Кіріспе

Джимми Коути мен Билл Драммонд құрған өнер қоры – The K Foundation. Бұл қор 1993 жылы, бұрын KLF тобының мүшелері болған Джимми Коути мен Билл Драммондтың музыка индустриясынан «зейнетке шығуларынан» кейін құрылды. Қор, дуэттің зейнетке шыққаннан кейінгі KLF табысын көркемдік мақсаттарға жұмсау үшін құрылған еді. 1993 және 1995 жылдар аралығында олар бұл ақшаны түрлі жолдармен қолданды, оның ішінде Ситуационистердің идеяларына негіделген баспасөз жарнамалары мен өнер әлеміндегі әртүрлі бұрмалаушылықтарға, әсіресе Тернер сыйлығына баса назар аударды. Ең әйгілі оқиға – олардың банкноттарды өнер туындысының бөлігі ретінде пайдалану жоспары сәтсіз аяқталғанда, миллион фунт стерлингті қолма-қол ақша түрінде өртеп жібергені. K Foundation 1995 жылдың қарашасынан бастап барлық жобаларға 23 жылдық мораторий жариялады. Сондай-ақ, олар осы мораторий кезеңінде миллион фунттың өртелуі туралы ешқандай мәлімдеме жасамайтындарын хабарлады.

Контекст

1980 жылдардың басында британдық музыкант және суретші Джимми Коути поп/рок тобының гитаристі болды – Brilliant. Brilliant тобын WEA Records лейбліне A&R менеджері Билл Драммонд қол қойды. Драммонд бұрын Ливерпульдің Big in Japan тобының мүшесі болған, сондай-ақ The Teardrop Explodes және Echo & the Bunnymen топтарының менеджері және тәуелсіз Zoo Records жазбалар компаниясының негізін қалаушы еді. 1986 жылы Brilliant тобы «Kiss The Lips Of Life» атты жалғыз альбомын шығарды, содан кейін тарап кетті. Сол жылы Драммонд жеке альбомын жазу үшін WEA Records компаниясынан кетіп қалды. 1987 жылғы Жаңа жыл күні серуендеп жүргенде Драммонд хип-хоп пластинкасын жасау туралы ойға келді, бірақ ол, өзінің айтуынша, «технология туралы ештеңе білмейтінін» түсінді, сондықтан оған серіктес қажет болды. Драммонд Джимми Коутиге қоңырау шалып, оған «The Justified Ancients of Mu Mu» (The JAMs) деп аталатын жаңа топқа қосылуды ұсынды. The JAMs тобының тұңғыш шығармасы – «All You Need Is Love» синглы 1987 жылдың 9 наурызында ақ лейбл ретінде жасырын түрде шығарылды. 1991 жылға қарай дуэт (қазір The KLF деп аталады) әлемдегі ең көп сатылатын сингл тобына айналды және Allmusic мәліметінше, «супержұлдыздар болудың алдында» тұрды. Бірақ 1992 жылдың мамыр айында олар BRIT Awards салтанатында музыка индустриясының көрермендеріне автоматтан оқ жаудырды (әрине, бос патрондармен) және музыка бизнесінен кетіп қалды. Өздерінің айтуынша, Драммонд пен Коути The KLF тобы ретінде тапқан ақшаны сақтаған жоқ; барлығы олардың жомарт өндірісіне қайта инвестицияланды. 2003 жылы Коути австралиялық Big Issue журналына берген сұхбатында The KLF тобы ретінде тапқан барлық ақшаның жұмсалғанын, ал зейнеткерлікке шыққаннан кейін жиналған авторлық гонорардың шамамен бір миллион фунтқа жуық болғанын айтты: Дуэт Ұлыбританиядағы өзінің бұрынғы каталогын дереу жойғанымен, халықаралық лицензия иелері KLF жазбаларын таратуға келісімшарт бойынша құқығын бірнеше жыл сақтап қалды. KLF, басқа әртістер сияқты, олардың әндері радиода немесе теледидарда ойналған сайын Performing Right Society авторлық жарналарын алуға құқылы болды. Осы табысты жұмсағанның орнына немесе жеке пайдаға инвестициялағанның орнына, дуэт ақшаны жаңа өнер қоры – The K Foundation-ды қаржыландыруға жұмсауға шешім қабылдады. «Олар ақша жасау үшін машина жасады, содан кейін оны жою үшін машина ойлап тапты», – деп жазды GQ журналы. «Біз жасағымыз келген, бірақ жасамаған нәрселеріміз бар», – деді Драммонд 1991 жылы журналистке берген сұхбатында. «Мүлдем абсурдты нәрселер. Біз кемелер сатып алғымыз келеді, суасты қайықтарымыз болсын. Бұл шынымен де ақымақтық, бірақ егер біз он миллион альбом сатсақ, біз "Бізде суасты қайығы бар, ал 808 State-та жоқ" деп айту үшін суасты қайығын сатып аламыз деп сенемін».

