Фоктрот: Тарихы мен ерекшеліктері

Кіріспе

Би
зал биінің бір түрі

Фокстрот – би алаңында ұзақ, үздіксіз ағынмен сипатталатын тегіс, дамымалы би. Ол көбінесе әнмен орындалатын биг-бенд музыкасымен биленеді. Бидің сыртқы түрі вальске ұқсас, бірақ ырғағы 4/4 тактісінде болады. 1910 жылдары пайда болған фокстрот 1930 жылдары ең жоғары танымалдылыққа ие болды және бүгінгі күнге дейін биленеді.

Тарих

Бұл би 1914 жылы тұсаукесері болып, Вернон мен Айрин Каслдың ерлі-зайыпты дуэтіне тез көзге түсті, олар биге ерекше сұлулық пен стиль берді. Бидің атауының шығу тегі белгісіз, бірақ бір теория бойынша, оның атауын оны танымал еткен вадевиль әртісі Гарри Фокстан алған. Екі дереккөз – Вернон Касл мен би оқытушысы Бетти Ли – фокстроттың бастауын афроамерикандық бишілерге жатқызады. Касл «өз білуінше, он бес жыл бойы белгілі бір эксклюзивті түсті клубта негрлер билеген биді көрген» екен. W. C. Handy («Блюздің әкесі») өзінің өмірбаяндық еңбегінде «The Memphis Blues» фокстротқа шабыттандырған дейді. Вернон мен Айрин Каслдың музыкалық жетекшісі Джеймс Риз Европа, Castle Walk және One Step сияқты жылдам билерден үзіліс жасағанда, «The Memphis Blues» әнін баяу орындайтын. Каслдар ырғаққа қызығып, Джим неге оларға сәйкес баяу би жасамайтындықтарын сұрады. Каслдар журналда «Күйеу құшақ» деп аталатын биді таныстырды. Бірақ көп ұзамай шетелге аттанып, мұхиттың ортасында журналға «Күйеу құшақ» биінің атын «Фокстрот» деп өзгерту туралы телеграмма жіберді. Кейіннен Артур Мюррей оны стандарттады, оның нұсқасында тангоның қадамдары көріне бастады. Бастапқыда фокстрот рагтайм музыкасымен биленген. 1910 жылдардың соңынан 1940 жылдарға дейін фокстрот ең танымал жылдам би болды, ал осы жылдары шыққан жазбалардың көп бөлігі фокстроттан тұрды. Вальс пен танго да танымал болғанымен, олар фокстротты ешқашан басып өтпеді. Тіпті 1940 жылдары Линди хоптың танымалдылығы да фокстроттың сұранысына әсер етпеді, себебі оны Линди хоппен бірге қолданылатын жазбаларға билеуге болады. 1950 жылдардың басында рок-н-ролл пайда болғанда, жазба компаниялары музыкаға қай би стилі ең сәйкес келеді деп нақты білмейтін. Айта кетейік, Decca Records бастапқыда өзінің рок-н-ролл жазбаларын «фокстрот» деп белгілеген, әсіресе Билл Хейли мен оның Comet тобының «Rock Around the Clock» әнін. Дегенмен, кейбір есептер бойынша, бұл жазба 25 миллионнан астам дана сатылып, «Rock Around the Clock» барлық уақыттағы ең көп сатылған «фокстрот» деп есептеледі. Бүгінде биге көбінесе swing биіне де сүйенетін үлкен оркестрдің музыкасы қосады. Уақыт өте келе фокстрот баяу және жылдам нұсқаларға бөлінді, олар тиісінше «фокстрот» және «quickstep» деп аталады. Баяу нұсқада фокстроттың халықаралық немесе ағылшын стилі мен американдық сабақтастық стилі арасында айырмашылықтар бар, екеуі де ең баяу темпте баяу-жылдам-жылдам ырғақпен құрылған, ал әлеуметтік американдық стиль біршама жылдам темпте баяу-баяу-жылдам-жылдам ырғағын қолданады. Халықаралық стандарттық билер санатында фокстрот біраз уақыт «Баяу фокстрот» немесе «Slowfox» деп аталды. Бұл атаулар әлі де қолданылады, олар басқа фокстрот түрлерінен ажырату үшін пайдаланылады.

