Кіріспе
Дисплей құрылғылары үшін метадеректер форматтары – кеңейтілген дисплей идентификациялық деректері (EDID) және күшейтілген EDID (E EDID) – бейне көзіне (мысалы, графикалық карта немесе топ-бокска) дисплей құрылғысының мүмкіндіктерін беруге арналған метадеректер форматтары. Деректер форматы Видеоэлектроника стандарттары қауымдастығы (VESA) жариялаған стандартпен белгіленеді. EDID деректерінің құрылымына өндірушінің атауы мен сериялық нөмірі, өнім түрі, люминофор немесе сүзгі түрі (түс қасиеттері ретінде), дисплей қолдайтын уақыт параметрлері, дисплейдің мөлшері, жарқырау туралы деректер және (тек цифрлық дисплейлер үшін) пикселдік бейнелеу деректері кіреді. DisplayID – бұл VESA стандарты, ол EDID және E EDID кеңейтімдерін PC мониторлары мен тұтыну электроникасы құрылғылары үшін бірыңғай форматқа алмастыруға бағытталған.
Extended Display Identification Data (EDID) and Enhanced EDID (E EDID) are metadata formats for display devices to describe their capabilities to a video source (e. g., graphics card or set top box). The data format is defined by a standard published by the Video Electronics Standards Association (VESA). The EDID data structure includes manufacturer name and serial number, product type, phosphor or filter type (as chromaticity data), timings supported by the display, display size, luminance data and (for digital displays only) pixel mapping data. DisplayID is a VESA standard targeted to replace EDID and E EDID extensions with a uniform format suited for both PC monitor and consumer electronics devices.
Өмірбаян
EDID құрылымының (негізгі блок) нұсқалары v1.0-ден v1.4-ке дейін; бәрі де жоғары деңгейде үйлесімді 128 байттық құрылымдарды анықтайды. 2.0 нұсқасы 256 байттық жаңа құрылымды анықтады, бірақ ол қолданыстан шығарылып, бірнеше кеңейту блоктарын қолдайтын E EDID-мен алмастырылды. HDMI 1.0–1.3c нұсқалары E EDID v1.3-ты пайдаланады. Дисплей деректері арнасы (DDC) мен EDID анықталғанға дейін, графикалық картаның қандай дисплей құрылғысына қосылғанын білудің стандартты жолы болмады. Жеке компьютерлердегі кейбір VGA қосылыстары бір, екі немесе үш қосқышты жерге қосу арқылы қарапайым идентификацияны қамтамасыз етті, бірақ бұл кодтау стандартталмаған. Бұл мәселені EDID және DDC шешеді, өйткені ол дисплейге қосылған графикалық картаға ақпарат жіберуге мүмкіндік береді. EDID ақпаратын беру әдетте Display Data Channel протоколын, атап айтқанда I²C шинасына негізделген DDC2B-ны (DDC1 басқа сериялық форматты қолданды, ол кең таралған жоқ) пайдаланады. Деректер дисплей мен графикалық картаны байланыстыратын кабель арқылы жіберіледі; VGA, DVI, DisplayPort және HDMI қолдау көрсетеді. EDID көбінесе монитордағы серілгі EEPROM (электрлік түрде өшірілетін, қайта бағдарламаланатын жад) микросхемасында сақталады және I²C шинасы арқылы адресте қол жетімді болады. EDID PROM-ды хост-жүйе дисплей өшірілген кезде де оқи алады. Linux және DOS үшін read edid, Microsoft Windows үшін PowerStrip және Linux және BSD Unix үшін X.Org Server сияқты көптеген бағдарламалық пакеттер EDID ақпаратын оқи және көрсетуі мүмкін. Mac OS X EDID ақпаратын түпкілікті түрде оқиды, ал SwitchResX немесе DisplayConfigX сияқты бағдарламалар ақпаратты көрсетуге және оны арнайы ажыратымдылықты анықтау үшін пайдалануға болады. E EDID, бірнеше кеңейту блоктарын қолдайтын және EDID 2.0 нұсқасының құрылымын ескірген деп жариялаған E DDC-мен бір уақытта енгізілді (оны E EDID-ге қосымша кеңейту блогы ретінде қосуға болады). E EDID-де қалаулы уақыт, диапазон шектері және монитор атауы үшін дерек өрістері қажет. E EDID сонымен қатар Dual GTF қисық тұжырымын қолдайды және стандартты уақыт аралығында қатынас өлшемдерін кодтауды жартылай өзгертеді. Кеңейтулерді пайдалану арқылы E EDID құрылымын 32 КиБ-қа дейін кеңейтуге болады, себебі E DDC бірнеше (128-ге дейін) 256 байттық сегменттерді адрестеу мүмкіндігін қосты.
