Кіріспе
Ағылшын әнші-күйші және гитарист (1946–2020)
Питер Аллен Гринбаум (29 қазан 1946 – 25 шілде 2020), кәсіби тұрғыда Питер Грин ретінде танымал, ағылшын блюз-рок әнші-күйші және гитарист болған. Fleetwood Mac тобының негізін қалаушы ретінде ол 1998 жылы Рок-н-ролл Даңқ залына енгізілді. Грин 1967 жылы Джон Мейолдың "Bluesbreakers" тобында ойнағаннан кейін Fleetwood Mac тобын құрды және 1970 жылы топтан кеткенге дейін жаңа топты табысты жазушы және танымал концерттік топ ретінде орнатып үлкерді. Гриннің "Albatross", "Black Magic Woman", "Oh Well", "The Green Manalishi (With the Two Prong Crown)" және "Man of the World" сияқты әндері хит-парадтарға енді, ал олардың бірнешеуі әртүрлі музыканттар тарапынан өңделді. Грин британдық блюз қозғалысының "екінші ғажайып дәуірінің" маңызды тұлғасы болды. Эрик Клэптон оның гитарада ойнауын жоғары бағалады, ал Би Би Кинг: "Оның дыбысы естіген ең тәтті дыбыс еді; ол маған суық тер шығарды" деді. Оның ерекше стильдік белгілері – ішектерді бүгіп ойнау, вибрато, эмоционалдық дыбыс және қарапайымдық. 1996 жылғы маусымда Mojo журналы Гринды барлық уақыттағы үшінші жақсы гитарист деп таныды. 2015 жылы Rolling Stone журналы оны "Барлық уақыттағы 100 ең ұлы гитарист" тізімінде 58-орынға қойды. Гриннің "The Supernatural" инструменталды әнінің дыбысы 2004 жылы Guitar Player журналының "Барлық уақыттағы 50 ең ұлы дыбыс" тізіміне енді.
1946-1965: Ерте өмір және мансап
Питер Аллен Гринбаум 1946 жылғы 29 қазанда Лондонның Бетнал Грин қаласында еврей отбасында дүниеге келді. Оның ағасы Майкл оған алғашқы гитара аккордтарын үйретті, ал 11 жасында Грин өзіндік білім алды. Ол 15 жасында, шығыс Лондонның бірнеше кеме компанияларында жұмыс істеп жүргенде, кәсіби түрде ойнай бастады. Алғаш рет ол Бобби Деннис және Доминоз тобында бас гитарада ойнады, олар поп-чарттардан каверлер мен рок-н-ролл стандарттарын, соның ішінде Shadows каверлерін орындады. Кейін ол Хэнк Марвиннің өзіне гитаралық герой екенін айтты және 1996 жылғы Twang трибьют-альбомында Shadows-тың "Midnight" әнін орындады. Ол ритм-н-блюз тобы "Muskrats"-қа, содан кейін "Tridents" тобына қосылды. 1965 жылғы Рождествода Грин Питер Барденстің "Peter B's Looners" тобында бас гитарада ойнады, онда ол барабаншы Мик Флитвудпен танысты. Ол "Peter B's Looners" тобымен "If You Wanna Be Happy" синглын, "Jodrell Blues" B-side ретінде жазды, осымен өзінің жазу тарихын бастады. Оның "If You Wanna Be Happy" әні Джимми Соулдың әнінің аспаптық кавері болды. 1966 жылы Грин және "Peter B's Looners" тобының басқа мүшелері тағы бір топ құрды – "Shotgun Express", Род Стюарт кіретін Motown стиліндегі соул тобы. Бірақ Грин бірнеше айдан кейін топтан кетіп қалды. Онда "The Same Way" және "The Supernatural" атты екі өзінің шығармасы болды. Соңғысы Гриннің алғашқы инструменталды әндерінің бірі болды, ол тез арада оның айрықша белгісіне айналды. Ол өте шебер болғандықтан, музыкант достары оған "Жасыл Құдай" деген лақап ат берді, бұл Эрик Клэптонның "Құдай" лақап атына сілтеме жасады. 1967 жылы Грин жеке блюз тобын құруға шешім қабылдады және Bluesbreakers-тен кетіп қалды. Бір ай ішінде олар 1967 жылғы тамызда Виндзор ұлттық джаз және блюз фестивалінде өнер көрсетті және тез арада Майк Вернонның Blue Horizon лейблімен келісімшарт жасасты. Олардың репертуары негізінен блюз каверлері мен оригиналдық әндерден тұрды, көбінесе Грин жазған, бірақ кейбіреулерін слайд-гитарист Джереми Спенсер жазды. Топтың алғашқы синглы, Спенсердің "I Believe My Time Ain't Long" әні, Гриннің "Rambling Pony" әнімен бірге, чартқа ілге алмады, бірақ олардың дебюттік альбомы елеулі әсер етті және британдық чартта 37 апта бойы тұрды. 