Кіріспе

Геркимер – Мохок өзенінің солтүстік жағында орналасқан ауыл және Нью-Йорк штатының Геркимер округінің орталығы, Утикадан оңтүстік-шығысқа қарай шамамен 15 миль (24 км) қашықтықта. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 7 234 адамды құрайды, ал 2022 жылдың 1 шілдесіндегі болжам бойынша 7 283 адамға жетеді. Бұл Бёрнетсфилд патентінің бөлігі және Мохок аңғарындағы батысқа қарайғы алғашқы колониялық қоныс болды. Ауыл өзінің атын 1723 жылы осы аймаққа қоныс аударған Геркимер отбасынан алған. Отбасының ең танымал өкілі – Америка революциялық соғысында Орискани шайқасында жарақаттан қайтыс болған Трайон округі жасағының генералы Николас Геркимер. Ауыл Геркимер қаласы мен Геркимер округінің құрамында; екеуі де бірлесіп "Геркимерлер" деп аталады. Ауыл тұрғындарына бірдей атпен – ауыл, қала және Геркимер округі – үш деңгейлі билік қызмет көрсетеді. (Осындай ерекшелік Медисон ауылының және Нью-Йорк округінің тұрғындарына ғана тән.) Ауылдың солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан Геркимер округінің қоғамдық колледжі 1966 жылы Геркимер округінің қадағалау кеңесі тарапынан құрылған.

