болды!»: басты кейіпкерлер шабуылға шығады 10 Жаңалықтар BBC / ITV 1963 Джон Ф. Кеннедиге жасалған қастандық

Апта күндері

Жердегі арналардың апта күндері бағдарламалары таңғы сағат 6-да басталады, BBC Breakfast-те BBC One арнасында және ITV-де Good Morning Britain-де ұлттық жаңалықтар бағдарламалары (облыстық жаңалықтармен бірге) көрсетіледі, ал Channel 5 Milkshake! брендімен балалар бағдарламаларын көрсетеді. Channel 4 таңертеңгі уақытта Everybody Loves Raymond сияқты комедиялық бағдарламаларды негізінен көрсетеді. Апта күндері таңғы жаңалықтар бағдарламасы BBC One арнасында сағат 9:15-те, ITV арнасында сағат 9:00-де аяқталады. Осыдан кейін BBC One арнасында өмір салты бағдарламалары көрсетіледі, олар әдетте жылжымайтын мүлік, аукциондар, үй және бағбандарын қамтиды. BBC One осы жанрды түскі жаңалықтарға дейін жалғастырады, содан кейін түстен кейін "Дәрігерлер" атты телесериал, одан кейін драмалар көрсетіледі. BBC Two арнасы сағат 9-дан 13-ке дейін BBC News жаңалықтарын және саяси бағдарламаларды көрсетеді. Channel 4 телеарнасы түскі уақытта Channel 4 News-тің қысқаша мазмұнынан кейін үй жобалары мен археологияға қатысты өмір салты бағдарламаларын көрсетеді. Channel 5 таңертеңгі уақытта Джереми Вайнмен бірге әртүрлі ток-шоулар мен жаңалықтарды көрсетеді. Түстен кейін ол драмаларды көрсетеді, содан кейін "Үй және алыс" және "Қоңсылар" сияқты австралиялық телесериалдар мен фильмдердің бір сағаттық көрсетілімі ұсынылады. Лицензия талабы бойынша, олар жылына кем дегенде 100 сағат өнер және музыка бағдарламаларын, 110 сағат деректі бағдарламаларды және 20 шетелдік фильмін көрсетуге міндетті. BBC One, BBC Two, ITV, Channel 4 және Channel 5 арналары кешкі уақытта драмалық және деректі фильмдерді көрсетеді. Сағат 22:00-де BBC One-де BBC News-те (одан кейін BBC Two-де Newsnight) және ITV-де ITV News-те аймақтық кешкі жаңалықтармен бірге. Осы себепті, Ұлыбритания көбінесе телебағдарламалардың кестесіне газетте, онлайн режимінде, BBC Red Button сияқты теледидардағы ақпараттық қызметтер арқылы немесе құрастырылған электрондық бағдарламалар нұсқаулықтары арқылы сүйенуі мүмкін.

Демалыс күндері

Демалыс күндері күндізгі бағдарламалар көбінесе өмір салты туралы бағдарламалардан, фильмдерден және көптеген демалыс күндері түстен кейін спорттық іс-шаралардың тікелей және жазбаларынан тұрады. Кешкі эфирде көрермендер назары үшін күрес жалғасады, көбінесе деректі фильмдер мен ойын-сауық шоулары көрсетіледі. Түскі, кешкі және түнгі жаңалықтар бағдарламалары BBC One және ITV арналарында жалғасады, бірақ хабарламалар апта күндеріне қарағанда қысқа болады. Жексенбі кешкі бағдарламалар әдетте драмалық туындылар, жеңіл ойын-сауық, деректі фильмдер, фильмдер, музыкалық концерттер, фестивальдар немесе спорттық жарыстардан тұрады. 2005 жылы BBC-нің "Jerry Springer: The Opera" трансляциясы 55 000 шағымға себеп болды, сондай-ақ Christian Voice христиандық ұйымының наразылығын және Христиандық институттың BBC-ге қарсы жеке іс қозғауын тудырды. Шақыру қағазы жіберілген жоқ.

