Канаданың "Sobeys" супермаркет желісінің тарихы

Кіріспе

Empire Company Limited компаниясына тиесілі канадалық супермаркеттер желісі, канадалық саудагер.

Sobeys Inc. – Канададағы ұлттық супермаркеттер желісі, әртүрлі таңбалармен жұмыс істейтін 1500-ден астам дүкені бар. Штаб-пәтері Новая Шотландия провинциясының Стеллартон қаласында орналасқан, он провинцияның барлығында дүкендері бар және 2019 қаржы жылында 25,1 миллиард канад долларынан астам сату көлемін жинақтады. Бұл Empire Company Limited канадалық бизнес-конгломератының толық құрамындағы еншілес компаниясы болып табылады. Ол Канаданың Сауда кеңесі басқаратын сканерлік бағаның дұрыстығы туралы ерікті кодекске қатысушы.

Тарих

Sobeys компаниясы 1907 жылы бұрынғы ағаш шебері Джон В. Собидің қатысуымен, Жаңа Шотландияның Стеллартон қаласында ет жеткізу бизнесі ретінде құрылды. 1921 жылы Собидің ұлы Франк компанияның серіктесі болып, Пиктоу және Антигониш округтеріне қызмет көрсететін алты жаңа азық-түлік дүкенін қосты. 1946 жылы Sobeys Баркер дүкенін сатып алғаннан кейін Нью-Глазгода алғашқы супермаркетін ашты. Осы кезде Франк J. W. Sobey Stores Limited компаниясының алғашқы президенті болды. 1977 жылдың соңына қарай Sobeys-тің 65 дүкені болды. Бұл тізбек ақырында Атлантикалық Канаданың барлық аймағына тарады. 20 ғасырдың екінші жартысының көп бөлігінде бұл аймақтағы басты азық-түлік саудагері болды. 1980 жылдары Sobeys Оңтүстік Онтариоға кеңейіп, Лоблаустың "туған жерінде" сынға алды, осылайша нарықтағы үстемдік үшін жалпыұлттық күрестің бастауы болды. 1990 жылдарға дейін Sobeys-тің Жаңа Англиядағы Hannaford, Квебектегі Provigo (Калифорниядағы Petrini дүкендерінің иесі) және АҚШ-тағы Nash Finch компаниясында маңызды үлесі болды. 1998 жылы Sobeys Канададағы IGA франшизасының иесі Oshawa Group-ты, сондай-ақ Онтариодағы бірнеше аймақтық тізбектерді және түрлі тамақ қызметтері мен көтерме сауда компанияларын сатып алып, елдегі екінші ірі азық-түлік дүкеніне айналды. 2002 жылы Sobeys дүкен дизайны мен клиенттерге қызмет көрсету саясатында "Қызмет көрсетуге дайын" ұстанымын енгізу арқылы маңызды өзгерістер жасады. Бұл бастама АҚШ-тың оңтүстігіндегі Publix супермаркеттерінің табысты қадамдарын үлгі алуға бағытталған тыраштандыру болды. 2005 жылы Sobeys бірнеше Онтарио супермаркеттеріне ие болған A&P Canada-ны сатып алу үшін Квебектегі Metro компаниясымен бәсекелесе алмады. Sobeys жасаған барлық ақшалай ұсыныс желіге ең жоғары баға болғанымен, АҚШ-тың бас компаниясы, Ұлы Атлантика және Тынық мұхиты шай компаниясы, Metro-ның 1,7 миллиард долларлық ақшалай және акциялық ұсынысын қабылдады. Сондай-ақ, Соби отбасы сол кезде A&P-нің түпкілікті бас компаниясы Tengelmann Group-қа ешқандай бақылауды беруге дайын болмағаны да айтылды. Sobeys Канададағы екінші ірі азық-түлік дүкендері тізбегі болып қала бергенімен, Атлантика аймағынан тыс провинциялардың көпшілігінде үшінші орынды иеленді, ал A&P Canada-ны сәтті сатып алу Онтариодағы өз позициясын нығайтуға көмектесер еді. 2007 жылы Sobeys Британдық Колумбиядағы Thrifty Foods желісін сатып алуға 253 миллион доллар ұсынды. 