Кіріспе

Panart – Кубадағы алғашқы және ең табысты тәуелсіз жазба компанияларының бірі, ол 1944 жылы инженер Рамон Сабат құрған. 1961 жылы оның студиялары Фидель Кастроның коммунистік режимі тарапынан тартып алынып, компания мемлекеттік меншікке алынды, ол көп ұзамай EGREM-ге қосылды. RCA Victor компаниясымен бірге Panart студиясы 1950-ші жылдары Кубадағы басты жазу студиясы болды. 1960 жылдан бері ол EGREM-ге тиесілі Areito студиясы ретінде танымал. Бұған қоса, Panart Odeon, Musart, Sonora және Capitol Records компанияларының дистрибьюторы болып жұмыс істеді. Оның жалғыз еншілес компаниясы Sonoro 1949 жылы құрылып, Los Compadres сияқты бірнеше "trova" орындаушыларымен келісім шарттарына қол қойды. 2016 жылы Panart компаниясы Concord Bicycle Music (2019 жылы Concord деп аталды) тарапынан Musart компаниясын сатып алудың бір бөлігі ретінде сатып алынды. Concord ішінде Panart тарихи қайта жариялау лейблі Craft Recordings таңбасы ретінде жұмыс істейді.

Шығуы және таралуы

Музыканы оқып, әскерге қатысып, инженер мамандығын бітірген Рамон Сабат Нью-Йорктегі бірнеше музыка лейблінде жұмыс істей бастады. 1943 жылы ол жұмыс істеген Musicraft лейблі жабылып, Кубаға қажетті активтерді алып келіп, Кубадағы жеке лейблін құру арманына жетеді. Осылайша 1944 жылы Сабат Куба Пластик және Диск Корпорациясының негізін қалаушысы және президенті болды. Ираис Хуерта Рубиодың сөзіне сәйкес, компанияның басты акционері американдық холдинг компаниясы бақылайтын кубалық электр компаниясы болды. 1945 жылы компания барлық акцияларын Сабатқа сатты, ол компанияның жалғыз иесі атанды және оны Panart (кейде Pan Art деп стилизацияланған, Panamerican Art-тың қысқартылған түрі) деген атпен іске қосты. Оның әйелі Джулия Сабат вице-президент, ал миллионер Энрике Горрин қазынашы болды. 1944 жылы тағы сегіз сингл, ал 1945 жылы 83 сингл шықты. Panart жиі Кубадағы алғашқы тәуелсіз лейбл ретінде еске алынса да, бірнеше жыл бұрын Star деп аталған кішкентай лейбл құрылды, ол 1940 жылы Septeto Nacional-дың төрт әнін жазды. 1949 жылы Panart Sonoro сублейблін іске қосты, ол дәстүрлі халық музыкасына (негізінен, трова стиліндегі сонға) арналған, алғашқы тізімінде Trío Servando Díaz, Trío Caney, Los Incógnitos, Los Compadres және Compay Segundo болды. Panart жылына жарты миллион пластинка басып шығарды, оның 20% -ы Кубадан тысқары елдерге экспортталды (1959 жылы 50% -дан астам). Кубадағы джукбокс бизнесіндегі үстемдігі және негізгі бәсекелесі RCA Victor-ға қарағанда стратегиялық (географиялық) артықшылығы Panart табысының бір бөлігін түсіндіреді. Сонымен қатар, Panart елдегі ең танымал және жаңашыл музыканттар мен топтармен, Conjunto Casino-дан Julio Gutiérrez және Cachao-ға дейін келісімшарттар жасасты.

Ұлттандыру және оның салдары

Куба революциясынан кейін куба мәдениеті, оның ішінде дыбыс жазу индустриясы ұлттықтандырылуға тиіс болды. Көптеген кубалық дыбыс жазу компаниялары тарап кетті немесе Флоридаға немесе Пуэрто-Рикоға жылдам көшті. Panart-тың тағдыры сәл өзгеше болды, 1961 жылдың 29 мамырында оның студиясы мен зауыты үкімет тарапынан тартып алынды. Осы кезде Рамон мен Джулия Сабаттар АҚШ-та еді. Олар бірлесіп Кубада 1950 жылдары жасалған жазбаларды әртүрлі таңбалармен, соның ішінде Adria Records және Puchito Records шығарды, барлығы Хиалеада өндірілді.

Жарыс

Американың ірі жазба компанияларымен, негізінен RCA Victor (немесе оның еншілес компаниясы Discuba, 1959 және 1961 жылдар аралығында) және шамалы дәрежеде Capitol компанияларымен бәсекелесуге тура келді. Panart 1950 жылдары Сабат компаниясының жетістігінен кейін құрылған көптеген тәуелсіз кубалық жазба компанияларымен де бәсекелесті. Олардың ішінде Puchito, Kubaney, Suaritos, Gema және Maype сияқты компаниялар бар.