Марапаттар

Британдық академияның теледидар сыйлықтары – АҚШ-тағы «Эмми» сыйлығымен салыстырылатын, британдық телеиндустриядағы ең беделді сыйлық. Олар 1954 жылдан бері жыл сайын табыс етіледі және тек британдық бағдарламалар үшін ғана ашық. Барлық өтінімдер түскеннен кейін, академияның құзырлы мүшелері оларға онлайн дауыс береді. Әр сыйлық бойынша тоғыз академия мүшесінен құралған арнайы төрешілер алқасы төрт номинанттың ішінде жеңімпазды анықтайды, ал төрешілер алқасының мүшелерін Академияның Телевизия комитеті таңдайды. Ұлттық теледидар сыйлықтары – ITV компаниясының демеушілігімен 1995 жылы ұйымдастырылған британдық теледидар сыйлықтарын табыстау рәсімі. BAFTA сияқты жоғары бағаланбаса да, Ұлттық теледидар сыйлықтары, көпшілік дауыс беру арқылы анықталатын ең танымал салтанаттардың бірі болып саналады. BAFTA-дан өзгешелігі, Ұлттық теледидар сыйлықтарына шетелдік бағдарламалар да ұсынылуы мүмкін, егер олар белгіленген уақыт ішінде британдық телеарнада көрсетілген болса.

Лицензиялау

Ұлыбританияда және Корольдік тәуелділіктерінде, кез келген эфирлік телеарнаны қабылдау үшін немесе BBC iPlayer-ді пайдалану үшін теледидар лицензиясы талап етіледі. Бұл коммерциялық арналарды, кабельдік және спутниктік хабар таратуды, интернет арқылы трансляцияланатын арналарды қамтиды және көруге қолданылатын технологияға қарамастан қолданылады. Лицензиялық төлемнен түсетін қаражат BBC радио, теледидар және интернет контентін, S4C арнасы үшін валли тіліндегі телебағдарламаларды, жаһандық бұқаралық ақпарат құралдарының мониторингін, тоғыз оркестр мен орындаушылар тобын, техникалық зерттеулерді және кеңжолақты желіні дамытуға үлес қосуды қамтамасыз етеді. Бұл төлем жазылым емес, арнайы мақсаттағы салық ретінде қарастырылады. BBC 2021/2022 жылдары лицензиялық төлемнен түсетін қаражаттың ай сайынғы шығындары туралы келесі мәліметтерді ұсынады:

Лицензияға ай сайын жұмсалатын қаражат Мақсаты Пайыздық үлесі £7.29 55% Телевизия £2.09 16% Радио £1.27 10% BBC Online £1.30 10% BBC World Service £0.72 5% Басқа қызметтер және өндіріс шығындары £0.58 4% Лицензиялық төлемдерді жинау және зейнетақы дефицитінің өтелуі

Өндіріс

2002 жылдан бастап Ұлыбритания телеиндустриясында жаңалықтарды есептемегенде, жылына 27 000 сағаттық түпнұсқа бағдарлама өндіріледі, оның құны 2,6 млрд фунт стерлингті құрайды. Ofcom анықтағандай, өндірістің 56% (1,5 млрд фунт стерлинг) телеарна иелерінің өндірісінде, ал қалғаны тәуелсіз өндіріс компаниялары арқылы жүзеге асырылады. Ofcom, 1990 жылғы телерадио хабарларын тарату туралы заңда белгіленгендей, телеарна операторлары үшін 25% тәуелсіз өндіріс квотасын міндетті түрде сақтайды.

Өз өндірісі

ITV plc, 15 аймақтық ITV франшизасының 12-сіне иелік ететін компания, ITV Studios өндіріс бөлімшесіне Ofcom рұқсат еткен ең жоғары шекке дейін, ITV кестесінің 75% -ын өндіруді мақсат етіп қойды. Бұл қазіргі 54% көрсеткіштен артуды білдіреді және ITV контентін жасау стратегиясының бөлігі ретінде, 2012 жылға қарай өндіріс кірісін 1,2 млрд фунт стерлингке дейін екі есеге арттыруға бағытталған. ITV Studios қазіргі уақытта «Coronation Street», «Emmerdale» және «Heartbeat» сияқты бағдарламаларды өндіреді. Ал, BBC «Creative Competition (WOCC) терезесін» енгізді, бұл Ofcom квотасынан асып түсетін қосымша 25% үлесін құрайды, онда BBC-нің өндіріс бөлімі мен тәуелсіз өндірушілер бәсекелесе алады. BBC «All Creatures Great and Small» және «F***off I'm a Hairy Woman» сияқты шоуларды өндіреді. Channel 4 барлық бағдарламаларды тәуелсіз продюсерлерден тапсырыспен алады.