2011 жылдың қыркүйегінде Sobeys дүкен саудасы бөлімшесі америкалық Target саудагерімен Канададағы дүкендеріне таңдамалы азық-түлік және азық-түлік тауарларын жеткізу бойынша ұзақ мерзімді келісімге қол қойды. 2012 жылдың наурызында Sobeys Квебек пен Атлантикалық Канададағы 236 Shell бензин станциясын сатып алды. 2013 жылдың маусымында Sobeys Safeway компаниясының Канададағы операцияларын 5,8 миллиард долларға сатып алуды жариялады. Сатып алу нәтижесінде Safeway-дің портфеліне, негізінен Батыс Канадада орналасқан 214 дүкені қосылды. 2013 жылдың қазанында Бәсекелестік бюросы енгізген келісім шарты бойынша Sobeys өзінің 23 бөлшек сауда орындарын басқа компанияларға сатуға міндетті болды. Sobeys өзінің 29 орнын сатты, оның ішінде 18 Safeway дүкені болды. Он бесін Overwaitea Food Group (әсіресе Британдық Колумбия мен Альбертада) сатып алды, ал он төртін Федерация кооперативтерінің филиалдарына (әсіресе Альбертада, Саскачеван мен Манитобада) жалпы сомасы 430 миллион долларға сатылды. 2014 жылдың маусымында Sobeys Safeway сатып алудан кейін "жетіспейтін" 50 орнын жабатынын жариялады. Бұл жағдай негізінен Канаданың батысында, бірақ Онтарио мен Атлантика аймағындағы кейбір дүкендерге де әсер етті. 2015 жылы Sobeys Coop Atlantic-тің кейбір активтерін және таңдалған міндеттемелерін сатып алды. 2016 жылдың шілдесінде Empire Company компаниясының бас директоры Марк Пулин Sobeys Safeway тізбегін біріктірудегі қиындықтарға байланысты 942,6 миллион долларлық шығын туралы хабарлағаннан кейін қызметінен кенеттен кетті. Financial Post сонымен қатар Sobeys жасаған өзгерістер, оның ішінде оның танымал адалдылық бағдарламасын тоқтату, Safeway үй брендтерін Sobeys брендтерімен ауыстыру, Safeway дүкендеріндегі тауардың жетіспеуі туралы хабарлар желідегі клиенттердің адалдығына әсер еткенін хабарлады. 2018 жылдың қаңтарында Sobeys Ocado компаниясымен 2020 жылдың соңында Торонтода электронды сауда дүкенін ашу туралы келісім жасағанын жариялады. Ал Sobeys-ке тиесілі Thrifty Foods және IGA өз дүкендерін онлайн тапсырыстарды орындау орталықтары ретінде пайдаланды. 2018 жылдың қаңтарының соңында Sobeys Safeway сатып алудан кейін "жетіспейтін" тағы 10 орнын жабатынын жариялады. Бұл дүкендер Британдық Колумбияның Фрейзер аймағында орналасқан, олардың тоғызы мамырдың 5-і күні, ал біреуі шілде айының 28-і күні жабылды. Бұл дүкендердің кейбіреуі FreshCo ретінде қайта ашылды. Батыс Канададағы FreshCo желісін кеңейту аясында 22 дүкеннің ашылуы расталды, оның ішінде Б.К.-ның Сарри қаласындағы алғашқы екі Chalo! FreshCo дүкені де бар.