The dance was premiered in 1914, quickly catching the eye of the husband and wife duo Vernon and Irene Castle, who gave the dance its signature grace and style. The origin of the name of the dance is unclear, although one theory is that it took its name from its popularizer, the vaudevillian Harry Fox. Two sources, Vernon Castle and dance teacher Betty Lee, credit African American dancers as the source of the foxtrot. Castle saw the dance, which "had been danced by negroes, to his personal knowledge, for fifteen years, [at] a certain exclusive colored club". W. C. Handy ("Father of the Blues") notes in his autobiography that his "The Memphis Blues" was the inspiration for the foxtrot. During breaks from the fast paced Castle Walk and One step, Vernon and Irene Castle's music director, James Reese Europe, would slowly play "The Memphis Blues". The Castles were intrigued by the rhythm, and Jim asked why they didn't create a slow dance to go with it. The Castles introduced what they then called the "Bunny Hug" in a magazine article. Shortly after, they went abroad and, in mid ocean, sent a wireless to the magazine to change the name of the dance from "Bunny Hug" to "Foxtrot." It was subsequently standardized by Arthur Murray, in whose version it began to imitate the positions of tango. At its inception, the foxtrot was originally danced to ragtime. From the late 1910s through the 1940s, the foxtrot was the most popular fast dance, and the vast majority of records issued during these years were foxtrots. The waltz and tango, while popular, never overtook it. Even the popularity of the Lindy hop in the 1940s did not affect the foxtrot's popularity, since it could be danced to the same records used to accompany the Lindy hop. When rock and roll first emerged in the early 1950s, record companies were uncertain as to what style of dance would be most applicable to the music. Notably, Decca Records initially labeled its rock and roll releases as "foxtrots", most notably "Rock Around the Clock" by Bill Haley and His Comets. Since that recording, by some estimates, went on to sell more than 25 million copies, "Rock Around the Clock" could be considered the biggest selling "foxtrot" of all time. Today, the dance is customarily accompanied by the same big band music to which swing is also danced. Over time, the foxtrot split into slow and quick versions, referred to as "foxtrot" and "quickstep" respectively. In the slow category, further distinctions exist between the International or English style of the foxtrot, and the American continuity style, both built around a slow quick quick rhythm at the slowest tempo, and the social American style using a slow slow quick quick rhythm at a somewhat faster pace. In the context of International Standard category of ballroom dances, for some time the foxtrot was called "Slow Foxtrot", or "Slowfox". These names are still in use, to distinguish from other types of foxtrots.

Стильдер

Қазіргі уақытта балды билеушілер арасында үш ерекше стильдегі баяу фокстрот кеңінен қолданылады: американдық әлеуметтік стиль, американдық үздіксіз стиль және халықаралық стиль. Бәрі де жұптық билер, онда бишілер би алаңының айналасын сағат тіліне қарсы бағытта қозғалады және шамамен бірдей музыкамен билейді. Дегенмен, олар техника, позалар және қимылдар жағынан айқын ерекшеленеді.

