Кіріспе
Калифорниядағы аңғар, АҚШ
Сан-Фернандо аңғары, жергілікті жерде «Аңғар» деп белгілі, Калифорния штатының Лос-Анджелес округіндегі қалалық аймақ. Лос-Анджелес ойпатының солтүстігінде орналасқан бұл аймақта Лос-Анджелес қаласының көп бөлігі, сондай-ақ бірнеше қарамасты емес аудандар мен Бурбанк, Калабасас, Глендейл, Хидден Хиллс және Сан-Фернандо қалалары бар. Аңғар Warner Bros. Studios және Walt Disney Studios сияқты киностудияларымен әйгілі. Бұған қоса, мұнда Universal Studios Hollywood ойын-сауық паркі де орналасқан.
География
Сан-Фернандо алқабы шамамен 260 шаршы миль (673 км²) аумақты алып жатыр, солтүстік-батысында Санта-Сусана таулары, батысында Сими таулары, оңтүстігінде Санта-Моника таулары мен Чалк таулары, шығысында Вердуго таулары және солтүстік-шығысында Сан-Габриэль тауларымен шектеледі. Солтүстік Сьерра-Пелона таулары, солтүстік-батыс Топатопа таулары, оңтүстік Санта-Ана таулары және Лос-Анджелес қаласының орталық шақырымдары Сан-Фернандо алқабындағы жоғарырақ аудандардан, жолдардан, тас жолдардан және саябақтардан көрінеді. Лос-Анджелес өзені Калабасас арнасы (Арройо Калабасас) мен Белл арнасы (Эскорпион арнасы) қосылған жерде, Канога Парк орта мектебі мен Оуэнсмут даңғылының арасында (Вановен көшесінен солтүстікке қарай) басталады. Бұл арналардың бастауы Санта-Моника Калабасас төбелерінде, Сими тауларының жасырын жерлерінде, Санта-Сусана ғылыми-зерттеу зертханасында және Санта-Сусана асуындағы саябақта орналасқан. Өзен алқаптың оңтүстік аймақтарымен шығысқа қарай ағып өтеді. Өзеннің тас төселмеген екі бөлігінің бірі Сепульведа ойпатында орналасқан. Маусымдық өзен – Тужунга Уош, Сан-Габриэль тауларының батыс беткейін суландырып, Лейк-Вью Террасасындағы Хансен бөгетінің демалыс аймағынан өтеді. Ол Вердуго таулары бойымен оңтүстікке қарай ағып, алқаптың шығыс елді мекендері арқылы Студио-Ситидегі Лос-Анджелес өзенімен қосылады. Өзеннің басқа да маңызды салаларына Дейтон арнасы, Кабальеро арнасы, Буль арнасы, Пакойма Уош және Вердуго Уош жатады. Алқаптың ең төменгі нүктесінің биіктігі теңіз деңгейінен шамамен 600 метрден 1200 метрге дейін ауыспайды. Сан-Фернандо алқабының көп бөлігі Лос-Анджелес қаласының құзыретінде, бірақ алқап ішінде басқа да бірнеше қалалар бар: Бурбанк алқаптың оңтүстік-шығыс бұрышында орналасқан, ал Сан-Фернандо, Лос-Анджелес қаласымен толық қоршалған, алқаптың солтүстік жағына жақын орналасқан. Universal City – алқаптың оңтүстік бөлігіндегі анклав, онда Universal Studios түсірілім алаңы мен ойын-сауық паркі орналасқан. Санта-Моника тауларының қырларымен созылатын Мулхолланд драйвы алқап пен Голливуд және Лос-Анджелес батыс жағындағы елді мекендер арасындағы шекараны белгілейді. Сан-Фернандо алқабы басқа аймақтармен байланысты: Санта-Кларита алқабымен Ньюхолл асуы арқылы, Вестсайдпен Сепульведа асуы арқылы, Голливудпен Кахуенга асуы арқылы, Сими алқабымен Санта-Сусана асуы арқылы және Кресцента алқабымен 210 тас жолы арқылы.