Тәуелсіз өндіріс

1982 жылы Channel 4 телеарнасының іске қосылуы және 1990 жылғы теледидар тарату заңындағы 25% тәуелсіз үлеске қойылған талаптың нәтижесінде Ұлыбританияда тәуелсіз өндіріс секторы дамыды. Атақты компаниялардың қатарында Talkback Thames, Endemol UK, Hat Trick Productions және Tiger Aspect Productions компаниялары бар. Толық тізімді мына жерде қарауға болады: Категория: Ұлыбританияның телеөндіріс компаниялары.

Уақыт шкаласы

1932 Механикалық аналогтық жер үсті теледидары. 1926 жылдан бастап механикалық теледидардың сынақ таратылуынан кейін, алғашқы ресми BBC теледидары іске қосылды. 1936 Аналогтық жер беті телеарнасы. BBC Александрия сарайынан электрондық теледидар таратуын, BBC Теледидар қызметін бастады. Сурет форматы – монохромды, 405 жол, ал тарату аналогтық жер беті VHF арнасы арқылы жүзеге асырылды. Қызмет 1960 жылы BBC TV деп қайта аталды. 1938 Аналогтық кабельдік теледидар. Бристоль және Кингстон-апон-Халл қалаларындағы Қоғамдық антенналық теледидар, Ұлыбританияның алғашқы кабельдік қызметтері 405 жолдық қызметті таратуға кірісті. 1939 Аналогтық теледидар. BBC Теледидар қызметі 1939 жылдың қыркүйегінен 1946 жылдың маусымына дейін, Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңінде тоқтатылды. 1955 Регламент. Тәуелсіз теледидар органы (ITA) 1954 жылғы Теледидар заңымен ITV құруын қадағалау үшін тағайындалды. 1955 Аналогтық жер үсті теледидары. Ұлыбританияның екінші арнасы – Тәуелсіз теледидар, алғашқы ITV франшизасы Associated Rediffusion іске қосылғанда басталды. ITV бастапқыда 14 аймақтық франшиза ретінде ұйымдастырылды, олардың үшеуі (Лондон, Мидлендс және Солтүстік) жұмыс күндері мен демалыс күндеріне бөлінді. Франчайзилер 1955 жылдың қыркүйегінен 1962 жылдың қыркүйегіне дейін іске қосылды, франчайзи иелері: Associated Rediffusion, Associated TeleVision (ATV London және ATV Midlands франшизаларын ұстайды), ABC Weekend TV (ABC Midlands және ABC North франшизаларын ұстайды), Granada Television, Scottish Television, Television Wales and the West, Southern Television, Tyne Tees Television, Anglia Television, Ulster Television, Westward Television, Border Television, Grampian Television, Channel Television және Wales (Батыс және Солтүстік) Теледидары. 1964 Аналогтық жер үсті теледидары. BBC2 жоғары сапалы 625 жолдық форматта (576i) іске қосылды. UHF жиіліктерінде және басқа форматта таратылатындықтан, 405 жолдық теледидар иелері оны қабылдай алмады. Сонымен қатар, BBC TV BBC1 деп қайта аталды. 1960-жылдар Аналогтық кабельдік теледидар. Rediffusion Vision 625 жолдық кабельдік қызметті бастады. 1966 Бағдарламалау. 1966 жылғы әлем чемпионатының финалы BBC1 және ITV арналарында көрсетілді, жалпы 32,3 миллион көрерменмен ең көп тамашаланған хабарлама болды. 1967 Аналогтық жер үсті теледидары. BBC2 арнасында PAL форматында түсті хабар тарату басталды. 1968 Аналогтық жер үсті теледидары. ITA ITV франшизаларына өзгерістер енгізді: Мидлендс және Солтүстік франшизалары үшін апта күндері/демалыс күндері бөлінісі алынып тасталды, бірақ Солтүстік Солтүстік-Батыс және Йоркширге бөлінді. 