Sobeys was founded in Stellarton, Nova Scotia by John W. Sobey, a former carpenter, in 1907 as a meat delivery business. In 1921, Sobey's son, Frank, became a partner of the company and added six new grocery stores serving the Pictou County and Antigonish County regions. In 1946, Sobey's opened its first supermarket in New Glasgow after purchasing the operations to Barker Store. By this time, Frank was the first president of J. W. Sobey Stores Limited. By late 1977, Sobeys had 65 store locations. The chain eventually expanded throughout Atlantic Canada. During most of the second half of the 20th century, it was the region's dominant grocer. In the 1980s, Sobeys expanded into southern Ontario, challenging Loblaws on its "home turf", thereby igniting what came to be a nationwide battle for market supremacy. Sobeys had significant stakes in New England grocer Hannaford, Quebec grocer Provigo (which owned California grocer Petrini’s), and US wholesaler Nash Finch Company until the 1990s. In 1998, Sobeys became the second largest grocer in the country after purchasing the Oshawa Group, owners of the IGA franchise across Canada, along with several regional chains in Ontario, in addition to various food service and wholesale companies. In 2002, Sobeys undertook major changes in its store design and customer service policies with the introduction of "Ready to serve". This initiative was reportedly an attempt to emulate the successful moves of the Publix supermarket chain in the southern United States. In 2005, Sobeys lost a bidding war with Quebec based Metro to acquire A&P Canada, operator of several Ontario supermarket chains. The all cash offer made by Sobeys was reportedly the highest bid for the chain, but the U. S. parent, The Great Atlantic and Pacific Tea Company, ultimately accepted Metro's $1.7 billion cash and stock offer. It is also suggested that the Sobey family was unwilling to cede any control to the Tengelmann Group, the ultimate parent company of A&P at the time. Though Sobeys remained the second largest grocery chain in Canada, it was the third place chain in most of the provinces outside the Atlantic region, and the successful purchase of A&P Canada would have helped to bolster its position in Ontario. In 2007, Sobeys announced a $253 million takeover offer for the Thrifty Foods chain in British Columbia. In September 2011, Sobeys' wholesale division signed a long term distribution agreement with American retailer Target for the supply of select food and grocery products to its Canadian stores. In March 2012, Sobeys acquired 236 Shell gas station locations in Quebec and Atlantic Canada. In June 2013, Sobeys announced the purchase of Safeway's Canadian operations for $5.8 billion, subject to regulatory approval. The acquisition added Safeway's 214 locations, primarily located in Western Canada, to its portfolio. As a condition of the deal imposed by the Competition Bureau in October 2013, Sobeys was required to sell 23 of its retail locations to other companies. Sobeys sold 29 of its locations, which included 18 Safeway stores. Fifteen were sold to Overwaitea Food Group (particularly in British Columbia and Alberta), and fourteen were sold to affiliates of Federated Co operatives (particularly in Alberta, Saskatchewan, and Manitoba) for $430 million in total. In June 2014, Sobeys announced that it would, in the wake of the Safeway purchase, close 50 of its "underperforming" locations. The stores affected were primarily in Western Canada, although some in Ontario and the Atlantic region were also affected. In 2015, Sobeys acquired certain assets and select liabilities of Co op Atlantic. In July 2016, Empire Company CEO Marc Poulin abruptly left the company after Sobeys reported a $942.6 million loss, which was credited to difficulties in integrating the Safeway chain into Sobeys overall operations. The Financial Post also reported that changes made by Sobeys, including the discontinuation of its popular loyalty program, the replacement of Safeway's house brands with Sobeys' brands, reports of poorly stocked inventories at Safeway locations, had impacted the chain's customer loyalty. In January 2018, Sobeys announced an agreement with Ocado to open an e commerce grocery fulfilment centre in Toronto during late 2020. In contrast, Sobeys owned Thrifty Foods and IGA use their stores as fulfilment centres for online orders. In late January 2018, Sobeys announced that it would, in the wake of the Safeway purchase, close an additional 10 of its "underperforming" locations. The stores affected were in the Fraser Valley Area of British Columbia in Western Canada, and were closed on May 5 with the exception of one of the ten stores that were closed on July 28. Some of the stores affected would reopen as FreshCo. As part of the FreshCo expansion in Western Canada, 22 locations have been confirmed, including the first two Chalo! FreshCo stores out West in Surrey, B. C.

2019 жылдың шілдесінде Sobeys барлық дүкендерінде 2020 жылдың соңына дейін пластиктен қағазға азық-түлік қаптарына өтетінін жариялады. 2023 жылдың қыркүйегінде Sobeys Inc. азық-түлік дүкендерінің бұрынғы бас директоры және төрағасы Дэвид Соби 92 жасында қайтыс болды.