Тіршілік ету ортасы
Аңғардың табиғи ортасы – "орта белдеу шалғындары, саванналар және бұталы жерлер" биомы, оған шөптесін алқаптар, еменді саванна және шапаррал бұталарының өсімдік қауымдастығы жатады, сондай-ақ өзендер, арналар мен бұлақтар бойындағы жасыл жағалау өсімдіктері де кіреді. Бұл Жерорта теңізі климатында 1790 жылдан кейін миссияны қамтамасыз ету мақсатында еуропалық шаруалар жүзім, інжір, зәйтүн және бау-бақша дақылдарын өсірген.
Климат
Сан-Фернандо алқабы субтропикалық/ысты жазғы Жерорта теңізі климатына ие, онда ұзақ, ыстық, құрғақ жаздар мен қысқа, жылы қыстар болады, түндер салқын және сирек жауын-шашын жауады. Географиялық жағдайының және басқа да факторлардың әсерінен жазғы күндер Лос-Анджелес алқабына қарағанда әдетте ыстық, ал қысқы түндер суық болады. Соңғы кезде Калифорния штатындағы жалпы құрғақшылық Сан-Фернандо алқабы мен Лос-Анджелес округінің сумен қамтамасыз етілу қауіпсіздігін одан әрі нашарлатты.
Калифорния штатының құрылуынан бұрын
Бұл аңғар "тонгва, фернанденьо және чумаш тайпалары сияқты мәдениеттер мен тілдердің қадамжасы" болған. Тонгва тайпасы, кейіннен отарлаудан кейін Габриелено миссиялық үндістері, солтүстікте Татавиамдар, батыста Чумаштар деп аталған, 8000 жылдан астам уақыт бойы аңғарда және оның арналарында өмір сүрген және гүлденген. Испандықтар 1769 жылы келіп, Пашикнга ауылын қоса алғанда, аңғарға қоныстанғанға дейін олардың көптеген елді мекендері, сауда және аң ауру лагерлері болған. Сан-Фернандо аңғарындағы алғашқы испандық жер иелігі ("Ранчо Энсино" – қазіргі Мишн-Хиллс, Камино Вьехо және Ньюхолл асуының арасында) болды. Хуан Франсиско Рейес Ачоокоменга деп аталатын табиғи бұлақтардың жанындағы Тонгва ауылының немесе ранчорияның орнына саздан жасалған үй салды, бірақ көп ұзамай ол жер одан алынып, онда миссия салу үшін пайдаланылды. Сан-Фернандо-Рей-де-Испания миссиясы 1797 жылы 21 миссияның 17-і ретінде құрылды. Жер ауыстыру арқылы Хуан Франсиско Рейеске сол сияқты аталатын Ранчо Лос Энсинос, сонымен қатар бұлақтардың жанында (қазіргі Энсинодағы Лос Энсинос мемлекеттік тарихи паркі) берілді. Кейіннен Мексиканың Ранчо Эль-Эскорпион (Вест-Хиллс), Ранчо Провиденсия және Ранчо Кахуенга (Бурбанк), сондай-ақ Ранчо Эк Миссия Сан-Фернандо (аңғардың қалған бөлігі) жер иелігі Сан-Фернандо аңғарын қамтыды. Мексика-Америка соғысын аяқтаған Кахуенга шарты 1847 жылы Сан-Фернандо аңғарының оңтүстік-шығысындағы Кахуенга асуының кіреберісіндегі Вердуго отбасының саз үйінде (Кампо де Кахуенга) калифорниялықтар мен американдықтар тарапынан қол қойылды. 1848 жылғы Гуадалупе-Идальго шарты соғысты толығымен аяқтады.
Калифорния штаты және одан тыс
Долина 1850 жылдың 9 қыркүйегінде Калифорния штатының бір бөлігіне ресми түрде қосылды, осы кезде Калифорния штаты туралы заң федералды үкімет тарапынан бекітілді. 1874 жылы Ж. Б. Ланкершим мен Исаак Ван Нуис құрғақ бидай өндірісін енгізді, бұл олардың аңғардың оңтүстік жартысына ие болған Сан-Фернандо шаруалар бірлестігі үшін өте өнімді болды. 1876 жылы олар Сан-Педро портынан және АҚШ-тан Еуропаға алғашқы бидай партиясын жіберді.