Американдық әлеуметтік фокстрот

Американдық әлеуметтік стиль Америка Құрама Штаттарында әлеуметтік және кештерде билеу үшін кеңінен қолданылып келді, және белгілі бір дәрежеде қазір де қолданылады. Бұл стиль әсіресе, бір-бірін жақсы танымайтын, немесе биде көп тәжірибесі жоқ серіктестердің, көп адам жиналған бөлмеде билеуіне өте ыңғайлы. Оның ерекше ерекшелігі – бишілердің фигураның соңында аяқтарын жақындатуы, ал басқа екі стильдегідей аяқтарын жылжытуы. Осының нәтижесінде бишілер бөлмеде өте баяу қозғалады, ал кейбір фигураларды тіпті бір орында да билеуге болады. Сонымен қатар, әрбір фигура шамамен бірдей позадан басталады: екі серіктес бір-біріне тікелей қарап, жабық позада тұрады, ал ер адам сол аяғымен бастайды. Әрбір фигура келесі фигураға оңай және тұрақты түрде көшуге мүмкіндік беретіндіктен, ер адам бірнеше фигураны тікелей би кезінде, үздіріссіз өзгерте алады. Денелік жақындық қажет емес және көбінесе күтілмейді; барлық фигураларды қолдармен жасалған жақтау арқылы орындауға болады. Осылайша, бір-бірін жақсы танымайтын серіктестер арасында денелік жақындықтан туындауы мүмкін әлеуметтік ұяттан сақтануға болады. Американдық әлеуметтік стиль – американдық стильдегі би сайысының қола (жаңадан бастаушылар) деңгейінде рұқсат етілген жалғыз стиль болғандықтан, осы стиль кейде «Американдық қола фокстрот» деп те аталады. Американдық әлеуметтік стильте алты және сегіз санаулы фигуралар қолданылады. Осы екі арасындағы ырғақтың өзгеруі – бидің сирек кездесетін қиындықтарының бірі. Синкопациядан әдетте аулақ жүреді. Алты санаулы фигуралар бір жарым такт музыканы алып жатады және «баяу (екі санау), баяу (екі санау), жылдам (бір санау), жылдам (бір санау)» ырғағын пайдаланады. Мысалдарға: қарапайым алға және артқа қозғалыс, кезектесіп бұрылу (зигзаг), оңға және солға бұрылу, шеру, шеру бұрылысы (12 санау), шерудің бұрылысы (12 санау) және серпіліс қадамы жатады. Әлеуметтік бишілер көбінесе зигзаг үлгісінде бөлмеде қозғалу үшін кезектесіп бұрылуды қолданады, ал түрлендіру үшін шерумен ауыстырады. Бұрыштарда бағытты өзгерту және соқтығысудан сақтану үшін жартасты бұрылыстар қолданылады. Егер бөлме тығыз болса, жартасты бұрылыстар мен тепе-теңдік қадамын бір орында да орындауға болады. Осы фигуралардың көптегенін қолдың астымен бұру арқылы одан әрі сәндеуге болады. Сегіз санаулы фигуралар екі такт музыканы алып жатады және «баяу (екі санау), жылдам (бір санау), жылдам (бір санау); баяу (екі санау), жылдам (бір санау), жылдам (бір санау)» ырғағын пайдаланады. Олардың көпшілігін екі төрт санаулы фигураға бөлуге болады, бірақ бұл әрбір фигураның жабық позада басталуы және ер адамның сол аяғымен бастауы керек деген қағиданы бұзуға әкеледі. Мысалдарға: алға және артқа қораптар, сол және оң қораптар бұрылыстары, жабық жылтырау шерумен аяқталуы, құлау жылтыраулары (16 санау), шеру жылтыраулары (16 санау) және жабық қадамдармен серпентин (прогрессивті жылтыраулар) жатады. Кейбірлері, мысалы, жүзімдік, төрт жылдам санаудан тұратын жылдам ырғақты қолданады. Осы сегіз санаулы фигуралардың көпшілігі вальс стиліндегі сәйкес фигураларға ұқсайды, бірақ әрбір фигураның бірінші қадамын екі санауға созу арқылы ырғағы өзгертіледі. Тағы да, осы фигуралардың көптегенін қолдың астымен бұру арқылы сәндеуге болады. Көбінесе қолданылатын жалғыз синкопациялы фигура – шасси. Бұл төрт санаулы фигура, ырғағы «баяу (екі санау), жылдам, жылдам (екі санау)», оны жабық жылтырау мен оның жақындап қалған аяғы арасына енгізуге болады.