IGA

IGA және IGA Extra Квебек провинциясының басты дүкендері болып табылады. Батыс Канадада Sobeys-қа тиесілі 35 IGA дүкені бар. IGA дүкені негізінен француз тілінде сөйлейтін Эдмундстон, Нью-Брансуик қаласында, ал IGA Extra (жаңадан аталған Sobeys дүкені) Каракет және Кэмпбеллтон, Нью-Брансуик қалаларында орналасқан. Британдық Колумбиядағы MarketPlace IGA дүкендері London Drugs компаниясының ана компаниясы HY Louie-ге тәуелсіз тиесілі. Бұл дүкендерде Compliments өнімдері де сатылады. Sobeys MarketPlace желісін сатып алуға әрекет еткені, бірақ сәтті болмаған. Квебекте Tradition Markets, ал Батыс Канадада Food Town таңбаларымен басқа шағын азық-түлік дүкендері жұмыс істейді.

Қамқорлық азықтары

Sobeys, Thrifty Foods желісін басқарады, бұл 26 азық-түлік дүкенінен тұратын және Британдық Колумбияның Виктория қаласындағы онлайн азық-түлік қызметі.

FreshCo және Chalo FreshCo

2010 жылы Sobeys FreshCo – арзан бағалы дүкендер желісін іске қосты. Алғашқы дүкендер Оңтүстік Онтариодағы Price Chopper дүкендерінің негізінде қайта ұйымдастырылды. FreshCo франшизалық жүйе бойынша жұмыс істейді және дүкендер жеке меншікте болады. 2019 жылдың сәуір айында FreshCo Батыс Канадада үш дүкенді Британдық Колумбияда және екі дүкенді Виннипегте ашып, өз қызметін бастады, сондай-ақ Британдық Колумбияда екі Chalo! FreshCo дүкенін ашты. Олар Батыс Канадаға кеңейту аясында тағы да бірнеше жаңа орындар ашуды жариялады. Батыс Канададағы дүкендер ерекше жаңа FreshCo 2.0 стилінде безендірілген, сондай-ақ Онтариодағы FreshCo дүкендерінде де қолданылатын жаңартылған тауарлар таңдау және орналастыру жүйесі қолданылады. Оңтүстік Азиялық канадалықтардың көп шоғырланған аймақтарында 7 дүкен Chalo FreshCo деп қайта аталды.

Sobeys Urban Fresh (Ауылдық жаңа өнімдер)

2008 жылы Эдмонтон қаласының орталығында ерекше дизайнмен жасалған қалалық форматтағы Sobeys дүкені ашылды. Ол 2014 жылдың жазында жабылды; Sobeys өкілі: "Бұл дүкенді пайдалы ету біз үшін қаржылық жағынан мүмкін болмады" деді. Колледж Хайтс және Кловердейл сияқты Эдмонтонның басқа да жерлері, сондай-ақ Калгари және Ванкувер қалаларында да дүкен ашу ұсынылған.

Sobeys Extra (Собайс Экстра)

2013 жылдың қараша айында Sobeys Канададағы алғашқы "Sobeys Extra" дүкенін Онтарио штатының Бурлингтон қаласында ашты. Жаңадан күрделі жөндеуден өткен 58 000 шаршы фут (sq. ft.) көлемді дүкен Sobeys Extra таңбасымен жұмыс істейтін алғашқы дүкен болып табылады.

Бұрынғы азық-түлік баннерлері

Онтариодағы Коммиссо азық-түлік базарлары Sobeys және Price Chopper деп қайта аталды. Онтариодағы Ошава тобының Food City дүкендері көбінесе Price Chopper деп қайта аталды. Батыс Канададағы Garden Market IGA дүкендері Sobeys деп қайта аталды. Онтарионың Китченер-Ватерлоо аймағындағы Dutch Boy желісі Sobeys деп қайта аталды. Oshawa Group-қа қарасты шағын базарлық азық-түлік дүкендері желісі Knechtel Foodland деп қайта аталды. Lofood, шағын дискаунт азық-түлік дүкені, Price Chopper деп қайта аталды. 1990 жылы сатып алынған тәуелсіз желі Calbeck's Sobeys, Price Chopper және Foodland болып қайта аталды.