Су құбыры
19 ғасырдың соңындағы «Лос-Анджелес против Померой» атты сот шешімі арқылы Лос-Анджелес қаласы, қала шекарасына тікелей кірмейтін аңғардың астындағы суқойманың үстінен ағатын барлық жер беттік суға құқық алды. Сан-Фернандо аңғарының шаруалары артық суды су құбырынан сатып алуды ұсынды, бірақ су құбырының құрылысына рұқсат берген федералдық заңнама Лос-Анджелеске қала шегінен тыс жерде су сатуға тыйым салды. Бұл Лос-Анджелес төңірегіндегі бірнеше тәуелсіз қалаларды қалаға қосылу үшін дауыс беруге және мақұлдауға итермеледі, осылайша олар қалалық су жүйесіне қосыла алды. Бұл ауылдық аймақтар 1915 жылы Лос-Анджелес қаласының құрамына кірді. Су құбырының арқасында аймақтағы егіншілік бидай, жүгері, бұршақ, қабақ және мақта сияқты құрғақ дақылдардан жүгері, бұршақ, қабақ, мақта, шабдалы, хурма және жаңғақ ағаштарынан тұратын бау-бақшаларға, сондай-ақ апельсин мен лимон ағаштарының ірі егістіктеріне көшті. Бұл жағдай келесі даму кезеңіне дейін жалғасты, ал соғыстан кейінгі қалалық кеңістіктердің өсуі салдарынан тек бірнеше анклавтар ғана қалды, мысалы, Оркутт ранч паркі мен CSUN кампусындағы «ашық аспандағы мұражай» сияқты бау-бақшалар.
Даму
1909 жылы бақылау кеңесінің бас менеджері Х. Дж. Уитли басқарған синдикат, Гарри Чандлер, Харрисон Грей Отис, М. Х. Шерман және Отто Ф. Брантпен бірге «Ферминг және Миллинг» компаниясының 48 000 акр жерін 2 500 000 долларға сатып алды. Генри Э. Хантингтон өзінің «Тынық мұхиты электр теміржолын» (қызыл вагондар) аңғар арқылы Оуэнсмутқа (қазіргі Канога Паркі) дейін созды. «Субурбандық үйлер» компаниясы жолдар мен Ван-Нюйс, Резеда (Мариан) және Канога Парк (Оуэнсмут) қалаларының жоспарларын жасады. 1915 жылы ауылдық аймақтар Лос-Анджелес қаласына қосылды, Лорел-Каньон және Ланкершим – 1923 жылы, Санленд – 1926 жылы. Бұл қосылулар қаланың аумағын екі еседен астам ұлғайтты. Лос-Анджелестен тәуелсіз түрде екі аңғар қаласы құрылды: 1911 жылы – Бурбанк және Сан-Фернандо. «Юниверсал Сити» Универсал студияларының орналасқан жері болып қала береді және ғасыр соңында «Юниверсал СитиУок» үйіне айналды. Аңғардағы басқа да қосылмаған аумақтар – Белл-Каньон және Кагел-Каньон. ХХ ғасырдың басында пайда болған үш жаңа индустрия – кино, автомобиль және авиация – қала құрылысын және халық санының өсуін күшейтті. Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңіндегі өндіріс және соғыстан кейінгі өрлеу осы өсімді жеделдетті, нәтижесінде 1945 жыл мен 1960 жыл аралығында аңғар халқы бес есеге өсті. Лос-Анджелес Сан-Фернандо аңғарындағы аумақтарын біріктіруді жалғастырды: 1959 жылы Канога Парк Вест-Хиллс үшін бұрынғы «Ранчо Эль-Эскорпионды», ал 1965 жылы Портер Ранчо үшін Санта-Сусана тауларының етегіндегі үлкен тарихи «Портер Ранчоны» қосты. Бұл қосымшалар Сан-Фернандо аңғарының Лос-Анджелес бөлігін бастапқы 438 км²-ден 580 км²-ге дейін кеңейтті. 1970-ші жылдардың соңында аңғардың ортасымен, батыс жағындағы Калабасастан шығыс жағындағы Сан-Вэллидегі SR 170 және I-5 тас жолдарының қиылысына дейін өтетін SR 64 деп аталатын шығыс-батыс тас жолының жобасы ұсынылды. Бірақ жергілікті халықтың қарсылығы күшейіп, жоба мақұлданбады және іске аспады.