The American Social Style was, and to some extent still is, widely employed in the United States as a social and party dance. It is particularly well suited to dancing in a crowded room, by partners who may or may not know each other well, and who may or may not have had much formal training in dance. Its defining feature is that the dancers close their feet at the end of almost every figure, as opposed to passing their feet as in the other two styles. As a result, the dancers progress fairly slowly around the room, and some figures can even be danced in place. Furthermore, almost every figure begins in much the same position, with the two partners facing each other squarely in the closed position and the man starting on his left foot. Since each figure leads so easily and consistently in the next, it is fairly easy for the leader to string multiple figures together on the fly in an ever changing sequence. Body contact is unnecessary and not generally expected; all figures can be led through the frame formed by the arms. Hence, the potential social awkwardness of body contact between partners who do not know each other well is avoided. As American Social Style is the only style allowed in bronze (beginner) level American Style dance competition, this style is sometimes also known as "American Bronze Foxtrot". The American Social style uses both six count and eight count figures. The rhythmic alteration between the two is one of the few potential difficulties in the dance. Syncopation is generally avoided. The six count figures extend across one and a half measures of music, and utilize the rhythm slow (two counts), slow (two counts), quick (one count), quick (one count). Examples include: the basic movement forward and back, the alternating quarter turns (zig zag), the rock turns right and left, the promenade, the promenade twist (12 counts), the promenade pivot (12 counts), and the sway step. Social dancers generally use the alternating quarter turns to progress in a zig zag pattern around the room, alternating for variety with the promenade. Rock turns are used for changes of direction in corners and to avoid collisions. Both the rock turns and balance step can be danced entirely in place, if necessitated by crowded conditions. Many of these figures can be further embellished by underarm turns. The eight count figures extend across two measures of music and utilize the rhythm slow (two counts), quick (one count), quick (one count); slow (two counts), quick (one count), quick (one count). Most of them can be further decomposed into two four count figures, although this would break the convention that every figure begins in closed position with the man stepping on his left foot. Examples include: the forward and reverse box, the left and right box turns, the closed twinkle with promenade close ending, the fallaway twinkles (16 counts), the promenade twinkles (16 counts), and the serpentine (progressive twinkles) with closed footwork. A few, such as the grapevine, utilize a faster rhythm consisting of four quicks. Most of these eight count figures resemble corresponding figures in the waltz, with the rhythm modified by extending the first step of each figure to occupy two counts. Again, many of these figures can be further embellished by underarm turns. The only common syncopated figure is the chassé. It is a four count figure with the rhythm slow (two counts) quick and quick (two counts), that may be inserted between a closed twinkle and its promenade close ending.