1968 жылдан бастап Telefusion Yorkshire жаңа Йоркшир франшизасын иеленді. Thames Television ABC және Rediffusion компанияларынан құрылған Лондонның жұмыс күнді франшизасы үшін құрылды. London Weekend Television лондондық демалыс күндері франшизасының иесі ATV-ді алмастырды. 1968 Аналогтық жер үсті теледидары. ITV Төтенше ұлттық қызметі 1968 жылдың тамызында франшизалық өзгерістерді іске асыру салдарынан болған ереуілге байланысты бірнеше апта бойы аймақтық ITV желісін алмастырды, эфирде «Тәуелсіз теледидар» деп аталды. 1969 Аналогтық жер үсті теледидары. BBC1 және ITV арналарында түсті хабар тарату басталды. 1969 Бағдарламалау. Apollo 11 Айға қонуы BBC1, BBC2 және ITV арналарында көрсетілді, 1999 жылы Channel 4 құрастырған тізімдегі ең үлкен теледидарлық сәт ретінде тіркелді. 1972 Регламент. Дыбыс тарату туралы заң 1972 ITA-ны Тәуелсіз хабар тарату органы ретінде қайта құрды. 1972 Аналогтық кабельдік теледидар. Бристоль, Гринвич, Шеффилд, Суиндон және Уэллингбордағы тәжірибелік қауымдастық арналарына лицензиялар берілді. 1974 Аналогтық жер үсті теледидары. Ceefax және ORACLE, Ұлыбританияның алғашқы телетексттік қызметтері іске қосылды. 1975 Бағдарламалау. Fawlty Towers алғаш рет көрсетілді, 2000 жылы Британдық кино институты құрастырған тізімде Ұлыбританияның ең үлкен теледидарлық бағдарламасы ретінде тіркелді. 1979 Аналогтық жер үсті теледидары. 10 апталық өнеркәсіптік дауға байланысты ITV таратуы мен өндірісі тоқтатылды. 24 қазанда бағдарламалар қайта басталғанда, түпнұсқа бағдарламалар жетіспеді, сондықтан ITV 3 2 1 қайталануын көрсетті. Түпнұсқа бағдарламалар екі жарым айдан кейін қайта басталды. 1982 Аналогтық жер үсті теледидары. ITV франшизасы өзгерді: Central Independent Television қайта құрылған ATV-ден құрылды. Television South (TVS) Southern Television-ның орнын алды. Television South West (TSW) Westward Television-ның орнын ауыстырды. Таңғы ас теледидары үшін жаңа ұлттық ITV франшизасы құрылды және TV am-ге берілді. 1982 Аналогтық жер үсті теледидары. Channel 4 және S4C, Ұлыбританияның екінші және үшінші тәуелсіз арналары іске қосылды. S4C Уэльске, ал Channel 4 елдің қалған бөлігіне хабар таратты. ITV компаниялары Channel 4 эфир уақытын 1992 жылдың соңына дейін сатты. ITV және Channel 4 1998 жылға дейін бір-бірінің бағдарламаларын өзара насихаттады. 1983 Аналогтық жер үсті теледидары. BBC1 және ITV арналарында таңғы ас теледидары іске қосылды. 1985 Аналогтық жер үсті теледидары. Екі станциялық аналогтық жер үсті VHF таратуы 1986 жылдың 3 қаңтарында тоқтатылды. 1986 Аналогтық жер үсті теледидары. BBC бірінші рет BBC1 арнасын әр күні сағат 6-дан түнгі 00:00-ге дейін толық күндік қызметпен қамтамасыз етті. 1987 Аналогтық жер үсті теледидары. ITV алғашқы рет ресми таңғы кестесін іске қосты. Бұл мектеп бағдарламаларын Channel 4-ке беруге байланысты мүмкін болды. 1980-жылдардың соңы Аналогтық кабельдік теледидар. Жергілікті кабельдік операторларға франшизалар берілді, олар ақырында Virgin Media және WightFibre компанияларына бірікті. 