1967 жылғы қыркүйекте Джон МакВи Брюннингтің орнын басты. Классикалық блюз каверлері мен блюз стиліндегі оригиналдық әндер осы кезеңде топтың репертуарында маңызды болғанымен, Грин әнші ретінде тез дамыды және 1968 жылдан бастап көптеген табысты оригиналдық әндер жазды. Сингл ретінде таңдалған әндер Гриннің стилінің топтың блюз тамырларынан жаңа музыкалық аумаққа біртіндеп қашықтауын көрсетті. Олардың екінші студиялық альбомы "Mr. Wonderful" 1968 жылы жарық көрді және алғашқы альбомның формуласын жалғастырды. Сол жылы олар Гриннің "Black Magic Woman" (кейін Сантанамен қайта жазылған) әнімен, содан кейін гитаралық инструментал "Albatross" (1969) әнімен сәттілікке жетті, онда жаңа топ мүшесі, 18 жасар Дэнни Кирван қатысты және британдық синглдар чартында бірінші орынға шықты. Грин жазған тағы да хиттер пайда болды, соның ішінде "Oh Well", "Man of the World" (екеуі де 1969) және қауіпті "The Green Manalishi" (1970). Бұл әндер Чикагодағы Chess Records студиясының "Ter Mar" студиясында жазылды. Ол жерде Вернон мен Маршалл Чесстің бірлескен қадағалауымен олар американдық блюз геройларымен, соның ішінде Отис Спанн, Биг Уолтер Хортон, Вилли Диксон, Дж. Т. Браун және Бадди Гаймен бірге жазды. 1969 жылы, Immediate Records компаниясымен бір синглге ("Man of the World", сол лейбл құлағанға дейін) келісімшарт жасасқаннан кейін, топ Warner Bros. Records компаниясының Reprise Records лейблімен келісімшарт жасады және үшінші студиялық альбомын жазды – "Then Play On", онда жаңа үшінші гитарист және әнші-жазушы Кирван көрнекті болды. Грин Кирванды алғаш рет 1967 жылы өзінің блюз триосы "Boilerhouse" тобымен, Тревор Стивенс бас гитарада және Дейв Терри барабанда ойнап көрген. Грин Кирванның ойнауына таң қалды және 1968 жылы Мик Флитвудтың ұсынысы бойынша оны өзінің тобына қабылдамас бұрын, Fleetwood Mac үшін қолдаушы топ ретінде пайдаланды. "Man of the World" әнінің меланхолиялық лирикасынан бастап, Гриннің күйшілері оның көңіл-күйінің өзгере бастағанын байқады. Ол ЛСД-ді көп мөлшерде іше бастады, сақал өсірді және шапан мен айқыш кие бастады. Мик Флитвуд Гриннің байлық жинау туралы уайымдағанын еске алады: "Мен сол кезде Питер Гринмен сөйлескен едім, ол біз ақша таппайтынымызды қатты ойлап, бәрін бергісі келді". Коммунард Райнер Ланганс өзінің өмірбаянында Уши Обермайермен бірге Гринді Мюнхенде кездестіргенін және оны өзінің "Highfisch Kommune" коммунасына шақырғанын айтады. Fleetwood Mac роуди Динки Доусон Гриннің басқа роуди Дэннис Кинмен бірге тойға барғанын және Кин Гриннің коммунадан кетпейтінін түсіндіру үшін топ қонақ үйіне оралған кезде, Кин, Доусон және Мик Флитвуд оны алу үшін сол жерге сапарлағанын еске алады. Алайда, Грин 2009 жылы коммунадағы уақыты туралы жағымды естеліктерін айтты. "Мен онда жақсы ойнадым, керемет болды, біреу жазды, маған кассета берді. Бірнеше адам бірге ойнады, біз әзілдестік және иә, ол керемет болды". Ол Джереми Спенсерге сол кезде: "Бұл мен жазған ең рухани музыка" деді. 1970 жылғы 20 мамырда соңғы өнер көрсеткеннен кейін Грин Fleetwood Mac тобынан кетіп қалды.
