Лесли Лампорт: Компьютерлік жүйелер мен LaTeX-тің дамуына үлес қосқан ғалым
Leslie Lamport
Лесли Лампорт: Американдық ғалым, таратылған жүйелер, LaTeX және алгоритмдерді жасаушы. 2013 ж. Тьюринг сыйлығының иегері. Компьютерлік жүйелерді жетілдіру.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық компьютер ғалымы және математик Лесли Б. Лампорт (7 ақпан 1941 жылы туған) – американдық компьютер ғалымы және математик. Лампорт үлестірілген жүйелер саласындағы маңызды еңбектерімен және LaTeX құжатты дайындау жүйесін жасаған және оның алғашқы нұсқаулығын жазған адам ретінде танымал. Лампорт 2013 жылғы Тьюринг сыйлығының иегері атанды, өйткені ол бірнеше дербес компьютерлер хабар алмасып байланыс жасайтын, көріне түсініксіз үлестірілген есептеу жүйелерінің қақтығыстарға толы әрекеттерін анық және жақсы түсінікті үйлесімділікке келтірді. Ол маңызды алгоритмдерді құрастырды және нақты үлестірілген жүйелердің сапасын жақсартатын формалды модельдеу және тексеру протоколдарын әзірледі. Осы еңбектері компьютерлік жүйелердің дұрыстығын, тиімділігін және сенімділігін арттырды.
American computer scientist and mathematician
Leslie B. Lamport (born February 7, 1941) is an American computer scientist and mathematician. Lamport is best known for his seminal work in distributed systems, and as the initial developer of the document preparation system LaTeX and the author of its first manual. Lamport was the winner of the 2013 Turing Award for imposing clear, well defined coherence on the seemingly chaotic behavior of distributed computing systems, in which several autonomous computers communicate with each other by passing messages. He devised important algorithms and developed formal modeling and verification protocols that improve the quality of real distributed systems. These contributions have resulted in improved correctness, performance, and reliability of computer systems.
Ерте өмір және білім
Лэмпорт Нью-Йорк, Бруклинде еврей отбасында дүниеге келді, Бенджамин мен Ханна Лэмпорттың (қызметтес аты Лассер) ұлы. Оның әкесі Ресей империясының Волковск қаласынан (қазіргі Вавкавыск, Беларусь) көшіп келген, ал анасы – Австро-Венгрия империясынан, қазіргі Польшаның оңтүстік-шығысынан көшіп келген. Бронкс ғылымдарына арналған жоғары мектебін бітірген Лэмпорт 1960 жылы Массачусетс технология институтында математикадан бакалавр ғылыми дәрежесін алды, одан кейін 1963 жылы магистратураны, ал 1972 жылы Брандейс университетінде математика мамандығы бойынша философия докторы ғылыми дәрежесін алды. Оның "Сингулярлық деректердегі аналитикалық Коши мәселесі" атты диссертациясы аналитикалық дербес дифференциалдық теңдеулердегі сингулярлықтар туралы.
Lamport was born into a Jewish family in Brooklyn, New York, the son of Benjamin and Hannah Lamport (née Lasser). His father was an immigrant from Volkovisk in the Russian Empire (now Vawkavysk, Belarus) and his mother was an immigrant from the Austro Hungarian Empire, now southeastern Poland. A graduate of Bronx High School of Science, Lamport received a B. S. in mathematics from the Massachusetts Institute of Technology in 1960, followed by M. A. (1963) and Ph. D. (1972) degrees in mathematics from Brandeis University. His dissertation, The analytic Cauchy problem with singular data, is about singularities in analytic partial differential equations.
Латекс
1980 жылдардың басында Дональд Кнут TeX-тің алғашқы нұсқаларын жариялай бастағанда, Лампорт жеке қажеттілігі – кітап жазу қажеттілігімен байланысты, оған негізделген макростар жиынтығымен жұмыс істей бастады, бұл жиынтықтың кейін стандартты макро пакетіне айналуына үміттенді. Бұл макростар жиынтығы кейін LaTeX деп аталды, және 1983 жылы Аддисон Уэсли редакторы Питер Гордон Лампортқа оның пайдаланушы нұсқаулығын кітапқа айналдыруды ұсынды. 1984 жылдың қыркүйегінде Лампорт LaTeX макросының 2.06a нұсқасын шығарды, ал 1985 жылдың тамызында Лампорттың LaTeX-тің соңғы нұсқасы – LaTeX 2.09 жарияланды. Осы уақытта Аддисон Уэсли Лампорттың алғашқы LaTeX пайдаланушы нұсқаулығын, LaTeX: Құжатты дайындау жүйесін 1986 жылы шығарды, ол шамамен "бірнеше жүз мыңнан астам" дана сатылған деп хабарланды. 1989 жылдың 21 тамызында Стэнфордтағы TeX User Group отырысында Лампорт LaTeX-тің күтіп ұстау және дамытуын Фрэнк Миттельбахқа тапсыруға келісті, ол Крис Роули және Райнер Шөпфпен бірге LaTeX3 тобын құрды, және 1994 жылы LaTeX-тің қазіргі нұсқасы – LaTeX 2e жарияланды.
