Кіріспе
Миссисипи және Луизиана штаттарындағы өзен, АҚШ. Перл өзені – АҚШ-тың Миссисипи және Луизиана штаттарында орналасқан өзен. Ол Миссисипи штатының Нешоба округінде Нани Вайя және Талахага арналарының қосылған жерінен басталады және 715 км (444 миль) ұзындықты құрайды. Өзеннің төменгі бөлігі Миссисипи мен Луизиана арасындағы шекараның бір бөлігін құрайды. Өзеннің су жиналатын алабында жазық жердегі қатты ағаш батпақтары мен кипарис батпақтары кеңінен таралған, олар көптеген жабайы жануарлар түрлеріне, оның ішінде белуга және қара аюларға қоректену және көбею ортасын қамтамасыз етеді. 2008 жылға дейін осы жерде жоғалу қаупі төніп тұрған ақ сүйек құстардың кездескені туралы хабарлар болды. Өзеннің құйылысы тұздылық градиенттері бойында маңызды батпақ мекендеу ортасын құрайды, бұл көптеген ғылыми зерттеулердің нысаны болды. Бұл Луизианадағы қалған табиғи мекендеулердің ең маңыздыларының бірі саналады. Миссисипи штатының астанасы және ең ірі қаласы Джексон өзеннің жоғарғы ағысында орналасқан. Өзен бойындағы қалалардың көпшілігі, солтүстіктегі Филадельфиядан бастап, Миссисипи штатының шекарасында жатыр.
The Pearl River is a river in the U. S. states of Mississippi and Louisiana. It forms in Neshoba County, Mississippi from the confluence of Nanih Waiya and Tallahaga creeks, and has a meander length of 444 mile (715 km). The lower part of the river forms part of the boundary between Mississippi and Louisiana. The river watershed contains large areas of bottomland hardwood swamp and cypress swamp, providing habitat for many species of wildlife, including sturgeon and black bears. As recently as 2008, endangered ivory billed woodpeckers were reportedly sighted here. The mouth of the river creates important marsh habitat along salinity gradients, which has been the subject of many scientific studies. It is considered to be one of the most critical areas of natural habitat remaining in Louisiana. Mississippi's capital and largest city, Jackson, is located along the upper reaches of the river. Most of the towns along the river, starting with Philadelphia, Mississippi in the north, are within the boundaries of that state.
Сумен қамтамасыз ету және гидрология
Йокканоокани және Стронг өзендері Джексонның солтүстігінде орналасқан өзеннің жоғарғы бөлігіндегі салалары болып табылады: Лобуча, Тусколамета және Пелахатчи ағындары да осы аймақта сала ретінде қосылады. 1924 жылы Тусколамета ағыны 39 километрлік (24 миль) каналға ие болды, ал Йокканоокани өзені 58 километрлік (36 миль) каналға ие болды, ол 1928 жылы аяқталды. Джексонның солтүстік-шығысында 1962 жылы салынған бөгет арқасында Росс Барнетт су қоймасы құрылды. Бассейннің жоғарғы үштен бір бөлігінде орташа жылдық жауын-шашын шамамен 132 сантиметр (52 дюйм) құрайды, ал Джексоннан төмен бассейнде жауын-шашын 163 сантиметрге (64 дюйм) немесе одан да көпке жетеді, бұл Богу Читтоның көбірек су шығынына ықпал етеді. Богу Читто өзені төменгі бөлігіндегі маңызды сала болып табылады. Миссисипи жоспарлау комиссиясының 1936 жылғы үкіметтік есебіне сәйкес, Богу Читтоның төменгі өзенге орташа ең төменгі су шығыны Миссисипи штатының Джексон қаласындағы Перл өзенінің орташа ең төменгі су шығынынан шамамен алты есе жоғары. Пикаюн қаласының батысында, сағасынан шамамен 80 километр (50 миль) қашықтықта өзен екі тармаққа бөлінеді. Шығыс Жемшін өзені Борн көліне құяды, онда Жемшін өзенінің тереңдетілген арнасы шығанақтың жағалау су жолымен қосылады. Су ағыны шығысқа қарай Гранд-Айленд айналып, Сент-Джо бұғазы арқылы Миссисипи шығанағына құяды. Батыс Жемшін өзені Риголет арнасымен ағып, одан Борн көліне құяды. Екі ағын да соңында Мексика шығанағына жетеді. Перл өзені Миссисипи және Луизиана штаттары арасындағы 185 километрлік (115 миль) шекара болып табылады, ол өзеннің сағасынан шамамен 290 километр (180 миль) қашықтықта орналасқан.