1970-1973: Флитвуд Мактан кейін
1970 жылдың 27 маусымында Грин Джон Мейолл, Род Мейолл (орган), Рик Греч (бас) және Айнсли Данбар (барабан)пен бірге Блюз және прогрессивті музыканың Бат фестивалінде өнер көрсетті. Сол жылы ол барабаншы Годфри Маклинмен, клавишашы Зуот Мэнни мен Ник Бакпен және The Aynsley Dunbar Retaliation бассысы Алекс Дмоховскимен джем-сессия жазды; Reprise Records бұл сессияны The End of the Game деп шығарды, Гриннің Fleetwood Mac тобынан кеткеннен кейінгі алғашқы жеке альбомы. Fleetwood Mac-тен кеткеннен кейін көп ұзамай Грин Барденстің The Answer жеке альбомында бұрынғы клавишашы Питер Барденске (Peter B's Looners) ілесіп, бірнеше тректе жетекші гитарада ойнады. 1971 жылы ол Fleetwood Mac тобымен қысқаша қайта қосылды, гитарист Джереми Спенсер тобынан кеткеннен кейін АҚШ-тағы гастрольді аяқтауға көмектесті, Питер Блю деген псевдониммен өнер көрсетті. Ол Бобби Тенчтің Gass тобымен Juju альбомына екі трек жазды, содан кейін жеке сингл, Найджел Уотсонмен бірі, Б. Б. Кингпен 1971 жылы Лондонда сессиялар және 1973 жылы Fleetwood Mac-тің Penguin LP альбомындағы "Night Watch" әнінде авторлық құқығы көрсетілмеген қатысу. Осы кезде Гриннің психикалық ауруы мен есірткіге тәуелділігі күшейіп, кәсіби аренадан жоғалып кетті. 1977 жылы Грин өзінің бухгалтері Дэвид Симмонсты мылтықпен қорқытқаны үшін тұтқындалды. Оқиғаның нақты жағдайы көптеген болжамдарға айналды, ең танымал болғаны – Грин Симмонстың өзіне ақша жіберуін тоқтатуын қалады. 2011 жылы BBC-дің "Питер Грин: Әлем адамы" атты деректі фильмінде Грин сол кезде Канададан ақшаға мұқтаж болып оралғанын және есеп менеджерімен телефонда сөйлескен кезде саяхатынан қару әкелгенін айтты. Оның есеп менеджері дереу полиция шақырды, олар Гриннің үйін қоршап алды. 1979 жылы Грин кәсіби өміріне қайта орала бастады. Ағасы Майклдың көмегімен ол Питер Вернон Келлдің PVK лейблімен келісім шарт жасады және 1979 жылы In the Skies альбомымен бастап жеке альбомдар шығара бастады. Ол сондай-ақ Fleetwood Mac-тің "Tusk" қос альбомындағы "Brown Eyes" әнінде де қатысты. 1981 жылы Грин Мик Флитвудтың The Visitor жеке альбомындағы "Rattlesnake Shake" және "Super Brains" әндеріне үлес қосты. Ол көптеген музыканттармен бірге түрлі жазбалар жасады, атап айтқанда Ray Dorset (Mungo Jerry), Винсент Крейн (The Crazy World of Arthur Brown) және Лен Суртиз (The Nashville Teens) қатысқан Katmandu альбомы A Case for the Blues. Гибсон Гитара Корпорациясының "Питер Гриннің қолтаңбасы Лес Пол" гитарасын шығару туралы келісімдерді бастауға тырысқанына қарамастан, Гриннің таңдаған аспабы сол кезде Гибсон Говард Робертс Fusion гитарасы болды. 