География

Камаиши Иватэ префектурасының оңтүстік-орталық бөлігінде, шығысында Тынық мұхитымен, Китаками тауларында орналасқан. Камаишидің таңғажайып, тік жартасты жағалауы толығымен Санрику Фукко ұлттық паркінің құрамында. Төрт ірі шығанақ бар: солтүстікте Оцучи шығанағы, ал оңтүстікте Рёиси, Камаиси және Тони шығанақтары. Олардың әрқайсысы Тынық мұхитының ішіне қарай тік жарлы, тасты, қарағайлы түбектермен бөлінген. Жартасты жартастар бірден жағалау бойындағы төбелерге және ішкі аймаққа қарай көтеріледі. Камаишидің ең жоғары нүктесі – оңтүстік-батыстағы Гойозан тауы, оның биіктігі 1341,3 метр. Жердің көп бөлігі таулы болғандықтан, ауыл шаруашылығына мүмкіндік шектеулі. Басты өзендер – Камаиси шығанағына құятын Кассигава және Оцучи шығанағына құятын Уносумай өзендері. Екеуінің де жанында даму мен ауыл шаруашылығы үшін қолайлы шағын жазықтар бар.

Климат

Камаишиде ылғалды субтропиктік климат (Köppen Cfa) басым, ол жылы жаз және суық қыспен сипатталады. Камаишидегі орташа жылдық температура 10,1 °C құрайды. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері 1453 мм, қыркүйек айы ең көп жауын-шашын жауатын ай, ал ақпан айы – ең құрғақ ай. Орташа температура тамыз айында шамамен 22,5 °C-қа жетеді, ал қаңтар айында шамамен 0,8 °C-қа төмендейді.

Демография

Жапондық санақ деректері бойынша, Камаиши қаласының халқы шамамен 1960 жылы ең көп болған, содан бергі 60 жыл ішінде үздіксіз азайып келеді.

Меижиге дейінгі Камаиши

Қазіргі Камаиши ауданы ежелгі Муцу провинциясының бір бөлігі болған және кем дегенде Жомон кезеңінен бері мекенделген. Бұл аймақты эмиси халқы қоныстандырған, ал Хэйан дәуірінің басында Ямато әулетінің бақылауына өткен. Сенгоку дәуірінде аймақта әртүрлі самурай рулары үстемдік құрған, ал Эдо дәуірінде Токугава сёгунатының басшылығымен Мориока доменін басқарған Намбу руы билік еткен. 1727 жылы магнит ашылғанға дейін Камаиши жағалаудағы басқа шағын балықшы елді мекендерінен көп ерекшеленбеген. Дегенмен, нақты өзгерістер 1857 жылы алғашқы шағын доменді пеш салынған кезде байқалды. 1850 жылдары Жапонияның феодалдық биліктері алғашқы батыс үлгісіндегі қару-жарақтарды, әсіресе ірі зеңбіректерді жасау үшін қарулану жарысына қатысты. Нанбу домені әскери инженер Такато Ошиманың жетекшілігімен Камаишиде шетелдік үлгідегі доменді пештерді салдырды. Барлығы он пеш салынды, бірақ олардың кейбіреулері жекеменшік корпорацияларға тиесілі болды. Бұл пештердің біріншісі 1857 жылдың 1 желтоқсанында қосылды; бұл күн Жапониядағы қазіргі темір өндірісінің басталуы ретінде құрметтеледі.

