Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
10 000 жылға уақытты өлшеуге арналған сағат
Clock designed to keep time for 10,000 years
Ұзақ уақыт сағаты, сондай-ақ 10 000 жылдық сағат деп те аталады, 10 000 жыл бойы уақытты өлшеуге арналған механикалық сағат. Оны Long Now қоры салған. Екі метрлік прототипі Лондондағы Ғылым мұражайында қойылған. 2018 жылдың маусым айына дейін тағы екі прототипі Сан-Францискодағы Форт Мейсон орталығындағы Long Now мұражайы мен дүкенінде көрсетіліп тұр. Жобаны Дэнни Хиллис 1986 жылы ойлап тапты. Сағаттың алғашқы прототипі 1999 жылдың 31 желтоқсанында, 2000 жылға өтуді көрсету үшін жұмыс істей бастады. Жаңа жыл қарсаңында түнгі сағат 01999-дан 02000-ға ауысты, ал қоңырау екі рет соқты. Алғашқы толық көлемді прототип сағатының құрылысы мен орнатылуын Джефф Безостың Bezos Expeditions компаниясы 42 миллион долларға қаржыландырып отыр, және ол Техаста Безосқа тиесілі жерде орналасқан.
The Clock of the Long Now, also called the 10,000 year clock, is a mechanical clock under construction that is designed to keep time for 10,000 years. It is being built by the Long Now Foundation. A two meter prototype is on display at the Science Museum in London. as of June 2018, two more prototypes are on display at The Long Now Museum & Store at Fort Mason Center in San Francisco. The project was conceived by Danny Hillis in 1986. The first prototype of the clock began working on December 31, 1999, just in time to display the transition to the year 2000. At midnight on New Year's Eve, the date indicator changed from 01999 to 02000, and the chime struck twice. The manufacture and site construction of the first full scale prototype clock is being funded by Jeff Bezos's Bezos Expeditions, with $42 million, and is on land which Bezos owns in Texas.
Мақсаты
Қордың негізін қалаушы кеңесінің мүшесі Стюарт Брэндтің айтуынша: "Егер мұндай сағат жеткілікті түрде әсерлі және сапалы жасалған болса, ол адамдарға уақыттың тереңдігін сезіндіруі керек. Ол қызығушылық тудырып, баруға тартымды, ойға жетелуге қызықты және қоғамдық пікірде танымал, иконаға айналуы тиіс. Ең жақсысы, ол уақыт туралы ойлауда, ғарыштан алынған Жер суреттерінің қоршаған орта туралы ойлауға тигізген әсерін қайталауы керек. Мұндай иконалар адамдардың ойлау жолын өзгертеді".
In the words of Stewart Brand, a founding board member of the foundation, "Such a clock, if sufficiently impressive and well engineered, would embody deep time for people. It should be charismatic to visit, interesting to think about, and famous enough to become iconic in the public discourse. Ideally, it would do for thinking about time what the photographs of Earth from space have done for thinking about the environment. Such icons reframe the way people think."
Уақыт мәселесі
Мұндай ұзақ қызмет ететін сағаттың уақыт санау механизмі сенімді, берік және дәл болуы тиіс. Сағаттың уақытын анықтау үшін қарастырылған, бірақ қабылданбаған мүмкіндіктер:
The timing mechanism for such a long lasting clock needs to be reliable and robust as well as accurate. The options considered but rejected as sources of timing for the clock included:
Уақыт пен күнді көрсету
Көптеген сағаттарда көрсетілетін әдеттегі өлшемдер, мысалы, сағаттар мен күнтізбе күндері 10 000 жылдан кейін маңыздылығын жоғалтуы мүмкін. Дегенмен, әрбір адам мәдениеті күндерді, айларды (кейбір формада) және жылдарды санайды, олардың барлығы ай және күн циклдарына негізделген. Сонымен қатар, Жер осінің 25 765 жылдық прецессиясы сияқты ұзақ табиғи циклдер де бар. Екінші жағынан, сағат – біздің заманымыздың өнімі, сондықтан уақытты өлшеудің қазіргі кездейсоқ жүйелеріне құрмет көрсету орынды. Ақырында, табиғи және қазіргі мәдени циклдердің екеуін де көрсету дұрыс деп шешілді. Сағаттың ортасында жұлдызды аспан көрсетіледі, ол жұлдыздық тәулікті және зодиактың прецессиясын көрсетеді. Оның айналасында Күн мен Айдың аспандағы орналасуын, сондай-ақ Айдың фазасын және бұрышын көрсететін дисплей орналасады. Бұл дисплейдің сыртында екі бөлікті сандық дисплей болады, ол біздің қазіргі Григориан күнтізбесі бойынша жылды көрсетеді. Бұл бес таңбалы дисплей, "02000" форматында ағымдағы жылды көрсетеді, әдеттегі "2000" орнына (Y10K мәселесін болдырмау үшін). Хиллс және Брэнд, мүмкіндігі болса, электр энергиясын уақытты бақылау үшін ғана жеткілікті энергия өндіретін механизмды қосуды жоспарлап отыр; егер келушілер уақытты көргісі келсе, олар өздері қолмен энергия беруі керек.
