Кіріспе

Қазқаздар туысы – Agamidae тұқымдасының драконин кладындағы кесірткелер туысы. Бұл туысқа 29 түр кіреді. Кейбір түрлері орман кекірегі деп, ал кейбіреулері (әсіресе C. versicolor) бақ кекірегі деп белгілі. Қызыл бастарынан кейбіреулерін "қан сорғыштар" деп те атайды. Calotes туысының атауы грек тіліндегі Καλότης (Kalótës) сөзінен шыққан, ол "сұлулық" деген мағынаны білдіреді және осы туыстың әдемі өрнегіне сілтеме жасайды.

Географиялық ауқым

Калотес туысына жататын түрлер Оңтүстік Азияда, Оңтүстік Қытайда, құрлықтағы Оңтүстік-Шығыс Азияда және Амбонда табиғи түрде кездеседі. Сонымен қатар, C. versicolor Флоридаға (АҚШ), Борнеоға, Сулавесиге, Сейшель аралдарына, Маврикийге және Оманға әкелінген. Туыстың ең көп түрлері Батыс Гаттарда, Солтүстік-Шығыс Үндістанда, Мьянмада, Бангладеште және Шри-Ланкада таралған.

Сипаттама

Калотес туысқан түрлерден тегіс мөлшердегі арқа шашақтарымен, жақтан иыққа дейінгі тері бүктемесінің болмауымен және Псевдокалотеске қарағанда пропорционалды түрде мықты аяқ-қолдарымен ерекшеленеді. Бронхоцеламен салыстырғанда, Калотестің құйрығы мен аяқтары пропорционалды түрде қысқа. Калотес қазіргі танылған түрі Муди (1980) жұмысынан кейін жіктеліп, оған дейін жоғарыда аталған барлық түрлер осы туысқа жатты.

Таксономия

Калотес туысы әлі де әртүрлі топ болып табылады, оны C. versicolor және C. liocephalus топтарына бөлуге болады. Алғашқысы Оңтүстік Азияның көп бөлігінде және одан шығысқа қарай таралған. Бұл топтағы барлық түрлердің арқалық және бүйірлік қабықшалары жоғары қарай бағытталған. Екіншісі Оңтүстік-Батыс Гаттарымен және Шри-Ланкамен шектеледі. Бұл топтағы барлық түрлердің қабықшалары артқа, жоғары-төмен немесе тек төмен қарай бағытталған. Бұдан әрі бөлу қажеттігі немесе топтар монофилетикалық Калотестің кіші туыстары болып табылады ма, бұл мәселе әлі зерттелуде.