Кіріспе

Америка футболшысы (1947–2020)

Томас Джон Демпси (12 қаңтар 1947 – 4 сәуір 2020) – американдық кәсіби футболшы, Ұлттық Футбол Лигасында (NFL) «Жаңа Орлеан қасиеттілері», «Филадельфия бүркіттері», «Лос-Анджелес қошқарлары», «Хьюстон мұнайшылары» және «Буффало еліктері» командаларында допты алаңға тигізуші болған. Оның карьерасы кезінде көбірек қолданыла бастаған «футбол стилінен» айырмашылығы, Демпсинің допты тигізу стилі сол кездегі стандартты тік басып тигізу стилі еді. 1970 жылы «Сантиз» командасы сапында ол 63 ярдтық алаңнан гол соқты, бұл 40 жылдан астам уақыт бойы NFL рекорды болып тұрды.

Ерте өмір және білім

Демпси Милуокиде дүниеге келді және Оңтүстік Калифорнияда орта мектеп пен колледжді бітірді. Ол San Dieguito орта мектебінде оқыды және Palomar колледжінде футбол ойнады. Демпси оң аяғында бармақтары мен оң қолында саусақтары болмаған күйде дүниеге келген. Демпси саусақ бөлімі жоқ, тегіс алдыңғы бөлігі бар арнайы аяқ киім киген.

НФЛ мансабы

Демпси оң аяғында бақайшақтары болмай және оң қолында саусақтары жоқ дүниеге келген. Ол аяғына астыңғы жағы жалпақталған және кеңейтілген, арнайы жасалған аяқ киім киген. Бұл $200 тұратын (1970 жылғы $200.0 шамамен <есептелген сомаға> тең) аяқ киім, мұндай аяқ киім ойыншыға әділетсіз артықшылық бере ме деген дау тудырды. Журналистер одан бұл әділ емес пе деп сұрағанда, ол: "Әділ емес пе? Сендердің өңдеріңе 2 секунд қалғанда 63 ярдтық соққыны жеңіс үшін орындауға тырысып көріңдерші, ал сендер төртбұрышты аяқ киім киіп, бақайшақтарың да жоқ!" деді. Лига кейіннен ұзақ соққылар жасауға тыйым салу үшін екі ереже өзгертілді. Біріншісі 1974 жылы қабылданды, ол дарбаза бағаналарын дарбаза сызығынан аяқайыр аймағының артына жылжытты, соққы қашықтығына 10 ярд қосылды және сәтсіз соққы жасайтын болса, доп соққы орындалған жерде қорғанысқа берілді. 1994 жылы бұл ереже соққы орындалған жерге өзгертілді. Содан кейін, 1977 жылы НФЛ "Том Демпси ережесі" деп белгілі болған ережені қосты, ол: "Егер ойыншы соққы жасау үшін жасанды аяқ киім кисе, онда оның аяқ киімінің соққы жасау беті қалыпты аяқ киімге сәйкес болуы керек".

Тарақты голдың рекорды

Демпси ең көп танымал 63 ярдтық алаңға гол соққаны үшін, өйткені уақыт біткен кезде, ол 1970 жылғы 8 қарашада Нью-Орлеандағы Тулан стадионында «Детройт Лайонс» командасына қарсы 19–17 есебімен жеңіс сыйлады. 1974 жылға дейін НФЛ-дегі қақпа бағаналары соңғы сызықтардың орнына қақпа сызықтарында орналасқан болатын. Ойын аяқталуға аз уақыт қалғанда, «Сэйнтс» командасы 37 ярдтық сызықта тұрған қақпа ұстаушы Джо Скарпатидің көмегімен алаңға гол соғуға тырысты. Джеки Беркетттің пас бергені дұрыс болды, ал Демпси доп бағанадан сәл артық түскенде гол соқты. Бұл жеңіс «Сэйнтс» командасы үшін сол қиын маусымдағы жалғыз екі жеңістің бірі болды. Осы голмен Демпси Берт Речихардың НФЛ-дегі ең ұзақ алаңнан гол соғу рекордын жеті ярдқа жаңартты. Оның рекорды үш рет қайталанды – 1998 жылы «Денвер Бронкос» командасының Джейсон Элам, 2011 жылы «Окленд Рейдерс» командасының Себастьян Яниковски және 2012 жылы «Сан-Франциско 49ers» командасының Дэвид Акерс ойыншылары теңестірді. Бірақ 2013 жылғы 8 желтоқсанда Мэтт Пратер 64 ярдтық алаңнан гол соғып, осы көрсеткішті жаңартты. Демпси қақпа бағаналары орналасқан жері өзгергенге дейін 60 ярдтан астам қашықтықтан гол соққан жалғыз ойыншы болғандықтан, ол НФЛ тарихында өз командасының 40 ярдтық сызығынан тыс жерден сәтті гол соққан жалғыз ойыншы болып қала береді.

Карьерадан кейінгі кезең

1983 жылы Демпси Америка футбол қауымдастығының Жартылай кәсіби футбол Даңқ залына енгізілді. Кәсіби футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Демпси әйелі Карлинмен бірге тұрды, ол Нью-Орлеан қаласының маңындағы Метари, Луизиана штатындағы жекеменшік Kehoe France мектебінде тарих пәнін оқытқан. 2005 жылы "Катрина" даулы болғанда оның үйі суға батты.

Жеке өмір және өлім

Демпси Карлене үйленді және үш баласы болды, олардың бірі Эшли есімді болды. 2013 жылдың қаңтар айында Демпси өзіне деменция диагнозы қойылғанын хабарлады. Психиатр Дэниел Амен Демпсидің миындағы зақымдануды анықтады. Медициналық тексерулер мен сканерлеулер барысында Амен миында басқа да зақымданулармен қатар үш тесік тапты. 2020 жылдың 30 наурызында Демпси COVID-19 тестісінен оң нәтиже алды. Ол Нью-Орлеан қарттар үйінде вирус жұқтырған 15 тұрғынның бірі болды. Демпси 4 сәуірде COVID-19 салдарынан туындаған асқынулардан көз жұмды.