K Қорының жарнамалары

K Foundation-ның алғашқы көрінісі 1993 жылы Ұлыбританияның ұлттық газеттеріндегі жарнамалар сериясы болды. 1993 жылдың шілдесінде жарияланған алғашқы жарнамалар "K Time" деп аталып, оқырмандарға "сағаттарды тоқтатыңыз" деген кеңес берді. Сондай-ақ, олардың "K Cera Cera" синглінің жарнамасы да болды, ол "ешқайдада, ешқандай форматта қол жетімсіз" екенін, және әлемде бейбітшілік орнағанға дейін жарық көретін жоқ еді. Ақырында сингл жарық көрді, бірақ тек Израильде ғана. The Face газетінің мәлімдемесінше, "4 шілдеде The Independent газетінде ерекше бір беттік жарнамалар пайда болғанда, адамдар сыбырлап сөйлеуге бастады. Кұлшыншылдық риторика, түсініксіз "Бөлініп, жаратыңыз" ұрандары, K белгілері – барлығы мәдени анархияның патшалары оралды дегенді білдірді". Әр жарнамаға 5000-нан 15000 фунт стерлингке дейін жұмсалды.

Тернер сыйлығының бұзылуы

1994 жылғы K Foundation сыйлығы – K Foundation-ның «жылдың ең нашар суретшісі» деп танылған өнершіге берген сыйлығы еді. Фонд тағы да көптеген жарнамалар жасады, содан кейін оларды жылдың ең нашар суретшісіне дауыс беруге шақырды. 1993 жылғы Тернер сыйлығы да сол кезде талқыланып жатты, және бәлкім, кездейсоқ болмаса, екі сыйлықтың да тізімінде бірдей төрт суретші болды. Драммонд пен Коти ұсынған сыйлықтың сомасы 40 000 фунт стерлингті құрады, бұл Тернер сыйлығы үшін ұсынылған 20 000 фунт стерлингтен екі есе көп еді. Channel 4 телеарнасы Тернер сыйлығы туралы хабар таратты, оның аясында K Foundation-ның тағы үш жарнамасы көрсетілді – олар «өнер тарихын түзету» туралы хабарлады. Кеш барысында Рейчел Уайтерд Тернер сыйлығының және K Foundation сыйлығының жеңімпазы болып жарияланды. Уайтерд бастапқыда K Foundation сыйлығын қабылдаудан бас тартты, бірақ ақшаның жойылғанын естігеннен кейін, ол қаржылық қиындыққа тап болған суретшілерге 30 000 фунт стерлинг, ал қалған 10 000 фунт стерлингті баспанамен айналысатын қайырымдылық қорына беру ниетімен оны қабылдады.

Ақша: ақшаның негізгі түрі

1993 жылы 23 қарашада Рейчел Уайтерридке K Foundation өнер сыйлығын табыс етуге дайындық кезінде K Foundation баспасөзге өзінің алғашқы өнер туындысын ұсынды. "Қабырғаға шегеленген" – "K Foundation" өнер инсталляцияларының біріншісі, оған бір миллион фунт стерлинг, бір миллион фунт стерлинг үстелде және "Қатты көп мөлшерде бүктеу" тақырыбындағы бірнеше нұсқалар кіреді. Бұл туынды бір миллион фунт стерлингтен тұрды, ол 50 фунттық банкноттармен үлкен жақтаулы тақтайшаға шегеленген. K Foundation-ның ақшадан жасалған өнер туындылары "Ақша: ірі қаражат жиынтығы" деп аталды, "жеті туынды, олардың барлығы әртүрлі сомадағы ақшаны тігіп, байлап немесе жай ғана жансыз заттардың үстіне қойып тұрды".