1986 жылы Питер мен оның інісі Микки Лоури "The Raven" Гейнстің "A Touch of Sunburn" альбомына (топ атауымен "The Enemy Within") үлес қосты. Бұл альбом көптеген рет Post Modern Blues және Peter Green and Mick Green – Two Greens Make a Blues деген атаулармен қайта шығарылды, көбінесе Pirates тобының гитарисі Мик Гринді автор ретінде көрсетті. 1988 жылы Гриннің сөзі келтірілді: "Мен қазір есірткіге қарсы емделудемін. Есірткілер маған үлкен әсер етті. Мен жоспарлағаннан көп қолдандым. Мен ЛСД-ны сегіз-тоғыз рет қабылдадым. Бұл заттың әсері ұзаққа созылады. Мен барлық ақшамды сыйға бергім келді. Мен қасиеттілікке ұмтылдым. Мен мұны жасай аламын деп ойладым, есірткіге тәуелді емеспін деп ойладым. Менің сәтсіздігім!" Флитвуд Мак тобының басқа мүшелерімен бірге Грин 1998 жылы Рок-н-ролл даңқы залына енгізілді. Бірақ 2006 жылдың сәуірінде Пингвин Флитвуд Мак тобының жанкүйерлер веб-сайтында өткен сұрақ-жауап сессиясында бассист Джон МакВи қайта қосылу идеясы туралы былай деді: Егер біз Питер мен Джеремиді соған көндіре алсақ, мен, мүмкін, оны жасайтын едім. Мик мұны бірден жасайтын болады. Өкінішке орай, Дэннидің оны жасауының ықтималдығы аз деп ойлаймын. Құдай оны жарылқасын. 2009 жылдың мамыр айында Грин Генри Хэдэуэй түсірген BBC Four телеарнасының "Питер Грин: Әлем адамы" атты деректі фильмінің тақырыбы болды. 2020 жылдың 25 ақпанында Лондон Палладиомында "Мик Флитвуд және достар Питер Гринге құрмет көрсетеді" деп аталатын жұлдызды құрмет концерті өтті. "Guitar World" журналы Гриннің қатыспағанын және бұл шара туралы білмеуі мүмкін екенін хабарлады.
If we could get Peter and Jeremy to do it, I'd probably, maybe, do it. I know Mick would do it in a flash. Unfortunately, I don't think there's much chance of Danny doing it. Bless his heart. In May 2009, Green was the subject of the BBC Four documentary Peter Green: Man of the World produced by Henry Hadaway. On 25 February 2020 an all star tribute concert was performed at the London Palladium, billed as "Mick Fleetwood and Friends Tribute to Peter Green". The Guitar World review said that Green was not in attendance and possibly unaware of the event.