Американдық үздіксіздік стилі

Американдық үздіксіздік стилі АҚШ-та бәсекелестік би ретінде және формация биі мен сахналық өнердің негізі ретінде кеңінен қолданылады. Бұл стиль көбінесе американдық музыкалық театр қойылымдарында және фильмдерде көрінеді. Ол әлеуметтік стильден ерекшеленеді, себебі бишілер әр фигураның соңында аяқтарын жауып қоймай, өткізеді. Осының салдарынан бишілер бөлмеде тез, тегіс және үздіксіз түрде жылдам қозғалады, осы ерекшелік стильге атауын берген. Халықаралық стильден денелік байланыстың міндетті емес екендігімен де ерекшеленеді. Бұл би серіктестеріне кең ауқымды позицияларды қабылдауға және Халықаралық стильде мүмкін емес фигураларды орындауға мүмкіндік береді. Американдық үздіксіздік стилі күміс деңгейдегі американдық стильдегі би сайыстарында және одан жоғары деңгейлерде күтілетіндіктен, кейде бұл стиль "Американдық күміс фокстрот" деп те аталады. Бір би қозғалысынан екіншісіне өту – американдық стильдің маңызды аспектісі. Көбінесе қолданылатын би позициялары: еркектің оң қолы әйелдің арқасында, бір-біріне қарап тұратын қалыпты (жабық) позиция; серуендеу позициясы, онда серіктестер V пішінінде аздап ашылады; ашық позиция (екі қолмен ұстап, қолдар алға және жаққа созылған); және көлеңке позициясы (екі серіктес бір-біріне емес, бір бағытта қарап тұрады). Серіктестер тіпті қысқа мерзімге толығымен бөлініп кетуі мүмкін. "Сызықтар", яғни серіктестердің қысқа уақытқа ерекше пішін құрып тұруы да маңызды рөл атқарады. Мысалдар: oversway, орындық, тексеру. Американдық үздіксіздік стилінде көптеген фигуралар төрт санау бірлігіне негізделген, әр тактыде баяу (екі санау), жылдам (бір санау), жылдам (бір санау) ырғағы қайталанады. Бөлмеде түзу сызықта жүретін негізгі би реті ашық сол жақ бұрылыстан (сегіз санау), ашық жылтыраудан (төрт санау), ашық оң жақ бұрылыстан (төрт санау), ашық импульстен (немесе шаштық) (төрт санау) және үздіксіздік аяқталуынан (төрт санау) тұрады, содан кейін реттілік басына оралады. Осы ырғаққа негізделген басқа фигуралар: ашық аяқпен серпентин (немесе прогрессивті жылтырау), қисық жүгіру қадамдары, сыртқы айналу, серуендеуден айналу және табиғи құлдырау. Бұл фигуралардың көптеген түрлерін әртүрлі позицияларда орындауға болады: мысалы, серпентин жабық, ашық немесе көлеңке позициясында орындалуы мүмкін, ал еркек алға немесе артқа қарауы мүмкін. Бұл фигуралардың көптеген түрлерін, әсіресе бір би позициясынан екіншісіне ауысқанда, қолтық астымен айналу арқылы одан әрі безендіруге болады. Бұл негізгі ырғақтың вариациялары төрт жылдам қадамды (жылдам, жылдам, жылдам, жылдам) – шарап сияқты және тіннің екінші тактын, немесе шассидегідей синкопацияны (желпі, жылдам және жылдам-жылдам) қолдануы мүмкін. Көптеген үздіксіздік стиліндегі фокстрот фигуралары американдық үздіксіздік стиліндегі вальске ұқсас, бірақ әр фигураның бірінші қадамын екі санауға созу арқылы ырғағы өзгертіледі. Кейбіреулері, мысалы, ашық жылтыраулар, әлеуметтік фокстрот фигураларының тікелей дамуы болып табылады, онда аяқ жұмысы фигураның соңында аяқтарды жабудың орнына аяқтарды өткізу арқылы өзгертілген; ал басқалары мүлдем басқа.

The American Continuity Style is widely employed in the United States as a competitive dance and as a base for formation dance and the performing arts. It is the style generally seen in American musical theater productions and in film. It differs from the social style in that the dancers pass their feet at the end of each figure, rather than closing them. Consequently, dancers progress much more rapidly around the room, in a smooth, continuous manner that gives the style its name. It differs from the International Style in that body contact is optional. This permits the dance partners to assume a much wider variety of positions and, therefore, to execute many types of figures that are not possible in the International Style. As American Continuity Style is expected in Silver Level American Style dance competitions and above, this style is sometimes also known as "American Silver Foxtrot". Transitions from one dance position to another are an important aspect of the American style. Commonly employed dance positions include normal (closed) position, in which the dancers face each other squarely with the man's right hand around the woman's back; promenade position, in which the partners open slightly in a vee; open position (a two hand hold with the arms extending forward sideways); and shadow position (in which both partners face the same direction, rather than each other). Partners may even separate completely for short periods of time. "Lines", in which the partners form and hold a special shape for a short period of time, also play an important role. Examples include the oversway, the chair, the check. In the American Continuity Style, most figures are based upon four count units with the rhythm slow (two counts), quick (one count), quick (one count) repeating in each measure. A basic dance sequence progressing around the room in a straight line might consist of an open left box turn (eight counts), an open twinkle (four counts), an open right turn (four counts), an open impetus (a/k/a hairpin) (four counts), and a continuity ending (four counts), returning to the start of the sequence. Other figures based upon the same rhythm include the serpentine (a/k/a progressive twinkles) with open footwork; the curved running steps; the outside swivel; the pivot from promenade; and the natural fallaway. Many of these figures may be executed in a variety of positions: for instance, the serpentine may be executed in closed position, open position, or shadow position, with the man facing either forwards or backwards. Many of these figures may be further embellished by underarm turns, especially when changing from one dance position to another. Variations upon this basic rhythm may employ four quick steps (quick, quick, quick, quick) as in the grapevine and the second measure of the weave, or syncopation (slow, quick and quick quick) as in the chassé. Many Continuity Style Foxtrot figures are similar to those of American Continuity Style Waltz, with the rhythm modified by extending the first step of each figure to occupy two counts. Some, like the open twinkles, are direct developments of the corresponding Social Foxtrot figures in which the footwork has been modified by passing the feet at the end of the figure instead of closing the feet; others are entirely different.