Қазіргі заманғы Камаиши

Мэйдзи дәуірінде қазіргі муниципалитеттер жүйесі құрылған кезде, 1889 жылдың 1 сәуірінде Камаиши қаласы Иватэ префектурасының Минамихэй ауданында құрылды. 1896 жылы Минамихэй және Нишихэй аудандары бірігіп, Камихэй ауданын құрды. Камаиши 1937 жылдың 5 мамырында қала мәртебесіне ие болды және 1955 жылы Камихэй ауданындағы Касси, Уносумай, Курихаси және Кесен ауданындағы Тони ауылдарын қосып кеңейді. 1875 жылы жаңадан құрылған Мэйдзи үкіметі барлық пештерді сатып алып, Камаиши темір зауытын құрды. Олар Ошиманы және бір неміс инженерін оны жаңғыртуға жауапты етті. Неміс директоры Ұлыбританиядан ең соңғы үлгідегі екі ірі бумен жұмыс істейтін доменді пештерді импорттады және кенді жеткізу үшін Манчестерден сатып алынған 15 мильдік темір жол және локомотив құрды. Өндіріс 1880 жылы басталды, бірақ көмірдің жетіспеуіне байланысты көп ұзамай тоқтатылды. 1882 жылы көмірді кокспен алмастыру арқылы қайта іске қосу әрекеті сәтсіз аяқталды және зауыт жабылды. 1882 жылдың шілдесінде және 1884 жылдың сәуірінде Камаишиде холера індеті болды. Біріншісі 302 адамның өміне қиындық тудырды және тұтас префектура бойынша ауыз су туралы ескертулер таралды. 1885 жылы Хоккайдодан көмір және Қытайдан темір кенін пайдаланатын жаңа құйма зауыты ашылды. 1896 жылғы Санрику жер сілкінісі 15 маусымда сағат 19:32-де, отбасылар жағажайда Ұлдар күнін тойлап жатқанда болды. Жер сілкінісінің магнитудасы 8,5 баллды құрады, ал Иватэ жағалауындағы цунами кей жерлерде 24 метрге дейін жетті – сол кезде Жапонияда тіркелген ең биік толқын. Камаиши қаласы толығымен қирады. Француз католик миссионері Анри Лиспар да толқынмен теңізге шығарылып, қаза тапты.

Камаиши Екінші дүниежүзілік соғыста

Камаиши маңызды құю қалашығы ретінде Жапонияның соғыс күш-жігерінде маңызды рөл атқарды және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің нысанасына айналды. 1945 жылғы 14 шілдеде контр-адмирал Джон Ф. Шафроттың басқаруымен «Оңтүстік Дакота», «Индиана», «Массачусетс» және «Алабама» линкорлары, «Чикаго» және «Квинси» ауыр крейсерлері, сондай-ақ тоғыз эсминец Жапония темір зауыттары мен қоймаларын, жақын жердегі мұнай резервуарларын және кемелерді тиімді түрде бомбалады. Бұл Жапонияның құрлық бөлігіне жасалған алғашқы теңіз шабуылы болды. Контр-адмирал Джон Ф. Шафроттың линкорлары мен крейсерлеріне екі британдық жеңіл крейсері қосылып, 9 тамызда тағы шабуыл жасады. Осы зауыт аумағында Сендай әскери тұтқын лагері де орналасқан еді, нәтижесінде шабуылдарда одақтас әскерлерінен 32 тұтқын қаза тапты. 8 тамызда қаланың азаматтық бөлігіне бағытталған екінші теңіз шабуылы болды. Бұл шабуылда барлығы 694 азамат және 30 жапондық әскери қызметкер қаза тапты.

Камаиши Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін

Камаиши Жапонияның соғыстан кейінгі өрлеуіне үлес қосты, болат қаласы ретіндегі беделін сақтап келді, бұл бедел оның регби командасының – Камаиши Ниппон Стил Регби клубының атында айқын көрінеді. 1960 жылы қала Ұлы Чилилік жер сілкінісінен туған цунамиден қиын жағдайға түсті. Бірақ, 1988 жылы болат зауыттары жабылғаннан кейін қала экономикасы құлдырап, халықтың жартысына жуығы көшіп кетті. Камаиши қазір ауыр өнеркәсіптен гөрі коммерциялық балық аулау саласымен әйгілі. 2010 жылдың 30 қыркүйегінде Foreign Policy журналы Камаишиді "Жоғалған онжылдық" кезеңінде Жапонияның салыстырмалы түрде әлсіреуінің мысалы ретінде келтірді.

