Кіріспе

Дискіні сақтау контроллері, әдетте дискіде біріктірілген. Дискіні басқару контроллері – бұл процессорға (CPU) қатты дискімен, дискетамен немесе басқа дискілік құрылғымен байланысуға мүмкіндік беретін схема. Ол сондай-ақ дискілік құрылғы мен оны жүйеге қосатын шина арасындағы интерфейсті қамтамасыз етеді. Алғашқы дискіні басқару контроллерлері сақтау әдістері мен деректерді кодтау арқылы анықталды. Олар көбінесе жеке контроллерлік картада іске асырылды. Модификацияланған жиілік модуляциясы (MFM) контроллерлері шағын компьютерлерде ең көп таралған түрі болды және дискеталар мен қатты дискілер үшін де қолданылды. Run length limited (RLL) контроллерлері деректерді сығу арқылы сақтау сыйымдылығын шамамен 50%-ға арттырды. Priam дискідегі сақтау көлемін екі есеге арттыратын жеке алгоритм жасады. Shugart Associates Systems Interface (SASI) – SCSI-дің алдындағы нұсқасы болды. Қазіргі заманғы дискіні басқару контроллерлері перифериялық контроллерлер ретінде дискіге біріктірілген. Мысалы, SCSI дискілерінде SCSI контроллерлері орнатылған. Бұрын, SCSI контроллерінің көп бөлігі бір чипке енгізілгенге дейін, жеке SCSI контроллерлері дискілерді SCSI шинасына қосып отырды. Бұл біріктірілген перифериялық контроллерлер хост жүйесіндегі хост адаптерімен стандартталған, жоғары деңгейдегі сақтау шинасы интерфейсі арқылы байланысады. Қазіргі кезде хост-контроллерлер ұсынатын ең көп таралған интерфейстердің түрлері – үй пайдалануы үшін PATA (IDE) және Serial ATA. Жоғары деңгейдегі дискілерде Parallel SCSI, Fibre Channel немесе Serial Attached SCSI қолданылады. Дискіні басқару контроллері механикалық емес (яғни физикалық дискісі жоқ) флэш-жадқа қол жеткізу уақытын да басқара алады.

Диск контроллері мен хост адаптері

Компьютердің перифериялық шинамен байланысуына мүмкіндік беретін компонент – хост адаптері немесе хост шина адаптері (HBA, мысалы, Advanced Host Controller Interface немесе AHDC). Диск контроллері дискіге сол шина арқылы байланысуға мүмкіндік береді. Дискідегі оқу және жазу басынан оқылған сигналдар дискі контроллері арқылы түрлендіріліп, содан кейін перифериялық шина арқылы жіберіледі, одан кейін хост адаптері аналық плата шинасына қажетті форматқа қайта түрлендіреді, және соңында процессор осы деректерді жадқа (RAM) оқиды. Кейде хост адаптері мен дискі контроллері арасында тағы бір контроллер болуы мүмкін – аппараттық RAID құруға мүмкіндік беретін дискілік массив контроллері. Кейде ол тіпті HBA-мен физикалық түрде біріктірілген болуы мүмкін.