1989 Аналогтық спутниктік теледидар. Sky іске қосылды, төлемдік спутниктік қызмет, төлемдік кинолар мен іс-шаралармен. 1990 Регламент. Теледидар туралы заң 1990 Тәуелсіз хабар тарату органы мен Кабельдік органының қызметін тоқтатып, оларды Тәуелсіз теледидар комиссиясымен алмастырды. Заң ITV франшизалары арасында бірігуге мүмкіндік береді – аймақтық франшизалар ақырында ITV plc (13 франшизаны ұстайды) және STV Group (2 франшиза) компанияларына бірігеді. ITV plc компаниясына тиесілі болатын көптеген франшизалар 2001 жылы ITV1 брендін қабылдады және 2002 жылы аймақтық сәйкестіліктен бас тартты. STV Group компаниясының екі франшизасы 2006 жылы STV брендін қабылдады, Channel Television ITV plc компаниясынан тәуелсіз болса да ITV1 брендін қабылдады. 1990 Аналогтық спутниктік теледидар. BSB іске қосылды, 5 арналы төлемдік спутниктік қызмет. 1991 Аналогтық жер үсті теледидары. Екі ITV аймағы және Channel 4 NICAM жүйесін пайдаланып стерео дыбыс таратуын бастады, ал қалған ITV желісі келесі бірнеше жыл ішінде осы жүйеге көшті. BBC 1986 жылы сынақ таратуларын бастағаннан кейін 1991 жылдың 31 тамызында NICAM стерео таратуын іске қосты. 1992 Аналогтық спутниктік теледидар. Sky-мен біріккеннен кейін BSkyB BSB-нің ескі спутнигінде таратуды тоқтатты. 1992 Бағдарламалау. Ghostwatch BBC1 арнасында көрсетілді, 2005 жылы Channel 4 құрастырған тізімдегі ең даулы теледидарлық сәт ретінде тіркелді. Бағдарлама таратылғаннан кейін 2215 шағым түсті. 1993 Аналогтық жер үсті теледидары. ITV франшизасы өзгерді: Westcountry Television Television South West-ті, Carlton Television Thames Television-ды, Meridian Broadcasting Television South-ты, Good Morning Television TV am-ді, Teletext Ltd ORACLE-ды, ұлттық телетексттік франшиза иесін алмастырды. 1997 Аналогтық жер үсті теледидары. Channel 5 іске қосылды; ол Ұлыбританияда Sky 1-де де іске қосылған алғашқы жер үстілік теледидар арнасы. 1998 Цифрлық спутниктік теледидар. BSkyB SkyDigital іске қосты, қазір Sky TV деп танымал, Ұлыбританияның алғашқы цифрлық спутниктік қызметі. Аналогтық қызметтен айырмашылығы, ол электрондық бағдарламалық нұсқаулықты, интерактивті теледидарды және мәтіндік қызметтерді, белгілі бір арналардан кең экранды сурет форматын (16:9), дыбыстық сипаттаманы және жақындағы бейне бойынша төлемдік киноарналарды қамтиды. Бұл BBC, Channel 4 және S4C-ті алғаш рет спутниктік арқылы таратуға мүмкіндік берді; нәтижесінде Channel 4 Уэльсте қол жетімді болды, ал S4C-тің Уэльске арналған жаңа нұсқасы ұлттық деңгейде таратылды. BBC бастапқыда шифрланған және аймақтық емес болды; ол 2003 жылдың мамырынан бастап шифрлауды тоқтатып, аймақтық нұсқаларын іске қосады. ITV 2001 жылдың қазанына дейін SkyDigital-ға қосылмайды. SkyDigital шамамен 200 теле- және радиоарнасымен іске қосылды. 1998 Цифрлық жер үсті теледидары. OnDigital, төлемдік цифрлық жер үсті теледидары іске қосылды. 1998 Цифрлық кабельдік теледидар. NTL, Telewest және Cable & Wireless ұқсас ча...