Перл өзеніндегі кеме қатынасы
Төменгі өзен Начез трассасындағы Брасхердің тұрағынан аузына дейін кеме жүруге қолайлы болды. 1827 жылы Перл өзенінің кеме қатынасына тіркелген және лицензияланған тоннажы 750 тоннаны құрады. Перл өзеніндегі (Миссисипи штаты) Перлингтон қалашығында, теңізден 10 шақырым қашықтықта орналасқан кеден үйі кейіннен өзгертілді, бірақ 1904 жылы округ 358 кеме және 19 869 тоннаны тіркеді. АҚШ Армиясының инженерлік корпусы Перл өзені бассейнінде үш маңызды навигациялық жобаны іске асырды. 1880 жылы Конгресс Батыс Перл өзенінде Джексоннан Риголетке дейінгі 5 фут (2 метр) тереңдіктегі кеме жүретін арнаны бекітті. Бұл жоба 1922 жылы тоқтатылды. 1910 жылдан бастап Шығыс Перл өзенінің сағасынан Борн көліне арна қазылды, бұл жоба мерзімік түрде күтіліп тұрады. 1935 жылы Батыс Перл өзенінің кеме қатынасы жобасы мақұлданды. Ол Богалузадан Батыс Перл өзенінің сағасына дейін кеме қатынасын қамтамасыз ететін арнаны қамтыды. Жобаға үш шлюзді канал кіреді. Инженерлік корпус 1970-ші жылдары коммерциялық трафик азайғандықтан жобаны "күзету" статусына қойды. 1988 жылдың желтоқсан айында арнаны тереңдету жұмыстары қайта басталды. 1950-ші жылдары кеме жүретін арнадағы су деңгейін сақтау үшін су астындағы бетонды бөгеттер салынды. Бұл Арал осетрі және басқа да көшпенді түрлердің өзеннің жоғарғы бөлігіне өтуіне кедергі келтірді. 2003 жылы балықтардың бөгеттердің бірін асып өтуіне көмектесу үшін тас пандус жобаланды, бірақ ол салынбады. Қоршаған ортаны қорғау ұйымдары навигациялық жобаның әсерін азайту үшін қосымша жұмыстар жүргізуді ұсынады. Бөгеттер, каналдар, жағалауларды нығайту және суды басқару құрылыстарын салу ылғалды жерлерге және олардың қамтамасыз ететін экологиялық қызметтерге өте теріс әсер ететіні белгілі. Көбінесе осы жасанды құрылыстар алынып тасталады, бұл өзендерде табиғи су ағынының қалпына келуіне мүмкіндік береді. Паскагула өзені табиғи су режимі сақталған оңтүстік өзендердің бірі болып табылады және Перл өзенінің су тасқыны алабын қалпына келтірудің үлгісі ретінде қарастырылуда. Луизиана штатының Богалуса қаласындағы өлшеу станциясында 1983 және 1987 жылдары өзен 3,5 миллион және 2,5 миллион тоннаға жуық шөгінді әкелгені тіркелді.
Дауылдың әсері
Ураган – Мексика шығанағының жағалауындағы өзендер мен су алаптарын мыңдаған жылдар бойы қалыптастырып келген табиғи құбылыс. Мысалы, 2005 жылдың 29 тамызында болған «Катрина» даулы Пёрл өзенінде табиғи өзгерістерге себеп болды. Төменгі шөгінділер мен батпақ өсімдіктері – соның ішінде түбірлерінен жұлынып шыққан кипарис және емен ағаштары – Батыс Пёрлдің сағасын және каналдың басқа да бөліктерін жапты. Луизиана штатының Жабайы табиғат және балық шаруашылығы департаменті және басқа да агенттіктер 27 000 текше метр (35 000 куб. сажен) көлеміндегі қоқысты алып тастады. Дегенмен, осы ағаш тәрізді қоқыстардың жиналуы – су тасқынына ұшырайтын аймақтардың және әсіресе ылғалды жерлердің экожүйелерінің табиғи бөлігі болып табылады және балықтар мен тасбақалар сияқты түрлер үшін маңызды тіршілік ортасын қамтамасыз етеді. Сондықтан, мемлекеттік қаражатты қоқыстарды жоюға жұмсау – су алаптарына және жабайы түрлерге зиян келтіретіні белгілі болған шараға кеткен шығын.