Кіріспе
Пуэрто-Риколық әнші
Йоланда Роза Монге Бетанкорт (16 қыркүйек 1955 жылы туған), кәсіби аты Йоландита Монге – пуэрто-риколық әнші, актриса және телеарнадағы тұлға. Ол өмір бойында музыка саласында жұмыс істеп келеді және 27 студиялық альбом, екі концерттік альбом, сондай-ақ бірнеше үздік хитер жинақтары мен арнайы қатысулар жазды.
Жас шағы мен отбасы
Монге 1955 жылдың 16 қыркүйегінде Пуэрто-Риконың Трухильо-Альто қаласында дүниеге келді. Ол өмірінің алғашқы жеті жылын Нью-Йоркте өткізіп, содан кейін Пуэрто-Рикоға оралды. 70-жылдардың басында ол Нью-Йоркте Альфредо Лоренцомен танысып, 1975 жылдың 13 қарашасында үйленді. Олардың Ноэлия есімді қызы болды, бірақ көп ұзамай некелері ажырасты. 1983 жылы ол венесуэлалық әнші Балбиноға үйленді. 2008 жылдың 22 қарашасында Йоландита "Mala" альбомын шығарды, оны тағы да Хосе Луис Паган продюсерлік етті және бұрынғы "Demasiado Fuerte" альбомындағыдай музыкалық және лирикалық стильді сақтады. Бұл альбомда Виктор Мануэль қатысқан "Oportunidad Perdida" әні бар, ол Антони Риоспен бачата стилінде қайта жазылды. Сондай-ақ, "Mala" әні Айви Куин қатысқан реггетон стилінде және Ла Индия қатысқан сальса стилінде ремикс жасалды. "Una y Otra Vez" әні Дивино қатысқан реггетон стилінде ремикске ие болды. Радио ремикстерінің сәттілігінен кейін Йоландита реггетон әртісі Тито эль Бамбиномен "El Amor" атты ремикс-синглын жазды, ол 80-ші жылдардағы өзінің танымал хитін оның нұсқасына пайдаланды. Ән Billboard Hot Latin Songs чартында бірінші орынға шықты. 2010 жылдың 11 қыркүйегінде Йоландита өзінің культты "Vivencias" альбомының шығуына 20 жыл толуына арналған "20 Años de Vivencias" концертімен Пуэрто-Рикодағы Coliseo-да дебют жасады. Ол 70-ші, 80-ші және 90-шы жылдардағы хиттерінің көп бөлігін, сондай-ақ қазіргі репертуарын орындады. Біраз уақыттан кейін Йоландита 2011 жылдың сәуірінде Centro de Bellas Artes-ке оралды, онда Пуэрто-Рико филармониялық оркестрінің қатысуымен концерт өтті. Барлық әндер деконструкцияланып, акустикалық орындалды. 2012 жылы Йоландита өзінің күйеуі Карлос "Topy" Мамери және Рикардо Монтанермен бірге "Idol Puerto Rico" бағдарламасының екінші маусымында үш төрешінің бірі болды. 2012 жылдың 13 қарашасында Йоландита өзінің жаңа альбомын "Más Para Dar" шығарды, оның мәтінін өзі және Хосе Луис Паган жазды. Альбомды Хосе Луис Паган продюсерлік етті және ол бұрынғы жазбаларындағыдай музыкалық және лирикалық стильді ұстанды. 