Кіріспе

Итальян барокко суретшісі (1634–1705)

Лука Джордано (18 қазан 1634 – 3 қаңтар 1705) – итальяндық кейінгі барокко кезеңінің суретшісі және гравюра шебері. Оның өнері ағылшын тіліндегідей еркін, сәндік безендіруге толы болды. Испанияда он жыл жұмыс істегенге дейін Неаполь, Рим, Флоренция және Венеция қалаларында сәтті жұмыс істеді.

Ерте өмір және тәрбие

Неаполь қаласында туған Джордано, суретші Антонио Джорданоның ұлы еді. Шамамен 1650 жылы Неаполь вице-королінің ұсынысымен Рибераның шәкірті болды, ал оның ерте туындыларына ұстазының үлкен әсері тиді. Рибера сияқты, ол көптеген философтардың кеудеден төменге дейінгі суреттерін, нақты тұлғалардың ойша жасалған портреттерін немесе жалпылама бейнелерді салды. Ол "Лука шапшаң жұмыс істейді" деген мағына беретін "Лука фа прсто" деген лақап атқа ие болды. Оның дизайн және қол өнеріндегі жылдамдығы, сондай-ақ басқа суретшілерді алдауға мүмкіндік беретін жан-жақтылығы оған "Найзағай" (Фулмин) және "Суретшіліктің Протейі" деген тағы екі атақ әкелді.

Испаниядағы сарай суретшісі (1692 1702)

1692 жылы Джордано Карл II-нің шақыруымен Испанияға барды. Ол он жыл бойы сол жерде болып, 1702 жылы Карл қайтыс болғаннан кейін Неапольге оралды. Испанияда болған кезінде ол Буэн-Ретиро сарайының, Эль-Эскориалдың, Толедо соборының сакристиясы мен Аранхуес патша сарайындағы маңызды сәндік суреттерді салған. "Алтын жүннің аллегориясы" – шамамен 1694 жылғы Касон дель Буэн Ретиро төбесіндегі фрескасы, ғимараттың XIX ғасырда Буэн-Ретиро сарайының көптеген басқа ғимараттары бұзылған кезде сақталып қалуының себептерінің бірі болуы мүмкін. Қазір ол Прадо музей кешенінің бір бөлігі болып табылады және зерттеушілерге арналған кітапхананы қамтиды. Ол сонымен қатар германиялық Сент-Антони шіркеуіндегі фрескалардың бір бөлігін, сондай-ақ патша сарайы, жеке тапсырыс берушілер мен шіркеулер үшін көптеген суреттерді салған. Оның шәкірттері Аниелло Росси және Маттео Пачелли Испанияда оған көмектесті. Джордано испандықтардың сарайында танымал болды, ал король оған "кабальеро" атағын берді. Оның көптеген туындылары осында сақталған. Жақын жерде Сан-Фернандо Корольдік көркем өнер академиясы (Real Academia de Bellas Artes de San Fernando) оның бірнеше туындысына ие, ал көршілес Тиссен-Борнемиса мұражайында Баронша Кармен Тиссеннің жеке коллекциясына тиесілі Соломонның сотталуының ұзақ мерзімді экспонаты бар.

Неаполдегі кешкі жұмыс

1702 жылдың басында Неапольге оралғаннан кейін Джордано өнімді сурет салуын жалғастырды. Оның басқа шәкірттері Хуан Антонио Бухас, Нунцио Феррайоли (Нунцио degli Afflitti), Ансел Фьяминго (ил Франческитто немесе Франческитто), Джованни Баттиста Лама, Андреа Миглионико, Джузеппе Симонелли, Андреа Висенти, Андреа Висо, Томмазо Фасано, Томмазо Джакинто, Доменико ди Марино, Пьетро ди Мартино, Педро де Калабрия, Маттео Пачелли, Франсиско Трамуллес, Николо Мария Росси, Аниелло Росси және Раймондо де Доминичи болды. Жас шағында Джордано өз суреттері, мысалы, Ваал ділдарының қырғыны сияқты туындыларын да өте шеберлікпен гравюралады. Ол сонымен қатар көптеген итальяндық сарайларда кездесетін айналардың, шкафтардың және басқа да заттардың кристалл жиектеріне көп сурет салған және осы өнер саласында Пьетро Гарофалоның ұстазы болды. Ол Тиеполоның алға басушысы ретінде қарастырылады, Кортонаның ұлы стилін Тиеполомен жарқыратылатын стильде қайта жандандырды.

Галерея

Сондай-ақ қараңыз: «Лука Джорданоның суреттері» санаты.