Халықаралық стиль

Халықаралық (британдық) стиль Еуропа мен Ұлыбританияда әлеуметтік және бәсекелестік би ретінде кеңінен қолданылады. Оның ерекшелігі – серіктердің денелері үздірілмей байланыста болуы керек. Осының салдарынан, мүмкін болатын фигуралар мен позалардың әртүрлілігі американдық стильге қарағанда әлдеқайда шектеулі. Бишілер би алаңында тегіс, сырғанап жылжу бейнесін жасауға ұмтылады. Дене байланысын пайдалану тығыз бұрылыстар жасауға мүмкіндік береді, ал бұл табанды бұруларды жиі қолдану арқылы одан да жақсартылады. Табанды бұрулардың осы қолданылуы және қажетті сырғанап жылжу қозғалысын жасауға жұмсалатын күш-жігер Халықаралық стильдегі Фокстротты барлық балды билердің ішінде орындауға ең қиын би деп тануына себеп болады. Көптеген фигуралар төрт санау бірлігіне негізделген, әр такт баяу (екі санау), жылдам (бір санау), жылдам (бір санау) ритмімен қайталанады. Бөлмеде жүретін негізгі би тізбегі қауырсын қадамын (төрт санау), қауырсынмен аяқталатын кері бұрылысты (сегіз санау), үш қадамды (төрт санау), импульспен (төрт санау) және қауырсынмен аяқталатын табиғи бұрылысты (төрт санау) пайдалана алады, содан кейін қайтадан кері бұрылысқа қосылады. Дегенмен, фигуралар мен позалардың әртүрлілігінің орнын толтыру үшін ритмдік өзгерістер қолданылады: мысалы, тоқу бір тактта төрт жылдам қадамды пайдаланады, ал бағытты өзгерту төрт баяу қадамнан тұратын екі тақты тізбек қолданады.

Сандар

Халықаралық стильдегі фокстрот – барлық фокстрот стильдерінің ең қатаң анықталғаны, оның оқу және жарыс бағдарламалары Императорлық Би мұғалімдері қоғамымен қатаң бақыланады. Сондықтан, халықаралық немесе ағылшын стиліндегі фокстрот фигураларының келесі тізімін ұсыну мүмкін. Бастауыш, Чемпионатқа дейінгі және Чемпионат деңгейлері – жаңа, түпнұсқа хореографияға рұқсат берілетін және тіпті ынталандырылатын ашық деңгейлер. Бронза деңгейінде тек американдық әлеуметтік стиль қабылданады; бұл талап әр фигураның соңында аяқтарды жабуды талап ететін ережелермен қамтамасыз етіледі. Күміс деңгейінен бастап әлеуметтік немесе үздіксіз стильді қолдануға болады, бірақ үздіксіз стиль көбінесе күтіледі. Әртүрлі ұйымдар тарапынан жарияланған бірнеше балама оқу және жарыс бағдарламалары бар, олар жарыс ережелерімен әртүрлі деңгейде үйлеседі.