Поп-мәдениет
1980-ші жылдары аңғардағы жастар мәдениетінің ерекшелігі бұқаралық ақпарат құралдарында мойындалды, әсіресе 1982 жылы Фрэнк Заппа / Мун Заппаның "Валли Герл" әні мен 1983 жылғы "Валли Герл" фильмінде.
Нортридж жер сілкінісі
1994 жылы 17 қаңтарда болған Нортридж жер сілкінісінің магнитудасы 6,7 болды. Бұл жер сілкінісі қалалық аймақта тіркелген ең күшті жер сілкінісі болып табылады және 1933 жылғы Лонг-Бич жер сілкінісінен бері АҚШ қаласының тікелей астында орын алған алғашқы жер сілкінісі еді. 1906 жылғы Сан-Франциско жер сілкінісінен бері АҚШ-тағы ең көп зиян келтірген оқиға осы болды. Атауы Нортридж болғанымен, эпицентр Резеда ауданында, Арминта және Ингомар көшелері арасында, Резеда бульварының батысында орналасқан. Сан-Фернандо аңғарында 23 жылдың ішінде қатты жер сілкінісі екінші рет орын алды. 1971 жылдың 9 ақпанында сағат 06:01-де 6,5 магнитудалы жер сілкінісі 1994 жылғы оқиғаның эпицентрінен солтүстік-шығысқа қарай шамамен 32 километр жерде болды. 1971 жылғы жер сілкінісі салдарынан 58 адам қаза тауып, 2000-ға жуық адам жарақат алды. Сол кезде 1971 жылғы Сан-Фернандо жер сілкінісі 1933 жылғы 6,3 магнитудалы Лонг-Бич жер сілкінісінен кейін Үлкен Лос-Анджелес аймағына ең көп зиян келтірген оқиға болып есептелді.
Тәуелсіздік қозғалысы
Долина 1970-ші жылдары бөлінуге тырысты, бірақ штат қалалық кеңестің келісімінсіз қала құруға тыйым салатын заң қабылдады. 1997 жылы Ассамблея депутаттары Боб Герцберг және Том МакКлинток қалалық кеңестің вето құқығын жою арқылы Долинаның бөлінуіне оңайластыруға көмектесетін заң жобасын қабылдауға ықпал етті. AB 62 заңына губернатор Пит Уилсон қол қойды. Сонымен қатар, Лос-Анджелес бірыңғай мектеп округін (LAUSD) бөліп, Сан-Фернандо Долинасы негізінде жаңа мектеп округтерін құру жөніндегі халықтық қозғалыс қаладан кету ниетінің басты мәселесіне айналды. Штат Долина негізіндегі округтер идеясын қабылдамаса да, бұл Герцбергтің әкімдік науқаны үшін маңызды біріктіруші фактор болды, бірақ ол сәтті болмады.