Sobeys-ке тиесілі басқа да кәсіпорындар

Компания Needs, Sobeys Express және BoniChoix ыңғайлы дүкендер желілеріне, сондай-ақ Атлантикалық Канададағы Lawtons дәріханалар желісіне ие. Олар TRA Atlantic көтерме азық-түлік таратқыш компаниясына да ие. Компания Атлантикалық Канаданың дүкендері мен жанармай құю станцияларына, мысалы, ыңғайлы дүкендерге және жанармай станцияларына өнімдерді жеткізеді. TRA сонымен қатар Kwik Way және Clover Farm ыңғайлы дүкендер желілерін басқарады. Кейбір Sobeys орналасқан жерлерде темекі өнімдері Sobeys-қа тиесілі жеке Griffins дүкенінде сатылады. Олар Sobeys дүкенінің бөлігі болғанымен, провинциялық заңдарға сәйкес, дәріханасы бар дүкендерде темекі өнімдерін сатуға тыйым салынғандықтан, сырттан ғана қол жетімді. Жаңа Шотландия және Нью-Брансуиктегі бірнеше Sobeys және Needs дүкендері Sobeys Fast Fuel таңбалы жанармай құю станцияларына ие. Sobeys Express дүкендері (Квебекте IGA Express деп аталады) ыңғайлы дүкендерде кең таралған тауарлармен қатар, жеміс-жидектер мен дайын тамақтарды ұсынады. Кейбіреулері Sobeys басқаратын Shell жанармай құю станцияларының дүкендері ретінде жұмыс істейді. 2018 жылдың 24 қыркүйегінде Sobeys-тің бас компаниясы Empire Co. Ltd. Онтариодағы 26 супермаркеттен тұратын Farm Boy желісін 800 миллион долларға сатып алу туралы келісімге қол қойғанын хабарлады. Farm Boy негізін қалаушы Жан Луис Беллемар және оның бас директоры Джефф Йорк өз қызметтерін жалғастырады, себебі компания дербес жұмыс істейтін болады. Бұл Farm Boy компаниясына, әсіресе Торонто аймағында, Оңтүстік-Батыс Онтариоға белсенді кеңею жоспарларын жалғастыруға мүмкіндік береді. Келесі бес жыл ішінде дүкендер саны екі есеге артуы күтілуде.

Әуе милясы

2022 жылдың тамыз айының ортасына дейін Квебек, Онтарио және Канаданың батысында Sobeys және оның аффилирленген брендтері Air Miles адалдық сыйлық бағдарламасын ұсынуды жалғастыруда. Air Miles-ке қосылғанға дейін Sobeys-тың көптеген аймақтардағы дүкендері Club Sobeys/Club Thrifty Foods ішкі бағдарламасын ұсынды. Қазіргі есептеулер мен тәжірибе бойынша, 95 жинақталған сыйақы милі (әр 20 доллар жұмсалған сайын бір миль есептелінеді) сатып алу кезінде 10 долларға жеңілдік беруге мүмкіндік береді. Sobeys Air Miles серіктесі болған кезде, оның серіктестігі Квебек және Атлантикалық Канадамен шектелді – бұл 1998 жылы Sobeys сатып алғанға дейін Oshawa Group-тың иеленгенімен бірдей аумақтық құқықтар. Air Miles Safeway компаниясымен Канаданың батысы және солтүстік-батыс Онтариодағы барлық дүкендерде серіктес болды, ал A&P Canada (кейін Metro) Онтарионың қалған бөлігіндегі құқықтарға ие болды. 2014 жылдың маусым айында, Air Miles-тің бастапқы азық-түлік серіктесі Safeway Canada-ны сатып алғаннан кейін көп ұзамай, Sobeys Air Miles бағдарламасына қатысуын Sobeys, IGA, Foodland және Thrifty Foods дүкендеріне батыс Канада мен солтүстік-батыс Онтариода 2014 жылдың 12 қыркүйегінде кеңейту жоспарларын жариялады, бұл аймақтарда Club Sobeys және Club Thrifty Foods бағдарламаларын алмастырды.