"К" қоры бір миллион фунт стерлингті өртеп жіберді

1994 жылдың 23 тамызында Шотландияның Джура аралындағы қайық үйінде Драммонд пен Коути 1 000 000 фунт стерлинг тұратын ақшаны өртеп жіберді. Драммондтың ескі досы, тәуелсіз журналист Джим Рид бұл оқиғаның куәсі болды және кейіннен "The Observer" газеті үшін осы шара туралы мақала жазды. Баспасөз хабарлағандай, арал тұрғынының бірі полицияға 1500 фунт стерлинг тапсырды; ақша талап етілмеді және оны тапқан адамға қайтарылады. 1995 жылдың 23 тамызында, өртеуден бір жыл өткен соң, Драммонд пен Коути фильмнің тұсаукесеріне қатысу үшін Джураға оралды, бұл фильм қазір "Watch the K Foundation Burn a Million Quid" деген атпен белгілі. Фильм келесі бірнеше ай бойы Ұлыбритания бойынша (Белградта бір көрсетіліммен қоса) көрсетілді, әр көрсетілімнен кейін сұрақ-жауап сессиясы өтті, онда көрермендер Драммонд пен Коутиден ақшаны неліктен өртеп жібергендерін сұрап, өз түсіндірмелерін ұсынды.

Кера Сера және " Көркем "

K Foundation атын алған жалғыз музыкалық шығарылым – 1993 жылғы қарашада Израиль мен Палестинада шектеулі таралымда жарық көрген "K Cera Cera" болды. "Que Sera, Sera (Whatever Will Be, Will Be)" және Джон Леннон/Йоко Ононың "Happy Xmas (War Is Over)" әндерінің қосындысынан тұратын бұл туынды "K Foundation presents The Red Army Choir" деген атпен жарияланды. Бастапқыда "әлемде бейбітшілік орнаған кезде" (яғни ешқашан) және "ешқандай форматта" шығару жоспарланған, Драммонд былай деді: "Біздің мақсатымыз әлемде бейбітшілікке назар аудару болды. Бірақ, бұл KLF-тің гуманистік әрекет арқасында музыка әлеміне қайта оралуы ретінде қабылдануы мүмкін деп ойлағандықтан, біз Foundation артында жасырынуға шешім қабылдадық". K Foundation-ның өмір сүрген кезеңінде дуэт жасаған, NME журналы K Foundation жұмысы деп жариялаған ән, Сербияның B92 радиостанциясының DJ Fleka-сынан алынған вокал үлгілерімен The Magnificent Seven фильмінің тақырыптық әуенінің drum'n'bass нұсқасы 1995 жылғы 4 қыркүйекте жазылды. 1995 жылғы 5 қыркүйекте Драммонд пен Каути енді жаңа жазбалар жасамайтындарын мәлімдеді. Драммонд: "Бізден не күтесіз, джангл ән шығарамыз ба?" деді. Каути қосты: "Иә, сіңірлер қосылған джангл әні сияқты. Бұл өте қайғылы болар еді, солай емес пе? Біз тым ескірдік". NME оқырмандарына қуанышпен хабарлады: "K Foundation-ның "Help" альбомына қосқан үлесі – джангл трек". Дуэт "келісімшартқа" қол қойып, K Foundation-ды таратуға және 23 жыл бойы ақшаны өртеу туралы айтпауға келісті. Құжат жалға алынған машинаның капотына қол қойылды, содан кейін олар оны Кейп Враттағы тік жардан лақтырып жіберді. 1995 жылғы 8 желтоқсанда The Guardian газетінде жарнама жарияланды:

K Foundation-ның соңғы әрекеті – 1995 жылғы Рождество күні Лондон көшелеріндегі ішімдікке тәуелді адамдарға алкоголь құрамы жоғары Tennent's Super сырасын тарату болды. Алайда, Foundation бұл әрекет үшін таңдалған орын – Оңтүстік жағалаудағы Ватерлоо станциясының жанында – әдеттегідей үйсіз адамдардан бос екенін анықтады, олардың көпшілігі сол күні үйсіздерге арналған баспаналарда болды. "Бұл өкінішті болды", деді Джимми Каути. "Егер сіз мұңды және қиын жағдайда болсаңыз, сізге бір тарелке сорпа немесе Tennent's банкасы маңыздырақ?" The Sunday Times кейіннен бұл жобаны "этикалық тұрғыдан күмәнді" деп атады. Драммонд пен Каути K2 Plant Hire Ltd қолдауымен Му Муның әділ ата-бабалары ретінде қайта бірігіп, өрттен 23 жыл өткен соң 2017 жылғы 23 тамызда мораторийді аяқтады. "Неге K Foundation миллион фунт стерлингті өртеді?" деген сұрақ олардың "2023: A Trilogy" романының жарық көруіне арналған үш күндік фестивальде талқыланды. Осы аралықта дуэт 1997 жылы 2K (музыка) және K2 Plant Hire (концептуалдық өнер) ретінде "Мыңжылдықтың қарсыласуына" тырысқан кезде бірге жұмыс істеді.

Құжаттық фильм

1995 жылдың қараша айында BBC "К" қоры туралы "Өнерге кіріспе" деген "Омнибус" деректі фильмдер сериясын көрсетті.