21 ғасыр
1990 жылдардың соңына қарай Сан-Фернандо аңғары көбірек қалалық және этникалық тұрғыдан алуан түрлі болып, кедейлік пен қылмыс өсті. 2002 жылы аңғар Лос-Анджелес қаласынан бөлініп, өзінің дербес қаласы болуға тырысты, себебі Лос-Анджелестің кедейлігі, қылмысы, бандалық белсенділігі, қалалық құлдырау және нашар күтілген инфрақұрылымынан қашып құтылғысы келді. 2002 жылы Лос-Анджелестің Сан-Фернандо аңғарының бөлігі тағы да қаланың қалған бөлігінен бөлініп, жаңа тәуелсіз және біріктірілген қала болу үшін күшті науқан жүргізді. Бұл қозғалыс күш алды, бірақ F шарасы қажетті дауыстарды жинамады. Жаңа қала үшін бірнеше атау ұсынылды. "Долина қаласы" жаңа қаланың таңдалған аты болды. Ұсынылған атаулардың ішінде "Миссия аңғары", "Ранчо Сан-Фернандо", "Камелот" немесе "Таунсвилл" болды. Осы сәтсіз бөліну әрекетінен кейін 2003 жылы Ван-Ньюс муниципалитет ғимараты салынды; 2005 жылдың қазанында Metro Orange желісі ашылды; және 2012 жылға дейін 35 жаңа мемлекеттік мектеп ашылды. NoHo Arts District құрылды, атауы Солтүстік Голливудтағы орналасқан жеріне сілтеме ретінде және Нью-Йорк қаласының өнер орталығы СоХо ауданымен ойын ретінде таңдалды. Сан-Фернандо нұсқаулығына сәйкес, бұл өзгеріс "негізінен төменгі және орта таптық елді мекенді өнер жинағына және осы кішкентай қосымшадағы галереяларда, театрларда және би студияларында кәсібін жасайтын суретшілердің үйіне" айналдыруға көмектесті. Балбоа көлінің аудандық кеңесінің мәліметінше, 2002 жылдан 2007 жылдың қарашасына дейін Балбоа көлінің Лос-Анджелес қаласының қауымдастығы ретінде ресми танылуы туралы пікірталас болды. Жаңа қауымдастық атаулары қала тарапынан 2006 жылдың қаңтарына дейін бекітілмеді, ол кезде қала ресми қауымдастық атау процесін қабылдады (Лос-Анджелес қалалық кеңесінің іс қағазы № 02-0196). 2007 жылдың 2 қарашасында Лос-Анджелес қалалық кеңесі Ван-Ньюс қаласының үлкен бөлігін Балбоа көліне қайта атау туралы шешімді мақұлдады. 2017 жылға қарай аңғарда көптеген қалалық даму жобалары басталды, негізінен Лос-Анджелес аудандарының Солтүстік Голливуд, Панорама Сити және Вудленд Хиллз бөліктерінде. Бұл жобалар Вудленд Хиллстегі алғашқы бірнеше жобамен басталды, ал Солтүстік Голливудтағы NoHo West жобасы 2017 жылдың 6 сәуірінде іргетасын қалап, құрылысын бастады. LA Metro 2024 жылға қарай Metro G желісін көтерілу қақпаларымен және Сепульведа және Ван-Ньюс бульварларын кесіп өтетін екі көпірмен жаңартуды жоспарлап отыр, ал толыққанды жеңіл рельстік көліктік жүйеге айналдыру 2050 жылға дейін аяқталады деп күтілуде. Аймақ 2027 жылға қарай жеті онжылдықтардағы алғашқы жеңіл рельстік желісіне ие болады – Шығыс Сан-Фернандо аңғары Жеңіл рельстік көлігі жобасы. Желі құрылысы 2024 жылы Ван-Ньюс бульвары мен Сан-Фернандо жолы бойында басталады деп жоспарлануда.
Экономика
Аңғарда көптеген компаниялар орналасқан, олардың ең танымалдары кино түсіру, музыка жазу және теледидар өндірісімен айналысады. Бұрынғы кино ранчолары қазір CBS Studio Center, NBCUniversal, The Walt Disney Company (және оның ABC телеарнасы) және Warner Bros. студияларының бөлімшелеріне айналды. Бұл аңғар бұрын Lockheed, Rocketdyne және оның Santa Susana Field Laboratory, Atomics International, Litton Industries, Marquardt және TRW компаниясының алдыңғысы Thompson Ramo Wooldridge сияқты компаниялардың аэроғарыш технологиялары мен ядролық зерттеулердегі жетістіктерімен белгілі болған.