Бұрын қолданылмайтын арналар

Британияда шамамен 200 тоқтатылған телеарна бар. Тізімді Ұлыбританиядағы бұрынғы телеарналар тізімінде немесе :Біріккен Корольдіктегі тоқтатылған телеарналар санатында қараңыз.

Ұлыбританиядағы теледидар көтерілуі

Британдық радио хабар тарату корпорациясы (BBC) 1927 жылы радио хабарларын дамыту үшін құрылды, ал 1936 жылы теледидар саласына қатысты. Би-Би-Си Ұлыбритания тұрғындары сатып алатын "Хабар таратуды қабылдау лицензиясынан" түсетін табыспен қаржыландырылады. Оның құны Ұлыбритания үкіметімен келісім бойынша белгіленеді. Теледидар Ұлыбританияда 1947 жылы пайда болды, бірақ оның таралуы баяу болды. 1951 жылы Лондон мен Бирмингемге жақын орналасқан екі хабар тарату станциясы болды, олардың көмегімен британдық үйлердің бар болғаны 9% теледидарға ие болды. Ұлыбритания әлемде алғаш рет үйлерге тікелей эфирде күнделікті теледидар кестесін ұсынды және теледидар техникасын дамытуға алғашқы ел болды. 1972 жылға дейін теледидар хабарларын тарату уақытын британ үкіметі қатаң реттеді, оны Почта басқарушысы бақылады. 1955 жылы коммерциялық ITV арнасы іске қосылғанға дейін BBC күніне бес сағаттан аспайтын теледидар хабарларын таратуға заңмен шектелген болатын. ITV арнасы іске қосылғаннан кейін бұл уақыт екі арна үшін күніне 7 сағатқа дейін ұзартылды. Уақыт өте келе, сағат саны арта түсті. 1960 жылдардың соңында заң бойынша Ұлыбританиядағы барлық телеарналар аптасына 50 сағат хабар тарататын. Бұл BBC1, BBC2 және ITV арналарының дүйсенбіден жұмаға дейін күніне 7 сағат, ал сенбі және жексенбі күндері күніне 7,5 сағаттан қалыпты бағдарламалар көрсете алатындығын білдірді. 1957 жылға дейін Ұлыбританиядағы теледидар кешкі сағат 6-дан 7-ге дейін эфирге шыға алмады. Бұл "Кішкентайлардың бітім шарты" деп аталды, онда ата-аналар балаларын жақын уақытта ұйықтатып, кешкі бағдарламалар басталар алдында олардың тыныштығын қамтамасыз етуді көздеді. Бұл шектеу 1957 жылы алынып тасталды. Алайда, жексенбі күндері теледидар кешкі сағат 6-дан 7-ге дейін эфирден тоқтатылды. Бұл дін өкілдерінің теледидардың шіркеуге баруға кедергі келтіруі мүмкін деген қорқынысынан туындады. 1958 жылы келісімге келді, оған сәйкес осы уақыт аралығында тек діни бағдарламалар ғана көрсетілуіне рұқсат етілді. 1972 жылдың қаңтарында бұл шектеу алынып тасталды. Почта басқарушысы ережелерге ерекшеліктер жасауға рұқсат берді. Мектеп бағдарламалары, ересектерге арналған білім беру, діни бағдарламалар, мемлекеттік шаралар, саяси хабарлар және уэльс тіліндегі бағдарламалар шектеулерден толық босатылды. Спорттық және сыртқы эфирлік іс-шараларға жылына 200 сағаттан бастап (1950 жылдардың ортасында) жылына 350 сағатқа дейін ұзартылатын жеке квота берілді. Рождество қарсаңында, Рождество күні, Boxing Day, Жаңа жыл қарсаңында және Жаңа жыл күні де телерадио хабарларын тарату қатаң бақылаудағы шектеулерден босатылды. 1970 жылдың маусымында консервативті үкімет сайлануы хабар тарату сағаттарын бақылауға өзгерістер енгізді. Бастапқыда, эфирлік уақыт күніне 8 сағатқа дейін ұзартылды, Рождестводағы демалыстар көбейтілді және спорттық/сыртқы эфирлік квота арттырылды. 1972 жылдың 19 қаңтарында сол кездегі пошта және телекоммуникация министрі Кристофер Чатауэй британдық Парламентке теледидардағы хабар тарату сағаттарына қатысты барлық шектеулер сол күнінен бастап алынып тасталатынын, ал телерадиокомпанияларға өздерінің хабар тарату сағаттарын дербес белгілеуге рұқсат етілетінін мәлімдеді. 1972 жылдың қарашасына қарай ITV арнасында күндізгі сағат 9.30-дан бастап күндізгі бағдарламалық кесте іске қосылды, сонымен қатар BBC де күндізгі бағдарламаларды көбірек қамту үшін өз кестелерін кеңейтті. Ұлыбритания үкіметі бұрын Бі-Би-Сидің басқарушы кеңесінің мүшелерін тағайындаған, бұл ұйымның жалпы бағытын және жоғары басшыларын тағайындау үшін жауапты орган, бірақ оның күнделікті басқаруына емес. 2007 жылдан бастап BBC Trust басқарушы кеңесінің орнын алды. Ол BBC басқаруынан және сыртқы органдардан тәуелсіз және лицензиялық төлем төлеушілердің мүддесін қорғайтын орган. Коммерциялық теледидар алғаш рет 1955 жылы Ұлыбританияда пайда болды. АҚШ-тан айырмашылығы, жарнама мен бағдарлама арасында нақты айырма жасалды. Жарнама берушілер бағдарламаның алдын ала белгіленген үзілістерінде ғана жарнамалық орындарды сатып алатын, ал бағдарламаның мазмұнына ешқандай қатысы болмады. Жарнаманың мазмұны мен сипатын коммерциялық теледидарды бақылайтын ITA органы қатаң бақылап отырды.