1997-2009 жж.: Питер Грин Сплинтер тобы
Грин 1990 жылдардың соңында Найджел Уотсон мен Кози Пауэллдің көмегімен «Питер Грин Сплинтер» тобын құрды. Топ тоғыз блюз альбомын шығарды, олардың көпшілігін Уотсон жазды. 2004 жылдың басында гастрольдік тур тоқтатылып, Грин топтан кетіп Швецияға көшкен кезде жаңа студиялық альбомды жазу да тоқтатылды. Біраз уақыттан кейін ол келесі жылға жоспарланған «Британдық Блюз All Stars» тобымен гастрольдік турға қатысты. 2009 жылдың ақпан айында Грин қайтадан сахнаға оралып, гастрольдік турларға шықты, бұл жолы «Питер Грин және достары» атымен. Ол айналмалы рифтері мен жанды фразалары үшін мақталып, минорлық ладты және оның қараңғы блюздік мәнін ұнатты. Оның ерекше дыбысы «The Supernatural» инструменталды әнінде естіледі, оны Грин Джон Мейолл үшін жазып, «Bluesbreakers» тобының 1967 жылғы «A Hard Road» альбомына қосты. Бұл ән Гриннің гармониялық фидбэкпен жұмыс ілеуін көрсетеді. Кейін Грин оны солтүстік ирландиялық гитарист Гари Мурға өзінің «Gibson SG» гитарын сату арқылы Мурдың алатын барлық ақшасына сатты. Грин бұл гитарды Мейоллмен алғашқы жұмысынан кейін, бірақ «Питер Б» тобына қосылмас бұрын, Чарринг Крос Роудтағы «Selmers» дүкенінен 114 фунт стерлингке сатып алған. 2014 жылы гитарды «Metallica» тобының гитарисі Кирк Хэммет сатып алды. Хэмметтің айтуынша, ол оған 1 миллион доллардан аз төлеген, себебі гитарды сатуға келген адамға сол кезде ақша керек болған. 1990 жылдары Грин 1960 жылдарғы «Fender Stratocaster» және «Gibson Howard Roberts Fusion» модельдерін, сондай-ақ «Fender Blues DeVille» және «Vox AC30» күшейткіштерін пайдаланды. 1968 жылғы «Gretsch White Falcon» жартылай акустикалық гитарасы және 1931 жылғы «National Duolian Resonator» әрқайсысы 38 400 фунт стерлингке сатылды, ал 1999 жылғы «Fender Strat USA Custom Shop relic» гитарасы 23 040 фунт стерлингке сатылды. Гриннің «Man of the World» әнінің қолмен жазылған мәтіні 40 000 – 60 000 фунт стерлингке сатылуы күтілуде. Кейбір аспаптар 2023 жылдың ақпан айында Бирмингемде өткен «Guitar Show» көрмесінде қойылды.
Табысы мен мұрасы
Көптеген рок-гитаристер Гриннің өзіне әсер еткенін айтты, олардың ішінде Гэри Мур, Aerosmith тобынан Джо Перри, Wishbone Ash тобынан Энди Пауэлл, сондай-ақ жақында Марк Кнопфлер, Ноэль Галлахер және Radiohead тобының бас гитарисі Колин Гринвуд. Грин, The Black Crowes тобының Рич Робинсонның "30 on 30: The Greatest Guitarists Picked by the Greatest Guitarists" (2010) басылымындағы таңдауы болды. Сол мақалада Робинсон Джимми Пейджді еске алады, онымен Crowes бірге гастрольде болған: "ол бізге Питер Грин туралы көптеген оқиғалар айтты. Джиммидің оның талантына қатты құрметтенетіні анық болды". The Black Crowes, Midge Ure, Tom Petty, Judas Priest және Гэри Мур, олар Гриннің шығармаларынан тұратын "Blues for Greeny" альбомын жазды. 1995 жылы "Rattlesnake Guitar: The Music of Peter Green" құрмет альбомы шықты, ал кейіннен 2000 жылы "Peter Green Songbook" деген атпен қайта басылды.
Жеке өмір
Грин 1978 жылдың қаңтарында Джейн Сэмюэлске үйленді; жұбайлар 1979 жылы ажырасты. Олардың бір қызы болды. 1970-ші және 1980-ші жылдары психикалық сырқаттар мен мұқтаждық кезеңдерін бастан өткерген Грин ағасы Лен мен Леннің әйелі Глория және анасымен бірге Ұлы Ярмут қаласының жанындағы Горлестон қаласындағы үйлеріне көшті, онда қалпына келтіру процесі басталды. Ол бір кезең Эссекс графтығындағы Канви аралында тұрды, ол 2020 жылдың 25 шілдесінде 73 жасында қайтыс болды.