Порнография индустриясы
1970-ші жылдары аңғар ересектерге арналған фильмдерді өндіруде алғашқы аймаққа айналды және миллиардтаған долларлық порнография индустриясының орталығы болды, осылайша Порно-Аңғары, Силикон-Аңғары (Санта-Клара аңғарының Силикон-Аңғары деген лақап атымен салыстырылады) және Сан-Порнандо-Аңғары деген аттармен танылды. Индустрияның жетекші сауда басылымы – AVN журналы Солтүстік-Батыс аңғарында орналасқан, сондай-ақ АҚШ-тың ересектерге арналған бейне және журналдардың көп бөлігі осы аймақта таратылды. Пол Томас Андерсоннің "Бұги түндері" фильмі осы аңғардың аталған саласының ерекшеліктерін көрсетеді. HBO телеарнасының "Порнукопия" сериалында айтылғандай, бір кезде АҚШ-та заңды түрде таратылған порнографиялық фильмдердің шамамен 90 пайызы Сан-Фернандо аңғарындағы студияларда түсірілген немесе олардың өндірісінде жасалған. 2000-шы жылдардың ортасынан бастап порнография индустриясы құлдырауға ұшырады, себебінің басым бөлігі – интернеттегі тегін контенттің көбеюі, бұл тұтынушылардың ақы төлеуге деген ынтасын азайтты. 2007 жылы индустрия өкілдері ересектерге арналған фильмдерді өндіру және тарату компанияларының кірісі 30-50 пайызға дейін төмендегенін, ал жаңа фильмдердің саны күрт азайғанын мәлімдеді. 2019 жылғы мақалада "Будапешттегі порноиндустриясы Калифорниядағы индустрияның қалған бөлігімен шамалас" делінген.
Өнер және мәдениет
Лос-Анджелес үлкен қабырғасы – Джуди Бака салған, Калифорния тарихын бейнелейтін 839 метрлік қабырға суреті, ол Тужунга арнасының екі жағына салынған. Сан-Фернандо Рей-де-Испания миссиясы – Лос-Анджелес қаласының Миссия-Хиллс ауданындағы испан миссиясы. Миссия 1797 жылдың 8 қыркүйегінде негізделді және Жоғарғы Калифорнияда салынған жиырма бір испан миссиясының он жетіншісі болды. Әулие Фердинандтың құрметіне аталған бұл миссия Сан-Фернандо қаласы мен Сан-Фернандо аңғарының атын берді.
Мұражайлар
Сильмардағы Нетеркатт коллекциясы – классикалық автомобильдер жинағымен ең танымал мұражай, сонымен қатар механикалық музыкалық аспаптар мен көне жиһаз коллекцияларына ие. Ван-Нуйс қаласындағы Өзендік реликвиялар мұражайы – Сан-Фернандо аңғарының тарихы мен поп-мәдениетіне арналған мұражай. Бұрын ол Калифорния штатының Чатсворт қаласында орналасқан. Калифорния штатының Бербанк қаласындағы Гордон Р. Говард мұражай кешені. Гриффит саябағындағы, Бербанкқа жақын орналасқан Америка батысының Отри мұражайы. Гриффит саябағындағы, Бурбанкқа жақын орналасқан Саяхат қаласы мұражайы. Discovery Cube Лос-Анджелестегі Хансен бөгетіндегі балалар мұражайы. Нортридждегі Сан-Фернандо аңғары мұражайы.
Конгресс орталығы
Сан-Фернандо аңғарында Бурбанк қаласында, Бурбанк әуежайының шығысында, Мариотт қонақ үйінің ішінде конгресс орталығы орналасқан.
Сахналық өнер орындары
The Starlight Bowl – 1950 жылы салынған, 5000 орындық амфитеатр, Бурбанк қаласында орналасқан. Сорая және Юнес Назариан орталығы – CSUN кампусының ішінде орналасқан, 1700 орындық концерт залына ие.
Көңіл көтеру парктері
Буш-Гарденс – Лос-Анджелес қаласының Ван-Ньюс ауданындағы ойын-сауық паркі болған, ол Budweiser сыра зауытының жерінде орналасқан. Бірақ 1970-ші жылдардың соңында сыра зауытын кеңейту үшін бұл парк бұзылып жатыр. Universal Studios Hollywood корпорацияланбаған Universal City қаласында орналасқан.
