Кіріспе
Ұзақ фокустық қашықтығы бар камера линзасының түрі. Телефото линза, сондай-ақ телелинза деп те аталады, фотосурет және кинематографияда қолданылатын ұзақ фокустық линзаның нақты түрі. Онда линзаның физикалық ұзындығы фокустық қашықтығынан қысқа болады. Бұл телефото тобы деп аталатын арнайы линзалар тобын пайдалану арқылы іске асырылады, ол жарық сәулесінің жолын ұзартып, жалпы конструкциясы әлдеқайда қысқа болатын ұзақ фокустық линзаны құрайды. Бірдей фокустық қашықтығы көрсетілген ұзақ фокустық линзалар мен телефото линзалардың көру бұрышы және басқа да эффектілері бірдей. Ұзақ фокустық қашықтығы бар линзаларды көбінесе телефото линзалар деп атайды, бірақ бұл техникалық тұрғыдан дұрыс емес: телефото линзаларға міндетті түрде телефото тобы кіреді.
A telephoto lens, also known as telelens, is a specific type of a long focus lens used in photography and cinematography, in which the physical length of the lens is shorter than the focal length. This is achieved by incorporating a special lens group known as a telephoto group that extends the light path to create a long focus lens in a much shorter overall design. The angle of view and other effects of long focus lenses are the same for telephoto lenses of the same specified focal length. Long focal length lenses are often informally referred to as telephoto lenses, although this is technically incorrect: a telephoto lens specifically incorporates the telephoto group.
Құрылыс
Телефото линзадан айырмашылығы, кез келген фокустық қашықтық үшін телефото емес конструкциядағы қарапайым линза бір линзадан тұрады (аберрацияларды азайту үшін бірнеше элементтен құралып, ахроматикалық линзаны құрай алады). Шексіздіктегі нысанға фокус беру үшін, камераның фокустық жазықтығына (сенсор немесе пленка орналасқан жер) осы линзадан арақашықтық сол фокустық қашықтыққа дейін реттелуі керек. Мысалы, егер фокустық қашықтығы 500 мм болса, линза мен фокустық жазықтық арасындағы қашықтық 500 мм болады. Фокустық қашықтық неғұрлым ұзарса, мұндай қарапайым линзаның физикалық ұзындығы соғұрлым қиындық тудырады. Бірақ мұндай қарапайым линзалар, фокустық қашықтығы қаншалықты үлкен болмасын, телефото линзалар емес – олар ұзақ фокустық линзалар деп аталады. Телефото линза конструкциясы кең бұрыштар үшін де қолданылған, кем дегенде Olympus XA камерасында, ол 35 мм фокустық қашықтықты өте ықшам корпусқа орналастыруға мүмкіндік берді.
Ретрофокустық линзалар
Телефото конфигурациясын кері бұрып, оң линзалар тобының алдына бір немесе бірнеше теріс линзалар тобын орналастыру, артқы фокустық қашықтығы ұлғайтылған кең бұрышты линзаны құрайды. Бұлар ретрофокустық линзалар немесе кері телефотолар деп аталады, олардың фокус аралық қашықтығына қарағанда, дәстүрлі кең бұрышты линзаның оптикалық дизайнымен салыстырғанда артқы элементтен пленка жазықтығына дейінгі аралық көбірек болады. Бұл, мысалы, бір линзалы айналы камерадағы айна бөліктері сияқты, басқа оптикалық немесе механикалық бөліктерге көбірек орын беруге мүмкіндік береді. Қазіргі кезде зум диапазонының бір шетінде телефото, екінші шетінде ретрофокус болып келетін зум линзалары жиі кездеседі.
Атау беру
Телефото линзалар кейде қысқа немесе портреттік (85–135 мм 35 мм пленка форматында), орташа (135–300 мм 35 мм пленка форматында) және супер (300 мм-ден жоғары 35 мм пленка форматында) типтерге бөлінеді. +Әртүрлі форматтар үшін типикалық телефото линзаның фокустық қашықтығы (мм): Қысқа / Портреттік Орташа Супер Көру бұрышы (диагональ) 34–18° 18–8° 8–1° 1" – – – 4/3 – – – APS-C – – – 35 мм 70–135 135–300 300–2000 6×6 (120 пленка) – – – 4×5 (үлкен формат) – – –
Тарих
Телефото линзаның тұжырымын алғаш рет Иоганн Кеплер 1611 жылғы "Диоптрикасында" сипаттады, ал оны 1834 жылы Питер Барлоу қайта ойлап тапты. Фотография тарихында көбінесе Томас Рудольфс Даллмейердің 1891 жылы фототелефото линзасын ойлап тапқаны айтылады, бірақ оны сол шамада басқалар да тәуелсіз түрде ойлап тапқан; кейбір деректер оның әкесі Джон Генри Даллмейерді 1860 жылы құрметтейді. 1883 немесе 1884 жылы Жаңа Зеландия фотографы Александр Маккей, қысқа фокус аралыққа ие телескоп объективін теріс линзалармен және опера көзілдіріктерінен алынған басқа оптикалық бөлшектермен біріктіріп, жарық конусын өзгерту арқылы басқаруға ыңғайлы ұзақ фокус аралықты линза жасауға болатынын анықтады. Оның бірқатар фотосуреттері Веллингтондағы Тернбулл кітапханасында сақтаулы, және олардың екеуі 1886 жылдың мамыр айында түсірілгені анықталды. Маккейдің бір суретінде Веллингтон портында шамамен екі жарым километр қашықтықта тұрған соғыс кемесі, оның такелажы мен қару порттары анық көрінеді. Екінші суреті, сол жерден түсірілген, камерадан 100 метрдей қашықтықта орналасқан "Шепардс Армз" атты жергілікті қонақ үйін бейнелейді. Кеменің мачталары фонда көрінеді. Маккейдің басқа да фотосурет жетістіктеріне фотомикрография және қазбаларды суретке түсіруге арналған "көлеңкесіз техника" кіреді. 1890 жылы Маккей өз жұмысын Веллингтон философиялық қоғамына (Жаңа Зеландия Корольдік қоғамының алға құрылған ұйымы) ұсынды.