Колониялық дәуір

Бұл аймақ ғасырлар бойы Ирокез Мохок тайпасының жері болды. Олардың ауылдары даламен және Мохок өзенінің бойындағы қияң жолдармен байланысты. 18 ғасырдың басында Мохок өзені аңғарында олардың екі негізгі ауылы болды: шығысында Тьентонталаг, ағылшындар оны Төменгі Мохок бекінісі деп атады, ал батысында Канахохари, Жоғарғы Мохок бекінісі деп атады. Ағылшыздар Төменгі Мохок бекінісінің жанында Хантер фортын салды. Палатин немістері алғаш рет 1708 жылдың тамызында Нью-Йоркке келді, ал көпшілігі 1710 жылдың жазында келді. Еуропадағы діни соғыстардан қашқан олар Нью-Йорк колониясына бару үшін жұмысқа келісім жасасты. Бұл туралы Анн патшайымының үкіметі хабарлаған болатын, және 1710 жылы қазіргі Манхэттенге 10 кемемен 2800-ге жуық неміс келді. Олар алғашқыда Наттен аралында (қазіргі Губернатор аралы) карантинге алынды, кемедегі аурулар тоқтағанға дейін. Олар кейін Хадсон өзенінің бойындағы лагерьлерде британдық теңіз жабдықтарын жасау үшін жұмыс істеді. 1712 жылы олардың кейбіреулері Мохок аңғарындағы Шохари өзенінің бойында қоныстанды. 1722 жылы неміс Палатин көшбасшылары Джозеф Петри мен Конрад Рикерттің өтінішіне жауап ретінде губернатор Уильям Бернет Палатинге Батыс Канада сағасы мен Мохок өзенінің қосылған жеріне жақын жердегі Мохок тайпасынан жер сатып алуға рұқсат берді. 1723 жылы жерді зерттеу аяқталғаннан кейін, 1723-1725 жылдар аралығында бұл жерге тағы да көптеген қоныс аударды. Олар Мохок өзенінің солтүстік және оңтүстік жағалауларына қоныстанды. Бұл аймақ бастапқыда губернатордың құрметіне «Бернетсфилд» деп аталды. 1725 жылдың 13 сәуірінде «Бернетсфилд» патентімен 90-ға жуық отбасы басшыларына жер бөлінді. Бұл аймақ кейде «Тас қырқасы», «Жалпақ жерлер», «Атыраулар» деп те аталатын, көбінесе неміс иммигранттарының көптігі мен жазық тасқындық жер бедеріне байланысты «Неміс Жалпақтары» деп аталды. Бұл Мохок аңғарындағы батысқа қарайғы алғашқы отарлау болды. 1722 жылдан кейін дереу өзеннің солтүстік жағында блокхаус және шіркеу салынды. Бұл жер кейін қазіргі Реформат шіркеуі ретінде дамыды. Бірінші белгілі пастор 1735 жылдан 1742 жылға дейін қызмет еткен Джордж Майкл Вайс болды. 1745 жылы мектеп салынды. Вайс 1751 жылы Розенкранц ақсақалмен алмастырылды, ол өз ұлы, пастор Абрахам Розенкранцқа мұрагерлік етті, ол 1796 жылы қайтыс болғанға дейін қызмет етті. Француз және Үнді соғысы кезінде қалаға екі рет француз және олардың үнді одақтастары шабуыл жасады: 1757 жылдың қарашасында (1757 жылғы Неміс Жалпақтарына шабуылды қараңыз) және 1758 жылдың сәуірінде, өзеннің оңтүстік жағындағы қоныс және Геркимер фортына шабуыл жасалды, шамамен 30 қоныс аударушы қаза тапты. Капитан Николас Геркимер форттың басшылығын ұстады, ол ондағы барлық қоныс аударушыларды жинады. Революциялық соғыс кезінде қалаға лоялистер мен Ирокез одақтастары бірнеше рет шабуыл жасады, сондай-ақ аңғардағы басқа неміс қоныстарына да шабуыл жасады. Осы шабуылдардың бірі 1778 жылдың қыркүйегінде Батлер рейнджерлері жасады. (1778 жылғы Неміс Жалпақтарына шабуылды қараңыз.) Ауылды Дейтон форты қорғады. Геркимер форты мен өзеннің оңтүстік жағындағы қонысқа да шабуыл жасалды. Джордж, Кэтрин және Николас Демут 1779 жылы форттың сыртында ойнап жатқанда Онондага тайпасы шабуыл жасаған кезде тұтқынға алынды. Соғыстан кейін тұтқын алмасу кезінде Джордж мен Кэтрин Демут отбасына оралды. Ең кішісі Николасты Онондага басшысы асырап алып, ассимиляциялады. Ол өмірінің соңына дейін тайпада қалуды шешті. Ол туған отбасымен байланысын сақтап, Онондага тайпасымен бірге Сиракузадан тыс жердегі резервацияда өмір сүрді. Ол тайпаның бір мүшесіне үйленді және аудармашы және келіссөзші болып жұмыс істеді. Геркимер ауылы соғыс кезінде соңғы рет 1782 жылдың 15 шілдесінде 500-ге жуық торилер мен Ирокездер шабуыл жасады. Екі тұрғын, Иоганн Кристиан Шелл және оның ұлы Денис Августиний Шелл қаза тапты. Қалғандары форттың қауіпсіздігіне жетті. 50 жылқы тартып алынды, 15-і өлтірілді, 180 ірі қара мал тартып алынды, 13-і өлтірілді, 13 үй мен екі астық қоймасы өртелді.