Саябақтар мен демалыс
Сан-Фернандо аңғары көптеген жақын маңайдағы қалалық парктерге, демалыс орнына және үлкен аймақтық ашық кеңістік сақталмалы аймақтарына мекендейді. Көптеген сақталмалы аймақтар Ұлттық саябақтар қызметінің Санта-Моника таулары ұлттық демалыс аймағы, Калифорния штатының парктері және жергілікті округтік және қалалық парктер басқармаларымен халыққа ашық саябақтар ретінде күтіледі.
Білім
Сан-Фернандо аңғарындағы мемлекеттік мектептер үш біріктірілген мектеп ауданымен қамтамасыз етіледі: Лос-Анджелес біріктірілген мектеп ауданының солтүстік және шығыс аймақтары, Глендейл біріктірілген мектеп ауданы және Бербанк біріктірілген мектеп ауданы. Аңғарда төрт қоғамдық колледжді қамтиды: Valley Glen-дегі Лос-Анджелес Valley College, Sylmar-дегі Los Angeles Mission College және Woodland Hills-дегі Los Angeles Pierce College. Глендейл колледжінен басқа барлығы Лос-Анджелес қауымдастық колледжі ауданының қызметінде. Сан-Фернандо аңғарындағы жалғыз мемлекеттік университет – Нортридждегі Калифорния мемлекеттік университеті Нортридж. 1994 жылы аңғардағы Лос-Анджелес біріктірілген мектеп ауданының (LAUSD) кампустарына 180 000 PK-12 сынып оқушысы қатысты. Сол жылы аңғардағы 200-ден астам жеке мектепке шамамен 45 000 PK-12 сынып оқушысы, яғни барлық осындай оқушылардың бесінен бірі қатысты.
Өкілдік
Лос-Анджелес қаласының аңғар бөлігі жеті қалалық кеңес округіне бөлінеді: 2, 3, 4, 5, 6, 7 және 12. Қаладағы 95 аудандық кеңестің 34-і аңғарда орналасқан. Аңғарды Калифорния штатының заң шығарушы органындағы штаттық Ассамблеяның бес депутаты: Джесси Габриэль (Д), Луз Ривас (Д), Адрин Назариан (Д), Сузетт Мартинес Валладарес (Р) және Лора Фридман (Д) өкілдік етеді. Аңғарды штаттық Сенаттың үш депутаты: Генри Стерн (Д), Боб Герцберг (Д) және Энтони Портантино (Д) өкілдік етеді. Аңғар бес конгресс округіне бөлінеді: 25-ші, 28-ші, 29-шы, 30-шы және 33-ші округтер, оларды сәйкесінше Майк Гарсия (Р), Адам Шифф (Д), Тони Карденас (Д), Брэд Шерман (Д) және Тед Лью (Д) өкілдік етеді. Аңғар Лос-Анджелес округінің Бақылау кеңесінде екі округ арқылы өкілдік етіледі, батыс бөлігін Шила Куэлл (Д) және шығыс бөлігін Кэтрин Баргер (Р) өкілдік етеді. Тұрғындар сонымен қатар Лос-Анджелес қаласының аудандық кеңестері арқылы өкілдік етіледі.
Денсаулық сақтау
Сан-Фернандо аңғарында екі Kaiser Permanente ауруханасы бар, біреуі Панорама Ситиде, екіншісі Вудленд Хиллсте. Сонымен қатар, үш Providence ауруханасы бар: Бурбанкте, Тарзанадағы Providence Tarzana медициналық орталығы және Миссия Хиллзде. Kaiser Permanente және Providence ауруханаларынан басқа, аңғардың көп бөлігін коммерциялық емес ауруханалар қамтиды: Ван Нуйстегі Valley Presbyterian Hospital, Нортридждегі Northridge Hospital Medical Center, Сильмардағы Olive View – UCLA медициналық орталығы, Энсинодағы Encino Hospital Medical Center және Шерман Оукстағы Sherman Oaks Hospital.