When Donald Knuth began issuing the early releases of TeX in the early 1980s, Lamport — due to his personal need of writing a book — also began working on a set of macros based on it, hoping that it would later become its standard macro package. This set of macros would later become known as LaTeX, for which Lamport would subsequently be approached in 1983 by Peter Gordon, an Addison Wesley editor, who proposed that Lamport turn its user manual into a book. In September 1984, Lamport released version 2.06a of the LaTeX macros, and in August 1985, LaTeX 2.09 — the last version of Lamport's LaTeX — would be released as well. Meanwhile, Addison Wesley released Lamport's first LaTeX user manual, LaTeX: A Document Preparation System, in 1986, which purportedly sold "more than a few hundred thousands" copies, and on August 21, 1989, at a TeX User Group meeting at Stanford, Lamport would agree to turn over the maintenance and development of LaTeX to Frank Mittelbach, who, along with Chris Rowley and Rainer Schöpf, would form the LaTeX3 team, subsequently releasing LaTeX 2e, the current version of LaTeX, in 1994.
Уақытша логика
Лампорт сонымен қатар уақытша логика саласындағы жұмысымен танымал, онда ол әрекеттердің уақытша логикасын (TLA) енгізді. Оның жақындағы еңбектерінің бірі – TLA+, бір мезгілде жұмыс істейтін және реакцияға түсетін жүйелерді сипаттау және олар туралы ой жүргізуге арналған тіл, ол "Specifying Systems: The TLA+ Language and Tools for Hardware and Software Engineers" кітабында сипатталған. Ол TLA+ тілін "инженерлердің математикаға деген қарсылығын жеңуге жасалған асығыс әрекет" деп анықтайды.
Lamport is also known for his work on temporal logic, where he introduced the temporal logic of actions (TLA). Among his more recent contributions is TLA+, a language for specifying and reasoning about concurrent and reactive systems, which he describes in the book Specifying Systems: The TLA+ Language and Tools for Hardware and Software Engineers. He defines TLA+ as a "quixotic attempt to overcome engineers' antipathy towards mathematics".
Марапаттар мен құрметтер
Лэмпорт 2013 жылы «таралған және бір мезгілдегі жүйелердің теориясы мен практикасына қосқан негізгі үлесі үшін, атап айтқанда себеп-салдар байланысы және логикалық сағаттар, қауіпсіздік және жұмыс істеу қабілеті, көшірме күй машиналары және реттілік тұрақтылығы сияқты ұғымдарды ойлап табуы үшін» Тьюринг сыйлығын 2014 жылы алды. Ол 1991 жылы Ұлттық инженерлік академиясының мүшесі болып сайланды. 2014 жылы таралған және бір мезгілдегі жүйелердің теориясы мен практикасына қосқан үлесі үшін Компьютерлік машиналар қауымдастығының мүшесі болып сайланды. Ол сонымен қатар Еуропа университеттерінен бес құрметті докторлық дәрежесін алды: 2003 жылы Ренн университеті мен Кильдегі Кристиан Альбрехт университеті, 2004 жылы Лозаннадағы École Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL), 2006 жылы Лугано университеті және 2007 жылы Нанси университеті. 2005 жылы «Қателер болған кезде келісімге қол жеткізу» мақаласы Дикстра сыйлығын алды. Лэмпорттың алпысыншы туған күніне арналған лекциялар сериясы 20-шы Distributed Computing Principles Symposium (PODC 2001) симпозиумында ұйымдастырылды. 2008 жылы ол IEEE Джон фон Нейман медалін алды. 2011 жылы Ұлттық ғылым академиясының мүшесі болып сайланды.
Lamport received the 2013 Turing Award for "fundamental contributions to the theory and practice of distributed and concurrent systems, notably the invention of concepts such as causality and logical clocks, safety and liveness, replicated state machines, and sequential consistency" in 2014. He was elected a member of the National Academy of Engineering in 1991 for contributions to the theoretical foundations of concurrent and fault tolerant computing. He was elected to Fellow of Association for Computing Machinery for fundamental contributions to the theory and practice of distributed and concurrent systems in 2014. He also received five honorary doctorates from European universities: University of Rennes and Christian Albrechts University of Kiel in 2003, École Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL) in 2004, University of Lugano in 2006, and Nancy Université in 2007. In 2005, the paper "Reaching Agreement in the Presence of Faults" received the Dijkstra Prize. In honor of Lamport's sixtieth birthday, a lecture series was organized at the 20th Symposium on Principles of Distributed Computing (PODC 2001). In 2008, he received the IEEE John von Neumann Medal. In 2011, he was elected to the National Academy of Sciences.