Кіріспе

1980 жылғы Police тобының Zenyatta Mondatta студиялық альбомы (альбом мұқабасында Zenyattà Mondatta деп көрсетілген) – британдық рок-тобы Police-тің үшінші студиялық альбомы, 1980 жылдың 3 қазанында A&M Records компаниясы шығарды. Оны топ және Найджел Грей бірлесіп жазды. Zenyatta Mondatta Ұлыбританиялық альбомдар тізімінде бірінші орынға, ал АҚШ Billboard 200 тізімінде бесінші орынға көтерілді. Альбомнан "Don't Stand So Close to Me" және "De Do Do Do, De Da Da Da" хиттері шықты. Альбом екі Грэмми сыйлығын жеңіп алды: "Don't Stand So Close to Me" әні үшін ең үздік вокалмен рок-орындау және "Behind My Camel" әні үшін ең үздік рок-инструментальдық орындау.

Жазу

Zenyatta Mondatta Police тобының екінші гастролі кезінде жазылған және төрт аптада (Ирландиядағы концерттер мен Ұлыбританиядағы Милтон-Кейнс фестивалі үшін екі күннен басқа) жазылды. Топ мүшелері альбомға жиі наразылық білдіріп, тіпті 1986 жылығы сәтсіз қайта қосылу кезінде екі әнді қайта жазды. Барабаншы Стюарт Коупленд осы кездегі уақыт қысымы туралы былай деді: "Біз өте көп нәрсені қабылдап алдық. Біз альбомды келесі әлемдік турнеміз басталар күні таңғы 4-те аяқтадық. Бірнеше сағат ұйықтағаннан кейін Бельгияға алғашқы концертімізге сапарладық. Бұл өте қиын болды." Топ бұл альбомды алғашқы екі альбомы жазылған Surrey Sound студиясында жазғысы келді, бірақ салық себептерінен британдық студияда жаздыра алмады. Коупленд айтқандай, Police альбомды аяқтаған күні Бельгиядан басталып, Австралияда аяқталатын әлемдік турнеге шықты.

Құрамы

Бұл альбом – Police тобының регги мен панк әсерімен жазылған алғашқы кезеңінің соңғы туындысы, негізгі гитара, бас және барабандардан тұратын музыкалық элементтердің аз ғана саны бар. Жазбада екі инструменталды ән бар: "The Other Way of Stopping" (Боб Невхарттың "Көлік нұсқаушысы" стендап-шоуынан алынған сөйлеммен аталған) және "Behind My Camel". "Behind My Camel" – гитарист Энди Саммерстің өзі жеке жазған алғашқы композициясы. Басист және вокалист Стинг оны орындаудан бас тартқандықтан, Саммерс бас партиясын өзі жазды, содан кейін гитара бөлімдерін үстіне қосты. Стингтің айтуынша, "Мен сол әнді соншалықты жек көрдім, бір күні студияда таспаны үстел үстінде жатқанын көрдім. Сондықтан оны студияның артына алып барып, бақшаға көміп тастадым". Найджел Грей атаудың Саммерстің әзілі екеніне сенімді: "Ол маған өзі айтпады, бірақ себебі осы деп 98 пайызға сенемін: түйенің артында не табасың? Ұзын-сонар зәр". "Bombs Away" әні Siouxsie and the Banshees тобының таспасын пайдаланып жазылып, демосы түсірілген. Копленд: "Алғаш рет үй студиясын құрғанда, Siouxsie and the Banshees тобының материалдары бар қолданылған таспалардың жиынтығын алдым. 'Bombs Away' әні Siouxsie and the Banshees тобының аккомпанементімен жазылды. Мен жылдамдықты өзгерттім және барабанның дыбысын өзгерту үшін эквалайзерді реттедім. Осылайша мен үстел арқылы әнімді ойнатып, бір түймешікті басып, Siouxsie ән салай алатынмын". Zenyatta Mondatta альбомында топтың мәтіндері саяси оқиғаларға қарай бұрылғанын көрсетті, Стингтің "Driven to Tears" әні кедейлік туралы, ал Коплендтің "Bombs Away" әні Ауғанстанға кеңес әскерлерінің басып кіруіне сілтеме жасайды. Бұл тақырыптар Police тобының келесі альбомы Ghost in the Machine-да одан да көбірек көрінеді.

Атау

Стюарт Коупленд тобы альбомның атауы тілге жақсы ойнау керек деп шешкеннен кейін анықталғанын айтты. Зенитта және Мондатта – бұл Зен, Джомо Кениатта, француз тіліндегі «әлем» (le monde) және Police тобының бұрынғы альбомы Reggatta de Blanc атауынан алынған «реггата» сөздеріне сілтеу жасайтын ойдан туған сөздер. Коупленд түсіндіргендей:

1980 жылы Rolling Stone журналындағы шолуында Дэвид Фрике Zenyatta Mondatta альбомын «барлық ережелерді бұзатын және кейде кішкентай идеялардан музыкалық таулар жасап шығаратын» топтың «серпімді» өзара әрекеттесуін мақтап, «жақын нүсқас поп» деп бағалады. Sounds журналынан Phil Sutcliffe бастапқыда альбомды топтың бұрынғы жұмыстарына қарағанда нашар деп есептегенін, бірақ оның күшін мойындады, әйтсе де оны әлі де сәл тәжірибесіз деп тапты: «Сөздері мен ноталары сіз күткендей айқын және сауатты. Бұл мегажұлдыздардың қателіктерінен аулақ. Zenyatta – мақтаншақты емес, шулы емес, жалқау емес». 1982 жылы «Грэмми» сыйлығында «Don't Stand So Close to Me» дуэті немесе вокалмен топтың ең үздік рок-орындаушысы деп танылды, ал «Behind My Camel» ең үздік рок-инструментальдық орындау үшін жеңіске жетті, бұл Police тобының осы номинацияда екінші рет жеңісі болды. AllMusic сыншысы Грег Прато Zenyatta Mondatta альбомын «мүмкін, Police тобының ең жақсы альбомы» және «барлық уақыттағы ең ұлы рок-альбомдарының бірі» деп атады.