Муниципальді қызметтер
Лос-Анджелестің аймақтық әкімшілік орталығы, Ван-Найс азаматтық орталығы Ван-Найс қаласында орналасқан. Лос-Анджелес қалалық әкімшілігінің Ван-Найс бөлімшесі мен оның төңірегінде полиция бөлімшесі, шектеулі және шексіз юрисдикциясы бар жоғары соттар, сондай-ақ Лос-Анджелес қаласы мен округінің әкімшілік кеңселері орналасқан. Лос-Анджелес қалалық кітапханасының бөлімшелері мен тәуелсіз қалалық кітапханалар тұрғындарға қызмет етеді.
Тез жәрдем қызметі
Лос-Анджелес полиция департаменті; Лос-Анджелес өрт сөндіру бөлімі; Бурбанк полиция департаменті; Бурбанк өрт сөндіру бөлімі; және Сан-Фернандо полиция департаменті – аңғардағы тәуелсіз қалалық төтенше жағдайлар қызметтері. Лос-Анджелес округі шерифінің департаменті тек құрамына қалалар кірмейтін Универсал Ситиге; Калабасас, Агура Хиллс және Хидден Хиллс қалаларына қызмет көрсетеді; сондай-ақ Сан-Фернандо аңғарындағы Лос-Анджелес қауымдық колледжінің үш кампусына қызмет көрсетеді. Калифорния мемлекеттік университеті жүйесінің Калифорния мемлекеттік университетінің Нортридж кампусында өз полиция күштері бар. Лос-Анджелес округі өрт сөндіру бөлімі тек құрамына қалалар кірмейтін аудандарға, соның ішінде Универсал Ситиге; және Калабасас және Хидден Хиллс қалаларына қызмет көрсетеді.
Демография
2012 жылы Сан-Фернандо алқабының халқы 1,77 миллион адамды құрады, оның ішінде 41,8 пайызы испан тілді немесе латиноамерикандықтар, 41,0 пайызы испан тілді емес ақ тұлғалар, 12,7 пайызы азиялықтар және 4,6 пайызы афроамерикандықтар болды. Алқапта толығымен орналасқан ең ірі қала – 107 000-нан астам тұрғыны бар Бербанк қаласы. Лос-Анджелес аймағындағы ең көп халқы бар аудандар – Ван-Ньюс және Пакойма, олар Бербанк қаласы сияқты, әрқайсысында 100 000-нан астам тұрғыны бар. Сан-Фернандо алқабының кең жайылған, тығыздығы төмен құрылысқа ие екендігіне қарамастан, Лос-Анджелестегі Панорама Сити, Солтүстік Голливуд, Ван-Ньюс, Резеда, Канога Парк және Нортридж қалаларында көптеген пәтерлер үйлері бар және Лос-Анджелестегі ең тығыз халық саны бар аудандардың бірі болып табылады. Сан-Фернандо алқабында кедейлік деңгейі төмен тұрғындардың саны көп. 2009 жылы алқаптың 30 пайызының жылдық табысы 35 000 доллардан аз болды, оның ішінде 10 пайызы 15 000 доллардан аз табыс тапқан. Пакойма ауданы бұрын қала маңындағы әлеуметтік мәселелердің орталығы және ең жоғары кедейлік деңгейіне ие болған, бірақ қазіргі таңда мұндай емес. Сан-Фернандо алқабының басқа да аудандары, мысалы Солтүстік Голливуд, Панорама Сити және Арлетта қазіргі кезде жоғары кедейлік деңгейін көрсетуде. Жалпы алғанда, кедейлік деңгейі төмен аймақтар азайып, шашырап кеткен, ал қазірдің өзінде бай аудандардың көпшілігі жеке, жоспарланған және қоршалған аудандарға бөлінген. Олардың көпшілігі алқаптың шекарасында немесе тау етегінде орналасқан. «Mapping L.A.» мәліметтері бойынша, 2000 жылы Сан-Фернандо алқабында мексикалықтар мен сальвадорлықтар ең көп кездесетін ұлттар болды. Мексика және Сальвадор ең көп таралған шетелдік туған жерлер болып табылды.