Түзету тарихы
1994 жылдың тамызында DDC стандартының 1-ші нұсқасы – EDID v1.0 енгізілді. 1996 жылдың сәуір айында EDID стандартының 2-ші нұсқасы – EDID v1.1 енгізілді. 1997 жылдың қарашасында EDID стандартының 3-ші нұсқасы – EDID v1.2 және EDID v2.0 енгізілді. 1999 жылдың қыркүйегінде E EDID Standard Release A – EDID v1.3 және E EDID v1.0 енгізілді, олар бірнеше кеңейту блоктарын қолдайды. 2000 жылдың ақпанында E EDID Standard Release A – EDID v1.3 негізінде E EDID v1.3 (HDMI-де қолданылады) енгізілді. EDID v2.0 қолданыстан шығарылды. 2006 жылдың қыркүйек айында E EDID Standard Release A – EDID v1.4 негізінде E EDID v1.4 енгізілді.
Шектеулер
Кейбір графикалық карта драйверлері тарихи тұрғыдан EDID деректерімен нашар жұмыс істеді, олардың Детальды уақыт сипаттамаларын (DTD) емес, тек стандартты уақыт сипаттамаларын ғана пайдаланды. Тіпті DTD деректері оқылған жағдайларда да, драйверлер көбінесе стандартты уақыт дескрипторының шектеулерімен шектелді, яғни көлденең/тік ажыратымдылық 8-ге бөлінуі керек. Бұл көптеген графикалық карталардың кең экранды жалпақ панельді дисплейлер мен сұйық кристалды дисплейлердегі ең көп таралған телевизорлардың түпкі ажыратымдылығын көрсетуіне мүмкіндік бермейді. Тік пиксельдер саны көлденең ажыратымдылық пен таңдалған пропорциясынан есептеледі. Сондықтан, кең экранды дисплейдің мөлшері 16×9 пикселдің есесі болуы керек. 1366×768 пикселді кең XGA панельдері үшін EDID стандартты уақыт дескрипторының синтаксисінде көрсетілетін ең жақын ажыратымдылық 1360×765 пиксел, бұл әдетте 3 пикселдік жіңішке қара жолақтарға әкеледі. Экран ені ретінде 1368 пикселді көрсету экранның табиғи емес биіктігін 769,5 пикселге дейін жеткізеді. Көптеген Wide XGA панельдері стандартты уақыт дескрипторларында өздерінің түпкі ажыратымдылығын көрсетпейді, оның орнына тек 1280×768 ажыратымдылығын ұсынады. Кейбір панельдер түпкі ажыратымдылықтан сәл кішірек ажыратымдылықты, мысалы 1360×765 көрсетіп жатады. Бұл панельдерде пикселдік дәлдікпен сурет көрсету үшін дисплей драйвері EDID деректерін елемеуі керек немесе драйвер DTD-ні дұрыс түсіндіріп, мөлшері 8-ге бөлінбейтін ажыратымдылықты шеше алуы керек. EDID деректерінің стандартты уақыт дескрипторларын жобау үшін арнайы бағдарламалар бар. Бірақ бұл әрқашан мүмкін емес, себебі кейбір өндірушілердің графикалық драйверлері (әсіресе Intel-дің) арнайы ажыратымдылықты іске асыру үшін нақты тіркелімді өзгертуді қажет етеді, бұл экранның түпкі ажыратымдылығын пайдалануды өте қиын жасайды.
CTA кеңейту блогы
Кеңейту блогының 1-ші нұсқасы (CEA-861 стандарты бойынша) видео уақытын белгілеуге тек 18 байттық Детальды уақыт сипаттамаларын (DTD) пайдалану арқылы мүмкіндік берді (жоғарыда келтірілген EDID 1.3 дерек форматында). DTD уақыттары CEA EDID уақыт кеңейтуінде басымдық ретімен тізімделген. 2-ші нұсқа (861 A стандартында анықталғандай) бірнеше DTD-ні «туған» (яғни дисплейдің ажыратымдылығына сәйкес келетін) деп белгілеу мүмкіндігін қосты, сондай-ақ дисплей құрылғысының «негізгі аудио», YCBCR пиксель форматтары мен underscan-ды қолдауын анықтау үшін «базалық іздеу» функционалдығын енгізді. 3-ші нұсқа (861 B стандартынан бастап) цифрлық бейне уақытын белгілеудің екі әдісін ұсынады: 1-ші және 2-ші нұсқалардағыдай 18 байттық DTD-ні пайдалану арқылы немесе Қысқа бейне сипаттамасын (SVD) пайдалану арқылы (төменде қараңыз). HDMI 1.0–1.3c осы нұсқаны қолданады. 3-ші нұсқада дерек блоктары жиынтығының форматы да анықталды, ол өз кезегінде бірнеше жеке сипаттамаларды қамтуы мүмкін. Бұл дерек блоктары жиынтығында (DBC) бастапқыда төрт типті дерек блогы (DB) болды: жоғарыда аталған Қысқа бейне сипаттамасы (SVD) бар бейне дерек блогы, Қысқа аудио сипаттамасы (SAD) бар аудио дерек блогы, дисплей құрылғысының динамик конфигурациясы туралы ақпаратты қамтитын динамиктерді бөлу дерек блогы және белгілі бір өндірушінің пайдалануына арналған ақпаратты қамтитын өндірушіге тән дерек блогы. CTA 861 стандартының кейінгі нұсқалары қосымша дерек блоктарын анықтады.