2011 жылғы Тохоку жер сілкінісі мен цунами

Камаиши 2011 жылғы Тохоку жер сілкінісі мен цунамиден ауыр зардап шекті, нәтижесінде 1250 қала тұрғыны қаза тапты немесе жоғалып кетті; қаладағы 69 тағайындалған эвакуациялау орындарының кем дегенде 4-і және қаладағы 14 мектептің 3-і суға батты. Қала мектептерінде білім алған 2900 оқушының ішінде 5 бастауыш немесе негізгі мектеп оқушысы қаза тапты немесе із-түссіз жоғалып кетті. 14 футқа (4 метрге) дейін биік болған цунами толқындары 2009 жылдың наурыз айында үш онжылдық құрылыстан кейін аяқталған, құны 1,5 миллиард доллар тұратын Камаиси цунамиден қорғау тоспасынан асып өтті. Кейін тоспаны қайта құру туралы қабылданған шешім, 650 миллион доллардан астам қаржыға түсті және "халық саны қарқынды түрде азайып бара жатқан аумақты қорғауға бағытталған, тиімсіздігі дәлелденген технологияны қолдану арқылы ақшаны ысырап ету" деп сынға ұшырады. Қаланың үлкен жасыл кран арқасында және қала шетіндегі биік ғимараттарға су шағылысып тұрған түрімен танылатын қала туралы көптеген жаңалықтар видеолары көрсетілді.

Үкімет

Камаишиде тікелей сайланған әкім және 19 мүшеден тұратын бірпалаталы қалалық кеңес бар. Камаиши және Оцучи қаласы бірлесіп Ивате облыстық мәжілісіне екі орын ұсынады. Ұлттық саясат саласында қала Жапония Парламентінің (Diet) Төменгі палатасының Ивате 2-сайлау округінің құрамына кіреді.

Экономика

Камаиши қазіргі заманда болат өндірісімен әйгілі болған, бірақ Nippon Steel Kamaishi Iron and Steel Works зауытындағы домна жабылып, 1989 жылы өндіріс көлемі азайғаннан кейін жергілікті экономика ауыр күй кешті. Қала соңғы кезде экологиялық туризмді дамытуға белсенді күш жұмсап келеді. 2015 жылы Хашино темір кенін өндіру және қорыту орны «Жапонияның Мейдзи кезеңіндегі өнеркәсіптік революция орындары: темір және болат, кеме жасау және көмір өндіру» аясында ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енгізілді. Коммерциялық балық аулау және моллюскалар өндірісі де маңызды экономикалық салалар болып табылады.

Білім

Камаишиде тоғыз мемлекеттік бастауыш мектеп, қалалық білім беру басқармасы басқаратын бес мемлекеттік негізгі мектеп және Иватэ облыстық білім беру басқармасы басқаратын үш мемлекеттік жоғары мектеп бар. Облыс сондай-ақ мүгедектерге арналған бір арнайы білім беру мектебін де ұстап тұрады.

Спорт

Камаишиде 1959 жылдан 2001 жылға дейін болған және 1970-ші, 1980-ші жылдары бірнеше ұлттық чемпионаттарды жеңіп алған Жапонияның ең табысты регби клубтарының бірі – Nippon Steel Kamaishi клубы өмір сүрді. Бұл клубтың орнын қазіргі "Камаиси Сиевз" клубы басты. Аймақты апаттан кейін қалпына келтіру жұмыстарының аясында Камаиши 2019 жылғы Регби әлем чемпионатының бір бөлігін 16 000 көрерменге арналған жаңа стадионда қабылдады. Камаиши 2019 жылғы Регби әлем чемпионатының "Рухтық сыйлығын" (Award for Character) жеңіп алды. Қалада сонымен қатар жартылай кәсіби футбол клубы да бар – Nippon Steel Corp. Kamaishi S. C., ол 5-ші дивизиондағы Тохоку футбол лигасының ойындарында бақ сынасады.