Many of the usual units displayed on clocks, such as hours and calendar dates, may have little meaning after 10,000 years. However, every human culture counts days, months (in some form), and years, all of which are based on lunar and solar cycles. There are also longer natural cycles, such as the 25,765 year precession of Earth's axis. On the other hand, the clock is a product of our time, and it seems appropriate to pay homage to our current arbitrary systems of time measurement. In the end, it seemed best to display both the natural cycles and some of the current cultural cycles. The center of the clock will show a star field, indicating both the sidereal day and the precession of the zodiac. Around this will be a display showing the positions of the Sun and the Moon in the sky, as well as the phase and angle of the Moon. Outside this will be a double dial with digits, showing the year according to our current Gregorian calendar system. This will be a five digit display, indicating the current year in a format like "02000" instead of the more usual "2000" (to avoid a Y10K problem). Hillis and Brand plan, if they can, to add a mechanism whereby the power source generates only enough energy to keep track of time; if visitors want to see the time displayed, they would have to manually supply some energy themselves.
Уақыт есептеулері
Сағаттың уақыт көзін (мысалы, маятникті) дисплей бірліктеріне (мысалы, сағат тілдерін) түрлендіретін бөлігі үшін қарастырылған нұсқалар электроника, гидравлика, флюидика және механиканы қамтиды. Дәстүрлі тісті механизмді (өткен мың жыл бойы стандартты механизм болған) пайдаланудағы мәселе – тістің уақыт көзі мен дисплей арасындағы қатынасқа қажеттілігі. Қатынастың қажетті дәлдігі өлшенетін уақыт ұзақтығына байланысты артады. (Мысалы, қысқа мерзімде ай сайынғы 29,5 күнді санау жеткілікті болуы мүмкін, бірақ 10 000 жыл ішінде 29,5305882 саны әлдеқайда дұрыс таңдау болар еді.) Мұндай дәл қатынастарды тістер арқылы қол жеткізу мүмкін, бірақ қиын; сондай-ақ, тістер уақыт өте келе үйкелістің зиянды әсерінен дәлдігі мен тиімділігін жоғалтады. Оның орнына, сағат екілік сандық логиканы қолданады, ол механикалық түрде тізбектелген екілік қосушылар арқылы іске асырылады (немесе оның ойлап тапқан Хиллис оларды сериялық бит қосушылар деп атайды). Іс жүзінде, түрлендіру логикасы – бұл қарапайым цифрлық компьютер (нақтырақ айтқанда, цифрлық дифференциалдық анализатор), ол әдеттегі электрониканың орнына механикалық дөңгелектер мен рычагтармен іске асырылады. Компьютерде 32 биттік дәлдік бар. "The Long Now Foundation" романына саундтрек сатады, түскен табыс жобаға жұмсалады. Музыкант Брайан Ино сағатқа "Long Now" деген ат берді (және "Long Now" терминін енгізді) эссесінде; ол Хиллиспен болашақ прототип үшін қоңырауларға арналған музыка жазуда бірлесіп жұмыс істеді.
Options considered for the part of the clock that converts time source (for example, a pendulum) to display units (for example, clock hands) include electronics, hydraulics, fluidics, and mechanics. A problem with using a conventional gear train (which has been the standard mechanism for the past millennium) is that gears necessarily require a ratio relationship between the timing source and the display. The required accuracy of the ratio increases with the amount of time to be measured. (For instance, for a short period of time the count of 29.5 days per lunar month may suffice, but over 10,000 years the number 29.5305882 is a much more accurate choice.) Achieving such precise ratios with gears is possible, but awkward; similarly, gears degrade over time in accuracy and efficiency due to the deleterious effects of friction. Instead, the clock uses binary digital logic, implemented mechanically in a sequence of stacked binary adders (or as their inventor, Hillis, calls them, serial bit adders). In effect, the conversion logic is a simple digital computer (more specifically, a digital differential analyser), implemented with mechanical wheels and levers instead of typical electronics. The computer has 32 bits of accuracy, The Long Now Foundation sells a soundtrack for the novel with profits going to the project. Musician Brian Eno gave the Clock of the Long Now its name (and coined the term "Long Now") in an essay; he has collaborated with Hillis on the writing of music for the chimes for a future prototype.