Спутниктік теледидар тарихы

Ұлыбританиядағы алғашқы коммерциялық тікелей спутниктік теледидар (DBS, сондай-ақ «үйге тікелей» деп те аталады) қызметі Sky Television 1989 жылы іске қосылды және жаңадан іске қосылған Astra спутнигін 19,2° шығыс бойынша пайдаланып, төрт аналогты телеарна ұсынды. Арналар және кейін пайда болған VideoCrypt бейне шифрлау жүйесі Ұлыбритания мемлекеттік DBS лицензиясын ұтып алған British Satellite Broadcasting (BSB) компаниясынан өзгеше, PAL хабар тарату стандартын қолданды. 1990 жылы BSB бес арнаны (Now, Galaxy, The Movie Channel, The Power Station және The Sports Channel) D MAC форматында және АҚШ-та қолданылатын General Instruments VideoCipher жүйесінен туындаған EuroCypher бейне шифрлау жүйесін пайдалана отырып іске қосты. BSB ұсынысының басты артықшылықтарының бірі – Squarial, яғни жалпақ тақтайша антенна және төмен шу деңгейлі конвертер (LNB) болды. Sky жүйесі дәстүрлі және арзан ыдыш тәрізді антенна мен LNB технологиясын қолданды. Екі компания Ұлыбританиядағы фильмдерге құқық үшін бәсекелесті. Sky компаниясы Батыс Лондондағы Isleworth қаласындағы индустриалды паркте жұмыс істеді, ал BSB Лондонда жаңадан салынған кеңселерге (Marco Polo House) ие болды. Кейіннен екі қызмет бірігіп, British Sky Broadcasting (BSkyB) компаниясын құрды. BSB-нің D MAC/EuroCypher жүйесі біртіндеп Sky-дың VideoCrypt бейне шифрлау жүйесімен алмастырылды. 1994 жылы компания акцияларының 17% Лондон қор биржасында (ал Нью-Йорк қор биржасында ADR түрінде) тіркелді, ал Руперт Мердоктың News Corporation компаниясы 35% үлесіне ие болды. 1998 жылы Astra спутнигінің 19,2° шығыс позициясына тағы бірнеше спутниктер іске қосылғаннан кейін арналардың саны шамамен 60-қа жетті және BSkyB Ұлыбританиядағы алғашқы абоненттік цифрлық теледидар платформасын іске қосты. Бұл платформа Astra спутнигінің жаңа спутнигінен 28,2° шығыс позициясы арқылы таратылатын 300 арнаны ұсынды және Sky Digital брендімен таныстырылды. BSkyB-ның аналогтық қызметі тоқтатылды, барлық абоненттер Sky Digital-ға көшірілді. 2008 жылдың мамыр айында BBC және ITV компаниялары Freesat брендімен тегін спутниктік қызметті іске қосты, ол Astra 28.2°E спутнигінен әртүрлі арналарды, соның ішінде HD форматындағы контентті де ұсынды.