2013 жылдың 16 наурызында Йоландита "Más Para Dar Tour" үшін Coliseo de Puerto Rico-ға оралды. Доминикан Республикасында басталып, бұл концерттік тур АҚШ, Пуэрто-Рико және Латын Америкасының қалаларын аралады. Санто-Домингодағы концерттерде Йоландита Дэнни Риверамен сахнаны бөлісті. 2014 жылдың 3 желтоқсанында оның күйеуі және жиырма жылдан астам уақыт бойы менеджері Карлос "Topy" Мамери жүрек талмасынан қайтыс болды. Қоштасу рәсімі 2014 жылдың 5 желтоқсанында жүздеген жанкүйерлердің, достардың және отбасы мүшелерінің қатысуымен өтті. Осы қайғылы оқиғадан кейін Йоландита 2015 жылдың келесі айларында көпшілік назарынан тыс қалды. 2015 жылдың 20 қыркүйегінде Йоландита тоғыз айлық жоқтаудан кейін Пуэрто-Рико Колизеосында "Latidos de mi Corazón" концертімен концерттік сахнаға оралды, бұл оның марқұм күйеуі Карлос "Topy" Мамериге арналған құрмет. Ол өзінің бірнеше хиттерін және Las Diego жазған жаңа сандық сингл "Sin Tí", сондай-ақ басқа да әртістердің махаббат әндерін орындады. Балалары Иманол мен Паола екі ән үшін сахнаға шықты, сондай-ақ Мамери және Монге отбасыларының кейбір туыстары бис үшін қосылды. 2016 жылдың 28 мамырында ол Нью-Йорктегі Леман сахналық өнер орталығында көптеген жанкүйерлері үшін "Latidos de mi Corazón" концертін ұсынды. Йоландита 2016 жылдың 27 қаңтарында шыққан Хумберто Рамирестің "Bohemia Jazz" жаңа альбомы үшін "Cuando Vuelva A Tu Lado" латын американдық стандартының джаз нұсқасын жазды. Альбомда Nydia Caro, Chucho Avellanet, Dagmar, Michelle Brava, Andy Montañez және Carola Ausbury орындаған басқа да әндер бар. Әнші 2016, 2017 және 2018 жылдары Сан-Хуан қаласында, Пуэрто-Рикода өткен Сан-Себастьян көшесіне арналған фестивальдерде өнер көрсеткен көптеген әртістердің бірі болды. 2017 жылдың 13, 14 және 27 мамырында Йоландита алғаш рет Лиссет Альвареспен бірге Кагуастың Centro de Bellas Artes-те "Emociones" концерті үшін үш сатылып кеткен қойылымда бірге болды. Ол өзінің сүйікті хиттерін Лиссет Альвареспен дуэтте орындады. Әншілер "Hoy Vine Con Ella", "Cantaré", "El Amor" және "Gracias a la Vida" хиттерін бірге орындады, сондай-ақ олардың ең үлкен хиттерінің қосындысын бөлісті. 2019 жылдың 6, 7 және 8 желтоқсанында және 2020 жылдың 14 және 15 ақпанында "Por Tí" жаңа шоуының бес сатылып кеткен қойылымы үшін Йоландита Centro de Bellas Artes-ке оралды. Монге өзінің барлық ең үлкен хиттерін орындады, оның ішінде 1989 жылғы клубтық хиттің жаңа нұсқасы "Por Tí" және басқа да бірнеше әндерді аудиториямен бірге a cappella орындады. Әнші жыл бойы концерттер мен фестивальдерде Пуэрто-Рико мен Латын Америкасының басқа елдерінде белсенді өнер көрсетеді.