Собайлар клубы

Club Sobeys – 1990-шы жылдары Sobeys компаниясы Oshawa Group бірігуі арқылы Air Miles бағдарламасына өңірлік құқықтарды алғанға дейін Атлантикалық Канададағы дүкендер желісінде ұсынылған адалдық бағдарламасы. Компания 2000-шы жылдары Онтарио және Батыс Канададағы қызметін кеңейткенде, осы нарықтарда Club Sobeys бағдарламасын енгізді. Ол тізбек сатып алынғаннан кейін Британдық Колумбиядағы дүкендерде Club Thrifty Foods деп аталды. Club Sobeys аймағында Sobeys компаниясы Citibank Canada-мен серіктестік құрып, Club Sobeys MasterCard несие картасын ұсынды. Бұл карталардың шоттары кейін Монреаль банкіне берілді, ол сондай-ақ Атлантикалық Канадада BMO Sobeys Air Miles MasterCard (және Квебекте IGA Air Miles MasterCard) карталарын ұсынды. 2014 жылы Club Sobeys бағдарламасы Air Miles бағдарламасына ауысқаннан кейін, барлық Club Sobeys несие карталары BMO Sobeys Air Miles MasterCards-қа айырбасталды, ал кейін бірнеше жылдан соң стандартты BMO Air Miles MasterCards-қа алмастырылды. 2015 жылдың басында Sobeys компаниясы Air Miles адалдық бағдарламасының 2015 жылдың 27 наурызында Онтариода Club Sobeys адалдық бағдарламасын алмастыратынын хабарлады. Бұл Air Miles және Metro арасындағы жаңа келісімнің нәтижесі болды, ол Metro серіктестігін кеңейтті, бірақ Онтариодағы азық-түлік тауарындағы эксклюзивті құқығынан бас тартты.

Сценалық +

2022 жылдың маусым айында Empire Company Air Miles бағдарламасына қатысуын аяқтайтынын және азық-түлік және дәріхана желілерінде Cineplex Entertainment мен Scotiabank-ке тиесілі Scene+ бағдарламасына көшетінін хабарлады. Empire компаниясы да осы компанияның үлесіне ие болады. Көшу 2022 жылдың 11 тамызында Атлантикалық Канадада басталды, ал содан кейін 2022 жылдың соңы мен 2023 жылдың басында Квебекке (IGA), Онтариоға және Батыс Канадаға қарай бүкіл ел бойынша енгізіледі.

Нан бағасын белгілеу

2018 жылы Sobeys басқа канадалық супермаркеттермен және нан жеткізуші Canada Bread-пен 14-16 жылдық ұлттық бағаны белгілеу картеліне қатысты деп айыпталды. Sobeys, басқа саудагерлермен бірге, нан бағасын белгілеуге және бағаны қашан көтеруге келіскен деген күдік бар. Canada Bread 2023 жылдың шілдесінде бағаны белгілеудің төрт фактісі бойынша өзін кінәлі деп мойындады. Sobeys ешқандай кінәсін мойындамады және бұл айыптауларды "жауапкершіліктен шеттететін" деп мәлімдеді; қазіргі күнге дейін Sobeys-ке қарсы ешқандай қылмыстық іс қозғалған жоқ.

Қайырымдылық бағыт-бағдары

Собис – Канаданың Арнайы Олимпиадасының ұлттық демеушісі.

Орналасқан жерлер

Sobeys компаниясының штаб-пәтері Новая Шотландия провинциясының Стеллартон қаласында орналасқан және Канадада 27 тарату орталығы бар. Оның дүкендері Канада бойынша орналасқан: Альбертада – 54, Британдық Колумбияда – 1, Манитобада – 17, Нью-Брансуикте – 23, Ньюфаундленд және Лабрадорда – 14, Новая Шотландияда – 42, Онтариода – 90, Принс-Эдвард аралында – 5 және Саскачеван провинциясында – 10.

Империя компаниясы

Собис конгломераты Империя компаниясы Лимитедке тиесілі, және оны Соби отбасы бақылайды. Империя компаниясы бұрынғы Empire Theatres кинотеатрлар желісінің тауарлық белгілеріне де ие, ол 2013 жылдың қазанына дейін Канаданың екінші ірі кинотеатрлар желісі болды. Оның кинотеатрлары Cineplex Entertainment (Атлантикалық аймақтарда) және Landmark Cinemas (Онтарио, Британдық Колумбия және Альберта) арасында бөлістірілді. Империя сонымен қатар еншілес компаниясы Crombie REIT арқылы көптеген коммерциялық жылжымайтын мүлікке ие.