Геркимер ауылы

1788 жылы Геркимер қалашығы құрылды, ал қала көбінесе «Геркимер ауылы» деп аталды. 1791 жылы Геркимер округі құрылғанда, Геркимер ауылы округ орталығы ретінде бекітілді. 1797 жылға қарай ауылда сот үйі, түрме және реформаланған голланд шіркеуі болды, онда шамамен 40 үй және 250-ге жуық адам тұрды. Ауыл 1807 жылы ресми түрде құрылды. 1832 жылы ауылды кеңейту мақсатында оның жарғысына түзетулер енгізілді. 1875 жылы ауыл арнайы жарғысынан бас тартып, сол кездегі мемлекеттік заңға сәйкес қайта ұйымдастырылды. 19 ғасырдың ортасы мен соңына қарай ауылға Нью-Йорк орталық және Гудзон өзені темір жолы қызмет көрсетті, оның бір тармағы (Мохок және Малон темір жолы) Адирондак таулары арқылы Малонға дейін солтүстікке қарай созылды. Ауларалық электр троллейбусы Литтл-Фолс, Сиракуз, Ричфилд-Спрингс, Куперстаун және Онеонта сияқты ауылдар арасында теміржол желілерінде қозғалыс жасады. 1817-1825 жылдары салынған Эри каналы да аңғардағы ауылдар мен қалаларға қызмет етіп, Ұлы көлдер мен Гудзон өзені және Нью-Йорк порты арасындағы тасымал көлемін және сауданы арттырды. Геркимерде туған Фрэнсис Э. Спинер Линкольн әкімшілігі кезінде АҚШ қазынашысы болды. Қазір Майерс паркінде оның ескерткіші орнатылған. 2000 жылы АҚШ Конгресі Геркимер ауылынан өтетін Эри каналының тарихи жолын Эри каналы ұлттық мұрасы дәлізі деп жариялады. Ауылдар, қалалар және ландшафттар осы атауға кіреді, олардың барлығы оның маңыздылығына үлес қосатын элементтер ретінде қарастырылады.

География

Геркимер ауылы (43.026207, 74.990304) координаттарында орналасқан, Нью-Йорк штатының орталығында, Сиракуза мен Албанидің арасында шамамен ортасында және Утикадан оңтүстік-шығысқа қарай 15 миль (24 км) жерде жатыр. Ол Нью-Йорк штатының Thruway (Interstate 90) автожолының 30-шы шығуы арқылы қамтамасыз етіледі. Нью-Йорк штатының 5-ші бағыты (State Street – Штат көшесі) және Нью-Йорк штатының 28-ші бағыты (Don Reile Boulevard/South Caroline Street/Mohawk Street – Дон Рейл бульвары/Оңтүстік Каролина көшесі/Мохок көшесі) қиылысып, ауыл ішінде қысқа бөлікке бірігеді. Ауыл Геркимер қаласының оңтүстік бөлігінде орналасқан және жалпы ауданы , оның 4,27%-ын су құрайды. Геркимер Мохок өзені мен оның саласы Батыс Канада ағынының тоғысқан жерінде орналасқан. Плантация аралы мемлекеттік жануарлар дүниесін басқару аймағы, Мохок өзенінің тасқынды жазығынан тұрады, ауылдың оңтүстік-шығысында Батыс Канада ағынының қарсы жағалауында жатыр. Балық аулауға кіру және тұрақ көлігін ұсынатын кішірек жануарлар дүниесін басқару аймағы ауылдың солтүстік-шығысында, Shells Bush Road (Шеллс Буш жолы) бойында, 28-ші мемлекеттік бағыттан Дональд Дж. Митчелл көпірі арқылы орналасқан.

Геологиялық ақпарат

Геркимер / Мидлвилл аймағы "Кейп Мей алмастарына" ұқсас "Геркимер алмастары" деп аталатын ірі, аздаған кірігіштер бар кварц кристалдарының мол қоймалары болғандықтан, тас іздеушілер үшін таңдаулы жинау орны болып табылады. Бұл минералдар нағыз алмастар болмаса да, кейде әшекей тастар ретінде қолданылып, зергерлік бұйымдарға енгізіледі. Минералдар кембрий дәуірінде пайда болған әктас пен доломитте қалыптасқан, бұл ежелгі теңізде тау жыныстарының түзілуінен кейін жер асты суларының әрекетінен туындаған болуы мүмкін. Жергілікті тұрғындардың пікірінше, кристалдың оның түзілген тасының бөлігінде ішінара көміліп қалған күйінде табылуы бақытты белгі саналады. Бірнеше коммерциялық кендер туристерге арналған. Олар кварцты табу үшін тау жыныстарын бұзуға немесе одан ыдыраған топырақты ілеуге болады. Кварцтың өзі ауа райының әсеріне төзімді.