Актриса Йоландита
Монге өте көрнекті актерлік мансапқа ие, ол оннан астам испан тіліндегі телесериалдарда, сондай-ақ түрлі театрлық қойылымдар мен телешоуларда ойнады. Телесериалдардың ішінде ол: Vida (Өмір), (онда ол Йоханна Розалимен бірге ойнады), La Mentira (Жалған), Poquita Cosa (Тіпті аз нәрсе), Escándalo (Скандал) (онда ол Андрес Гарсия, Ирис Чакон және Чаритимен бірге ойнады), және Ave de Paso (Қонақ құс) телесериалдарында басты рөлді ойнады, сонымен қатар Лу Бриэль оған арнап жазған "Nunca Te Diré Adiós" тақырыптық әнін орындады. Бұл ән 1989 жылы үлкен сәттілікке жетті және "Йоландита Монге Нью-Йорктен тікелей эфирде" атты арнайы альбомға енді. Ол сондай-ақ Колумбияның аса танымал "La Viuda de Blanco" телесериалының түпнұсқалық нұсқасында Освальдо Риос, Мария Елена Доеринг, Хорхе Энрике Абелло және Данило Сантоспен бірге ойнады. 1996-1997 жылдары бұл телесериал 32 тілге аударылды. Оның театрлық дебюты "La Visita de la Bestia" (Бестің келуі) болды, бұл "Extremities" пьесасының испан тіліндегі нұсқасы, және ол басты рөлді өте драматизммен ойнағаны үшін сыншылардан жақсы пікірлер алды. 2003 жылы ол Америка Құрама Штаттары мен Латын Америкасындағы латындық қауым үшін Тони сыйлығына ие болған "Master Class" (Шеберлік класы) пьесасының испан тіліндегі нұсқасында грек сопраносы Мария Каллас рөлін ойнап, халықаралық деңгейде танылды. Оның марқұм диваны сомдауына барлық сыншылар тәнті болды. Бір жылдан кейін ол Гилберто Санта-Розаның қатысуымен "Педро Наваханың нағыз тарихы" мюзиклінде басты әйел рөлін ойнады. Бұл мюзиклде Диана ла Маромера (Диана жонглер) рөлін ойнағаны үшін ол жақсы баға алды. 1999 жылы Монге "Ocho años de Dolor" (Сегіз жылдық азап) телефильмінің басты кейіпкері болды, онда ол әйгілі пуэрторикалық серийлі кісі өлтіруші және заңнан қашқан Тоно Бисилета ұрлаған әйел рөлін ойнады. Йоландитаның соңғы актерлік жұмысы 2006 жылы түсірілген "Mujeres sin Hombres" (Ерлерсіз әйелдер) пуэрторикалық фильмінде болды. Ол Сулли Диаз бен Кларибель Мединамен бірге 3 әйел және ер адамдардың кек алуы туралы оқиғаны жариялады. Содан кейін 2010 жылы Йоландита Telemundo телеарнасының "Extremos" телесериалының бірінші эпизодында ойнады, онда ол егіздің рөлін сомдады. Бұл драмалық рөлі үшін Йоландитаның актерлік шеберлігіне сыншылар жақсы баға берді. Олар "Актерлік өнерге келгенде, Йоландита әнші ретіндегідей, қарқынды да, керемет те болуы мүмкін" деп атап өтті. Соңғы кезде 2017 жылы "Malas" фильмінің актерлік құрамына қосылды, ал 2018 жылы "The Vagina Monologues" (Вагина монологтары) спектаклінде басқа актрисалармен бірге өнер көрсетті.
Таңдалған дискографиясы
Жыл Альбом атауы Жазушы белгілері Ескертулер Сертификаттар1969 Пуэрто-Риконың әсерлі, күшті, теңдесі жоқ Патти Records1970 Жұлдыз жарқырайды1971 Йоландита Монгенің Жекелігі1971 Рекуердам Тека Records1972 Parece Fantasía Teca Records1973 Yo Soy Audiovox Records1974 Con Todo Mi Amor !1975 Floreciendo! Coco Records Алтын1976 Reflexiones1977 Soy Ante Todo Mujer1978 En Su Intimidad1979 Estilo y Personalidad Дискофон Жинақ альбом1980 Fantasia CBS Records1981 Historia de Amour1983 Sueños1985 Luz de Luna Алтын1986 Mis Canciones Preferidas Жинақ альбом1987 Laberinto de Amor Алтын1988 Nunca Te Diré Adiós / En Concierto Тірі альбом Vivencias Алтын, Платина, Қос платина1990 Portfolio Алтын1991 Limited Edition Ремикс альбомы Mis Canciones Preferidas 2 Жинақ альбом1992 Cara de Ángel WEA Latina Алтын, Платина, Қос платина Mi Mejor Regalo Рождестволық альбом1994 Fiebre de Luna Алтын1995 Yolandita (1995) Алтын1997 Mi Encuentro Алтын1999 Siento BMG U.S. Latin2000 Yolandita En Vivo Тірі альбом Yolandita (2000) Z Records Жинақ альбом2002 Sexto Sentido Warner Music Latina2007 Demasiado Fuerte Univision Music Алтын2008 Mala Universal Music Latino2012 Más Para Dar Roma Entertainment